Adhikarana ata vAtashoNitacikitsitannAma caturviMsho~adhyAyaH | adhyAyapratij~jA (1) · Śloka 1
அதாதோ வாதஶோணிதசிகித்ஸாஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ| இதி ஹ ஸ்மாஹுராத்ரேயாதயோ மஹர்ஷயஃ|௧|
अथातो वातशोणितचिकित्सां व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः|१|
🔊 Audio coming soon
க்ரமப்ராப்தஸ்ய வாதஶோணிதஸ்ய சிகித்ஸாஂ ப்ரதர்ஶயிதுமத்யாய ஆரப்யதே|| ௧||
Adhikarana raktAvasecanam (2) · Śloka 1
வாதஶோணிதிநஃ ஸ்நிக்தஸ்ய தாஹராகருக்தோதேஷு ஜலௌகோபிஃ கண்டூபதாபஸ்வாபசிமிசிமாயநேஶு ஶங்கதும்பைர்தேஶாத்தேஶாந்தரஂ ஸஞ்சரத் ஸிரயா ப்ரச்சாநேந வ துஷ்டாமஸகஸகதலப்மல்ப- மவஸேசயேத்||௧||
वातशोणितिनः स्निग्धस्य दाहरागरुक्तोदेषु जलौकोभिः कण्डूपतापस्वापचिमिचिमायनेशु शृङ्गतुम्बैर्देशाद्देशान्तरं सञ्चरत् सिरया प्रच्छानेन व दुष्टामसृगसकृदलप्मल्प- मवसेचयेत्||१||
🔊 Audio coming soon
ஸர்வஸ்ய வாதஶோணிதவதஃ ஸ்நேஹபூர்வஂ ரக்தஸ்ராவணமிஷ்யதே| தத்ர விஶேஷாத்தாஹாதிஷு ஜலௌகோபிஃ| கண்ட்வாதிஷு ஶங்கதும்பைஃ| அநியததேஶஸ்திதஂ ரக்தஂ ஸிரயா ப்ரச்சாநேந வா| ஸர்வத்ர ச வாதஶோணிதேஷு துஷ்டமஸக்ஸ்தோகமவஸேசயேத்| ஜலௌகாதிபிரஸக்ஸ்ராவே க்ரியமாணே ரக்தஸ்யாவஸேசநஂ ஸகதேவ ந கார்யம்| ந பஹு|| ௨||
Adhikarana asRukakShaye vyApadaH (3) · Śloka 3
அஸக்க்ஷயே ஹி கம்பீரஶோபஸ்தம்பகம்பக்லாநிஸங்கோசாதயஃ ஸ்யுஃ| ஸிராவ்யதோக்தாஶ்ச மூர்ச்சாதயஃ||௩||
असृक्क्षये हि गम्भीरशोफस्तम्भकम्पग्लानिसङ्कोचादयः स्युः| सिराव्यधोक्ताश्च मूर्च्छादयः||३||
🔊 Audio coming soon
அஸக்க்ஷய இத்யாதி| யஸ்மாத் ஸகதஸ்ரே விஸ்ராவிதே ரக்தக்ஷயே ஸதி கம்பீரஶ்வயத்வாதயஃ ஸ்யுஃ| கம்பீரஃ ஶோப அவகாடஃ| க்லாநிருபஶோஷஃ| ஆதிக்ரஹணேந ஸர்வேஷாமபதர்பணஜாநாஂ க்ரஹணம்|| ௩||
Adhikarana asisrAvyAvasthA tatra karma ca (4) · Śloka 4
நைவ ச ஸ்ராவயேதங்கக்லாநௌ ரூக்ஷே வாதோத்தரஞ்ச ரக்தம்| ததஶ்ச புநஃ ஸ்நேஹயித்வ மதூநி ஸ்நேஹயுக்தாநி ரூக்ஷாணி வா விரேச- நாநி பஸ்திகர்ம சாஸகத் ப்ரயோஜயேத்||௪||
नैव च स्रावयेदङ्गग्लानौ रूक्षे वातोत्तरञ्च रक्तम्| ततश्च पुनः स्नेहयित्व मृदूनि स्नेहयुक्तानि रूक्षाणि वा विरेच- नानि बस्तिकर्म चासकृत् प्रयोजयेत्||४||
🔊 Audio coming soon
ஸுபோதம்|| ௪||
Adhikarana vAtaprabale ghRutapAnam (5) · Śloka 5
அத வாதப்ரபலே புராணகதஂ பிபேச்சதாவரீகதஂ Vவா||௫||
अथ वातप्रबले पुराणघृतं पिबेच्छतावरीघृतं Vवा||५||
🔊 Audio coming soon
அதேத்யாதிநா வாதாதிவிஶேஷேண சிகித்ஸாமாஹ புராணஂ ஸர்பிஃ பஞ்சதஶாதிவர்ஷோஷிதம்|| ௫||
Adhikarana jIvanIyaM ghRutaM taila~jca (6) · Śloka 6
தஶமூலபுநர்நவத்வயைரண்டமுத்கபர்ணீமாஷபர்ணீமஹாமேதாஶதாவ ரீராஸ்நாவ்க்புஷ்பீஶங்கபுஷ்பீபலாதிபலா த்விபலாஂஶாஃ பத க்ஜலத்ரோணே விபாசயேத்| பாதஶேஷே ச தத்துல்யாநி பதக்சா கமாஂஸாமலகேக்ஷுரஸ கதக்ஷீராணி ஸஂயோஜ்யஂ கல்கஞ்ச பிப்ப லீமரிசகாஶ்மர்யபலோத்பலத்விமேதாத்விஶ்ராவணீவீராபுந ர்நவநாகரஸமங்காதுகாக்ஷீரீக்ஷீரகாகோலீத்ராக்ஷாக்ஷோடபத்ம பீஜஶங்காடகாநிகோசகபவ்யோருமாணகர்ஜூரவாதாமமுஞ்ஜா தாபிஷுகாணாஂ புநஃ பசேத்| ஏதஜ்ஜீவநீயாக்யஂ ஸர்பி ர்வாதபித்தவிகாராந் விஶேஷதஶ்ச பாண்டுரோகஜ்வராபஸ்மார பகந்தரஶ்வாஸஹித்மாஸ்வரபேதபார்ஶ்வஶூலயகத்ப்லீஹமூத்ர ஸங்காஶ்மரீவாதஶோணிதஸர்Vவாங்கைகாங்கரோகாநபஹரதி| வர்ண்யஂ பல்யஂ வஷ்யஂ சக்ஷுஷ்யஂ புத்ரதஞ்ச| தைலஸாத்ம்யோ வா க்ஷீரஸிதோ பலஂ தைலஂ பிபேத்||௬||
दशमूलपुनर्नवद्वयैरण्डमुद्गपर्णीमाषपर्णीमहामेदाशताव रीरास्नाव्क्पुष्पीशङ्खपुष्पीबलातिबला द्विपलांशाः पृथ ग्जलद्रोणे विपाचयेत्| पादशेषे च तत्तुल्यानि पृथक्छा गमांसामलकेक्षुरस घृतक्षीराणि संयोज्यं कल्कञ्च पिप्प लीमरिचकाश्मर्यफलोत्पलद्विमेदाद्विश्रावणीवीरापुन र्नवनागरसमङ्गातुकाक्षीरीक्षीरकाकोलीद्राक्षाक्षोटपद्म बीजशृङ्गाटकानिकोचकभव्योरुमाणखर्जूरवाताममुञ्जा ताभिषुकाणां पुनः पचेत्| एतज्जीवनीयाख्यं सर्पि र्वातपित्तविकारान् विशेषतश्च पाण्डुरोगज्वरापस्मार भगन्दरश्वासहिध्मास्वरभेदपार्श्वशूलयकृत्प्लीहमूत्र सङ्गाश्मरीवातशोणितसर्Vवाङ्गैकाङ्गरोगानपहरति| वर्ण्यं बल्यं वृष्यं चक्षुष्यं पुत्रदञ्च| तैलसात्म्यो वा क्षीरसितो पलं तैलं पिबेत्||६||
🔊 Audio coming soon
தஶமூலேத்யாதிநா ஜீவநீயாக்யஂ ஸர்பிஃ| அவாக்புஷ்பீ வாராஹீ| ஶங்கபுஷ்பீ காஶ்மீரேஷு வீரடீதி ப்ரஸித்தா| சாகமாஂஸரஸாதீநி பஞ்ச பதக்ப்ரத்யேகஂ க்வதிதஶேஷஸமாநி| பிப்பல்யாதீநாஂ கல்கஃ ஸ்நேஹாச்சதுர்தாஂஶேந| ஸமங்கா மஞ்ஜிஷ்டா| நிகோசகஂ பலவிஶேஷஃ| ஜீவநீயாக்யமேதத் பாண்டுரோகாதீந் வாதபித்தவிகாராந் விஶேஷதோऽபஹரதி| பல்யத்வாதியுக்தஂ ச| தைலஸாத்ம்யஃ ஸந் வாதஶோணிதீ ஸஃ க்ஷீரஶர்கராயுக்தமேவ தைலஂ பிபேத்|| ௬||
Adhikarana tailAntarANi (7) · Śloka 7
அதவ ஶதாவரீமயூரகக்ஷீரவிதாரீபலாத்வயதணபஞ்சமூல க்வாதே பத்மகாதிகர்பஂ ஸாதிதம்| பலாதைலஂ வா வாத வ்யாத்யுக்தம்| ஶதபாகஂ வா| வாதஹரஸித்தேந பயஸாம்லைர்வா ஸ்பர்ஶஸுகஂ பரிஷேகஂ குர்வீத||௭||
अथव शतावरीमयूरकक्षीरविदारीबलाद्वयतृणपञ्चमूल क्वाथे पद्मकादिगर्भं साधितम्| बलातैलं वा वात व्याध्युक्तम्| शतपाकं वा| वातहरसिद्धेन पयसाम्लैर्वा स्पर्शसुख़ं परिषेकं कुर्वीत||७||
🔊 Audio coming soon
அதவா ஶதாவர்யாதிக்வாதே பத்மகாதிகணகர்பஂ ஸாதிதஂ தைலஂ தைல| ஸாத்ம்யஃ பிபேத்| மயூரகஃ அபாமார்கஃ| பலாதைலஂ வாதவ்யாத்யுகம்| தத்ர சோக்தஂ வா ஶதபாகம்| வாதஹரைரித்யாதிநா பரிஷேகம்| த்ராக்ஷாமதுகதோயாப்யாஂ ஸித்தஂ வ ஸஸிதோபலம்| பிபேத் கதஂ ததா க்ஷீரஂ குடூசீஸ்வரஸே ஶதம்|| இதி சரகபாடஃ| த்ராக்ஷாமதுகதோயாப்யாமித்யத்ர த்விவசநஸாமர்த்யாத் ப்ரத்யேகஂ கதமிதி ஜேஜ்ஜடஃ|| ௭||
Adhikarana upanAhaH (8) · Śloka 8
ப்ரத்யேகஶோ யவகோதூமதிலமுத்கமாஷேஷு காகோலீஜீவகர்ஷ பகபலாஸகாலவிந்நாமேஷஶங்கீப்ரியாலஸிதோபலாஸுரபிவ சாகஶேருகல்கமிஶ்ரேஷூபநாஹார்தஂ ஸர்பிஸ்தைலவஸாமஜ்ஜ துக்தஸித்தாந் பஞ்ச பாயஸாநுபகல்பயேத்| ஸ்நைஹிகபல மஜ்ஜோத்காரிகாஂ வா| பில்வபேஶிகாதகரதேவதாருஸரல ராஸ்நாஹரேணுகுஷ்டஶதபுஷ்பாபிர்வா ததிமஸ்துயுக்தாபிருப நாஹஃ||௮||
प्रत्येकशो यवगोधूमतिलमुद्गमाषेषु काकोलीजीवकर्ष भकबलासृगालविन्नामेषशृङ्गीप्रियालसितोपलासुरभिव चाकशेरुकल्कमिश्रेषूपनाहार्थं सर्पिस्तैलवसामज्ज दुग्धसिद्धान् पञ्च पायसानुपकल्पयेत्| स्नैहिकफल मज्जोत्कारिकां वा| बिल्वपेशिकातगरदेवदारुसरल रास्नाहरेणुकुष्ठशतपुष्पाभिर्वा दधिमस्तुयुक्ताभिरुप नाहः||८||
🔊 Audio coming soon
யவாதிஷு பஞ்சஸு ப்ரத்யேகஂ ஸர்பிராதிபிஃ பஞ்சபிஃ காகோல்யாதிகல்கேந சோபநாஹார்தஂ பஞ்ச பாயஸாந் கல்பயேத்| யவாதிபிர்மாஷாந்தைஃ| ஶகாலவிந்நா பஶ்நிபர்ணீ| ஸ்நைஹிகாநாஂ பலாநாமக்ஷோடாதீநாஂ மஜ்ஜா உத்காரிகா ச| பில்வபேஶிகாதிபிருபநாஹஃ| பிஷ்டபந்தோ ததிமஸ்துப்யாஂ யுக்தாதிபிஃ|| ௮||
Adhikarana pralepAbhya~ggau (9) · Śloka 9
யவமதுகைரண்டபீஜபுநர்நவைர்தாந்யாம்புபிஷ்டைஃ ப்ரலேபஃ| மாது லுங்காம்லவேதஸஸைந்தவகதமிஶ்ரஂ வா ஶிக்ருமூலம்| ஸஹசர ஜீவந்தீமூலஂ வா| ராஸ்நாமதுககுடூசீபலாத்வயஜீவகர்ஷ பகல்கக்ஷீரஸித்தஂ ஸஸிக்தகஂ ஸர்பிரப்யங்கஃ||௯||
यवमधुकैरण्डबीजपुनर्नवैर्धान्याम्बुपिष्ठैः प्रलेपः| मातु लुङ्गाम्लवेतससैन्धवग़ृतमिश्रं वा शिग्रुमूलम्| सहचर जीवन्तीमूलं वा| रास्नामधुकगुडूचीबलाद्वयजीवकर्ष भकल्कक्षीरसिद्धं ससिक्थकं सर्पिरभ्यङ्गः||९||
🔊 Audio coming soon
யவாதிபிர்தாந்யாம்புபிஷ்டைஃ ப்ரலேபஃ| அதவா ஶிக்ருமூலஂ மாதுலுங்காம்லவேதஸாதிபிர்யுக்தம்| மாதுலுங்காம்லமம்லமாதுலுங்கம்| தத்யுக்தஂ வா| ஸஹசரீஜீவந்த்யோர்மூலமாலேபஃ| ராஸ்நாதிகல்கேந க்ஷீரேண ஸஸிக்தகஂ ஸித்தஂ ஸர்பிரப்யங்கஃ| ஸிக்தகஂ மதநம்| இதி வாதாதிகே|| ௯||
Adhikarana pittaprabale upacArAH (10) · Śloka 10
பித்தப்ரபலே த்ராக்ஷாரேவதபலபயஸ்யாமதுகசந்தநகாஶ்ம ர்யகஷாயஂ ஶக்ரராமதுமதுரஂ பாயயேத்| ஶதாவரீபடோல த்ரிபலாகுடூசீகடுகாகஷாயஂ வா| ஸ்வாதுதிக்தவர்கஸித்தஂ ச ஸர்பிஃ க்ஷீரஂ ச| ராஸ்நாபீருதஶமூலபலாஸித்தஂ வா| தாரோஷ்ணஂ வா| விரேகார்தே த்ரிவச்சூர்ணயுக்தஂ வா| க்ஷீராஹாரோ வா க்ஷீரேணைரண்டதைலஂ பஹுஶஃ பிபேத்| அமதாரக்வதாடாரூ ஷககஷாயேண வா| க்ஷீரபஸ்தீந் வா ஸகதாந் தத்யாத்| ஶீதைஶ்சந்தநபத்மகபிஸமணாலாதிபிஃ ஶதேந க்ஷீரேண பரி ஷேகஃ| க்ஷீரேக்ஷுரஸமதுஶர்கராதண்டுலோதகேந வா| த்ராக்ஷா மதுககாஶ்மர்யயுதேந வா| தாந்யாம்லேந வா ஜீவநீயஸித்தேந வா ஸர்பிஷா ஶததௌதேந வா| மஸூரோஶீரப்ரபௌண்டரீகதார்வீமதுகமஞ்ஜிஷ்டாசந்தநோத்பல பத்மகைரகாஸக்துபிஃ ஸகதக்ஷீரஶர்கரைஃ ப்ரதேஹோ தாஹரா கருக்விஸர்பஶோபஹரஃ| கோதூமசூர்ணோ வா சாகக்ஷீரஸஂயுக்தோ லேபஃ| திலாஶ்ச பயஸா பிஷ்டாஃ பஷ்டா கபாலே புநஃ பயஸி ப்ரக்ஷிப்ய நிர்வாபிதாஃ||௧௦||
पित्तप्रबले द्राक्षारेवतफलपयस्यामधुकचन्दनकाश्म र्यकषायं शक्ररामधुमधुरं पाययेत्| शतावरीपटोल त्रिफलागुडूचीकटुकाकषायं वा| स्वादुतिक्तवर्गसिद्धं च सर्पिः क्षीरं च| रास्नाभीरुदशमूलबलासिद्धं वा| धारोष्णं वा| विरेकार्थे त्रिवृच्चूर्णयुक्तं वा| क्षीराहारो वा क्षीरेणैरण्डतैलं बहुशः पिबेत्| अमृतारग्वधाटारू षककषायेण वा| क्षीरबस्तीन् वा सग़ृतान् दद्यात्| शीतैश्चन्दनपद्मकबिसमृणालादिभिः शृतेन क्षीरेण परि षेकः| क्षीरेक्षुरसमधुशर्करातण्डुलोदकेन वा| द्राक्षा मधुककाश्मर्ययुतेन वा| धान्याम्लेन वा जीवनीयसिद्धेन वा सर्पिषा शतधौतेन वा| मसूरोशीरप्रपौण्डरीकदार्वीमधुकमञ्जिष्ठाचन्दनोत्पल पद्मकैरकासक्तुभिः सग़ृतक्षीरशर्करैः प्रदेहो दाहरा गरुग्विसर्पशोफहरः| गोधूमचूर्णो वा छागक्षीरसंयुक्तो लेपः| तिलाश्च पयसा पिष्टाः भृष्टा कपाले पुनः पयसि प्रक्षिप्य निर्वापिताः||१०||
🔊 Audio coming soon
பித்தப்ரபலே த்ராக்ஷாதிகஷாயஂ ஶர்கராமதுப்யாஂ மதுரம்| மதுரஶப்தேந தயோர்மதுர்யாபாதநீ மாத்ரோக்தா| ஶதாவர்யாதிகஷாயோ வா ஶர்கராமதுமதுரஃ| யதா ஸூத்ரோக்தாப்யாஂ மதுரதிக்தவர்காப்யாஂ ஸித்தஂ கதம்| ராஸ்நாதிஶதஂ க்ஷீரஂ வா தாரோஷ்ணமேவ வா| விரேகார்தே க்ஷீரஂ த்ரிவச்சூர்ணேந யுக்தஂ வா| அதவ க்ஷீரேண ஸஹைரண்டதைலஂ க்ஷீராந்நாதோ பஹுஶஃ பிபேத்| அமதாதிகஷாயேண வைரண்டதைலஂ க்ஷீராஹாரோ பஹுஶஃ பிபேத்| ஸுபோதம்| சந்தநாதிபிஃ ஶீதைஃ ஶீதவிர்யைஃ ஶதேந க்ஷீரேண பரிஷேகஃ| க்ஷீராதிநா வா| உதகஶர்கராதண்டுலாப்யாஂ ஸம்பந்தஃ| அதவா த்ராக்ஷாதியுக்தேந தாந்யாம்லேந பரிஷேகஃ| அதவா ஜீவநயௌஷதஸித்தேந ஸர்பிஷா பரிஷேசயேத்| ஶததௌதேந ஸர்பிஷா வா| ஶததௌதஂ யத் ஸர்பிர்பஹுவாரஂ விலாப்யாக்நௌ க்ஷீரவக்ஷாதிஶீதோதகே ப்ரக்ஷிப்ய மத்நாகஜிதத்வாத்ஸ்த்யாநீக்ரியதே| மஸூராதிபிஃ ஸக்த்வந்தைஃ கதாதியுக்தைஃ ப்ரதேஹோ தாஹாதிஹரஃ| ஏரகாஸக்துஃ ஏரகாபீஜஸக்துஃ| பயஸி| ஸுபோதம்| நிர்வாபிதா ஊஷ்மாணஂ த்யாஜிதா இதி பித்தாதிகே|| ௧௦||
Adhikarana raktAdhike visheShaH (11) · Śloka 11
ரக்தப்ரபலேऽப்யேவஂ பஹுஶஶ்ச ஶோணிதமவஸேசயேத்||௧௧||
रक्तप्रबलेऽप्येवं बहुशश्च शोणितमवसेचयेत्||११||
🔊 Audio coming soon
ரக்தப்ரபலேऽபி வாதஶோணிதே ஏவமிதி பித்தோக்தம்| அத்ர து பஹுஶஃ ஶோணிதமவஸேசயேத்| அதிதேஶேந லாகவார்தஂ வ்யுத்க்ரமஃ|| ௧௧||
Adhikarana shleShmaprabale visheShaH (12) · Śloka 12
ஶ்லேஷ்மப்ரபலே தாத்ரீநிஶாமுஸ்தாகஷாயஂ மதுமதுரஂ பிபேத்| த்ரிபலாகஷாயஂ வ| மதுகஶங்கீவேராபயாகடுரோஹிணீநிர்யூஹஂ வா| யதார்ஹஸ்நேஹபீதஂ ச மது வாமயேத்விரூக்ஷயேச்ச| ந சாதி ஸேகலேபாந் தத்யாத்| நிம்பஸர்ஷபாஶ்வகந்தாக்ஷாரதிலைஃ கோஷ்ணைர்லேபஃ| வசாகார தூமத்விநிஶாகுஷ்டஶதபுஷ்பாபிர்வா| புநர்நவேந வா ஸகதேந| திலஸர்ஷபாதஸீயவசூர்ணே வா| ஶ்லேஷ்மாதககபித்தமது ஶிக்ருமிஶ்ராஃ க்ஷாரமூத்ரபிஷ்டஃ கடுகஸ்கந்தஸித்தைஃ க்ஷாரோத கதைலமூத்ரைஃ ஸேகஃ||௧௨||
श्लेष्मप्रबले धात्रीनिशामुस्ताकषायं मधुमधुरं पिबेत्| त्रिफलाकषायं व| मधुकशृङ्गीवेराभयाकटुरोहिणीनिर्यूहं वा| यथार्हस्नेहपीतं च मृदु वामयेद्विरूक्षयेच्च| न चाति सेकलेपान् दद्यात्| निम्बसर्षपाश्वगन्धाक्षारतिलैः कोष्णैर्लेपः| वचागार धूमद्विनिशाकुष्ठशतपुष्पाभिर्वा| पुनर्नवेन वा सग़ृतेन| तिलसर्षपातसीयवचूर्णे वा| श्लेष्मातककपित्थमधु शिग्रुमिश्राः क्षारमूत्रपिष्टः कटुकस्कन्धसिद्धैः क्षारोद कतैलमूत्रैः सेकः||१२||
🔊 Audio coming soon
ஶ்லேஷ்மப்ரபலே வாதஶோணிதே தாத்ர்யாதிகஷாயஂ மாக்ஷிகயுக்தஂ பிபேத்| த்ரிபலாகஷாயஂ வா| மதுகாதிகஷாயஂ வா| தஂ ச யதாயோக்யஸ்நேஹபீதஂ மது ஸ்தோகஂ வாமயேத்| மது ச விரூக்ஷயேத்| ஸுபோதம்| நிம்பாதிபிஃ கோஷ்ணைர்லேபஃ| வசாதிபிர்வா கோஷ்ணைர்லேபஃ| ஸுபோதம்| திலாதிசூர்ணோ வா| கிம்பூதஃ ஶ்லேஷ்மாதகாதிமிஶ்ரஃ க்ஷாரமூத்ரேண க்ஷாரஸ்ருதேந மூத்ரேண பிஷ்டஃ| கடுகஸ்கந்தஸித்தைஃ க்ஷாரோதகாதிபிஃ ஸேகஃகார்யஃ|| ௧௨||
Adhikarana saMsargasannipAtayoH (13) · Śloka 13
ஸஂஸர்கே மிஶ்ரஂ யதோத்ரேகஂ வா ப்ரதிகுர்யாத்| ஸர்வேஷு ச யதா யத குடூசீம் குடஹரீதகீஂ பிப்பலீவர்தமாநஂ வா ஶீலயேத்ப ஸ்திகர்ம சாபீக்ஷ்ணமிதி||௧௩||
संसर्गे मिश्रं यथोद्रेकं वा प्रतिकुर्यात्| सर्वेषु च यथा यथ गुडूचीम् गुडहरीतकीं पिप्पलीवर्धमानं वा शीलयेद्ब स्तिकर्म चाभीक्ष्णमिति||१३||
🔊 Audio coming soon
மிஶ்ரதோஷாதிகே தோஷாநுரோதேந யதோக்தமுபக்ரமஂ மிஶ்ரஂ கார்யம்| அதவா மிஶ்ரதோஷோத்பவேऽப்யுத்ரிக்தமேவ தோஷஂ ப்ரதிகுர்யாத்| குடூச்யாதிகஂ பதக் ஸர்வேஷு வாதஶோணிதேஷு ஸமாந்யஂ ஶீலயேத்|| ௧௩||
Adhikarana sAmAnyopadeshaH (14) · Śloka 14
பவதி சாத்ர- பாஹ்யமாலேபநாப்யங்கபரிஷேகாவகாஹநைஃ| விரேகாஸ்தாபநஸ்நேஹபாநைராந்தரமாசரேத்| ஸர்பிஸ்தைலவஸாமஜ்ஜபாநாப்யஞ்ஜநபஸ்திபிஃ| லேபோபநாஹஸேகைஶ்ச கோஷ்ணைர்வாதோத்தரஂ ஜயேத்| விரேசநர்கதக்ஷீரபாநஸேசநபஸ்திபிஃ| பித்தரக்தோத்தரஂ வாதரக்தஂ லேபைஶ்ச ஶீதலைஃ| வமநஂ மது நாத்யர்தஂ ஸ்நேஹஸேகாதிலங்கநம்| கோஷ்ணா லேபாஶ்ச ஶஸ்யந்தே வாதரக்தே கபோத்தரே| வாதஶ்லேஷ்மோத்தரே ஶீதைஃ ப்ரலிப்தே வாதஶோணிதே| விதாஹஶோபருக்கண்டூவிவத்திஃ ஸ்தம்பநாத்பவேத்| பித்தரக்தோத்தரே வாதரக்தே லேபாதயோ ஹிமாஃ| உஷ்ணைஃ ப்லோஷோஷருக்ராகஸ்வேதாவதரணோத்பவஃ||௧௪||
भवति चात्र- बाह्यमालेपनाभ्यङ्गपरिषेकावगाहनैः| विरेकास्थापनस्नेहपानैरान्तरमाचरेत्| सर्पिस्तैलवसामज्जपानाभ्यञ्जनबस्तिभिः| लेपोपनाहसेकैश्च कोष्णैर्वातोत्तरं जयेत्| विरेचनर्ग़ृतक्षीरपानसेचनबस्तिभिः| पित्तरक्तोत्तरं वातरक्तं लेपैश्च शीतलैः| वमनं मृदु नात्यर्थं स्नेहसेकादिलङ्ग़नम्| कोष्णा लेपाश्च शस्यन्ते वातरक्ते कफोत्तरे| वातश्लेष्मोत्तरे शीतैः प्रलिप्ते वातशोणिते| विदाहशोफरुक्कण्डूविवृद्धिः स्तम्भनाद्भवेत्| पित्तरक्तोत्तरे वातरक्ते लेपादयो हिमाः| उष्णैः प्लोषोषरुग्रागस्वेदावदरणोद्भवः||१४||
🔊 Audio coming soon
கதாநுகதிகா| பாஹ்யமுத்தாநஂ வாதஶோணிதமாலேபநாதிபிர்ஜயேத்| விரேகாதிநா கம்பீரம்| ஸர்பிராதிபிஃ பாநாத்யுபயுக்தைஃ கோஷ்ணைஶ்ச லேபாதிபிர்வாதோத்தரஂ ஜயேத்| விரேகாதிபிர்லேபைஶ்ச ஶீதலைஃ பித்தோத்தரஂ ரக்தோத்தரஂ ச| கபோத்தரே வாதரக்தே மது ச வமநஂ ஸ்நேஹஸேகாதி சாத்யர்தஂ ந ஶஸ்யதே| யதாபலஂ லங்கநஂ சாலேபாஶ்ச கோஷ்ணாஃ ஶஸ்யந்த இதி| வாதேஶ்லேஷ்மோத்தரே வாதாதிகே கபாதிகே ச| கோஷ்ணத்ரவ்யலேபாதிவிதாநே ஶீதலேபாதிப்ரதிஷேதே ச ஹேதுர்வாத இத்யாதிநோச்யதே| ஶீதைஃ ப்ரலேபைர்தோஷஸ்ய ஸ்தம்பநாத்விதாஹாதேர்விவத்திர்பவதி| பித்தோத்தரே ரக்தோத்தரே சௌஷ்ணைர்தாஹாத்யுத்பவஃ|| ௧௪||
Adhikarana madhuyaShTItailam (15) · Śloka 15
மதுயஷ்ட்யாஃ பலஶதாத் கஷாயே பாதஶேஶிதே| தைலாடகஂ ஸமீக்ஷரஂ பசேத்கல்கைஃ பலோந்மிதைஃ| ஶதபுஷ்பாவரீமூர்வாபயஸ்யாபீருசந்தநைஃ| ஸ்திராஹஂஸபதீமாஂஸீத்விமேதாமதுபர்ணிபிஃ| காகோலீக்ஷீரகாகோலீதாமலக்யர்திபத்மகைஃ| ஜீவந்தீஜீவகர்ஷபத்வக்பத்ரநகவாலகைஃ| ப்ரபௌண்டதீகமஞ்ஜிஷ்டாஸாரிவைந்த்ரீவிதுந்நகைஃ| சதுஷ்ப்ரயோகஂ வாதாஸக்பித்ததாஹஜ்வரார்திநுத்||௧௫||
मधुयष्ट्याः पलशतात् कषाये पादशेशिते| तैलाढकं समीक्षरं पचेत्कल्कैः पलोन्मितैः| शतपुष्पावरीमूर्वापयस्याभीरुचन्दनैः| स्थिराहंसपदीमांसीद्विमेदामधुपर्णिभिः| काकोलीक्षीरकाकोलीतामलक्यर्धिपद्मकैः| जीवन्तीजीवकर्षभत्वक्पत्रनखवालकैः| प्रपौण्डतीकमञ्जिष्ठासारिवैन्द्रीवितुन्नकैः| चतुष्प्रयोगं वातासृक्पित्तदाहज्वरार्तिनुत्||१५||
🔊 Audio coming soon
மதுயஷ்டிதைலஂ சதுஷ்ப்ரயோகஂ பாநநஸ்யாப்யஞ்ஜநஸேகப்ரயோகஂ வாதரக்தாத்யர்திநுத்| தாஹஶப்தோ ஜ்வரஶப்தேந ஸம்பத்யதே| வரீ ஶதாவரீ| பயஸ்யா க்ஷீரிகா| ஸ்திரா ஸாலபர்ணீ| ஹஂஸபதீ கதமண்டா| மதுபர்ணீ மேதா| தாமலகீ தாலீ| ஏந்த்ரீ இந்த்ரவாருணீ| விதுந்நகஂ தாதகீபலம்||௧௫|
Adhikarana madhuyaShTItailam-shatapAkam (16) · Śloka 16
மதுயஷ்ட்யாஃ பலஂ தத்வா தைலப்ரஸ்தஂ சதுர்குணே| க்ஷீரே பசேச்சதஂ வாராஂஸ்ததேவஂ மதுகாச்சதே| ஸித்தஂ யோஜ்யஂ தடுந்மாதஶ்வாஸகாஸவிஸர்பிஷு| ஹத்பாண்டுரோகவாதாஸக்பித்தாதிஷு ச பூர்வவத்||௧௬||
मधुयष्ट्याः पलं दत्वा तैलप्रस्थं चतुर्गुणे| क्षीरे पचेच्छतं वारांस्तदेवं मधुकाच्छते| सिद्धं योज्यं तृडुन्मादश्वासकासविसर्पिषु| हृत्पाण्डुरोगवातासृक्पित्तादिषु च पूर्ववत्||१६||
🔊 Audio coming soon
மதுயஷ்ட்யா இத்யாதி| தைலப்ரஸ்தஂ சதுர்குணே க்ஷீரே மதுயஷ்டீபலஂ தத்வா பசேத்| ஏவஂ பலேந பலேந மதுகஸ்ய க்ஷீரேண ச ஶதஂ வாராந் பசேத்| தாவதா ஶதஂ மதுயஷ்ட்யாஃ ப்ரவிஶதி| தத்ஸித்தஂ தடாதிஷு யோஜ்யம்| பூர்வவதிதி சதுர்ஷு ப்ரயோகேஷ்வதிதிஶதி|| ௧௬||
Adhikarana mArgAvarodhajanye visheShaH (17) · Śloka 17
குபிதே மார்கஸஂரோதாந்மேதஸோ வா கபஸ்ய வா| அதிவத்தாநிலே ஶஸ்தஂ நாதௌ ஸ்நேஹநபஂஹணம்| கத்வா தத்ராட்யவாதோக்தஂ வாதஶோணிதிகஂ ததஃ| பேஷஜஂ ஸ்நேஹநஂ குர்யாத்யச்ச ரக்தப்ரஸாதநம்||௧௭||
कुपिते मार्गसंरोधान्मेदसो वा कफस्य वा| अतिवृद्धानिले शस्तं नादौ स्नेहनबृंहणम्| कृत्वा तत्राढ्यवातोक्तं वातशोणितिकं ततः| भेषजं स्नेहनं कुर्याद्यच्च रक्तप्रसादनम्||१७||
🔊 Audio coming soon
மேதஸோऽதிவத்த்யா கபஸ்ய வாதிவத்த்யா யோ மார்கரோதஃ ஸ்ரோதஃ பிதாநஂ ததோ ஹேதோரநிலே குபிதே ப்ரதமஂ ஸ்நேஹநபஂஹணஂ ந ஶஸ்தம்| தத்ராட்யவாதவிதாநஂ கத்வா வாதஶோணிதோக்தஂ பேஷஜஂ ஸ்நேஹநஂ ரக்தப்ரஸாதநஂ ச குர்யாத்|| ௧௭||
Adhikarana gambhIre avasthAvisheShasyAsAdhyatA (18) · Śloka 18
கம்பீரே ரக்தமாக்ராந்தஂ ஸ்யாச்சேத்வாதேந வர்ஜயேத்||௧௮||
गम्भीरे रक्तमाक्रान्तं स्याच्चेद्वातेन वर्जयेत्||१८||
🔊 Audio coming soon
கம்பீரே வாதஶோணிதே வாதேந யதி ரக்தமாக்ராந்தஂ பவதி தத்வாதஶோணிதஂ கேவலவாதஂ வர்ஜயேத்|| ௧௮||
Adhikarana raktapittayorativRuddhau visheShaH (19) · Śloka 19
ரக்தபித்தாதிவத்த்யா து பாகமாஶு நிகச்சதி| பிந்நஂ ஸ்ரவதி தத்ரக்தஂ விதக்தஂ பூயமேவ வா| தயோஶ்சிகித்ஸாஂ வ்ரணவத்பேதஶோதநரோபணீம்| குர்யாதுபத்ரவாணாஞ்ச தஸ்மாத்தஸ்மாச்சிகித்ஸிதாத்||௧௯||
रक्तपित्तातिवृद्ध्या तु पाकमाशु निगच्छति| भिन्नं स्रवति तद्रक्तं विदग्धं पूयमेव वा| तयोश्चिकित्सां व्रणवद्भेदशोधनरोपणीम्| कुर्यादुपद्रवाणाञ्च तस्मात्तस्माच्चिकित्सितात्||१९||
🔊 Audio coming soon
யத்ர து ரக்தபித்தயோரதிவத்தஸ்தயா ஶோணிதமாஶு பாகஂ கச்சதி| ததோ யத்நேநாயத்நேந வ தத்வாதஶோணிதஂ பிந்நஂ விதக்தஂ பாகாபிமுகஂ ரக்தஂ ஸ்ரவதி பூயமேவ வா ஸ்ரவதி தயோர்விதக்தரக்தபூயயோஃ பேதாதிபிர்வ்ரணவச்சிகித்ஸாஂ குர்யாத்| உபத்ரவாணாஂ மோஹமூர்ச்சாதீநாஂ தத்தச்சிகித்ஸிதாச்சிகித்ஸிதம் குர்யாத்|| ௧௯||
Adhikarana prANAdikope cikitsAsUtram (20) · Śloka 20
ப்ராணாதிகோபே யுகபத்யதோத்திஷ்டஂ யதாமயம்| யதாஸந்நஞ்ச பைஷஜ்யஂ விகல்ப்யஂ ஸ்யாத்யதாபலம்||௨௦||
प्राणादिकोपे युगपद्यथोद्दिष्टं यथामयम्| यथासन्नञ्च भैषज्यं विकल्प्यं स्याद्यथाबलम्||२०||
🔊 Audio coming soon
நிதாநாநுக்ரமேண ப்ராணாதீநாம் சிகித்ஸிதமாஹ-யத்ர யுகபத்ப்ராணாதீநாஂ கோபஸ்தத்ர யதோத்திஷ்டமுத்திஶ்ய வாதவ்யாதிசிகித்ஸாஸந்நமிதி ப்ராணாதீநாமந்யதமமாஸந்நமநதிக்ரம்ய| யஸ்மிந்நேவ கதே ய ஏவ ப்ராணாதீநாமந்யதம ஆஸந்நஸ்தமேவ சிகித்ஸேதித்யர்தஃ| யதாபலமித்யந்யதமஸ்ய பலிநஃ பூர்வஂ ப்ரதீகாரஂ குர்யாதிதி| ஏவமத்ர பைஷஜ்யஂ விகல்ப்யம்|| ௨௦||
Adhikarana sAmAdibhedAdvisheShaH (21) · Śloka 21
நீதே நிராமதாஂ ஸாமே ஸ்வேதலங்கநபாசநைஃ| ரூக்ஷைஶ்சாலேபஸேகாத்யைஃ குர்யாத்கேவலவாதநுத்||௨௧||
नीते निरामतां सामे स्वेदलङ्ग़नपाचनैः| रूक्षैश्चालेपसेकाद्यैः कुर्यात्केवलवातनुत्||२१||
🔊 Audio coming soon
ஸர்வத்ர சாமயுக்தே வாதே ஸ்வேதாதிபிர்நிராமதாஂ நீதே கேவலவாதநுத்ஸர்வஂ குர்யாத்|| ௨௧||
Adhikarana pittAvRute vAyau (22) · Śloka 22
வாயௌ பித்தாவதே ஶீதாமுஷ்ணாஞ்ச பஹுஶஃ க்ரியாம்| வ்யத்யாஸாத்யோஜயேத்ஸர்பிர்ஜீவநீயஂ ச பாயயேத்| தந்வமாஂஸஂ யவஃ ஶாலிர்விரேகஃ க்ஷீரவாந்மதுஃ| ஸக்ஷீரா பஸ்தயஃ க்ஷீரஂ பஞ்சமூலபலாஶதம்| காலேऽநுவாஸநஂ தைலைர்மதுரௌஷதஸாதிதைஃ| யஷ்டீமதுபலாதைலகதக்ஷீரைஶ்ச ஸேசநம்| பஞ்சமூலகஷாயேண வாரிணா ஶீதலேந வா||௨௨||
वायौ पित्तावृते शीतामुष्णाञ्च बहुशः क्रियाम्| व्यत्यासाद्योजयेत्सर्पिर्जीवनीयं च पाययेत्| धन्वमांसं यवः शालिर्विरेकः क्षीरवान्मृदुः| सक्षीरा बस्तयः क्षीरं पञ्चमूलबलाशृतम्| कालेऽनुवासनं तैलैर्मधुरौषधसाधितैः| यष्टीमधुबलातैलग़ृतक्षीरैश्च सेचनम्| पञ्चमूलकषायेण वारिणा शीतलेन वा||२२||
🔊 Audio coming soon
அத வாயௌ பித்தாவத இத்யாதிநா ஆவதவாதசிகித்ஸா பித்தாவதே வாயௌ வ்யத்யாஸாத் பர்யாயேண ஶீதாமுஷ்ணாஞ்ச க்ரியாஂ யோஜயேத்| ஜீவநீயஂ ச ஸர்பிஃ பாயயேத்| ஏதச்சாஸ்மிந்நேவாத்யாயே தஶமூலாதிநோக்தம்| தந்வாமாஂஸாதிகஂ வாத்ர யோஜ்யம்| ஸுபோதம்| கால இத்யநுவாஸநயோக்யே| மதுரத்ரவ்யஸாதிதைஸ்தைலைரநுவாஸநம்| யஷ்டீதைலாதிபிஃ ஸேசநம்| பஞ்ச-மூலகஷாயேண வா ஶீதோதகேந வேதி பித்தாவதசிகித்ஸா|| ௨௨||
Adhikarana kaphAvRute vAyau kaphapittAvRute visheShaH (23) · Śloka 23
கபாவதே யவந்நாநி ஜாங்கலா மகபக்ஷிணஃ| ஸ்வேதாஸ்தீக்ஷ்ணா நிருஹாஶ்ச வமநஂ ஸவிரேசநம்| புராணஸர்பிஸ்தைலஂ ச திலஸர்ஷபஜஂ ஹிதம்| ஸஂஸஷ்டே கபபித்தாப்யாஂ பித்தமாதௌ விநிர்ஜயேத்||௨௩||
कफावृते यवन्नानि जाङ्गला मृगपक्षिणः| स्वेदास्तीक्ष्णा निरुहाश्च वमनं सविरेचनम्| पुराणसर्पिस्तैलं च तिलसर्षपजं हितम्| संसृष्ठे कफपित्ताभ्यां पित्तमादौ विनिर्जयेत्||२३||
🔊 Audio coming soon
கபாவதே வாதே யவாந்நாதிகஂ ஹிதம்| கபபித்தாப்யாஂ யுகபத் ஸஂஸஷ்டே வாதே ஶீக்ரஂ பித்தஂ விநிர்ஜயேத்| ததஃ கபம்|| ௨௩||
Adhikarana raktAdyAvRute vAyau (24) · Śloka 24
காரயேத்ரக்தஸஂஸஷ்டே வாதஶோணிதிகீஂ க்ரியாம்| ஸ்வேதாப்யங்கரஸாஃ க்ஷீரஂ ஸ்நேஹோமாஂஸாவதே ஹிதம்| ப்ரமேஹமேதாவாதக்நமாட்யவாதே பிஷக்நிஜதம்| மஹாஸ்நேஹோऽஸ்திமஜ்ஜஸ்தே பூர்வோக்தஂ ரேதஸாவதே||௨௪||
कारयेद्रक्तसंसृष्टे वातशोणितिकीं क्रियाम्| स्वेदाभ्यङ्गरसाः क्षीरं स्नेहोमांसावृते हितम्| प्रमेहमेदावातग़्नमाढ्यवाते भिषग्निजतम्| महास्नेहोऽस्थिमज्जस्थे पूर्वोक्तं रेतसावृते||२४||
🔊 Audio coming soon
ரக்தஸஂஸஷ்டே ஸாமாந்யாஂ வாதஶோணிதசிகித்ஸாஂ காரயேத்| மாஂஸாவதே ஸ்வேதாதயஃ ஸ்நேஹாந்தாஶ்சேதி ஹிதாஃ| ஆட்யவாதே மேதஸாவதே வாயௌ ப்ரமேஹக்நஂ மேதோக்நஂ வாதக்நஂ பிஷிக்ஜிதமௌஷதஂ ஹிதம்| அஸ்திஸ்தே மஜ்ஜஸ்தே ச மஹாஸ்நேஹஂ ஸ்நேஹசதுஷ்டயஂ யுகபத்| ரேதஸா ஶுக்ரேநாவதே பூர்வோக்தஂ வாதவ்யாதௌ ஶுக்ரஸ்தவாதோக்தஂ புத்ரகாமீயோக்தஂ ச|| ௨௪||
Adhikarana annAdyAvRute vAyau (25) · Śloka 25
அந்நாவதே பாசநீயஂ வமநஂ தீபநஂ லகு| மூத்ராவதே மூத்ரலாநி ஸ்வேதாஶ்சோத்தரவஸ்தயஃ| ஏரண்டதைலஂ வர்சஸ்தே வஸ்திஸ்நேஹாஶ்ச பேதிநஃ||௨௫||
अन्नावृते पाचनीयं वमनं दीपनं लग़ु| मूत्रावृते मूत्रलानि स्वेदाश्चोत्तरवस्तयः| एरण्डतैलं वर्चस्थे वस्तिस्नेहाश्च भेदिनः||२५||
🔊 Audio coming soon
அந்நாவதே ஸுபோதம்| மூத்ராவதே மூத்ரலாந்யந்நாதீநி| உத்தரபஸ்திர்மேட்ரயோஜ்யஃ| வர்சஸ்தே புரீஷாவதே ஏரண்டதைலாதிகம்|| ௨௫||
Adhikarana sarvAvaraNAnAM sAmAnyacikitsitam (26) · Śloka 26
கபபித்தாவிருத்தஂ யத்யஶ்ச வாதாநுலோமநம்| ஸர்வஸ்தாநாவதேऽப்யாஶு தத்கார்யஂ மாதரிஶ்வநி| அநபிஷ்யந்தி ச ஸ்நிக்தஂ ஸ்ரோதஸாஂ ஶுத்திகாரணம்| யாபநாபஸ்தயஃ ப்ராயோ மதுராஃ ஸாநுவாஸநாஃ| ப்ரஸமீக்ஷ்ய பலாதிக்யஂ மது கார்யஂ விரேசநம்| ரஸாயநாநாஂ ஸர்வேஷாமுபயோகஃ ப்ரஶஸ்யதே| ஶிலாஹ்வஸ்ய விஶேஷேண பயஸா ஶுத்தகுக்குலோஃ| லேஹோ வா பார்கவஸ்தத்வதேகாதஶஸிதாஶதஃ| அபாநே த்வாவதே ஸர்வஂ தீபநஂ க்ராஹி பேஷஜம்| வாதாநுலோமநஂ கார்யஂ மூத்ராஶயவிஶோதநம்||௨௬||
कफपित्ताविरुद्धं यद्यश्च वातानुलोमनम्| सर्वस्थानावृतेऽप्याशु तत्कार्यं मातरिश्वनि| अनभिष्यन्दि च स्निग्धं स्रोतसां शुद्धिकारणम्| यापनाबस्तयः प्रायो मधुराः सानुवासनाः| प्रसमीक्ष्य बलाधिक्यं मृदु कार्यं विरेचनम्| रसायनानां सर्वेषामुपयोगः प्रशस्यते| शिलाह्वस्य विशेषेण पयसा शुद्धगुग्गुलोः| लेहो वा भार्गवस्तद्वदेकादशसिताशतः| अपाने त्वावृते सर्वं दीपनं ग्राहि भेषजम्| वातानुलोमनं कार्यं मूत्राशयविशोधनम्||२६||
🔊 Audio coming soon
கபபித்தாவிருத்தமித்யாதிநா ஸர்வாவரணாநாஂ ஸாமாந்யேந சிகித்ஸா| அநபிஷ்யந்த்யாதிகுணஂ ச யத் கிஞ்சித்| ப்ராயோ பாஹுல்யேந யாபநாபஸ்தயஸ்தே ச கல்பே வக்ஷ்யந்தே| ஸுபோதம்| ரஸாயநாநாஂ ஸ்வவிஷயவிபாகேந| பார்கவோ லேஹோ ரஸாயநோக்தஶ்ச்யவநப்ராஶஃ| அபாநே து யேந கேநசிதாவதே ஸர்வஂ பேஷஜஂ தீபநத்வாதிகுணஂ கார்யம்|| ௨௬||
Adhikarana prANApAnAnAmanyonyAvaraNe sUtram (27) · Śloka 27
இதி ஸஂக்ஷேபதஃ ப்ரோக்தமாவதாநாஂ சிகித்ஸிதம்| ப்ராணாபாநாஂ பிஷக்குர்ய்யாத்விதர்க்ய ஸ்வயமேவ தத்| உதாநஂ யோஜயேதூர்த்வமபாநஂ சாநுலோமயேத்| ஸமாநஂ ஶமயேத்வித்வாஂஸ்த்ரிதா வ்யாநஞ்ச யோஜயேத்| ப்ராணோ ரக்ஷ்யஶ்சதுர்ப்யோऽபி தத்ஸ்திதௌ தேஹஸஂஸ்திதிஃ| ஸ்வஂ ஸ்வஂ ஸ்தாநஂ நயேதேவஂ வதாந் வாதாந் விமார்ககாந்||௨௭||
इति संक्षेपतः प्रोक्तमावृतानां चिकित्सितम्| प्राणापानां भिषक्कुर्य्याद्वितर्क्य स्वयमेव तत्| उदानं योजयेदूर्ध्वमपानं चानुलोमयेत्| समानं शमयेद्विद्वांस्त्रिधा व्यानञ्च योजयेत्| प्राणो रक्ष्यश्चतुर्भ्योऽपि तत्स्थितौ देहसंस्थितिः| स्वं स्वं स्थानं नयेदेवं वृतान् वातान् विमार्गगान्||२७||
🔊 Audio coming soon
இத்யநந்தரோக்தப்ரகாரேணாவதாநாஂ ஸஂக்ஷேபேண சிகித்ஸிதமுக்தம்| ப்ராணாத்யாநஂ ஸ்வவிஶேஷேணாவதாநாஂ ததிதி சிகித்ஸிதஂ விகல்ப்ய ஸ்வயமூஹ்ய குர்யாத்| உதாநமித்யாவதஂ விஜ்ஞேயம்| வ்யாநஂ த்ரிதா யோஜயேதூர்த்வமதஸ்திர்யக்ச| சதுர்ப்யோऽப்யுதாநாதிப்யஃ ஸர்வதா ப்ராணோ யத்நேந ரக்ஷ்யஃ| யத்தஸ்ய ப்ராணஸ்ய ஸ்திதௌ தேஹஸ்ய ஸம்யக் ஸ்திதிர்பவதி| ஏவஂஸ்திதே வதாந் ஆவதாந் வாதாநுந்மார்ககாந் நாநாவிதேநாபாயேந ஸ்வஂ ஸ்வஂ ஸ்தாநஂ நயேத்|| ௨௭||
Adhikarana sarvopayoga cikitsanirdeshaH (28) · Śloka 28
ஸர்வஂ சாவரணஂ பித்தரக்தஸஂஸர்கவர்ஜிதம்| ரஸாயநவிதாநேந லஶுநோ ஹந்தி ஶீலிதஃ| பித்தாவ்ருதே பித்தஹரஂ மருதஶ்சாநுலோமநம்| ரக்தாவதேऽபி தத்வச்ச குடோக்தஂ யச்ச பேஷஜம்| பித்தரக்தாநிலஹிதஂ விவிதஂ ச ரஸாயநம்||௨௮||
सर्वं चावरणं पित्तरक्तसंसर्गवर्जितम्| रसायनविधानेन लशुनो हन्ति शीलितः| पित्ताव्रुते पित्तहरं मरुतश्चानुलोमनम्| रक्तावृतेऽपि तद्वच्च ख़ुडोक्तं यच्च भेषजम्| पित्तरक्तानिलहितं विविधं च रसायनम्||२८||
🔊 Audio coming soon
லஶுநஶ்ச ஸர்வாவரணஂ ஹந்தி பித்தரக்தஸஂஸர்கஂ வர்ஜயித்வா| பித்தாவத இத்யாதி ஸுபோதம்| குட இதி வாதஶோணிதஸ்ய நாம| நாநாப்ரகாரஂ பித்தாதிஹிதஂ ச ரஸாயநஂ பித்தரக்தாவதே ஹிதம்|| ௨௮||
Adhikarana cikitsAsthAnopAsaMhAraH (29-30) · Śloka 30
யதாநிதாநாஂ நிர்திஷ்டமிதி ஸம்யக்சிகித்ஸிதம்| ஆயுர்வேதபலஂ ஸ்தாநமேதத்ஸத்யோऽர்திநாஶநாம்| சிகித்ஸிதஂ ஹிதஂ பத்யஂ ப்ராயஶ்சித்தஂ பிஷக்ஜிதம்| பேஷஜஂ ஶமநஂ ஶஸ்தஂ பர்யாயைஃ ஸ்மதமௌஷதம்||௨௯|| இதி வைத்யபதிஸிஂஹகுப்தஸ்ய ஸூநோர்வாக்படஸ்ய கதாவ ஷ்டாங்கஸஂக்ரஹஸஂஹிதாயாஂ சிகித்ஸிதஸ்தாநே வாத ஶோணிதசிகித்ஸிதந்நாம சதுர்விஂஶோऽத்யாயஃ||௩௦||
यथानिदानां निर्दिष्टमिति सम्यक्चिकित्सितम्| आयुर्वेदफलं स्थानमेतत्सद्योऽर्तिनाशनाम्| चिकित्सितं हितं पथ्यं प्रायश्चित्तं भिषग्जितम्| भेषजं शमनं शस्तं पर्यायैः स्मृतमौषधम्||२९|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृताव ष्टाङ्गसंग्रहसंहितायां चिकित्सितस्थाने वात शोणितचिकित्सितन्नाम चतुर्विंशोऽध्यायः||३०||
🔊 Audio coming soon
யதேத்யாதிநா சிகித்ஸிதமுபஸஂஹ்ரியதே| இத்யநந்தரோக்தைரத்யாயைர்யதாநிதாநஂ நிதாநோக்தார்தாநதிக்ரமேண சிகித்ஸிதஂ ஸம்யங் நிர்திஷ்டம்| ஏதச்ச சிகித்ஸிதமாயுர்வேதபலஂ ஸத்ய ஏவார்திநாஶநாத்தேதோஃ| ஸ்தாநே சிகித்ஸிதஶப்த உபசாராத் ப்ராதாந்யேந| சிகித்ஸிதமித்யாதிபிஃ பர்யாயைரௌஷதஂ ஸ்மதமாசார்யைரிதி|| ௨௯|| இதி ஶ்ரீமந்மஹாமஹோபாத்யாயேந்துவிரசிதாயா மஷ்டாங்கஸஂக்ரஹவ்யாக்யாயாஂ ஶஶிலேகாயாஂ சிகித்ஸிதஸ்தாநே சதுர்விஂஶோऽத்யாயஃ