Adhikarana uttarasthAnam · Śloka
🔊 Audio coming soon
ஶ்ரீகணேஶாய நமஃ| அநந்தரமுத்தரஸ்தாநாரம்பஃ| யதஃ காயாக்யமாத்யமங்கம்| தச்ச பூர்வைஃ ஸ்தாநைஃ ஸர்வமுக்தம்| அதுநா பாலாதீநாமுத்தரேஷாமங்காநாமவஸர இத்யுத்தராக்யஂ ஸ்தாநமுச்யதே| தத்ராபி யதோத்தேஶஸ்ததா நிர்தேஶ இதி பாலாக்யமங்கஂ விவக்ஷுராஹ-
Adhikarana bAlopacaraNIyAdhyAyaH (2) · Śloka 2
அதாதோ பாலோபசரணீயமத்யாயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ| இதி ஹ ஸ்மாஹுராத்ரேயாதயோ மஹர்ஷயஃ| கத்யஸூத்ரே|௨|
अथातो बालोपचरणीयमध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः| गद्यसूत्रे|२|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-பாலஸ்ய-ஶிஶோஃ, உபசரணஂ பாலோபசரணம், தஸ்மை ஹிதஃ| ஶேஷஂ பூர்வவத்| இதீத்யாதிநா ஸ்வமநீஷிகாபரிகல்பிதத்வமஸ்ய தந்த்ரஸ்ய நிராகரோதி|
Adhikarana bAlasya ulbAdviSodhanam bAlasya balAtailena secanam bAlasya karNamUle~aSmanorvdanam (1-2) · Śloka 2
ஜாதமாத்ரஂ விஶோத்யோல்பாத்பாலஂ ஸைந்தவஸர்பிஷா| ப்ரஸூதிக்லேஶிதஂ சாநு பலாதைலேந ஸேசயேத்||௧|| அஶ்மநோர்வாதநஂ சாஸ்ய கர்ணமூலே ஸமாசரேத்| அதாஸ்ய தக்ஷிணே கர்ணே மந்த்ரமுச்சாரயேதிமம்||௨||
जातमात्रं विशोध्योल्बाद्बालं सैन्धवसर्पिषा| प्रसूतिक्लेशितं चानु बलातैलेन सेचयेत्||१|| अश्मनोर्वादनं चास्य कर्णमूले समाचरेत्| अथास्य दक्षिणे कर्णे मन्त्रमुच्चारयेदिमम्||२||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ஜாதமாத்ரஂ-ஸத்ய ஏவோத்பூதஂ, பாலமுல்பாத்-அபராபரபர்யாயாத், ஸைந்தவயுக்தேந கதேந விவிதைஃ ப்ரகாரைஃ ஶோதயித்வா பஶ்சாத் ப்ரஸூத்யா-ப்ரஸவேந, க்லேஶிதஂ பாலஂ பலாதைலேந ஸேசயேத்| பஶ்சாத் பாஷாணயோர்வாதநமஸ்ய கர்ணமூலே காரயேத்வைத்யஃ| அநந்தரமஸ்ய தக்ஷிணே கர்ணே இமஂ-வக்ஷ்யமாணஂ, மந்த்ரமுச்சாரயேத்| தமேவ மந்த்ரமாஹ-
Adhikarana bAlasya dakShiNe karNe mantroccAraNam (3-4) · Śloka 4
தமேவ மந்த்ரமாஹ "அங்காதங்காத்ஸம்பவஸி ஹதயாதபிஜாயஸே| ஆத்மா வை புத்ரநாமாஸி ஸஞ்ஜீவ ஶரதாஂ ஶதம்||௩|| ஶதாயுஃ ஶதவர்ஷோऽஸி தீர்கமாயுரவாப்நுஹி| நக்ஷத்ராணி திஶோ ராத்ரிரஹஶ்ச த்வாऽபிரக்ஷது"||௪||
तमेव मन्त्रमाह "अङ्गादङ्गात्सम्भवसि हृदयादभिजायसे| आत्मा वै पुत्रनामासि सञ्जीव शरदां शतम्||३|| शतायुः शतवर्षोऽसि दीर्घमायुरवाप्नुहि| नक्षत्राणि दिशो रात्रिरहश्च त्वाऽभिरक्षतु"||४||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-அங்காதித்யாதி|
Adhikarana bAlasya nAbhyaa bandhanaM cCedanaM grIvAvasa~jjanaM kuShThatailasecanaM ca bAlasya kShIrivRukShakaShAyaadinA snApanam (5-7) · Śloka 7
ஸ்வஸ்தீபூதஸ்ய நாபிஂ ச ஸூத்ரேண சதுரங்குலாத்| பத்த்வோர்த்வஂ வர்தயித்வா ச க்ரீவாயாமவஸஞ்ஜயேத்||௫|| நாபிஂ ச குஷ்டதைலேந ஸேசயேத்ஸ்நாபயேதநு| க்ஷீரிவக்ஷகஷாயேண ஸர்வகந்தோதகேந வா||௬|| கோஷ்ணேந தப்தரஜததபநீயநிமஜ்ஜநைஃ| |௭|
स्वस्थीभूतस्य नाभिं च सूत्रेण चतुरङ्गुलात्| बध्द्वोर्ध्वं वर्धयित्वा च ग्रीवायामवसञ्जयेत्||५|| नाभिं च कुष्टतैलेन सेचयेत्स्नापयेदनु| क्षीरिवृक्षकषायेण सर्वगन्धोदकेन वा||६|| कोष्णेन तप्तरजततपनीयनिमज्जनैः| |७|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ஸமாஶ்வஸ்தஸ்ய ச பாலஸ்ய நாபிஂ சதுரங்குலாதூர்த்வஂ ஸூத்ரேண பத்த்வாऽநந்தரஂ சேதயித்வா க்ரீவாயாஂ யோஜயேத்| நாபிஂ ச குஷ்டதைலேந ஸேசயேத்| அநு-பஶ்சாத், க்ஷீரிவக்ஷகஷாயேண ஸ்நாபயேத்| அதவா ஸர்வேஷாஂ கந்தாநாஂ-சந்தநாதீநாஂ, ஜலேந ஸ்நாபயேத்| கிம்பூதேந ? கோஷ்ணேந| கதம் ? தப்தாப்யாஂ-உஷ்ணாப்யாஂ, ரூப்யஸுவர்ணாப்யாஂ நிமஜ்ஜநைஃ-அஸகத்ஸேசநைஃ|
Adhikarana bAlasya tAlUnnamanAdi bAlasya lehaprASanam (7-9) · Śloka 9
| ததோ தக்ஷிணதர்ஜந்யா தாலூந்நம்யாவகுண்டயேத்||௭|| ஶிரஸி ஸ்நேஹபிசுநா, ப்ராஶ்யஂ சாஸ்ய ப்ரயோஜயேத்| ஹரேணுமாத்ரஂ மேதாயுர்பலார்தமபிமந்த்ரிதம்||௮|| ஐந்த்ரீப்ராஹ்மீவசாஶங்கபுஷ்பீகல்கஂ கதஂ மது| |௯|
| ततो दक्षिणतर्जन्या तालून्नम्यावगुण्ठयेत्||७|| शिरसि स्नेहपिचुना, प्राश्यं चास्य प्रयोजयेत्| हरेणुमात्रं मेधायुर्बलार्थमभिमन्त्रितम्||८|| ऐन्द्रीब्राह्मीवचाशङ्खपुष्पीकल्कं घृतं मधु| |९|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-அநந்தரஂ தக்ஷிணஹஸ்ததர்ஜந்யா வைத்யஸ்தாலு உந்நம்ய ஶிரஸி பிசுநா தைலாக்தேநாவகுண்டயேத்| அஸ்ய ச-பாலஸ்ய, ப்ராஶ்யஂ-லேஹஂ, மேதாத்யர்தஂ ப்ரயோஜயேத்| கியந்மாத்ரம் ? ஹரேணுப்ரமாணம்| ததாऽபிமந்த்ரிதஂ-ப்ராங்மந்த்ரேண| கிஂ தத்ப்ராஶ்யம் ? இத்யாஹ-ஐந்த்ரீத்யாதி| ஐந்த்ரீ-இந்த்ரவாருணீ| ப்ராஹ்மீ-மண்டூகபர்ணீ|
Adhikarana bAlasya cAmIkarAdi lehAntaram (9-10) · Śloka 10
| சாமீகரவசாப்ராஹ்மீதாப்யபத்யா ரஜீகதாஃ||௯|| லிஹ்யாந்மதுகதோபேதா ஹேமதாத்ரீரஜோऽதவா| |௧௦|
| चामीकरवचाब्राह्मीताप्यपथ्या रजीकृताः||९|| लिह्यान्मधुघृतोपेता हेमधात्रीरजोऽथवा| |१०|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-அதவா ஸுவர்ணாதிகஂ ஸூக்ஷ்மசூர்ணிகத்ய லிஹ்யாத்| ரஜீகதா இதி "அருர்மநஃ" இத்யாதிநா ஸுலோப இத்வஂ ச| ஹேமதாத்ரீசூர்ணஂ வா மதுகதயுக்தஂ லிஹ்யாத்|
Adhikarana bAlasya garbhAmbhovamanam (10) · Śloka 10
| கர்பாம்பஃ ஸைந்தவவதா ஸர்பிஷா வாமயேத்ததஃ||௧௦||
| गर्भाम्भः सैन्धववता सर्पिषा वामयेत्ततः||१०||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ததஃ-அநந்தரஂ, கர்பாம்பஃ ஸர்பிஷா ஸைந்தவயுக்தேந வாமயேத்|
Adhikarana bAlasya jAtakarmANi (11) · Śloka 11
ப்ராஜாபத்யேந விதிநா ஜாதகர்மாணி காரயேத்| |௧௧|
प्राजापत्येन विधिना जातकर्माणि कारयेत्| |११|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ததோ ஜாதகர்மாணி-வேதவிஹிதாநி, ப்ராஜாபத்யேந-யோ வேதோக்தோ விதிஸ்தேந கஹ்யோக்தேந, விதிநா பிஷக் காரயேத்|
Adhikarana strINAM stanyapravartanadivasaH (11-12) · Śloka 12
ஸ்தந்யப்ரவர்தநஹேதுமாஹ | ஸிராணாஂ ஹதயஸ்தாநாஂ விவதத்வாத் ப்ரஸூதிதஃ||௧௧|| ததீயேऽஹ்நி சதுர்தே வா ஸ்த்ரீணாஂ ஸ்தந்யஂ ப்ரவர்ததே| |௧௨|
स्तन्यप्रवर्तनहेतुमाह | सिराणां हृदयस्थानां विवृतत्वात् प्रसूतितः||११|| तृतीयेऽह्नि चतुर्थे वा स्त्रीणां स्तन्यं प्रवर्तते| |१२|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ஹதயாஶ்ரிதாநாஂ ஸிராணாஂ ப்ரஸவாத்தேதோர்யத்விவதத்வஂ தஸ்மாத்காரணாத் ததீயே திவஸே கதாசிச்சதுர்தே யோஷிதாஂ ஸ்தந்யஂ ப்ரவர்ததே|
Adhikarana bAlasya prathame divase madhusarpiHprASanam (12-13) · Śloka 13
| ப்ரதமே திவஸே தஸ்மாத்த்ரிகாலஂ மதுஸர்பிஷீ||௧௨|| அநந்தாமிஶ்ரிதே மந்த்ரபாவிதே ப்ராஶயேச்சிஶும்| |௧௩|
| प्रथमे दिवसे तस्मात्त्रिकालं मधुसर्पिषी||१२|| अनन्तामिश्रिते मन्त्रपाविते प्राशयेच्छिशुम्| |१३|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-யத ஏவஂ திநத்ரிசதுர்மாத்ரஂ க்ஷீராபாவஃ, தஸ்மாத்தேதோஃ ப்ரதமேऽஹ்நி த்ரீந் காலாந் மதுகதே யவாஸகயுக்தே மந்த்ரேண பாவிதே ஶிஶுஂ ப்ராஶயேத்|
Adhikarana bAlasya dvitIyAdidivase ghRutAdiprASanam (13-14) · Śloka 14
| த்விதீயே லக்ஷ்மணாஸித்தஂ ததீயே ச கதஂ, ததஃ||௧௩|| ப்ராங்நிஷித்தஸ்தநஸ்யாஸ்ய தத்பாணிதலஸம்மிதம்| ஸ்தந்யாநுபாநஂ த்வௌ காலௌ நவநீதஂ ப்ரயோஜயேத்||௧௪||
| द्वितीये लक्ष्मणासिद्धं तृतीये च घृतं, ततः||१३|| प्राङ्निषिद्धस्तनस्यास्य तत्पाणितलसम्मितम्| स्तन्यानुपानं द्वौ कालौ नवनीतं प्रयोजयेत्||१४||
🔊 Audio coming soon
ஸஂ-த்விதீயே திவஸே ததீயே ச திவஸே லக்ஷ்மணயா ஸித்தஂ கதஂ த்ரீநேவ காலாந் போஜயேத்| அநந்தரஂ தஸ்ய-ஶிஶோஃ, பாணேஸ்தலேந- மத்யேந, ஸம்மிதஂ-தத்ப்ரமாணஂ, நவநீதப்ரயோகாத் பூர்வஂ நிவாரிதஸ்தநஸ்யாஸ்ய-பாலஸ்ய, த்வௌ காலௌ நவநீதஂ ஸ்தந்யாநுபாநஂ ப்ரயோஜயேத்|
Adhikarana bAlasya mAtureva stanyaM varam mAtRustanyAbhAve vatsalAdiguNayukte dve stanyadhAtryau (15-17) · Śloka 17
மாதுரேவ பிபேத்ஸ்தந்யஂ தத்த்யலஂ தேஹவத்தயே| ஸ்தந்யதாத்ர்யாவுபே கார்யே ததஸம்பதி வத்ஸலே||௧௫|| அவ்யங்கே ப்ரஹ்மசாரிண்யௌ வர்ணப்ரகதிதஃ ஸமே| நீருஜே மத்யவயஸௌ ஜீவத்வத்ஸே ந லோலுபே||௧௬|| ஹிதாஹாரவிஹாரேண யத்நாதுபசரேச்ச தே| |௧௭|
मातुरेव पिबेत्स्तन्यं तध्द्यलं देहवृद्धये| स्तन्यधात्र्यावुभे कार्ये तदसम्पदि वत्सले||१५|| अव्यङ्गे ब्रह्मचारिण्यौ वर्णप्रकृतितः समे| नीरुजे मध्यवयसौ जीवद्वत्से न लोलुपे||१६|| हिताहारविहारेण यत्नादुपचरेच्च ते| |१७|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-பாலோ மாதுஃ-ஜநந்யா ஏவ, ஸ்தந்யஂ பிபேத்| குதஃ ? யஸ்மாச்ச தஸ்யாஃ ஸ்தந்யமதிஶயேந தேஹஸ்ய வத்தயே ஸ்யாத்| ததஸம்பதி-மாதஸ்தந்யாஸம்பத்தௌ, த்வே ஸ்தந்யதாத்ர்யௌ ச வத்ஸலே-ஸ்நேஹலே, கார்யே| ததா வ்யங்கரஹிதே, ப்ரஹ்மசாரிண்யௌ-வர்ஜிதமைதுநே, வர்ணேந ப்ரகத்யா ச துல்யே, ததா நிரமயே, மத்யவயஸ்கே, ஜீவத்வத்ஸே, [ ந லோலுபே-] லௌல்யவர்ஜிதே ஆதரயுக்தே, தே ஹிதேநாஹாரவிஹாரேண யத்நாதுபசரேத்|
Adhikarana stanyanASahetavaH stanyavardhanahetavaH (17-18) · Śloka 18
| ஶுக்க்ரோதலங்கநாயாஸாஃ ஸ்தந்யநாஶஸ்ய ஹேதவஃ||௧௭|| ஸ்தந்யஸ்ய ஸீதுவர்ஜ்யாநி மத்யாந்யாநூபஜா ரஸாஃ| க்ஷீரஂ க்ஷீரிண்ய ஓஷத்யஃ ஶோகாதேஶ்ச விபர்யயஃ||௧௮||
| शुक्क्रोधलङ्घनायासाः स्तन्यनाशस्य हेतवः||१७|| स्तन्यस्य सीधुवर्ज्यानि मद्यान्यानूपजा रसाः| क्षीरं क्षीरिण्य ओषध्यः शोकादेश्च विपर्ययः||१८||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ஶுகாதீநி ஸ்தந்யநாஶஸ்ய காரணாநி| ஶுக்-ஶோகஃ| ஸ்தந்யஸ்ய மத்யாநி ஹேதவஃ| கிஂபூதாநி ? ஸீதுவர்ஜ்யாநி| ஆநூபஜாஶ்ச ரஸாஃ| ததா க்ஷீரவத்ய ஓஷதயஃ-ஜீவந்த்யாத்யாஃ| ஶோகாதிவைபரீத்யஂ ச|
Adhikarana rogakaraM stanyam (19) · Śloka 19
விருத்தாஹாரபுக்தாயாஃ க்ஷுதிதாயா விசேதஸஃ| ப்ரதுஷ்டதாதோர்கர்பிண்யாஃ ஸ்தந்யஂ ரோககரஂ ஶிஶோஃ||௧௯||
विरुद्धाहारभुक्तायाः क्षुधिताया विचेतसः| प्रदुष्टधातोर्गर्भिण्याः स्तन्यं रोगकरं शिशोः||१९||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ததா விருத்த ஆஹாரோ புக்தோ யயா தஸ்யாஃ, ததா புபுக்ஷிதாயா நிந்திதாயாஶ்ச, ததா ப்ரதுஷ்டதோஷாயா கர்பிண்யாஶ்ச ஸம்பந்தி ஸ்தந்யமுபயுக்தஂ பாலஸ்ய ரோகஹேதுஃ|
Adhikarana stanyAbhAve CAgAdipayaH (20) · Śloka 20
ஸ்தந்யாபாவே பயஶ்சாகஂ கவ்யஂ வா தத்குணஂ பிபேத்| ஹ்ரஸ்வேந பஞ்சமூலேந ஸ்திராப்யாஂ வா ஸிதாயுதம்||௨௦||
स्तन्याभावे पयश्छागं गव्यं वा तद्गुणं पिबेत्| ह्रस्वेन पञ्चमूलेन स्थिराभ्यां वा सितायुतम्||२०||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ஸ்தந்யஸ்யாபாவே ஸதி சாகஂ பயஃ, கவ்யஂ வா சாகதுல்யகுணஂ பிபேத்| சாகஸமாநகுணஂ கவ்யஂ கதஂ ஸ்யாத் ? தத்ராஹ-ஹ்ரஸ்வேநேத்யாதி| ஹ்ரஸ்வேந பஞ்சமூலேந ஸித்தஂ ஶாலிபர்ணீபஶ்நிபர்ணீஸித்தஂ வா ஶர்கராயுதஂ பிபேத்|
Adhikarana ShaShThyAM rAtrau jAgarAdividhiH (21) · Śloka 21
ஷஷ்டீஂ நிஶாஂ விஶேஷேண கதரக்ஷாபலிக்ரியாஃ| ஜாகயுர்பாந்தவாஸ்தஸ்ய தததஃ பரமாஂ முதம்||௨௧||
षष्ठीं निशां विशेषेण कृतरक्षाबलिक्रियाः| जागृयुर्बान्धवास्तस्य दधतः परमां मुदम्||२१||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-அந்யதாऽ தஸ்ய-ஶிஶோஃ, பாந்தவா விஹிதரக்ஷாதயோ நிஶாஂ ஜாகயுஃ| ஷஷ்டீஂ புநஸ்தமஸ்விநீஂ விஶேஷேண-யத்நேந, ஜாகயுஃ| கிஂ குர்வந்தஃ ? பரஂ ஹர்ஷஂ தாரயந்தஃ|
Adhikarana ekAdaSe divase sUtikotthAnam bAlasya nAmakaraNam (22-23) · Śloka 23
தஶமே திவஸே பூர்ணே விதிபிஃ ஸ்வகுலோசிதைஃ| காரயேத்ஸூதிகோத்தாநஂ நாம பாலஸ்ய சார்சிதம்||௨௨|| பிப்ரதோऽங்கைர்மநோஹ்லாலரோசநாகுருசந்தநம்| நக்ஷத்ரதேவதாயுக்தஂ பாந்தவஂ வா ஸமாக்ஷரம்||௨௩||
दशमे दिवसे पूर्णे विधिभिः स्वकुलोचितैः| कारयेत्सूतिकोत्थानं नाम बालस्य चार्चितम्||२२|| बिभ्रतोऽङ्गैर्मनोह्लालरोचनागुरुचन्दनम्| नक्षत्रदेवतायुक्तं बान्धवं वा समाक्षरम्||२३||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-தஶமே திநே பூர்ணே ஸதி ஸூதிகாயா உத்தாநஂ காரயேத்| கதஂ காரயேத் ? ஸ்வகுலயோக்யைர்விதாநைஃ| பாலஸ்ய நாம அர்சிதஂ-ப்ரஶஸ்தமநுகதஂ குலஜாத்யாதிபிஃ| கிம்பூதஸ்ய ? அங்கைஃ-பாண்யாதிபிஃ, மநோஹ்லாதீநி தாரயதஃ| கிம்பூதஂ நாம ? நக்ஷத்ரஸ்ய யாऽஸௌ தேவதா தயா யுக்தம்| அதவா பாந்தவஂ-ஜ்ஞாதிபூர்வஜஂ, ஸமவர்ணஂ-ந து விஷமாக்ஷரம்|
Adhikarana bAlasya AyuHparIkShaNam bAlasya SayyAstaraNavAsAMsi (24-25) · Śloka 25
ததஃ ப்ரகதிபேதோக்தரூபைராயுஃபரீக்ஷணம்| ப்ராகுதக்ஶிரஸஃ குர்யாத் பாலஸ்ய ஜ்ஞாநவாந் பிஷக்||௨௪|| ஶுசிதௌதோபதாநாநி நிர்வலீநி மதூநி ச| ஶய்யாஸ்தரணவாஸாஂஸி ரக்ஷோக்நைர்தூபிதாநி ச||௨௫||
ततः प्रकृतिभेदोक्तरूपैरायुःपरीक्षणम्| प्रागुदक्शिरसः कुर्यात् बालस्य ज्ञानवान् भिषक्||२४|| शुचिधौतोपधानानि निर्वलीनि मृदूनि च| शय्यास्तरणवासांसि रक्षोघ्नैर्धूपितानि च||२५||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ததோ-நாமகரணாதநந்தரஂ, ப்ரகதிபேதே-விகதிவிஜ்ஞாநீயே (ஶா.அ. ௫) , உக்தாநி யாநி ரூபாணி தைராயுஷஃ பரீக்ஷணஂ பாலஸ்ய ஜ்ஞாநவாந்-ஸுமதிஃ, வைத்யஃ குர்யாத்| கிம்பூதஸ்ய ? ப்ராக்ஶிரஸ உத்தரஶிரஸோ வா| ததா ஶுச்யாதிகுணயுக்தாநி உபதாநாநி ஶய்யாயாமாஸ்தரணார்தஂ வாஸாஂஸி குர்யாத்| ததா ரக்ஷோக்நைர்த்ரவ்யைர்தூபிதாநி|
Adhikarana bAlasya vastrAdidhUpane kAkaH SastaH (26) · Śloka 26
காகோ விஶஸ்தஃ ஶஸ்தஶ்ச தூபநே த்ரிவதாந்விதஃ| |௨௬|
काको विशस्तः शस्तश्च धूपने त्रिवृतान्वितः| |२६|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-காகஶ்ச வஸ்த்ராதிதூபநே ஶஸ்தஃ| கிம்பூதஃ ? விஶஸ்தஃ வ்யாபாதிதோ, ந து ஸ்வயஂ மதஃ| ததா த்ரிவதாயுக்தஃ|
Adhikarana bAlasya maNyauShadhyAdidhAraNam (26-28) · Śloka 28
| ஜீவத்கங்காதிஶங்கோத்தாந் ஸதா பாலஃ ஶுபாந் மணீந்||௨௬|| தாரயேதௌஷதீஃ ஶ்ரேஷ்டா ப்ராஹ்மயைந்த்ரீஜீவகாதிகாஃ| ஹஸ்தாப்யாஂ க்ரீவயா மூர்த்நா விஶேஷாத்ஸததஂ வசாம்||௨௭|| ஆயுர்மேதாஸ்மதிஸ்வாஸ்த்யகரீஂ ரக்ஷோபிரக்ஷிணீம்| |௨௮|
| जीवत्खङ्गादिशृङ्गोत्थान् सदा बालः शुभान् मणीन्||२६|| धारयेदौषधीः श्रेष्ठा ब्राह्मयैन्द्रीजीवकादिकाः| हस्ताभ्यां ग्रीवया मूर्ध्ना विशेषात्सततं वचाम्||२७|| आयुर्मेधास्मृतिस्वास्थ्यकरीं रक्षोभिरक्षिणीम्| |२८|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-பாலஃ ஸர்வதா ஶுபஹேதூந் மணீந் பிபயாத்| கிம்பூதாந் ? ஜீவந்தஶ்ச தே கங்காதயஶ்ச, தேஷாஂ ஶங்காணி, தேப்ய உத்தாநஂ யேஷாஂ தாந், ஜீவதாமேவ யே கஹீதா இத்யர்தஃ| ஶங்கக்ரஹணமுபலக்ஷணார்தம், அத ஏவ ஸர்பாதிஜாநபி மணீந் தாரயேத்| ததா, ஓஷதீர்ப்ராஹ்ம்யாதீஃ ஶ்ரேஷ்டாஃ-ஶுபாஃ, தாரயேத்| கைஃ ? பாண்யாதிபிஃ| விஶேஷேண ஸர்வதா வசாஂ தாரயேத்| கிம்பூதாஂ வசாம் ? ஆயுராதிகரணஹேதுஂ ததா ரக்ஷோநிவாரிணீம்|
Adhikarana bAlasya karNavedhanamAsAH (28-29) · Śloka 29
| ஷட்ஸப்தாஷ்டமமாஸேஷு நீருஜஸ்ய ஶுபேऽஹநி||௨௮|| கர்ணௌ ஹிமாகமே வித்யேத்தாத்ர்யங்கஸ்தஸ்ய ஸாந்த்வயந்| |௨௯|
| षट्सप्ताष्टममासेषु नीरुजस्य शुभेऽहनि||२८|| कर्णौ हिमागमे विध्येद्धात्र्यङ्कस्थस्य सान्त्वयन्| |२९|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-அநந்தரஂ ஷஷ்டே மாஸி ஸப்தமேऽஷ்டமே வா பாலஸ்ய நீருஜஸ்ய ஹிமாகமே ஶுபே திவஸே கர்ணௌ வித்யேத், தாத்ர்யுத்ஸங்கஸ்திதஸ்ய| தாத்ரீ-மாதா ஸ்தநதாயிநீ ச| கதஂ வித்யேத் ? ஸாந்த்வயந் ப்ரீதி வசநாதிநா|
Adhikarana bAlasya karNavedhanavidhiH (29-32) · Śloka 32
குத இத்யாஹ | ப்ராக்தக்ஷிணஂ குமாரஸ்ய பிஷக்வாமஂ து யோஷிதஃ||௨௯|| தக்ஷிணேந ததத்ஸூசீஂ பாலிமந்யேந பாணிநா| மத்யதஃ கர்ணபீடஸ்ய கிஞ்சித்கண்டாஶ்ரயஂ ப்ரதி||௩௦|| ஜராயுமாத்ரப்ரச்சந்நே ரவிரஶ்ம்யவபாஸிதே| ததஸ்ய நிஶ்சலஂ ஸம்யகலக்தகரஸாங்கிதே||௩௧|| வித்யேத்தைவகதே சித்ரே ஸகதேவர்ஜு லாகவாத்| நோர்த்வஂ ந பார்ஶ்வதோ நாதஃ|௩௨|
कुत इत्याह | प्राग्दक्षिणं कुमारस्य भिषग्वामं तु योषितः||२९|| दक्षिणेन दधत्सूचीं पालिमन्येन पाणिना| मध्यतः कर्णपीठस्य किञ्चिद्गण्डाश्रयं प्रति||३०|| जरायुमात्रप्रच्छन्ने रविरश्म्यवभासिते| धृतस्य निश्चलं सम्यगलक्तकरसाङ्किते||३१|| विध्येद्दैवकृते छिद्रे सकृदेवर्जु लाघवात्| नोर्ध्वं न पार्श्वतो नाधः|३२|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-குமாரஸ்ய ப்ராக்-பூர்வஂ, தக்ஷிணஂ கர்ணஂ யோஷிதஸ்து வாமஂ வைத்யோ வித்யேத்| கிஂ குர்வந் ? தக்ஷிணேந ஹஸ்தேந ஸூசீஂ ததத், வாமேந பாணிநா பாலிஂ ததத்| க்வ வித்யேத் ? கர்ணபீடஸ்ய மத்ய பாகே கிஞ்சித்-மநாக், கண்டஸ்தாநாபிமுகம்| கீதஶஸ்ய பாலஸ்ய ? ஸம்யங் நிஶ்சலஂ ததஸ்ய| க்வ வித்யேத் ? தைவகதே சித்ரே| கிம்பூதே ? ஜராயுமாத்ரேண ப்ரச்சந்நே-ஸ்தகிதே| ததா ரவிரஶ்மிபிரவபாஸிதே-உத்யோதிதே| ததாऽலக்தகரஸேநாங்கிதே-சிந்ஹிதே| கதஂ வித்யேத் ? லாகவாத் ஸகத்-ஏகவாரமேவ, ததா ஜு-ஸரலஂ கத்வா நோபரிஷ்டாந்நாதஸ்தாந்ந பார்ஶ்வதோ வித்யேத்|
Adhikarana bAlasya karNasirAvyadhAdrAgAdayaH (32-33) · Śloka 33
| ஶிராஸ்தத்ர ஹி ஸஂஶ்ரிதாஃ||௩௨|| காலிகாமர்மரீரக்தாஃ தத்வ்யதாத்ராகருக்ஜ்வராஃ| ஸஶோபதாஹஸஂரம்பமந்யாஸ்தம்பாபதாநகாஃ||௩௩||
| शिरास्तत्र हि संश्रिताः||३२|| कालिकामर्मरीरक्ताः तद्व्यधाद्रागरुग्ज्वराः| सशोफदाहसंरम्भमन्यास्तम्भापतानकाः||३३||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ஹி-யஸ்மாத், தத்ர ஶிரா ஆஶ்ரிதாஃ| த ஏவாஹ காலிகேத்யாதி ஸஂ-தாஸாஂ ச வ்யதாத் ராகாதயஃ ஸ்யுஃ|
Adhikarana bAlasya rAgAdInAM cikitsitam (34) · Śloka 34
தேஷாஂ யதாமயஂ குர்யாத்விபஜ்யாஶு சிகித்ஸிதம்| |௩௪|
तेषां यथामयं कुर्याद्विभज्याशु चिकित्सितम्| |३४|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-தேஷாஂ ச ராகாதீநாஂ யதாஸ்வஂ நிரூப்ய சிகித்ஸிதஂ குர்யாத்|
Adhikarana bAlasya uktasthAnavyadhe phalam (34) · Śloka 34
| ஸ்தாநே வ்யதாந்ந ருதிரஂ ந ருக்ராகாதிஸம்பவஃ||௩௪||
| स्थाने व्यधान्न रुधिरं न रुग्रागादिसम्भवः||३४||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ஸ்தாநே வ்யதாத் ருதிரஂ ந ப(ஸ்ர)வதி, ந ச ருகாதீநாஂ ஸம்பவஃ|
Adhikarana bAlasya karNacCidre sUtrasthApanAdi (35-36) · Śloka 36
ஸ்நேஹாக்தஂ ஸூச்யநுஸ்யூதஂ ஸூத்ரஂ சாநு நிதாபயேத்| ஆமதைலேந ஸிஞ்சேச்ச பஹலாஂ தத்வதாரயா||௩௫|| வித்யேத்பாலீஂ ஹிதபுஜஃ ஸஞ்சார்யாऽத ஸ்தவீயஸீ| வர்திஸ்த்ர்யஹாத்ததோ ரூடஂ வர்தயேத ஶநைஃ ஶநைஃ||௩௬||
स्नेहाक्तं सूच्यनुस्यूतं सूत्रं चानु निधापयेत्| आमतैलेन सिञ्चेच्च बहलां तद्वदारया||३५|| विध्येत्पालीं हितभुजः सञ्चार्याऽथ स्थवीयसी| वर्तिस्त्र्यहात्ततो रूढं वर्धयेत शनैः शनैः||३६||
🔊 Audio coming soon
ஸஂ-அநு-கர்ணவ்யதஸ்ய பஶ்சாத், ஸூத்ரஂ ஸ்நேஹலிப்தஂ ஸூச்யாऽநுஸ்யூதஂ கர்ணே நிதாபயேத்| ஆமதைலேந ச ஸேசயேத்| பஹலாஂ-கநாஂ, பாலீஂ தத்வத்-பூர்வவத், ஆரயா வித்யேத் ஹிதாஶிநஃ ஸதஃ| அநந்தரஂ த்ர்யஹாதூர்த்வஂ ஸ்தூலதரா வர்திஃ ஸஞ்சார்யா| ததோ ரூடஂ கர்ணஂ ஶநைஃ ஶநைர்வர்தயேத்|
Adhikarana bAlasya jAtadantasya stanAdapasAraNam bAlasya annam (37) · Śloka 37
அதைநஂ ஜாததஶநஂ க்ரமேணாபநயேத்ஸ்தநாத்| பூர்வோக்தஂ யோஜயேத்க்ஷீரமந்நஂ ச லகு பஂஹணம்||௩௭||
अथैनं जातदशनं क्रमेणापनयेत्स्तनात्| पूर्वोक्तं योजयेत्क्षीरमन्नं च लग़ु बृंहणम्||३७||
🔊 Audio coming soon
ஸஂ-அநந்தரமேநஂ-ஶிஶுஂ, ஜாததந்தஂ ஸந்தஂ ஸ்தநாத் க்ரமேணாபஸாரயேத்-ந ஸஹஸா| பூர்வோக்தஂ-சாகாதிகஂ, க்ஷீரமந்நஂ ச லகு பஂஹணஂ யோஜயேத்|
Adhikarana bAlasya apastanasya prINano modakaH (38-39) · Śloka 39
ப்ரியாலமஜ்ஜமதுகமதுலாஜஸிதோபலைஃ| அபஸ்தநஸ்ய ஸஂயோஜ்யஃ ப்ரீணநோ மோதகஃ ஶிஶோஃ||௩௮|| தீபநோ பாலபில்வைலாஶர்கராலாஜஸக்துபிஃ| ஸங்க்ராஹீ தாதுகீபுஷ்பஶர்கராலாஜதர்பணைஃ||௩௯||
प्रियालमज्जमधुकमधुलाजसितोपलैः| अपस्तनस्य संयोज्यः प्रीणनो मोदकः शिशोः||३८|| दीपनो बालबिल्वैलाशर्करालाजसक्तुभिः| सङ्ग्राही धातुकीपुष्पशर्करालाजतर्पणैः||३९||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ப்ரியாலாதிபிர்மோதகோऽபஸ்தநஸ்ய ஶிஶோஃ ப்ரீணநோ யோஜ்யஃ| பாலபில்வாதிபிர்தீபநோ மோதகோ யோஜ்யஃ| தாதுக்யாதிபிஃ ஸங்க்ராஹீ யோஜ்யஃ|
Adhikarana bAlasya rogajayArthaM saumyauShadhopacAra (40) · Śloka 40
ரோகாஂஶ்சாஸ்ய ஜயேத்ஸோம்யைர்பேஷஜைரவிஷாதகைஃ| அந்யத்ராத்யயிகாத்வ்யாகேர்விரேகஂ ஸுதராஂ த்யஜேத்||௪௦||
रोगांश्चास्य जयेत्सोम्यैर्भेषजैरविषादकैः| अन्यत्रात्ययिकाद्व्याघेर्विरेकं सुतरां त्यजेत्||४०||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-யதாவஸ்தமஸ்ய-ஶிஶோஃ, ஸோம்யைரௌஷதைரவிஷாதகைஃ-அக்ஷோபகைஃ, ஆமயாந் ஜயேத்| விரேகமதிஶயேந வர்ஜயேதாத்யயிகஂ வ்யாதிமந்தரேண|
Adhikarana bAlaM na trAsayet (41) · Śloka 41
த்ராஸயேந்நாவிதேயஂ தஂ த்ரஸ்தஂ கஹ்ணந்தி ஹி க்ரஹாஃ| |௪௧|
त्रासयेन्नाविधेयं तं त्रस्तं गृह्णन्ति हि ग्रहाः| |४१|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ந ச தஂ-பாலஂ, அவிதேயஂ-அநாயத்தஂ கத்வா, த்ராஸயேத்- ந பாயயேத்| யதஸ்த்ரஸ்தஂ பாலஂ க்ரஹா கஹ்ணந்தி|
Adhikarana bAlaM vastravAtAdibhyo rakShet (41) · Śloka 41
| வஸ்த்ரவாதாத் பரஸ்பர்ஶாத் பாலயேல்லங்கநாச்ச தம்||௪௧||
| वस्त्रवातात् परस्पर्शात् पालयेल्लङ्घनाच्च तम्||४१||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-வஸ்த்ரவாதாதிப்யஶ்ச தஂ ரக்ஷயேத்|
Adhikarana brAhyAdi ghRutam (42-43) · Śloka 43
ப்ராஹ்மீஸித்தார்தகவசாஸாரிவாகுஷ்டஸைந்தவைஃ| ஸகணைஃ ஸாதிதஂ பீதஂ வாங்மேதாஸ்மதிகத் கதம்||௪௨|| ஆயுஷ்யஂ பாப்மரக்ஷோக்நஂ பூதோந்மாதநிபர்ஹணம்| |௪௩|
ब्राह्मीसिद्धार्थकवचासारिवाकुष्ठसैन्धवैः| सकणैः साधितं पीतं वाङ्मेधास्मृतिकृद् घृतम्||४२|| आयुष्यं पाप्मरक्षोघ्नं भूतोन्मादनिबर्हणम्| |४३|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ப்ராஹ்ம்யாதிபிஃ கல்கீகதைஃ ஸாதிதஂ ஸர்பிர்வாங்மேதாதிகத்| ஆயுஷ்யஂ பாப்மாதிஹரஂ பூதோந்மாதநிபர்ஹணஂ ச|
Adhikarana aShTA~ggaM ghRutam (43-45) · Śloka 45
| வசேந்துலேகாமண்டூகீஶங்கபுஷ்பீஶதாவரீஃ||௪௩|| ப்ரஹ்மஸோமாமதாப்ராஹ்மீஃ கல்கீகத்ய பலாஂஶிகாஃ| அஷ்டாங்கஂ விபசேத்ஸர்பிஃ ப்ரஸ்தஂ க்ஷீரசதுர்குணம்||௪௪|| தத்பீதஂ தந்யமாயுஷ்யஂ வாங்மேதாஸ்மதிபுத்திகத்| |௪௫|
| वचेन्दुलेखामण्डूकीशङ्खपुष्पीशतावरीः||४३|| ब्रह्मसोमामृताब्राह्मीः कल्कीकृत्य पलांशिकाः| अष्टाङ्गं विपचेत्सर्पिः प्रस्थं क्षीरचतुर्गुणम्||४४|| तत्पीतं धन्यमायुष्यं वाङ्मेधास्मृतिबुद्धिकृत्| |४५|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-வசாதிபிஃ பாலிகைஶ்சதுர்குணக்ஷீராத் கதப்ரஸ்தமஷ்டாங்கஂ பசேத்| அஷ்டாவங்காநி-வசாதீநி யஸ்மிஂஸ்ததஷ்டாங்கம்| ஏதத்பீதஂ தந்யாதிகுணம்|
Adhikarana sArasvataM ghRutam (45-46) · Śloka 46
| அஜாக்ஷீராபயாவ்யோஷபாடோக்ராஶிக்ருஸைந்தவைஃ||௪௫|| ஸித்தஂ ஸாரஸ்வதஂ ஸர்பிர்வாங்மோதாஸ்மதிவஹ்நிகத்| |௪௬|
| अजाक्षीराभयाव्योषपाठोग्राशिग्रुसैन्धवैः||४५|| सिद्धं सारस्वतं सर्पिर्वाङ्मोधास्मृतिवह्निकृत्| |४६|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-அஜாக்ஷீராதிபிஃ ஸித்தஂ ஸாரஸ்வதஂ கதஂ வாங்மேதாதிகரம்|
Adhikarana vacAdighRutam (46-47) · Śloka 47
| வசாமதாஶடீபத்யாஶங்கிநீவேல்லநாகரைஃ||௪௬|| அபாமார்கேண ச க்ருதஂ ஸாதிதஂ பூர்வவத்குணைஃ| |௪௭|
| वचामृताशठीपथ्याशङ्खिनीवेल्लनागरैः||४६|| अपामार्गेण च घ्रुतं साधितं पूर्ववद्गुणैः| |४७|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-வசாதிபிஃ ஸாதிதஂ கதஂ பூர்வேண ஸமாநம்|
Adhikarana hemAdayaScatvAraH prASAH (47-49) · Śloka 49
| ஹேம ஶ்வேதவசா குஷ்டமர்கபுஷ்பீ ஸகாஞ்சநா||௪௭|| ஹேம மத்ஸ்யாக்ஷகஃ ஶங்கஃ கைடர்யஃ கநகஂ வசா| சத்வார ஏதே பாதோக்தாஃ ப்ராஶா மதுகதப்லுதாஃ||௪௮|| வர்ஷஂ லீடா வபுர்மேதாபலவர்ணகராஃ ஶுபாஃ| |௪௯|
| हेम श्वेतवचा कुष्ठमर्कपुष्पी सकाञ्चना||४७|| हेम मत्स्याक्षकः शङ्खः कैडर्यः कनकं वचा| चत्वार एते पादोक्ताः प्राशा मधुघृतप्लुताः||४८|| वर्षं लीढा वपुर्मेधाबलवर्णकराः शुभाः| |४९|
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-ஹேமாதிஶ்லோகோக்தாஃ பாதிகாஶ்சத்வாரோ யோகா மதுகதாப்யாஂ ஸத்ரவா வர்ஷஂ லீடா வபுராதிகதஃ ஶுபாஶ்ச|
Adhikarana vacAdicUrNaM vAkSuddhikaram (1) · Śloka 1
| வசாயஷ்ட்யாஹ்வஸிந்தூத்தபத்யாநாகரதீப்யகைஃ||௪௯|| ஶுத்த்யதே வாக்கவிர்லீடைஃ ஸகுஷ்டகணஜீரகைஃ| ௪௯ ௧/௨| இதி ஶ்ரீவைத்யபதிஸிஂஹகுப்தஸூநுஶ்ரீமத்வாக்படவிரசிதா- யாமஷ்டாங்கஹதயஸஂஹிதாயாஂ ஷஷ்டே உத்தரஸ்தாநே பாலோ- பசரணீயோ நாம ப்ரதமோऽத்யாயஃ||௧||
| वचायष्ट्याह्वसिन्धूत्थपथ्यानागरदीप्यकैः||४९|| शुध्द्यते वाग्घविर्लीढैः सकुष्ठकणजीरकैः| ४९ १/२| इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तसूनुश्रीमद्वाग्भटविरचिता- यामष्टाङ्गहृदयसंहितायां षष्ठे उत्तरस्थाने बालो- पचरणीयो नाम प्रथमोऽध्यायः||१||
🔊 Audio coming soon
ஸ௦-வசாதிபிஃ ஸர்பிர்லீடைர்வாக் ஶஸ்யதே| ஶுத்யத இதி சிந்த்யம், "கர்மவத்கர்மகர்தா" இத்யஸ்ய த்வவிஷயஃ| இதி ஶ்ரீமகாங்கதத்தபுத்ரஶ்ரீமதருணதத்தவிரசிதாயாமஷ்டாங்கஹதய- டீகாயாஂ |ஸர்வாங்கஸுந்தராக்யாயாஂ ஷஷ்டே உத்தரஸ்தாநே பாலோப- சரணீயோ நாம ப்ரதமோऽத்யாயஃ ஸமாப்தஃ||௧||