Adhikarana athodaracikitsitannAma saptadasho~adhyAyaH adhyAyapratij~jA (1) · Śloka 1
அதாத உதரிசிகித்ஸிதஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ| இதி ஹ ஸ்மாஹுராத்ரையாதயோ மஹர்ஷயஃ||௧||
अथात उदरिचिकित्सितं व्याख़्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रैयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
க்ரமப்ராப்தஸ்யோதரஸ்ய சிகித்ஸாஂ ப்ரதர்ஶயிதுமத்யாய ஆரப்யதே||௧||
Adhikarana sarvodareShu virecanantatra hetushca (2) · Śloka 2
ஸர்வமேவோதரமதிமாத்ரதோஷஸஞ்சயாநுபந்தேந ஸ்ரோதோமுகநி ரோதாத்வ்யாகுலாநிலதயா யத்ப்ரஜாயதே தஸ்மாதபீக்ஷ்ணமுதரீ விரேசநாந்யுபயுஞ்ஜீத| மூத்ரக்ஷீராந்யதரயுக்தமேரண்டதைலமஹ ரஹர்மாஸமேகஂ த்வௌ வா| க்ஷீரஹாரோ வா கவ்யஂ வா மாஹிஷஂ வா மூத்ரம்| உஷ்ட்ரீக்ஷீரவத்திர்வா ஸ்யாத்||௨||
सर्वमेवोदरमतिमात्रदोषसञ्चयानुबन्धेन स्रोतोमुख़नि रोधाद्व्याकुलानिलतया यत्प्रजायते तस्मादभीक्ष्णमुदरी विरेचनान्युपयुञ्जीत| मूत्रक्षीरान्यतरयुक्तमेरण्डतैलमह रहर्मासमेकं द्वौ वा| क्षीरहारो वा गव्यं वा माहिषं वा मूत्रम्| उष्ट्रीक्षीरवृत्तिर्वा स्यात्||२||
🔊 Audio coming soon
ஸர்வமித்யாதிநோதரிணோऽபீக்ஷ்ணஂ விரேசநோபயோகஹேதுரதிமாத்ரோ யோ தோஷாணாஂ ஸஞ்சயஸ்தஸ்யாநுபந்தேந கர்த்ரா ஸ்ரோதோமுகநிரோதஃ| அநிலஸ்ய வ்யாகுலத்வமநேகரூபமவஸ்தாநம்| மூத்ரேத்யாதிநா விரேசநப்ரயோகஃ| கவ்யாஂ மாஹிஷஂ வா மூத்ரஂ க்ஷீராஹாரஃ| அதவா ஸர்வாஹாரபாநபரித்யாகேநோஷ்ட்ரீக்ஷீரவத்திஃ ஸ்யாத்|| ௨||
Adhikarana shoPashUlAdisahite visheShaH (3) · Śloka 3
ஶோபஶூலாநாஹதண்மூர்சாபரீதோ விஶேஷேண பயோऽநுபாநஂ கோ மூத்ரேண ப்ராணதாஂ பிபேத்| பிப்பலீஸஹஸ்ரஂ வ ஸ்நுஹீக்ஷீரபாவிதஂ ஸேவேத| தத்பாவிதேந வா கஷ்ணாபயாசூர்ணேந காஸரம்| ஸைந்தவாஜமோதயுக்தஂ வா நைம்பஂ தைலம்| அதவாऽऽர்த்ரக ரஸாநுவித்தஂ ஸித்தஂ வா||௩||
शोफशूलानाहतृण्मूर्छापरीतो विशेषेण पयोऽनुपानं गो मूत्रेण प्राणदां पिबेत्| पिप्पलीसहस्रं व स्नुहीक्षीरभावितं सेवेत| तद्भावितेन वा कृष्णाभयाचूर्णेन कासरम्| सैन्धवाजमोदयुक्तं वा नैम्बं तैलम्| अथवाऽऽर्द्रक रसानुविद्धं सिद्धं वा||३||
🔊 Audio coming soon
ஶோபாதிபரீத உதரீ அநந்தரோக்தஂ குர்யாத்விஶேஷேண து ப்ராணதாஂ ஹரீதகீஂ கோமூத்ரேண ஸஹ பிபேத்| பீதாயாஂ பஶ்சாத் க்ஷீரஂ பேயம்| பிப்பலீஸஹஸ்ரஂ க்ரமேண ஸேவேத தத்பாவிதேந ஸ்நுஹீக்ஷீரபாவிதேந பிப்பலீ ஹரீதகீசூர்ணேந ஸஹ காஸரம்| தச்ச குக்குலுபர்யாயப்ரஸித்தம்| நிம்பஸ்ருதஂ தைலஂ ஸைந்தவாஜமோதாப்யாஂ யுக்தம்| அதவாऽऽர்த்ரகஸ்ய ரஸேநாநுவித்தஂ தேந ஸ்தோகேந கதஸஂஸ்காரஂ தத்ஸித்தஂ வா|| ௩||
Adhikarana harItakIGRutam (4) · Śloka 4
ஹரீதகீசூர்ணப்ரஸ்தயுக்தமாடகஂ கதஸ்யாங்காரேஷ்வபிவிலாப்ய கஜேநாபிமத்ய ஸுகுப்தஂ யவபல்லே மாஸஂ ஸ்தாபயேத்| தத ஶ்சோத்தத்ய பரிஸ்ராவ்ய ஹரீதகீக்வாதாம்லவததிப்ரதீவாபஂ விபாசயேத்||௪||
हरीतकीचूर्णप्रस्थयुक्तमाढकं ग़ृतस्याङ्गारेष्वभिविलाप्य ख़जेनाभिमथ्य सुगुप्तं यवपल्ले मासं स्थापयेत्| तत श्चोद्धृत्य परिस्राव्य हरीतकीक्वाथाम्लवदधिप्रतीवापं विपाचयेत्||४||
🔊 Audio coming soon
ஹரீதகீசூர்ணப்ரஸ்தேந யுக்தஂ கதஸ்யாடகமக்நௌ விலாப்ய கஜேந மதிதஂ ஸதநு குப்தஂ யவபல்லே யவராஶௌ நிதாபயேத்| ததஶ்ச யவபலாந்மாஸாதூர்த்வமுத்ததஂ வஸ்த்ரேண ச பரிஸ்ராவ்ய ஸ்நேஹஸமஂ ஹரீதகீக்வாதஂ தாவதேவ சாம்லஂ ததி தத்வா பசேதிதி|| ௪||
Adhikarana sudhAkShIraGRutam (5) · Śloka 5
அதவா கவ்யே பயஸி மஹாவக்ஷக்ஷீரமாவாப்ய விபாச்ய ஶீதீ பூதமபிமத்ய தந்நவநீதஂ மஹாவக்ஷக்ஷீரேணைவ ஸஹ ஸாத யேத்||௫||
अथवा गव्ये पयसि महावृक्षक्षीरमावाप्य विपाच्य शीती भूतमभिमथ्य तन्नवनीतं महावृक्षक्षीरेणैव सह साध येत्||५||
🔊 Audio coming soon
அதவா கவ்யே பயஸி ஸுதாக்ஷீரஂ தத்வா விபசேத்| க்ஷீரஸ்ய கநத்வஂ யாவத்ததஃ ஶீதீபூதஂ க்ஷீரஂ தண்டேநாபிமத்ய நவநீதஂ கஹ்ணீயாத்| தச்ச நவநீதஂ ஸுதாக்ஷீரேண ஸமேந ஸஹ விபாசயேதிதி த்விதீயஂ கதம்||௫||
Adhikarana cavikAdiGRutam (6) · Śloka 6
அதவா சவிகாசித்ரகதந்த்யதிவிஷாகுஷ்டஸாரிவாவிடங்க- த்ரிபலாகடுரோஹிணீத்விஹரித்ராஶங்கிநீத்ரிவத்தீப்யகாநர்தகார்ஷி- காந் ராஜவக்ஷபலமஜ்ஜாத்விபலஂ மஹாவக்ஷக்ஷீரத்விபலஂ கோமூத்ர- க்ஷீரகதத்ரிகுடவஂ சைகத்யஂ பாசயேத்| ஏதாநி தில்வக- சதுர்தாநி ஸர்பீஷி பீதாந்யுதரகுல்மவித்ரத்யஷ்டீலாநாஹகு- ஷ்டோந்மாதாபஸ்மாராந்நிக்நந்தி||௬||
अथवा चविकाचित्रकदन्त्यतिविषाकुष्ठसारिवाविडङ्ग- त्रिफलाकटुरोहिणीद्विहरिद्राशङ्ख़िनीत्रिवृद्दीप्यकानर्धकार्षि- कान् राजवृक्षफलमज्जाद्विपलं महावृक्षक्षीरद्विपलं गोमूत्र- क्षीरग़ृतत्रिकुडवं चैकध्यं पाचयेत्| एतानि तिल्वक- चतुर्थानि सर्पीषि पीतान्युदरगुल्मविद्रध्यष्ठीलानाहकु- ष्ठोन्मादापस्मारान्निग़्नन्ति||६||
🔊 Audio coming soon
அதவா சவிகேத்யாதிநா ததீயம்| ஏதாநி த்ரீணி ஸர்பீஷி யேஷாஂ தில்வகஸர்பிஶ்சதுர்தஂ தாநி சத்வாரி பீதாந்யுதராதீந் க்நந்தி| தில்வககதம் வாதவ்யாதாவுக்தம்|| ௬||
Adhikarana dashamUlaShaTpalaM GRutam (7) · Śloka 7
யாவஶூகபஞ்சகோலஷட்பலேந வா மஸ்துதஶமூலக்வாதா டகத்வயேந ச ஸித்தண் ஸர்பிஃப்ரஸ்தஂ ப்ரயோஜயேத்||௭||
यावशूकपञ्चकोलषट्पलेन वा मस्तुदशमूलक्वाथा ढकद्वयेन च सिद्धण् सर्पिःप्रस्थं प्रयोजयेत्||७||
🔊 Audio coming soon
பலஂ யவக்ஷாரஸ்ய பலபஞ்சகஂ பஞ்சகோலாநாஂ முஸ்துந ஆடகஂ தஶமூலக்வாதஸ்யாடகம்| கதஸ்ய ப்ரஸ்த இதி தஶமூலஷட்பலம்|| ௭||
Adhikarana yavakolAdiGRutam (8) · Śloka 8
யவகோலகுலத்தபஞ்சமூலகஷாயேண வா ஸுராஸௌவீரக யுக்தஂ ஸர்பிஃ||௮||
यवकोलकुलत्थपञ्चमूलकषायेण वा सुरासौवीरक युक्तं सर्पिः||८||
🔊 Audio coming soon
யவாதீநாஂ க்வாதோ கதஸமஃ ஸுராஸௌவீரகஂ மிஶ்ரீபூதஂ கதஸமமித்யுதரிணோ கதாநி|| ௮||
Adhikarana snehottaraM virecanam (9) · Śloka 9
ஸர்பிஷ்பாநஸ்ரஸ்தே ச தோஷே பலவாந் விரேசநார்தஂ மூத்ராஸவா ரிஷ்டஸுராஃ ஸ்நுஹீக்ஷீரயுக்தாஃ ஶீலயேத்| விரேசநத்ரவ்ய கஷாயஂ நாகரதேவதாருப்ரகாடம்| த்ரிலவணாதிசூர்ணஂ வா த்வித்ரி குணாநுலோமநத்ரவ்யம்||௯||
सर्पिष्पानस्रस्ते च दोषे बलवान् विरेचनार्थं मूत्रासवा रिष्टसुराः स्नुहीक्षीरयुक्ताः शीलयेत्| विरेचनद्रव्य कषायं नागरदेवदारुप्रगाढम्| त्रिलवणादिचूर्णं वा द्वित्रि गुणानुलोमनद्रव्यम्||९||
🔊 Audio coming soon
ஏவஂ ஸர்பிஷ்பாநேந தோஷே ஸ்ரஸ்தே ப்ராப்தஶைதில்யே பலவாந் புருஷோ விரேசநார்தஂ மூத்ராதிகஂ ஸ்நுஹீக்ஷீரயுக்தஂ ஶீலயேத்| அதவா ஶோதநாதிகணநிர்திஷ்டாநாஂ விரேசநத்ரவ்யாணாஂ கஷாயஂ ஶுண்டீதேவதாருசூர்ணப்ரகாடஂ ஶீலயேத்| ப்ரகாடஂ கநம்| குல்மோக்தஂ வா த்ரிலவணாதிசூர்ணஂ த்விகுணைரந்யபாகாபேக்ஷயாऽநுலோமிகத்ரவ்யைஃ கும்பநிகும்பாதிபிஃ கதஂ ஶீலயேத்| அதவா த்ரிகுணாநுலோமிகத்ரவ்யஂ த்ரிலவணாதிகம்|| ௯||
Adhikarana paTolamUlAdiprayogaH (10) · Śloka 10
படோலமூலரஜநீவிடங்கத்ரிபலாஃ கர்ஷாஂஶாஃ| கம்பில்ல கநீலிநீபலத்ரிவத்தாநாஂ க்ரமாத் த்வித்ரிசதுர்பிஃ கர்ஷைர்யுக்தா ஶ்சூர்ணயித்வா மூத்ரேண பிபேத்| ஜீர்ணே ச பேயாமண்டபோ ரஸாஶீ வா ஸ்யாத்| ததஃ ஷட்ராத்ரஂ ஸவ்யோஷேண பயஸாஶ்நீயாத்| ததஃ ஸப்தமேऽஹநி புநஶ்சூர்ணஂ பிபேத்| அநேந விதிநா சூர்ண மிதமுதராணி ஜாதோதகாந்யபி நிபர்ஹயதி| குல்மபேதநாநி ச ப்ரயுஞ்ஜீத||௧௦||
पटोलमूलरजनीविडङ्गत्रिफलाः कर्षांशाः| कम्पिल्ल कनीलिनीफलत्रिवृत्तानां क्रमाद् द्वित्रिचतुर्भिः कर्षैर्युक्ता श्चूर्णयित्वा मूत्रेण पिबेत्| जीर्णे च पेयामण्डपो रसाशी वा स्यात्| ततः षड्रात्रं सव्योषेण पयसाश्नीयात्| ततः सप्तमेऽहनि पुनश्चूर्णं पिबेत्| अनेन विधिना चूर्ण मिदमुदराणि जातोदकान्यपि निबर्हयति| गुल्मभेदनानि च प्रयुञ्जीत||१०||
🔊 Audio coming soon
படோலமூலாதிகஂ ப்ரத்யேகஂ கார்ஷிகம்| கம்பில்லகஂ கர்ஷத்வயம்| நீலிநீபலஂ கர்ஷத்ரயம்| த்ரிவதா கர்ஷசதுஷ்டயம் சூர்ணயித்வா கோமூத்ரேண பிபேத்| தஸ்மிந் ஜீர்ணே பேயாமண்டபோ வா ஸ்யாத்ரஸோதநாஶீ வா இத்யேகமஹஃ கத்வா ஷட்ராத்ரமநௌஷத ஏவ ஸவ்யோஷேண பயஸா போஜநமஶ்நீயாத்| ததஃ ஸப்தமே திவஸே பூர்வப்ரஸ்தாநேந புநஃ படோலாதிசூர்ணஂ பிபேத்| புநஃ ஷட்ராத்ரவிதாநேநாசூர்ணக்ஷயம்| ஜாதோதகாந்யபி சிரகாலப்ரரூடத்வாத்| ஸுபோதம்|| ௧௦||
Adhikarana mUtravarttiH (11) · Śloka 11
வமநவிரேசநஶிரோவிரேசநவத்ஸகாதிவசாஹரித்ராதிவர்கத்ரவ்யா ணி பதக்பாலிகாநி ஸூக்ஷ்மகல்கீகதாநி லவணாநி ச வஜ்ரவக்ஷக்ஷீரப்ரஸ்தஂ ச ப்ரக்ஷிப்ய மூத்ரகணே மத்வக்நிநா கட்டயந் பாசயேத்| அவிதக்தகல்கஂ ச தத்ஸித்தமவதார்ய ஶீதீ பூதமங்குஷ்டமாத்ரா குலிகா வர்தயித்வா யதா பலஂ த்ரிசதுரோ மாஸாநுபயோஜயேத்| ஏஷா மூத்ரவர்திர்மஹாரோகஶ்வாஸகாஸபீ நஸப்ரஸேகஶ்வயதுகுல்மபாண்டுகமிகோஷ்டாரோசகாவிபாகோ தாவர்தேஷு பரமமகதம்||௧௧||
वमनविरेचनशिरोविरेचनवत्सकादिवचाहरिद्रादिवर्गद्रव्या णि पृथक्पालिकानि सूक्ष्मकल्कीकृतानि लवणानि च वज्रवृक्षक्षीरप्रस्थं च प्रक्षिप्य मूत्रगणे मृद्वग्निना ग़ट्टयन् पाचयेत्| अविदग्धकल्कं च तत्सिद्धमवतार्य शीती भूतमङ्गुष्ठमात्रा गुलिका वर्तयित्वा यथा बलं त्रिचतुरो मासानुपयोजयेत्| एषा मूत्रवर्तिर्महारोगश्वासकासपी नसप्रसेकश्वयथुगुल्मपाण्डुकृमिकोष्ठारोचकाविपाको दावर्तेषु परममगदम्||११||
🔊 Audio coming soon
வமநாதித்ரவ்யாணி ஸூத்ரநிர்திஷ்டாநி பதக்பாலிகாநி| லவணாநி ச பதக்பாலிகாநி| வஜ்ரவக்ஷக்ஷீரஸ்ய ப்ரஸ்தமித்யேதத் ஸர்வமூத்ரகணே ப்ரக்ஷிப்ய கட்டயஂஶ்சாலயந்மத்வக்நிநா| ஏஷா மூத்ரவர்திருதரே த்ரீஂஶ்சதுரோ வா மாஸாந் பலாபேக்ஷயா ப்ரயோஜ்யா| ஏஷா ச மஹாரோகாதீநாஂ பரமௌஷதம்| வாதவ்யாத்யஶ்மரீகுஷ்டமேஹோதரபகந்தராஃ| அர்ஶாஂஸி க்ரஹணீத்யஷ்டௌ மஹாரோகாஃ ஸுதுஸ்தராஃ|| ஸுபோதம்|| ௧௧||
Adhikarana virecanottarA upacArAH (12) · Śloka 12
கதவிரேசநஶ்ச க்ஷாமதேஹோऽந்தராந்தரா க்ஷீரமௌஷ்ட்ரகஂ கவ்யமாஜஂ வா வ்யோஷயுக்தஂ ஶீலயேத்| தோஷஶேஷவிஜயாய ச ஶீல யேச்சவிகாநாகரஂ க்ஷீரேண பிஷ்டம்| ஸுரதாருசித்ரகஂ வா ஸுருங்காஂ வா புநர்நவஂ வா த்ரிபலாதந்தீரௌஹீதகநிர்யூஹஂ வா வ்யோஷக்ஷாரோபேதஂ தத் ஸ்நுஹீக்ஷீரகதயுக்தம்||௧௨||
कृतविरेचनश्च क्षामदेहोऽन्तरान्तरा क्षीरमौष्ट्रकं गव्यमाजं वा व्योषयुक्तं शीलयेत्| दोषशेषविजयाय च शील येच्चविकानागरं क्षीरेण पिष्टम्| सुरदारुचित्रकं वा सुरुङ्गां वा पुनर्नवं वा त्रिफलादन्तीरौहीतकनिर्यूहं वा व्योषक्षारोपेतं तत् स्नुहीक्षीरग़ृतयुक्तम्||१२||
🔊 Audio coming soon
க்ஷாமதேஹஶ்ச க்ஷாமத்வநாஶநாய வ்யோஷோபேதமௌஷ்ட்ரகாதிக்ஷீரஂ ஶீலயேத்| விரேசநாத்தோஷஶேஷஸ்ய பாசநார்தஂ சவிகாதிப்ரயோகாந் ஶீலயேத்| புநர்ந-வாந்தஂ க்ஷீரேண பிஷ்டம்| ஸுருங்கா மூர்வா| வ்யோஷக்ஷாரோபேதஂ வா த்ரிபலாதி-நிர்யூஹம்| ததேவ ஸ்நுஹீக்ஷீரகதயுக்தம்|| ௧௨||
Adhikarana purANAnnAdisevanam (13) · Śloka 13
புராணமந்நஂ தக்ரமரிஷ்டாஂஶ்ச தாஂஸ்தாந் க்ஷீரஞ்ச தந்தீசித்ரகவி டங்கசவிகாத்ரிகடுகோபேதம்| துல்யார்த்ரகரஸஂ வா க்ஷீரஂ ஶீலயேத்| பிப்பலீவர்தமாநஂ வா ஸேவேத| ஶிலாஜதுஂ வா க்ஷீராஶீஂ குக்குலுஂ வா| புநஃ புநஶ்ச ஸ்நேஹயேத்விரேசயேச்ச| ஆத்யயிகாஂஸ்து ஸ்நேஹவிரேகைரேவோபக்ரமேத| ஸலிலஂ து வர்ஜ யேத்| ஆநாஹோதாவர்தயோர்யதாஸ்வஂ ப்ரதிகுர்வீத||௧௩||
पुराणमन्नं तक्रमरिष्टांश्च तांस्तान् क्षीरञ्च दन्तीचित्रकवि डङ्गचविकात्रिकटुकोपेतम्| तुल्यार्द्रकरसं वा क्षीरं शीलयेत्| पिप्पलीवर्धमानं वा सेवेत| शिलाजतुं वा क्षीराशीं गुग्गुलुं वा| पुनः पुनश्च स्नेहयेद्विरेचयेच्च| आत्ययिकांस्तु स्नेहविरेकैरेवोपक्रमेत| सलिलं तु वर्ज येत्| आनाहोदावर्तयोर्यथास्वं प्रतिकुर्वीत||१३||
🔊 Audio coming soon
புராணஂ சாந்ந தக்ராதீஂஶ்ச தாஂஸ்தாநர்ஶஶ்சிகித்ஸிதாத்யுக்தாந்| தந்த்யாதிசூர்ணோபேதஂ க்ஷீரஂ துல்யார்த்ரகரஸஂ வா க்ஷீரஂ பிப்பலீவர்தமாநஂ வா ரஸாயநவிதாநேந ஸேவேத| ஶிலாஜது வா க்ஷீராஶீ ஸேவேத| குக்குலுஂ வா| ஸுபோதம்| ஆத்யயிகாஃ ஸாபாதாஃ| ஸலிலமுதரீ பாநே விவர்ஜயேத்| யதாஸ்வமித்யாத்மீயசிகித்ஸயா|| ௧௩||
Adhikarana vAtaje visheShaH (14) · Śloka 14
வாதகதேஷு பார்ஶ்வஶூலோபஸ்தம்பஹத்க்ரஹேஷு பில்வக்ஷாராம்பஸா தைலஂ பாசயேத்| ஸ்யோநாகாக்நிமந்ததிலகுதலகதல்யபா மார்காக்ந்யதமக்ஷாரேண வா விபக்வஂ தைலம்||௧௪||
वातकृतेषु पार्श्वशूलोपस्तम्भहृद्ग्रहेषु बिल्वक्षाराम्भसा तैलं पाचयेत्| स्योनाकाग्निमन्थतिलकुतलकदल्यपा मार्गाग्न्यतमक्षारेण वा विपक्वं तैलम्||१४||
🔊 Audio coming soon
வாதகதேஷூதரிணஃ பார்ஶ்வஶூலாதிஷு பில்வவக்ஷக்ஷாரஸ்ருதேநாம்பஸா தைலஂ விபாசயேத்| ஸ்யோநாகாதீநாமந்யதஸ்ய வா க்ஷீரேண விபக்வஂ தைலம்|| ௧௪||
Adhikarana AvaraNe visheShaH (16) · Śloka 15
கபே பித்தே வா வாதேநாவதே தாப்யாஂ வா வாதே பலவாந் வாதகுல்மோக்தக்ரமேணைரண்டதைலஂ பிபேத்||௧௫||
कफे पित्ते वा वातेनावृते ताभ्यां वा वाते बलवान् वातगुल्मोक्तक्रमेणैरण्डतैलं पिबेत्||१५||
🔊 Audio coming soon
ஏரண்டதைலஂ ச வாதகுல்மவிதாநேந பிபேத்| கஸ்மிந் விஷய இத்யாஹ-கபே வாதேநாவதே| தாப்யாமிதி கபபித்தாப்யாஂ வாத ஆவதே| பலவாநிதி அபலஸ்யைரண்டதைலப்ரதிஷேதஃ|| ௧௬||
Adhikarana lepasekau (17) · Śloka 17
லிம்பேச்ச ஜடரமுதரிணாஂ ஶிக்ருபலாஶார்காஶ்வகர்ணகஜ பிப்லீதேவதாருபிர்மூத்ரபிஷ்டைஃ ஸுகோஷ்ணைஃ| வஶ்சிகாலீகுஷ்ட ஷட்க்ரந்தாத்விபுநர்நவதாந்யநாகரபஞ்சமூலக்வாதைர்மூத்ரைஶ்ச பரிஷேச யேத்| ப்ரததமேவ ச ஸ்வேதயேத்||௧௭||
लिम्पेच्च जठरमुदरिणां शिग्रुपलाशार्काश्वकर्णगज पिप्लीदेवदारुभिर्मूत्रपिष्टैः सुख़ोष्णैः| वृश्चिकालीकुष्ठ षड्ग्रन्थाद्विपुनर्नवधान्यनागरपञ्चमूलक्वाथैर्मूत्रैश्च परिषेच येत्| प्रततमेव च स्वेदयेत्||१७||
🔊 Audio coming soon
ஶிக்ர்வாதிபிஶ்ச மூத்ரபிஷ்டைஃ ஸுகோஷ்ணைருதரிணோ ஜடரஂ லிம்பேத்| வஶ்சிகால்யாதிக்வாதைர்மூத்ரைஃ பரிஷேசயேத்|| ௧௭||
Adhikarana AdhmAnAdrakShaNam (18) · Śloka 18
விரிக்தஸ்ய சாஸ்ய ஸதாம்லாநமுதரஂ ஸால்வலாதிபிருபநத்தஂ கநேந வாஸஸா வேஷ்டயேத்| ஏவமேநமநவகாஶோ வாயுர்ந புந ராத்மாபயதி| ததாபி புநஃ ஸவிரித்கஸ்யாத்மாநேऽம்ல லவணாந் ஸுஸ்நிக்தாந் நிரூஹாந் தத்யாத்| ஸோபஸ்தம்பே து வாயௌ தீக்ஷ்ணோஷ்ணாந்||௧௮||
विरिक्तस्य चास्य सदाम्लानमुदरं साल्वलादिभिरुपनद्धं ग़नेन वाससा वेष्टयेत्| एवमेनमनवकाशो वायुर्न पुन राध्मापयति| तथापि पुनः सविरित्कस्याध्मानेऽम्ल लवणान् सुस्निग्धान् निरूहान् दद्यात्| सोपस्तम्भे तु वायौ तीक्ष्णोष्णान्||१८||
🔊 Audio coming soon
விரிக்தஸ்யேத்யாதி ஸுபோதம்| ம்லாநஂ விரேகாத் த்யக்தகாடிந்யம்| ஸால்வல இதி பத்மகாதிஸ்வேதநாம| ஏவமிதி வேஷ்டநேந| ஏததிதி ஜாடரம்| ததாபீத்யாதி ஸுபோதம்| தீக்ஷ்ணோஷ்ணாநிதி நிரூஹாந்| ஸ்தம்ப ஏவோபஸ்தம்பஃ இதி ஸாமாந்யேநோதரிணாஂ சிகித்ஸா|| ௧௮||
Adhikarana vAtodare cikitsA (19) · Śloka 19
அத வாதோதரிணஂ விதார்யாதிஸித்தேந ஸர்பிஷோபஸ்நேஹ்ய ஸ்வேதி தாங்கதில்வககதேந பஹுஶோऽநுலோமயேத்| கதாயாஂ ச ஸஂஸர்க்யாஂ பலார்தஂ க்ஷீரமவசாரயேத்| நிவர்தயேச்ச ப்ராகுத்க்லேஶாத் க்ரமேண| ததோ யூஷரஸாதிபிர்மந்தாம்லலவணைஃ ஸமித்தாநல-முதாவர்திநஂ புநஃ ஸ்நிக்தஸ்விந்நமாஸ்தாபயேத்விதார்யாதிக்வாதேந சித்ராபலதைலப்ரகாடேந| தீக்ஷ்ணோஷ்ணாதோ பாகிகத்ரவ்யயுக்தேந வா தாஶமூலிகேந| தீப்தாக்நிஂ ச பத்தமலமஸ்திஸந்தித்ரிகபார்ஶ்வாதிஶூலஸ்புர- ணாக்ஷேபயுக்தஂ ரூக்ஷமநுவாஸயேத்வாதஹராம்லஸித்தாப்யாஂ திலோ- ருபூகதைலாப்யாஂ| போஜயேச்சைநஂ ஜாங்கலரஸேந விதார்யாதி- ஶதேந வா பயஸா| ஸரலமதுஶிக்ருமூலகபீஜஸ்நேஹாஶ்ச பாநாப்யஞ்ஜநேந ஶூல- க்நாஃ| ஸ்வேதயேச்சாபீக்ஷ்ணஂ ஜடரம்| அவிரேச்யஸ்ய து பயஃ ஸர்பிர்யூஷரஸபஸ்த்யப்யங்கஸமபக்தௌ- ஷதைஃ ஸஂஶமயேத்||௧௯||
अथ वातोदरिणं विदार्यादिसिद्धेन सर्पिषोपस्नेह्य स्वेदि ताङ्गतिल्वकग़ृतेन बहुशोऽनुलोमयेत्| कृतायां च संसर्ग्यां बलार्थं क्षीरमवचारयेत्| निवर्तयेच्च प्रागुत्क्लेशात् क्रमेण| ततो यूषरसादिभिर्मन्दाम्ललवणैः समिद्धानल-मुदावर्तिनं पुनः स्निग्धस्विन्नमास्थापयेद्विदार्यादिक्वाथेन चित्राफलतैलप्रगाढेन| तीक्ष्णोष्णाधो भागिकद्रव्ययुक्तेन वा दाशमूलिकेन| दीप्ताग्निं च बद्धमलमस्थिसन्धित्रिकपार्श्वादिशूलस्फुर- णाक्षेपयुक्तं रूक्षमनुवासयेद्वातहराम्लसिद्धाभ्यां तिलो- रुबूकतैलाभ्यां| भोजयेच्चैनं जाङ्गलरसेन विदार्यादि- शृतेन वा पयसा| सरलमधुशिग्रुमूलकबीजस्नेहाश्च पानाभ्यञ्जनेन शूल- ग़्नाः| स्वेदयेच्चाभीक्ष्णं जठरम्| अविरेच्यस्य तु पयः सर्पिर्यूषरसबस्त्यभ्यङ्गसमभक्तौ- षधैः संशमयेत्||१९||
🔊 Audio coming soon
அதேத்யாதி ஸுபோதம்| ஸஂஸர்கீ பேயாதிக்ரமஃ| க்ஷீரேண பலே லப்தே தோஷோத்க்லேஶாத் பூர்வஂ க்ஷீரஂ நிவர்தயேத்| ந து ஜடித்யபி து க்ரமேண| மந்தஂ ஸ்தோகமம்லஂ தாடிமாதி லவணஂ ச யேஷாம்| விதாற்யாதிகணக்வாதஶ்சித்ராபலதைலேந ப்ரகாடோ கநஃ| சித்ராபலாநி த்ரவந்தீபலாநி தேஷாஂ தைலம்| அதோபாகிகத்ரவ்யாணி ச விரேசநத்ரவ்யாணி| தாநி தீக்ஷ்ணாநி தாஶமூலிகே ஸம்மிஶ்ர்யாஸ்தாபயேத்| தீப்தாக்நித்வாதியுக்தஂ ரூக்ஷமநுவாஸயேத்| கேநேத்யாஹ-வாதஹராம்லத்ரவ்யஸித்ததிலதைலோருபூகதைலப்யாம்| ஊருபூக ஏரண்டஃ| ஏநஂ சாநுவாஸநார்ஹமுதரிணஂ ஜாங்கலாநாஂ ரஸேந போஜயேத்| விதார்யாதிகணஸித்தேந வா க்ஷீரேண| ஸரலாதிஸ்ருதாஶ்ச ஸ்நேஹாஃ பாநேந சாப்யஞ்ஜநேந ச ஶூலக்நாஃ| ஸரலஸ்ய தேவதாருஸதஶஸ்ய பீடாக்யஸ்ய ஸ்நேஹஃ| ஶேஷயோர்பீஜம்| ஸுபோதம்| அவிரேச்யஸ்யால்பாக்நிக்ரூரகோஷ்டாதேருதரிணஃ பயஃப்ரபதிபிர்தோஷஂ ஸஂஶமயேத்| ஸமபக்தமௌஷதஂ ஸாந்நமிதி பூர்வஂ ப்ரதர்ஶிதம்| இதி வாதோதரம்|| ௧௯||
Adhikarana pittodare cikitsA (20) · Śloka 20
பித்தோதரிணஂ மதுரவிபக்வேந ஸர்பிஷோபஸ்நேஹ்ய ஶ்யாமா த்ரிவத்த்ரிபலாவிபக்வேநாநுலோம்யேந மதுகதஸிதாட்யேந ந்யக்ரோ தாதிநிர்யூஹேணாஸ்தாபயேதநுவாஸயேச்ச| துர்பலஂ து ப்ராகேவாநுவாஸ்ய க்ஷீரபஸ்திபிஃ ஶோதயேத்| ஸஞ்ஜா தபலாக்நிஂ ச ஸ்நிக்தஂ புநஃ க்ஷீரேண ஸத்ரிவத்கல்கேநோருபூக ஶதேந வா| ஸாதலாத்ராயமாணாப்யாஂ வாऽऽரக்வதேந வா| ஸஶ்லேஷ்மணி பித்தே ஸமூத்ரேண| ஸவாதே திக்தகதாந்விதேந பயஸா புநஃ புநர்விரேசயேத்| பஸ்திகர்ம சாசரேத்| ஏபிரேவ க்ஷீரைர்விதார்யாதிஶதேந வா போஜயேத்| பாயஸேந சோபநாஹயேதுதரம்||௨௦||
पित्तोदरिणं मधुरविपक्वेन सर्पिषोपस्नेह्य श्यामा त्रिवृत्त्रिफलाविपक्वेनानुलोम्येन मधुग़ृतसिताढ्येन न्यग्रो धादिनिर्यूहेणास्थापयेदनुवासयेच्च| दुर्बलं तु प्रागेवानुवास्य क्षीरबस्तिभिः शोधयेत्| सञ्जा तबलाग्निं च स्निग्धं पुनः क्षीरेण सत्रिवृत्कल्केनोरुपूग शृतेन वा| सातलात्रायमाणाभ्यां वाऽऽरग्वधेन वा| सश्लेष्मणि पित्ते समूत्रेण| सवाते तिक्तग़ृतान्वितेन पयसा पुनः पुनर्विरेचयेत्| बस्तिकर्म चाचरेत्| एभिरेव क्षीरैर्विदार्यादिशृतेन वा भोजयेत्| पायसेन चोपनाहयेदुदरम्||२०||
🔊 Audio coming soon
பித்தோதரே ப்ரதமஂ மதுரத்ரவ்யஸித்தேந கதேந ஸ்நேஹநஂ ததந்தே ஶ்யாமாதிவிபக்வேந விரேசநம்| ஏநமிதி பித்தோதரிணஂ ந்யக்ரோதாதிகணக்வாதேந ப்ரபூதமாக்ஷிகாதிநாஸ்தாபயேதநுவாஸயேச்சேதி ப்ரகரணாநந்யக்ரோதாதிஸித்தேநைவ ஸ்நேஹேந| துர்பலஂ து பித்தோதரிணஂ ஸ்நேஹவிரேசநாஸ்தாபநாத்விநைவ ப்ராகேவாநுவாஸ்ய க்ஷீரபஸ்திபிஃ கல்பே வக்ஷ்யமாணைஃ ஶோதயேத்| ஸ்நேஹாதிவிதாநே ச ஸூத்ரஸ்தாநஸ்ய ஸ்மர்தவ்யம்| ஸஞ்ஜாதபலாக்நிமித்யாதி ஸுபோதம்| புநரித்யஸ்ய ஸ்நிக்தமித்யநேந ஸம்பந்தஃ| ஸஶ்லேஷ்மணி பித்தே ஸமூத்ரேண புநஃ புநர்விரேசயேத்| ஏவமேரண்டஶதஂ ஸத்ரிவத்கல்கமேகஂ க்ஷீரம்| த்விதீயஂ ஸாதலாத்ராயமாணாப்யாஂ ஶதம்| த்ரூதீயமாரக்வதஶதம்| மூத்ரேண ஸஹ சதுர்தம்| திக்தகதேந ஸஹ பஞ்சமமிதி ஸுபோதம்| ஏஷாஂ க்ஷீராணாமந்யதமேந விதார்யாதிகணஸித்தேந வா க்ஷீரேணாந்நஂ போஜயேத்| அஸ்ய ச பித்தோதரிணஃ பாயஸேந க்ஷீரஸித்தேநாந்நேநோதரமுபநாஹயேத் பத்நீயாத்வாதாதிஹரணாயேதி பித்தோதரம்|| ௨௦||
Adhikarana shleShmodare cikitsA (21) · Śloka 21
ஶ்லேஷ்மோதரிணஂ வத்ஸகாதிஸித்தேந ஸர்பிஷோபஸ்நேஹ்ய ஸ்நுஹீக்ஷீர விபக்வேநாநுலோம்ய கடுக்ஷாரயுக்தைஃ கபஹரைராஹாரைஃ ஸஂஸர்ஜ்ய த்ரிகடுமூத்ரதைலப்ரகாடேந முஷ்ககாதிக்வாதேநாஸ்தாபயேதநுவா ஸயேச்ச| குலத்தயூஷேண வ்யோஷவதா க்ஷீரேண வா போஜயேத்| ஸ்த்யாநகபோதரஂ க்ஷாரமரிஷ்டாஂஶ்ச தீக்ஷ்ணாந் பாயயேத்| ஸததஂ ச ஸ்வேதயேத்| கிண்வஸர்ஷபமூலபீஜகல்கைர்ஜடரமுபநாஹ யேத்||௨௧||
श्लेष्मोदरिणं वत्सकादिसिद्धेन सर्पिषोपस्नेह्य स्नुहीक्षीर विपक्वेनानुलोम्य कटुक्षारयुक्तैः कफहरैराहारैः संसर्ज्य त्रिकटुमूत्रतैलप्रगाढेन मुष्ककादिक्वाथेनास्थापयेदनुवा सयेच्च| कुलत्थयूषेण व्योषवता क्षीरेण वा भोजयेत्| स्त्यानकफोदरं क्षारमरिष्टांश्च तीक्ष्णान् पाययेत्| सततं च स्वेदयेत्| किण्वसर्षपमूलबीजकल्कैर्जठरमुपनाह येत्||२१||
🔊 Audio coming soon
ஶ்லேஷமோதரே வத்ஸகாதிகணஶதேநாஜ்யேந ஸ்நேஹஃ| ததஃ ஸ்வேதஃ| ததநந்தரஂ ஸுதாக்ஷீரஸித்தேநாஜ்யேந விரேசநம்| ததஃ கட்வாதிபிஃ ஸஂஸர்ஜ்ய பேயாதிக்ரமஂ கத்வா த்ரிகட்வாதிபூயிஷ்டேந முஷ்ககாதிக்வாதேநாஸ்தாபயேத்| தத்ஸித்தேந தைலேந பஶ்சாதநுவாஸயேத்| ஸுபோதம்| ஸ்த்யாநகபோதரஂ கநஶ்லேஷ்மஜடரம்| கிண்வாதிகல்கைர்ஜடரமுபநாஹயேத் பத்நீயாத்| கிண்வஂ ஸுராகநம்| இதி ஶ்லேஷ்மோதரம்|| ௨௧||
Adhikarana sannipAtodare cikitsA (22) · Śloka 22
ஸாந்நிபாதிகமுதரஂ ப்ரத்யாக்யாய சிகித்ஸேத்| ஸர்வமே-வேத்யேகே ஸர்வஸ்ய ஸர்வாத்மகத்வாத் கச்ச்ரதமத்வாச்ச| தோஷோ-த்ரேகதஸ்து ப்ரதிகுர்வீத| ஸப்தலாஶங்கிநீநிர்யாஸஸித்தேந ச ஸர்பிஷா விரேசயேந்மா ஸமர்தமாஸஂ வா| மஹாவக்ஷக்ஷீரமூத்ரஸித்தேந வா| அதவாஜகந்தாஜஶங்கீதந்தீத்ரவந்தீஸ்வாதுகண்டகபுநர்நவாஜர ஸீவஶ்சிகாலீமூஷிகபர்ணீமஹாஸஹாக்ஷுத்ரஸஹாவக்ஷாதிநீ பார்ங்கீகுஷ்டகுடிலராஸ்நாகல்ககோமூத்ரஸஂஸஷ்டேந ஸைந்தவலவ ணிதேந ஸ்நிக்தேநாஸ்தாபயேத்||௨௨||
सान्निपातिकमुदरं प्रत्याख़्याय चिकित्सेत्| सर्वमे-वेत्येके सर्वस्य सर्वात्मकत्वात् कृच्छ्रतमत्वाच्च| दोषो-द्रेकतस्तु प्रतिकुर्वीत| सप्तलाशङ्ख़िनीनिर्याससिद्धेन च सर्पिषा विरेचयेन्मा समर्धमासं वा| महावृक्षक्षीरमूत्रसिद्धेन वा| अथवाजगन्धाजशृङ्गीदन्तीद्रवन्तीस्वादुकण्टकपुनर्नवाज़र सीवृश्चिकालीमूषिकपर्णीमहासहाक्षुद्रसहावृक्षादिनी भार्ङ्गीकुष्ठकुटिलरास्नाकल्कगोमूत्रसंसृष्टेन सैन्धवलव णितेन स्निग्धेनास्थापयेत्||२२||
🔊 Audio coming soon
ஸஂஸர்கஜஂ து யாவத் ஸம்பாவ்யதே தாவதுக்தமேவ| ஸந்நிபாதோதரமஸாத்யமிதி சிகித்ஸாயாஃ ப்ரத்யாக்யாநஂ கத்வ சிகித்ஸேத்| யேநாஸித்தாவயஶஸா யோகோ ந பவதி| சிகித்ஸா ச ப்ராணேஷு கண்டகதேஷ்வப்யவஶ்யஂ கர்தவ்யா| ஏகே ஆசார்யா ஏவஂ மந்யந்தே யதா ந கேவலஂ ஸந்நிபாதோதரமேவ ப்ரத்யாக்யாய சிகித்ஸேத் யாவத்ஸர்வமப்யுதரஂ ப்ரத்யாக்யாய சிகித்ஸேத்| குத இத்யாஹ-ஸர்வஸ்யோதரஸ்ய ஸர்வதோஷாத்மகத்வாத் ஸ்வபாவேநாதிகச்ச்ரதமத்வாச்சேதி| யதா து ப்ரதிக்ரியா க்ரியதே ததா தோஷோத்ரேகமபேக்ஷ்யஃ| ஸுபோதம்| ஸப்தலா ஸாதலா| (நி)ஶங்கிநீ திக்தகா சித்ரா யவதிக்தாக்ஷிபீதகா| நிர்யாஸோऽத்ர க்வாதஃ| மாஸமர்தமாஸஂ வேதி பூர்வாபராப்யாஂ ஸம்பத்யதே| மஹாவக்ஷக்ஷீரஂ ஸுதாக்ஷீரம்| அதவாஜகந்ததிக்வாதேந மதநபலாதிகல்ககோமூத்ரப்யாஂ ஸஂஸஷ்டேந ஸைந்தவேந ச ஸ்நேஹயோகாச்ச ஸ்நிக்தேநாஸ்தாபயேத்| ஸ்வாதுகண்டகோऽத்ர கோக்ஷுரகஃ| (நி) நக்ராஹிதஂஷ்ட்ரிகா காலீ வஶ்சிகாத்யுஷ்ட்ரதூமகஃ| மூஷிகபர்ணீ த்ரவந்தீ| க்ஷுத்ரஸஹா முத்கபர்ணீ| வக்ஷாதிநீ வடருஹா காமிந்யோரோஹிணீ ச ஸா| வக்ஷாதிநீத்யந்வர்தநாமா| கத்ரநகீ திந்துகீ| குடிலஂ தகரம்|| ௨௨||
Adhikarana anupashAntau viShaprayogaH (23) · Śloka 23
ததா சாநுபஶாம்யதி நிசயாத்மகே ஸர்வத்ர ச ஜடரே ஜ்ஞாதீநா ஶ்ராவ்ய மத்யேநாஶ்வமாரககுஞ்ஜாகாகாதநீமூலகல்கஂ பாய யேத்| பாநபோஜநேஷு வா விஷஂ நிக்ஷிபேத்| இக்ஷுகண்டிகாஂ வா பக்ஷயேத் கஷ்ணஸர்பேண தஂஶயித்வா வல்லீபலாநி வா மூலகஂ வா| ஏவஂ ஹ்யஸ்ய தோஷஸங்காதஃ ஸ்திரோ லீந உந்மார்ககோ விஷே ணாஶு ப்ரமாதிநா விபிந்நோ பஹிஃ ப்ரவர்ததே| தேநாகததாஂ வ்ரஜதி| பவாந்தரஂ வா| ஹததோஷஂ ச ஶீதாம்புபரிஷிக்தஂ க்ஷீரயவாகூஂ பாயயேத்| ததஸ்த்ரிவத்வாஸ்துகமண்டூகபர்ணீகாலஶாகயவஶாகாநாமந்யதமஂ ஸ்வரஸஸாதிதமநம்லலவணஸ்நேஹஂ ஸ்விந்நாஸ்விந்நமநந்நபுங் மாஸமேகமஶ்நீயாத்| தத்ஸ்வரஸமேவ ச தஷிதஃ பிபேத்| ததஃ ஶாகைர்நிஹதே தோஷே பரதோ துர்பலாய காரபஂ க்ஷீரஂ ப்ரயு ஞ்ஜீத||௨௩||
तथा चानुपशाम्यति निचयात्मके सर्वत्र च जठरे ज्ञातीना श्राव्य मद्येनाश्वमारकगुञ्जाकाकादनीमूलकल्कं पाय येत्| पानभोजनेषु वा विषं निक्षिपेत्| इक्षुगण्डिकां वा भक्षयेत् कृष्णसर्पेण दंशयित्वा वल्लीफलानि वा मूलकं वा| एवं ह्यस्य दोषसङ्ग़ातः स्थिरो लीन उन्मार्गगो विषे णाशु प्रमाथिना विभिन्नो बहिः प्रवर्तते| तेनागदतां व्रजति| भवान्तरं वा| हृतदोषं च शीताम्बुपरिषिक्तं क्षीरयवागूं पाययेत्| ततस्त्रिवृद्वास्तुकमण्डूकपर्णीकालशाकयवशाकानामन्यतमं स्वरससाधितमनम्ललवणस्नेहं स्विन्नास्विन्नमनन्नभुङ् मासमेकमश्नीयात्| तत्स्वरसमेव च तृषितः पिबेत्| ततः शाकैर्निहृते दोषे परतो दुर्बलाय कारभं क्षीरं प्रयु ञ्जीत||२३||
🔊 Audio coming soon
ஏவமநந்தரோக்தேந சிகித்ஸிதேந நியயாத்மகே ஸந்நிபாதோதரே அஶாம்யத்யாதுரஸ்ய ஜ்ஞாதீநா ஶ்ராவ்ய ஶ்ராவயித்வா மத்யேநாஶ்வமாராதிகல்கஂ பாயயேத்| ஸர்வத்ர ச ஜடரே அஶாம்யதீதஂ ஸர்வஂ குர்யாதித்யர்தஃ| பாநபோஜநேஷு வா ஸ்தாவரஂ விஷஂ நிக்ஷிபேதாதுரஸ்ய| கஷ்ணஸர்பேண தஷ்டாமிக்ஷுகண்டிகாஂ வா பக்ஷயேதாதுரோ வல்லீபலாநி வா கூஷ்மாண்டாதீநி கஷ்ணஸர்பேண தஂஶயித்வா பக்ஷயேத்| ததா வா மூலகம்| ஏவஂ கதேऽஸ்யாதுரஸ்ய ஸ்திரத்வாதியுக்தோ தோஷஸங்காதஃ ப்ரமாதிநா ஸ்வபாவேந விஷேணாஶ்வேவ பஹிஃ ப்ரவர்ததே| தேந ப்ரவத்தேந கதாசிதகததாஂ நிர்வ்யாதிதாஂ வ்ரஜதி| க்ஷீணத்வாத்வா பவாந்தரஂ ஜந்மாந்தரஂ வா வ்ரஜதி| பஞ்சதாஂ யாதீத்யர்தஃ| ஹததோஷமிதி விஷேண த்ரிவதாதிஶாகாநாமந்யதமம்| ஸ்வரஸேந ஸாதிதமிதி த்ரிவச்சாகஂ த்ரிவச்சாகஸ்ய ஸ்வரஸேந ஸாதிதஂ வாஸ்துகஶாகஂ வாஸ்துகஸ்வரஸேநைவ ஸாதிதமிதி ஸர்வத்ர யோஜ்யம்| அம்லாதிவர்ஜிதஂ கிஞ்சிதேவ ஸ்விந்நமத்யாத்| கிஞ்சிதஸ்விந்நமேவ ஹரிதகப்ரகாரேண| அநந்நபுகிதி ஶாகவத்திரேவ மாஸஸேகஂ ஸ்யாத்| தஷிதஸ்து புஜ்யமாநஸ்யைவ ஶாகஸ்ய ஸ்வரஸஂ பிபேத்| ஸுபோதம்| காரபமௌஷ்ட்ரமிதி வாதாத்யுதராணி|| ௨௩||
Adhikarana plIhodare cikitsA (24) · Śloka 24
ப்லீஹோதரே யதாதோஷமுபஸ்நிக்தஸ்விந்நஸ்ய தத்நா புக்தவதோ வாமபாஹௌ ஸிராஂ வித்யேத்| ருதிரஸ்யந்தநார்தஞ்ச பாணிநா ப்லீ ஹாநஂ விமர்தயேத்| புநஶ்ச ஸ்நேஹபீதஂ விஶுத்ததேஹஂ ஸமுத்ரஶுக்தி க்ஷாரஂ பயஸா பாயயேத் ஹிங்குஂ ஸுவர்சிகாஂ வா| பலாஶக்ஷா ரோதகேந வா யவக்ஷாரம்| பாரிஜாதகேக்ஷ்வாக்வபாமார்கக்ஷாரஂ வா தைலஸஂஸஷ்டம்| ஸௌபாஞ்ஜநகநிர்யூஹஂ வா பிப்பலீசித்ரகஸைந்தவசூர்ணயுக்தம்| அம்ல ஸ்ருதஂ வா பிடமாகதிகாட்யஂ பூதிகரஞ்ஜக்ஷாரம்| அக்நிஸாதே து த்ரிலவணாதிஂ க்ஷாராநரிஷ்டாஂஶ்ச பிபேத்| கதஂ ஷட்பலஂ மஹா ஷட்பலஂ ரோஹீதகஷட்பலஂ வா||௨௪||
प्लीहोदरे यथादोषमुपस्निग्धस्विन्नस्य दध्ना भुक्तवतो वामबाहौ सिरां विध्येत्| रुधिरस्यन्दनार्थञ्च पाणिना प्ली हानं विमर्दयेत्| पुनश्च स्नेहपीतं विशुद्धदेहं समुद्रशुक्ति क्षारं पयसा पाययेत् हिङ्गुं सुवर्चिकां वा| पलाशक्षा रोदकेन वा यवक्षारम्| पारिजातकेक्ष्वाक्वपामार्गक्षारं वा तैलसंसृष्टम्| सौभाञ्जनकनिर्यूहं वा पिप्पलीचित्रकसैन्धवचूर्णयुक्तम्| अम्ल स्रुतं वा बिडमागधिकाढ्यं पूतिकरञ्जक्षारम्| अग्निसादे तु त्रिलवणादिं क्षारानरिष्टांश्च पिबेत्| ग़ृतं षट्पलं महा षट्पलं रोहीतकषट्पलं वा||२४||
🔊 Audio coming soon
ப்லீஹோதரே ஸ்நேஹஸ்வேதாவநுபந்ததோஷாநுகுண்யேநைவ| ஸிராவ்யதே ஸூத்ரோக்தப்ரகாரஃ ஸிராயாஶ்சாவகமஃ| ரக்தஸ்யந்தநாய ப்லீஹாநஂ மர்தயேத்யதா ததோ ரக்தஂ ஸ்யந்ததி| நத்யாதிஶுக்திப்ரதிஷேதாய ஸமுத்ரக்ரஹணம்| ஹிங்கு பயஸா பாயயேத்| ஸுவர்சிகாஂ வா| யவக்ஷாரஂ பலாஶவக்ஷக்ஷாரோதகேந பாயயேத்| பாரிஜாதகாதீநாஂ க்ஷாரஸ்தைலேந ஸஂஸஷ்டஃ| பாரிஜாதகஂ ரோஹித ரோஹிதகம்| (நி) இக்ஷ்வாகுஃ கடுகாலாபுநீ தும்பா லம்பீக்ஷ்வாகுஶ்ச ஶப்திதஃ| ஸௌபாஞ்ஜநகஷாயஂ வா பிப்பல்யாதியுக்தம்| அதவா பூதிகரஞ்ஜஸ்ய நக்தமாலஸ்ய க்ஷாரமம்லேந காஞ்ஜிகமத்யாதிநா ஸ்ருதஂ காலிதஂ பிடபிப்பலீப்யாமாலோடிதஂ பிபேத்| ஸுபோதம்| மஹாஷட்பலஂ தஶமூலஷட்பலம்| ரோஹீதகஷட்பலமநந்தரமேவ ரோஹீதகத்வகித்யாதிநா படிதம்| ஸுபோதம்|| ௨௪||
Adhikarana rohItakaShaTpalaM GRutam (25) · Śloka 25
ரோஹீதகத்வக்பலாநி பஞ்சவிஂஶதிஂ கோலப்ரஸ்தத்வயஂ ச தோயே க்வாதயேத்| தேந க்வாதேந ததா பாலிகைஃ பஞ்சகோலகைஸ்தைஃ ஸர்வைஶ்ச துல்யயா ரோஹீதகத்வசா கல்கீகதைர்கதப்ரஸ்தஂ ஸாத யேத்| தத்பரஂ ப்லீஹஹிதம்||௨௫||
रोहीतकत्वक्पलानि पञ्चविंशतिं कोलप्रस्थद्वयं च तोये क्वाथयेत्| तेन क्वाथेन तथा पालिकैः पञ्चकोलकैस्तैः सर्वैश्च तुल्यया रोहीतकत्वचा कल्कीकृतैर्ग़ृतप्रस्थं साध येत्| तत्परं प्लीहहितम्||२५||
🔊 Audio coming soon
(நி)பாரிஜாதஶ்ச ரோஹீதஃ ப்லீஹக்நோ ரக்தபுஷ்பகஃ| கோலஂ பதரம்| பஞ்சகோலதுல்யத்வாத்ரோஹீதகத்வக்ப்யோ கர்பே பஞ்சபலாநி பவந்தி||௨௫||
Adhikarana rohItakarasaH (26) · Śloka 26
ரோஹீதகலதாஃ கண்டஶஃ கல்பிதாஃ ஹரீதகீஶ்ச தோயே கோ மூத்ரே வ ஸப்தராத்ரமநுஸுயாத்| ஸ ரஸஃ ப்லீஹகுல்மோதரகமி மேஹகாமிலார்ஶாஂஸி ஸாதயதி||௨௬||
रोहीतकलताः ख़ण्डशः कल्पिताः हरीतकीश्च तोये गो मूत्रे व सप्तरात्रमनुसुयात्| स रसः प्लीहगुल्मोदरकृमि मेहकामिलार्शांसि साधयति||२६||
🔊 Audio coming soon
த்வ்யங்குலமாத்ரகல்பிதாநாஂ ரோஹீதகலதாநாஂ ஹரீதகீநாஂ ச ரோஹீதகஸமாநாநாஂ ஸப்தராத்ரஂ தோஷாத்யபேக்ஷயா தோயே வா மூத்ரே வாஸுதாநாஂ யோ ரஸஃ ஸ ப்லீஹோதராதீந் ஸாதயதி|| ௨௬||
Adhikarana agnikarma (27) · Śloka 27
ஏவமநுபஶாம்யத்யப்ராப்தபிச்சோதகே வாதகபோல்பணே குல்ம விதிநாऽக்நிகர்ம குர்யாத்||௨௭||
एवमनुपशाम्यत्यप्राप्तपिच्छोदके वातकफोल्बणे गुल्म विधिनाऽग्निकर्म कुर्यात्||२७||
🔊 Audio coming soon
ஏவமித்யாதிநா ப்லீஹோதரே அக்நிகர்மப்ரதர்ஶநம்| பிச்சா மண்டப்ராயஂ பூர்வஂ ப்ரதர்ஶிதமுதரே| உதகோऽஸ்வச்சம்| வாதகபோல்பண ஏவ ந வாதாத்யுல்பணேऽக்நிகர்ம| இதி வாதப்லீஹோதரம்|| ௨௭||
Adhikarana pittolbaNe plIhodare (28) · Śloka 28
பித்தோல்பணே து ஜீவநீயகதக்ஷீரபஸ்திவிரேசநாநி ப்ரயு ஞ்ஜீத| புநஃ புநஶ்ச ருதிரமவஸேசயேத்| யகதாக்யேऽ ப்யயமேவ க்ரியாவிபாகஃ||௨௮||
पित्तोल्बणे तु जीवनीयग़ृतक्षीरबस्तिविरेचनानि प्रयु ञ्जीत| पुनः पुनश्च रुधिरमवसेचयेत्| यकृदाख़्येऽ प्ययमेव क्रियाविभागः||२८||
🔊 Audio coming soon
பித்தோல்பணே ப்லீஹ்நி ஜீவநீயைஃ ஸித்தஂ கதஂ ப்ரயுஞ்ஜீத| க்ஷீரபஸ்தயஶ்ச விரேசநாநி ச| யகதாக்யோதரேऽப்யயமேவ ப்லீஹோக்தக்ரியாவிபாகோ விதேயஃ|| ௨௮||
Adhikarana baddhodare karma (29) · Śloka 29
பத்தோதரே ஸ்விந்நாய ஸதைலலவணமூத்ரஂ தீக்ஷ்ணஂ நிரூஹமநு வாஸநஂ ச தத்யாத்| ஸ்ரஂஸநாநி சாந்நாந்யுதாவர்தஹராணி ச தீக்ஷ்ணஂ ச விரேசநஂ யச்ச கிஞ்சித்வாதக்நம்||௨௯||
बद्धोदरे स्विन्नाय सतैललवणमूत्रं तीक्ष्णं निरूहमनु वासनं च दद्यात्| स्रंसनानि चान्नान्युदावर्तहराणि च तीक्ष्णं च विरेचनं यच्च किञ्चिद्वातग़्नम्||२९||
🔊 Audio coming soon
பத்தோதரே து ஸ்விந்நாய கதஸ்வேதாயாதுராய தைலாதியுக்தஂ தீக்ஷ்ணஂ நிரூஹஂ தத்யாதநு ச ததாவிதமேவாநுவாஸநஂ ஸ்ரஂஸநாந்யநுலோமநாநி| ஸுபோதம்|| ௨௯||
Adhikarana Cidrodare dakodare ca (30) · Śloka 30
சித்ரோதரே ஸ்வேதவர்ஜ்யஂ கபோதரவதாசரேத்| தகோதரே து பூர்வ முதகதோஷஹரணார்தஂ ரூக்ஷதீக்ஷ்ணௌஷதாந் ஸமூத்ராந் நிர்யூஹ சூர்ணக்ஷாராந் கபக்நாநி தீபநீயாநி சாந்நபாநாநி யோஜ யேத்||௩௦||
छिद्रोदरे स्वेदवर्ज्यं कफोदरवदाचरेत्| दकोदरे तु पूर्व मुदकदोषहरणार्थं रूक्षतीक्ष्णौषधान् समूत्रान् निर्यूह चूर्णक्षारान् कफग़्नानि दीपनीयानि चान्नपानानि योज येत्||३०||
🔊 Audio coming soon
சித்ரோதரே ஸ்வேதஂ விநா ஸர்வஂ தகோதரசிகித்ஸிதஂ விதேயம்| உதகோதரே பூர்வமேவ தீக்ஷ்ணாதிகுணத்ரவ்யநிர்யூஹாதீந் தீபநஂ கபக்நஂ சாந்நபாநஂ யோஜயேதுதககதாநாஂ தோஷாணாஂ விகாராணாமபஹரணார்தம்| நிர்யூஹஃ க்வாதஃ| க்ஷாரோ பஸ்ம|| ௩௦||
Adhikarana baddhodarAdau shastrakarma (31) · Śloka 31
ஏவமஸித்தௌ பத்தச்சித்ரதகோதரேஷு அஶ்மர்யாமிவ ஸுஹதாஂ ப்ரகா ஶ்ய ஶஸ்த்ரமவசாரயேத்| தத்ர பத்தச்சித்ரோதரயோஃ ஸ்நிக்த ஸ்விந்நஸ்யாதோநாபேஶ்சதுரங்குலாநி வாமதோऽபஹாயோதரஂ பாட யித்வா சதுரங்குலப்ரமாணமாந்த்ராணி நிஷ்காஸ்ய நிரீக்ஷ்ய பத்த குதோதரஸ்யாந்த்ரப்ரதிரோதகரஂ பாலஂ மலோபலேபமஶ்மாநஂ சாப ஹரேத்| பரிஸ்ராவிணி ஶல்யமுத்தத்யாந்த்ரபரிஸ்ராவஂ விஶோத்ய தச்சித்ரஂ மர்கோடகைர்தஂஶயேத்| லக்நேஷு ச ஶிரஸ்ஸு காயமபந யேத்| ததோ மதுகதாப்யாமப்யஜ்யாந்த்ராணி யதாஸ்தாநஂ ஸ்தாப யித்வா பாஹ்யஂ வ்ரணமுதரஸ்ய ஸீவ்யேத்| யஷ்டீமதுகமிஶ்ரயா ச கஷ்ணமதா வ்ரணமபிலிப்ய பத்நீயாத்| அத நிவாதமாகரஂ ப்ரவேஶ்ய க்ஷீரவத்திஂ ஸ்நேஹத்ரோண்யாஂ வாஸயேத்||௩௧||
एवमसिद्धौ बद्धच्छिद्रदकोदरेषु अश्मर्यामिव सुहृदां प्रका श्य शस्त्रमवचारयेत्| तत्र बद्धच्छिद्रोदरयोः स्निग्ध स्विन्नस्याधोनाभेश्चतुरङ्गुलानि वामतोऽपहायोदरं पाट यित्वा चतुरङ्गुलप्रमाणमान्त्राणि निष्कास्य निरीक्ष्य बद्ध गुदोदरस्यान्त्रप्रतिरोधकरं बालं मलोपलेपमश्मानं चाप हरेत्| परिस्राविणि शल्यमुद्धत्यान्त्रपरिस्रावं विशोध्य तच्छिद्रं मर्कोटकैर्दंशयेत्| लग्नेषु च शिरस्सु कायमपन येत्| ततो मधुग़ृताभ्यामभ्यज्यान्त्राणि यथास्थानं स्थाप यित्वा बाह्यं व्रणमुदरस्य सीव्येत्| यष्टीमधुकमिश्रया च कृष्णमृदा व्रणमभिलिप्य बध्नीयात्| अथ निवातमागरं प्रवेश्य क्षीरवृत्तिं स्नेहद्रोण्यां वासयेत्||३१||
🔊 Audio coming soon
ஏவமித்யுக்தக்ரியயா ஸித்தௌ த்ரிஷு பத்தாத்யுதரேஷு பதக்விதக்ரியோபயோகாய ஶஸ்த்ரமவசாரயேத் ஆதுரஸுஹத்ப்ரகாஶநமஶ்மரீவத்| நாபேததோऽதரபாகே நாபிதஶ்சத்வார்யங்குலாநி பரித்யஜ்ய சதுரங்குலமாத்ரஂ பாடயேத்| தேந சாந்த்ராணி ததா பரீக்ஷ்யாணி யதா ஸந்நிவேஶஂ ந த்யஜந்தி| குதபந்தஹேதுமாந்த்ரஸ்ய ப்ரதிரோதகஂ பாலாதிகமபஹரேத்| பரிஸ்ராஸவிணீதி சித்ரோதரே| தச்சித்ரஂ மர்கோடைர்வைத்யோ தஂஶயேத்| ஸுபோதம்| க்ஷீரேணைவ வத்திர்யஸ்ய தம்|| ௩௧||
Adhikarana dakodare visheShaH (32) · Śloka 32
தகோதரே ஸர்வேஷு ச ஜாதோதகேஷு ஜடரேஷு வாதஹரதைலா ப்யக்தஸ்யோஷ்ணோதகஸ்விந்நஸ்யாப்தைஃ பரிகஹீதஸ்யாகக்ஷ்யாதஃ படவேஷ்டிதோதரஸ்யாதோ நாபேர்வாமதஶ்சதுரங்குலமபஹாய வ்ரீஹி முகேநாங்குஷ்டோதரமாத்ரமவகாடஂ வித்த்வா நாடீம் நிதாய தோஷோ தகமர்தமாத்ரமவஸிஞ்சேத்| ததோ நாடீமுத்தத்ய தைலலவணே நாப்யஜ்ய வ்ரணஂ பந்தநேநோபசரேத்||௩௨||
दकोदरे सर्वेषु च जातोदकेषु जठरेषु वातहरतैला भ्यक्तस्योष्णोदकस्विन्नस्याप्तैः परिगृहीतस्याकक्ष्यातः पटवेष्टितोदरस्याधो नाभेर्वामतश्चतुरङ्गुलमपहाय व्रीहि मुख़ेनाङ्गुष्ठोदरमात्रमवगाढं विद्ध्वा नाडीम् निधाय दोषो दकमर्धमात्रमवसिञ्चेत्| ततो नाडीमुद्धृत्य तैललवणे नाभ्यज्य व्रणं बन्धनेनोपचरेत्||३२||
🔊 Audio coming soon
தகோதரநாம்ந்யுதரே ஸர்வேஷு சோதரேஷு சிரகாலப்ரரூடத்வாஜ்ஜாதோதகேஷு வாதஹர இத்யாதிநோதகஸ்ராவணவிதிஃ| அவகாடமந்தஃப்ரவிஷ்டம்| அங்கு-ஷ்டோதரமாத்ரமிதி ப்ரமாணம்| வ்ரீஹிமுகஂ நாம ஶஸ்த்ரம்| தச்சோதகஂ ஸர்வஂ ந ஸ்ராவயேத்ஸகதபி த்வர்தமாத்ரமவஸிஞ்சேத்| அவஸிஞ்சநமவஸ்ராவணம்| நாடீயந்த்ரவிதாவுக்தா|| ௩௨||
Adhikarana ardhamAtrAvasecane hetuH (33) · Śloka 33
ஸஹஸா ஸர்வஸ்மிந் விஸ்ராவிதே தஷ்ணாஜ்வரோऽங்கமர்தோऽதீ ஸாரஃ ஶ்வாஸஃ காஸஃ பாததாஹோ வ ஜாயதே| பூர்யதே ச ஸுரராம்| அதஸ்ததீயசதுர்தபஞ்சமஷஷ்டாஷ்டமத்வாதஶஷோடஶ ராத்ராணாமந்யதமமந்தரஂ கத்வா தோஷோதகமல்பஶோ விஸ்ரா வயேத்||௩௩||
सहसा सर्वस्मिन् विस्राविते तृष्णाज्वरोऽङ्गमर्दोऽती सारः श्वासः कासः पाददाहो व जायते| पूर्यते च सुरराम्| अतस्तृतीयचतुर्थपञ्चमषष्ठाष्टमद्वादशषोडश रात्राणामन्यतममन्तरं कृत्वा दोषोदकमल्पशो विस्रा वयेत्||३३||
🔊 Audio coming soon
ஸஹஸேத்யாதிநார்தமாத்ராவஸேசநே ஹேதுஃ| ஸுதராஞ்ச புநருதகேந ஜடரஂ பூர்யதே துஷ்டத்வாத்| தஸ்மாத்தோஷாத்யபேக்ஷயா த்ரிராத்ராந்தரிதஂ வா சதுரந்தரிதஂ வா ஏவஂ பஞ்சாதிகமபி| பூரணப்ரத்யயாந்தாநாஂ த்ரயாதீநாமாசார்யேண ப்ரயோகஃ கதஃ| ததாவிதாநாஂ ராத்ரிஶப்தேந ஸாமாநாதிகரண்யேந பூரணமாத்ரேண ராத்ரேரேகத்வாத் ஸமாஹாரோ ந ஸித்த்யதி| ந ச விவக்ஷிதார்தப்ரதீதிஸ்தஸ்மாச்சிந்த்யமேதத்|| ௩௩||
Adhikarana srAvaNottaraM karma (34) · Śloka 34
நிஸ்ருதே ச தோஷோதகே விமத்யோதரமாவிககௌஶேயசர்மணாமந்ய தரேண காடதரஂ வேஷ்டயேத்| ததா நாத்மாபயதி வாயுஃ| லங்க யித்வா ச யவாகூமல்பஸ்நேஹலவணாஂ மாத்ரயா பாயயேத்| ததஃ பரஂ ஷண்மாஸாந் க்ஷீரவத்திர்பவேத்| ததோ மாஸத்ரயஂ க்ஷீர பேயாஂ பிபேத்| அந்யச்ச மாஸத்ரயமல்பலவணமல்பக்ஷீரஂ ஶ்யா மாகஂ கோரதூஷஂ வா புஞ்ஜீதேதி| பவதி சாத்ர ப்ரயதோ வத்ஸரேணைவஂ விஜயேத ஜலோதரம்| வர்ஜ்யேஷு யந்த்ரிதோ திஷ்டே நாத்யதிஷ்டே ஜிதேந்த்ரியஃ||௩௪||
निस्रुते च दोषोदके विमृद्योदरमाविककौशेयचर्मणामन्य तरेण गाढतरं वेष्टयेत्| तथा नाध्मापयति वायुः| लङ्ग़ यित्वा च यवागूमल्पस्नेहलवणां मात्रया पाययेत्| ततः परं षण्मासान् क्षीरवृत्तिर्भवेत्| ततो मासत्रयं क्षीर पेयां पिबेत्| अन्यच्च मासत्रयमल्पलवणमल्पक्षीरं श्या माकं कोरदूषं वा भुञ्जीतेति| भवति चात्र प्रयतो वत्सरेणैवं विजयेत जलोदरम्| वर्ज्येषु यन्त्रितो दिष्टे नात्यदिष्टे जितेन्द्रियः||३४||
🔊 Audio coming soon
ஸுபோதம்| லங்கயித்வா ப்ராப்தலங்கநேந து ஸர்வத்ர| கதாநுகதிகா ப்ரயதோऽதியத்நவாந் ஸஂவத்ஸரேணோக்தப்ரகாரேண ஜலோதரஂ விஜயேத| கிம்பூத இத்யாஹ-வர்ஜ்யேஷ்வத்யர்தோஷ்ணாம்லதிஷு யந்த்ரிதஸ்ததப்ராப்திலக்ஷணயந்த்ரபரஃ ஸந்| திஷ்டே பத்யத்வேநோத்திஷ்டே க்ஷீராதௌ நாதியந்த்ரிதோऽர்தாந்நாப்யயந்த்ரிதஃ அதிஷ்டேபீஷ்டாப்ரதிஷித்தே ஜிதேந்த்ரியோ ந த்விந்த்ரியவஶ்யஃ|| ௩௪||
Adhikarana sAmAnyopadeshaH (35) · Śloka 35
ஸர்வமேவோதரஂ ப்ராயோ தோஷஸங்காதஜஂ யதஃ| அதோ வாதாதிஶமநீ க்ரியா ஸர்வத்ர ஶஸ்யதே| வஹ்நிர்மந்தத்வமாயாதி தோஷைஃ குக்ஷௌ ப்ரபூரிதே| தஸ்மாத்போஜ்யாநி யோஜ்யாநி தீபநாநி லகூநி ச| ஸபஞ்சமூலாந்யல்பாம்லபடுஸ்நேஹகடூநி ச| பாவிதாநாஂ கவாஂ மூத்ரே ஷஷ்டிகாநாஂ ச தண்டுலைஃ| யவாகூஂ பயஸா ஸித்தாஂ ப்ரகாமஂ போஜயேந்நரம்| பிபேதிக்ஷுரஸஂ சாநு ஜடராணாஂ நிவத்தயே| ஸ்வஂ ஸ்வஂ ஸ்தாநஂ வ்ரஜந்த்யேஷாஂ வாதபித்தகபாஸ்ததா| அத்யர்தோஷ்ணாம்லலவணஂ ரூக்ஷஂ க்ராஹி ஹிமஂ குரு| குடஂ திலகதஂ ஶாகஂ வாரி பாநாவகாஹயோஃ| ஆயாஸாத்வதிவாஸ்வப்நயாநயாநாநி ச த்யஜேத்||௩௫||
सर्वमेवोदरं प्रायो दोषसङ्ग़ातजं यतः| अतो वातादिशमनी क्रिया सर्वत्र शस्यते| वह्निर्मन्दत्वमायाति दोषैः कुक्षौ प्रपूरिते| तस्माद्भोज्यानि योज्यानि दीपनानि लग़ूनि च| सपञ्चमूलान्यल्पाम्लपटुस्नेहकटूनि च| भावितानां गवां मूत्रे षष्टिकानां च तण्डुलैः| यवागूं पयसा सिद्धां प्रकामं भोजयेन्नरम्| पिबेदिक्षुरसं चानु जठराणां निवृत्तये| स्वं स्वं स्थानं व्रजन्त्येषां वातपित्तकफास्तथा| अत्यर्थोष्णाम्ललवणं रूक्षं ग्राहि हिमं गुरु| गुडं तिलकृतं शाकं वारि पानावगाहयोः| आयासाध्वदिवास्वप्नयानयानानि च त्यजेत्||३५||
🔊 Audio coming soon
ஸர்வஸ்மிஂஶ்சோதரே வாதாதிஶமநீ க்ரியா இஷ்யதே| யதஃ ஸர்வமேவோதரஂ ப்ராயேண ஸந்நிபாதஜமேவ| ஸுபோதம்| ஏஷாமித்யுதரிணாம்| ததேத்யுக்தப்ரகாரேண| ஸர்வஶ்சோதர்யத்யர்தோஷ்ணாதிகுணஂ ச த்யஜேத்|| ௩௫||
Adhikarana pAne takraprashaMsA (36) · Śloka 36
நாத்யச்சஸாந்த்ரமதுரஂ பாநே தக்ரஂ ப்ரஶஸ்யதே| ஸகணாலவணஂ வாதே பித்தே ஸோஷணஶர்கரம்| யவாநீஸைந்தவாஜாஜீமதுவ்யோஷைஃ கபோதரே| த்ர்யூஷணக்ஷாரலவணைஃ ஸஂயுக்தஂ நிசயோதரே| மதுதைலவசாஶுண்டீஶதாஹ்வாகுஷ்டஸைந்தவைஃ| ப்லீஹ்நி பத்தே து ஹபுஷாயவாநீபட்வஜாஜிபிஃ| ஸகஷ்ணாமாக்ஷிகஂ சித்ரே வ்யோஷவத்ஸலிலோதரே| கௌரவாரோசகாநாஹமந்தவஹ்ந்யதிஸாரிணாம்| தக்ரஂ வாதகபர்தாநாமமதத்வாய கல்பதே||௩௬||
नात्यच्छसान्द्रमधुरं पाने तक्रं प्रशस्यते| सकणालवणं वाते पित्ते सोषणशर्करम्| यवानीसैन्धवाजाजीमधुव्योषैः कफोदरे| त्र्यूषणक्षारलवणैः संयुक्तं निचयोदरे| मधुतैलवचाशुण्ठीशताह्वाकुष्ठसैन्धवैः| प्लीह्नि बद्धे तु हपुषायवानीपट्वजाजिभिः| सकृष्णामाक्षिकं छिद्रे व्योषवत्सलिलोदरे| गौरवारोचकानाहमन्दवह्न्यतिसारिणाम्| तक्रं वातकफर्तानाममृतत्वाय कल्पते||३६||
🔊 Audio coming soon
நாத்யச்சாதிகுணஂ ச தக்ரஂ பாநே ப்ரஶஸ்யதே| தச்ச தக்ரஂ பிப்பலீலவணயுக்தஂ வாதே| மரிசஶர்கராப்யாஂ பித்தே| யவாந்யாதிபிர்யுக்தஂ தக்ரஂ கபோதரே| ஸந்நிபாதோதரே த்ர்யூஷணாதிபிஸ்தக்ரம்| மத்வாதிபிஃ ப்லீஹோதரே| ஹபுஷாதிபிர்பத்தோதரே| சித்ரோதரே பிப்பலீமாக்ஷிகயுக்தஂ தக்ரம்| ஸலிலோதரே வ்யோஷயுக்தம்| கௌரவாதியுக்தாநாஂ வாதஶ்லேஷ்மார்தாநாஂ தக்ரமமதத்வாய கல்பதே ஸம்பத்யத இத்யர்தஃ|| ௩௬||
Adhikarana prayogAnte kShIrapAnam (37-17) · Śloka 17
ப்ரயோகாணாஂ ச ஸர்வேஷாமநு க்ஷீரஂ ப்ரயோஜயேத்| ஸ்தைர்யகத்ஸர்வதாதூநாஂ பல்யஂ தோஷாநுபந்தஹத்| பேஷஜாபசிதாங்காநாஂ க்ஷீரமேவாமதாயதே||௩௭|| இதி வைத்யபதிஸிஂஹகுப்தஸ்ய ஸூநோர்வாக்படஸ்ய கதாவ ஷ்டாங்கஸஂக்ரஹஸஂஹிதாயாஂ சிகித்ஸிதஸ்தாந உதர சிகித்ஸிதந்நாம ஸப்ததஶோऽத்யாயஃ||௧௭||
प्रयोगाणां च सर्वेषामनु क्षीरं प्रयोजयेत्| स्थैर्यकृत्सर्वधातूनां बल्यं दोषानुबन्धहृत्| भेषजापचिताङ्गानां क्षीरमेवामृतायते||३७|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृताव ष्टाङ्गसंग्रहसंहितायां चिकित्सितस्थान उदर चिकित्सितन्नाम सप्तदशोऽध्यायः||१७||
🔊 Audio coming soon
ஸர்வேஷாஂ ச ப்ரயோகாணாமநு க்ஷீரஂ பஶ்சாத் ப்ரயோகே நிஷ்பந்நே ஶஸ்யதே யதஸ்தத் க்ஷீரஂ ஸ்தைர்யகத்வாதியுக்தஂ ததா தேந ப்ரயோகபேஷஜேந யேஷாமபசிதமங்கஂ ஶரீரஂ தேஷாஂ க்ஷீரமமதாயதே| அமதமிவாசரதி ஜீவிததாநேநேதி|| ௩௭|| இதி ஶ்ரீமந்மஹாமஹோபாத்யாயேந்துவிரசிதாயாமஷ்டாங்கஸஂக்ரஹ வ்யாக்யாயாஂ ஶஶிலேகாயாஂ சிகித்ஸிதஸ்தாநே ஸப்ததஶோऽத்யாயஃ