Adhikarana athAtaH shodhanAdigaNasaMgraho nAma caturdasho~adhyAyaH pratij~jA (1) · Śloka 1
அதாதஃ ஶோதநாதிகணஸங்க்ரஹமத்யாயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ| இதி ஹ ஸ்மாஹுராத்ரேயாதயோ மஹர்ஷயஃ||௧||
अथातः शोधनादिगणसङ्ग्रहमध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
ஶோதநஂ வமநவிரேசநகாரணத்வாத் த்ரவ்யஂ ஶோதநம்| அதவா கரணஸாதந ஏவ ஶோதநஶப்தஃ ஆதிக்ரஹணேநாஸ்தாபநாநுவாஸநாதி- பரிக்ரஹஃ| கணஃ ஸமூஹஃ| தேஷாஂ ஶோதநாதிகணாநாஂ ஸங்க்ரஹமேகத்ரஸ்தாபநமஸ்மிந்நத்யாயே க்ரியதே ஸுகக்ரஹணார்தம்||௧||
Adhikarana vamanopayogIni dravyANi (2) · Śloka 2
மதநஜீமூதகேக்ஷ்வாகுகோஶாதகீத்வயபலபுஷ்பபத்ராணி குடஜ- கரஞ்ஜத்ரபுஸஸர்ஷபபிப்பலீவிடங்கைலாப்ரத்யக்புஷ்பீஹரேணு- பத்வீகாகுஸ்தும்பருப்ரபுந்நாடாநாஂ பலாநி ஶாரதாநி ச, ஹஸ்திபர்ண்யாஃ கோவிதாரகர்புதாராரிஷ்டாஶ்வகந்தாநீபவிதுலபில்வபிம்பீபந்து-ஜீவகஶ்வேதாஶணபுஷ்பீஸதாபுஷ்பீவசாசித்ராசித்ரகமகேந்த்ர-வாருணீஸுஷவீசதுரங்குலஸ்வாதுகண்டகபாடாபாடலீஶார்ங்கேஷ்டா-மதுகமூர்வாஸப்தபர்ணஸோமவல்கத்வீபிஶிக்ருஸுமநஸ்ஸௌமநஸ்யா- யவாநீவஶ்சீவபுநர்நவாமஹாஸஹாக்ஷுத்ரஸஹேக்ஷுகாண்டகாலக்த வந்தபிப்பலீமூலசவிகாநலதோஶீரஹ்ரீபேரமூலாநி| ஶால்மலீஶேலுகாபத்ரபர்ண்யைராவண்யாவர்தக்யுபோதகோத்தாலதந்வந-ரஸாஞ்ஜநராஜாதநோபசித்ராகோபஶங்காடிகாபிச்சாஃ| ப்ரியங்குபுஷ்பம்| தாலீஸபத்ரம்| ஹரித்ராஶங்கவேரகந்தௌ| மதுயஷ்டீ தாருஹரித்ராஸாரௌ| தகரகுடூசீமதுபாணித க்ஷீரக்ஷாரலவணாநி சேதி வமநோபயோகீநி||௨||
मदनजीमूतकेक्ष्वाकुकोशातकीद्वयफलपुष्पपत्राणि कुटज- करञ्जत्रपुससर्षपपिप्पलीविडङ्गैलाप्रत्यक्पुष्पीहरेणु- पृथ्वीकाकुस्तुम्बरुप्रपुन्नाटानां फलानि शारदानि च, हस्तिपर्ण्याः कोविदारकर्बुदारारिष्टाश्वगन्धानीपविदुलबिल्वबिम्बीबन्धु-जीवकश्वेताशणपुष्पीसदापुष्पीवचाचित्राचित्रकमृगेन्द्र-वारुणीसुषवीचतुरङ्गुलस्वादुकण्टकपाठापाटलीशार्ङ्गेष्टा-मधुकमूर्वासप्तपर्णसोमवल्कद्वीपिशिग्रुसुमनस्सौमनस्या- यवानीवृश्चीवपुनर्नवामहासहाक्षुद्रसहेक्षुकाण्डकालक्त वृन्तपिप्पलीमूलचविकानलदोशीरह्रीबेरमूलानि| शाल्मलीशेलुकाभद्रपर्ण्यैरावण्यावर्तक्युपोदकोद्दालधन्वन-रसाञ्जनराजादनोपचित्रागोपशृङ्गाटिकापिच्छाः| प्रियङ्गुपुष्पम्| तालीसपत्रम्| हरिद्राशृङ्गवेरकन्दौ| मधुयष्टी दारुहरिद्रासारौ| तगरगुडूचीमधुफाणित क्षीरक्षारलवणानि चेति वमनोपयोगीनि||२||
🔊 Audio coming soon
மதநாதீநாஂ பஞ்சாநாஂ பலஂ புஷ்பஂ பத்ரஂ ச ப்ரத்யேகம்| குடஜாதீநாஂ ச பலாநி| ஹஸ்திபர்ண்யாஃ ஶரதுத்பூதாநி பலாநி| கோவிதாராதீநாஂ ச மூலாநி| ஶால்மல்யாதீநாஂ ச பிச்சா மண்டப்ராயம்| ப்ரியங்கோஃ புஷ்பம்| தாலீஸஸ்ய பத்ரம்| பிண்டஹரித்ராயாஃ ஶங்கவேரஸ்ய ச கந்தோ பூமிபவஃ| மதுயஷ்ட்யா தாருஹரித்ராயாஶ்ச ஸாரஂ காஷ்டம்| தகராதீநி ஸ்வருபேணைவ| இத்யேதாநி ஸகலாநி த்ரவ்யாணி வமநோபயோகே த்வங்கத்வஂ யாந்தீதி || ௨||
Adhikarana virecanopayogIni dravyANi (3) · Śloka 3
த்ரிவச்ச்யாமாதந்தீத்ரவந்தீஶங்கிநீஸப்தலாஜகந்தாஜஶங்கீவசா கவாக்ஷீசகலாந்த்ரீஸுவர்ணக்ஷீரீசித்ரககிணிஹீஹ்ரஸ்வபஞ்சமூல வஶ்சீவபுநர்நவாபலஙகஷாவாஸ்துகஶாகஸாலமூலாநி| தில்வக ரம்யககாம்பில்யகபாடலீத்வசஃ| த்ரிபலாபீலுப்ரியாலகுவலபதர கர்கந்துகாஶ்மர்யபரூஷகத்ராக்ஷாநீலிநீக்லீதநகோதகீர்யாவிடங்க பூகபஞாங்குலபலாநி| சதுரங்குலபலபத்ராணி| பூதீகஸ்ய த்வக்பலபத்ராணி| மஹாவக்ஷஸப்தச்சதஜ்யோதிஷ்மதீக்ஷீராணி| க்ஷீரமத்யமஸ்துதக்ரதாந்யாம்லமூத்ராணி சேதி விரேசநோபயோகீநி||௩||
त्रिवृच्छ्यामादन्तीद्रवन्तीशङ्खिनीसप्तलाजगन्धाजशृङ्गीवचा गवाक्षीछगलान्त्रीसुवर्णक्षीरीचित्रककिणिहीह्रस्वपञ्चमूल वृश्चीवपुनर्नवापलङकषावास्तुकशाकसालमूलानि| तिल्वक रम्यककाम्पिल्यकपाटलीत्वचः| त्रिफलापीलुप्रियालकुवलबदर कर्कन्धुकाश्मर्यपरूषकद्राक्षानीलिनीक्लीतनकोदकीर्याविडङ्ग पूगपञाङ्गुलफलानि| चतुरङ्गुलफलपत्राणि| पूतीकस्य त्वक्फलपत्राणि| महावृक्षसप्तच्छदज्योतिष्मतीक्षीराणि| क्षीरमद्यमस्तुतक्रधान्याम्लमूत्राणि चेति विरेचनोपयोगीनि||३||
🔊 Audio coming soon
த்ரிவதாதீநாஂ மூலாநி| தில்வகாதீநாஂ த்வக்| த்ரிபலாதி பலாநி| சதுரங்குலஸ்ய பலஂ பத்ரஂ ச| பூதீகஸ்ய த்வக் பலஂ பத்ரஂ ச| மஹாவக்ஷாதீநாஂ க்ஷீராணி| க்ஷீராதீநி ஸ்வரூபேணைவேதி விரேசநோபயோகீநி||௩||
Adhikarana vamanavirecanopayogIni dravyANi (4) · Śloka 4
கோஶாதகீதேவதாலீஸப்தலாகாரவேல்லிகாஸ்வரஸமர்கக்ஷீரமுஷ்ணோ-தகஂ சேத்யுபயாத்மகாநி||௪||
कोशातकीदेवदालीसप्तलाकारवेल्लिकास्वरसमर्कक्षीरमुष्णो-दकं चेत्युभयात्मकानि||४||
🔊 Audio coming soon
கோஶாதக்யாதீநாஂ ஸ்வரஸாஃ அர்கக்ஷீரமுஷ்ணோதகஂ சோபயோபயோகி வமநே விரேசநே சோபயுஜ்யதே||௪||
Adhikarana bastyupayogIni dravyANi (5) · Śloka 5
பஸ்திஷு து தேஷு தேஷ்வவஸ்தாந்தரேஷு யாந்யுபயுஜ்யந்தே த்ரவ்யாணி தாந்யேவாஸங்க்யேயத்வாந்நோபதிஶ்யந்தே| அஸஸ்கந்தேப்ய ஏவ யதாதோஷஂ யதாவஸ்தஂ ச விபஜேத்| ஸர்வேஷு து ப்ராயோ மதநகுடஜஜீமூதகேக்ஷ்வாகுகோஶாதகீத்வயத்ரபுஸஸித்தார்தக ஶதாஹ்வாபலாநி| பலாதஶமூலைரண்டத்ரிவத்தசாயஷ்ட்யாஹ்வகுஷ்ட- ராஸ்நாபுநர்நவகத்தணமூலாநி| ஸரலதேவதாருஹபுஷாஹிங்கு- ரஸாஞ்ஜநவ்யோஷபத்ரைலாமதாயவகோலகுலத்தகுடலவணமஸ்து தாந்யாம்லமூத்ரஸ்நேஹக்ஷீரக்ஷௌத்ராணி சேதி நிரூஹோபயோகீநி||௫||
बस्तिषु तु तेषु तेष्ववस्थान्तरेषु यान्युपयुज्यन्ते द्रव्याणि तान्येवासङ्ख्येयत्वान्नोपदिश्यन्ते| असस्कन्धेभ्य एव यथादोषं यथावस्थं च विभजेत्| सर्वेषु तु प्रायो मदनकुटजजीमूतकेक्ष्वाकुकोशातकीद्वयत्रपुससिद्धार्थक शताह्वाफलानि| बलादशमूलैरण्डत्रिवृद्धचायष्ट्याह्वकुष्ठ- रास्नापुनर्नवकत्तृणमूलानि| सरलदेवदारुहपुषाहिङ्गु- रसाञ्जनव्योषपत्रैलामृतायवकोलकुलत्थगुडलवणमस्तु धान्याम्लमूत्रस्नेहक्षीरक्षौद्राणि चेति निरूहोपयोगीनि||५||
🔊 Audio coming soon
பஸ்திஷு த்வௌஷதாந்யஸ்மாபிர்ந்நோபதிஶ்யந்தே| அஸங்க்யேயத்வாத்| அஸங்க்யேயத்வஂ வ்யாத்யவஸ்தாவிஶேஷேஷு தேஷு தேஷு ச சிகித்ஸிதஸ்தாநோக்தேரவஸ்தாந்தரேஷு பஹுபிர்பேதைர்யதோ பஸ்தஸ்ய உக்தாஃ| பஸ்திஶப்தேநாத்ர ஸர்வஂ நிரூஹாதிகமுச்யதே| தாநி து பஸ்தித்ரவ்யாணி வாதாதிதோஷாபேக்ஷயா வ்யாத்யவஸ்தாபேக்ஷயா ச விபஜேத்| ரஸஸ்கந்தேப்யோ ரஸபேதீயே வக்ஷ்யமாணேப்யோ த்ராக்ஷாதிப்ய உத்தத்ய| ஸர்வபஸ்திஷு ச ப்ராயோ பாஹுல்யேந யாநி தஶ்யந்தே த்ரவ்யாணி தாந்யுச்யந்தே| மதநாதீநாஂ பலாநி| பலாதீநாஂ மூலாநி| ஸரலாதீநி ஸ்வரூபேணைவேதி பஸ்த்யுபயோகீநி|
Adhikarana shirovirecanopayogIni dravyANi (6) · Śloka 6
அபாமார்கவிடங்கமரிசபிப்பலீஶிரீஷபில்வாஜாஜ்யஜமோஜவார்தாக- பத்வீகைலாஹரேணுபலாநி| தாலீஸதமாலதர்காரீஹரிதகவர்கபத்ராணி| ஸர்ஷபாபலபத்ராணி| ஶிக்ருபலபத்ரத்வசஃ| ஹரித்ராமூலகலஶுநநாகரகந்தபத்ராணி| அதிவிஷாகந்தாஃ| குஷ்டவசாபார்ங்கீஶ்வேதாகிணிஹீநாகதந்தீ- ஜ்யோதிஷ்மதீகவாக்ஷீவயஃஸ்தாவஶ்சிகாலீபிம்பீகரஞ்ஜமூலாநி| அர்காலர்கபுஷ்பமூலாநி| லோத்ரமதநஸப்தபர்ணநிம்பபீலுபீஜாநி| முருங்கீமாதுலுங்கீ லவங்கபுஷ்பாணி| அகருஸுரதாருஸரலஸல்லகீஜிங்கிண்யநரஸாஞ்ஜநஹிங்குலாக்ஷா-நிர்யாஸாஃ| தமாலஸாலதாலமதூகதார்வீஸாராஃ| தேஜஸ்விநீ-மேஷஶங்கீவராங்கேங்குதீபஹதீத்வயசோசத்வசஃ| ராஜாதநமஜ்ஜக்ஷௌத்ரலவணாநி மத்யாநி கவாதிஶகத்ரஸமூத்ர- பித்தாந்யேவஂவிதாநி சேந்த்ரியோபஶயாந்யந்யாநபி ததா ஸ்நேஹாஃ க்ஷீரஂ ரக்தஂ மாஂஸரஸோ தாந்யரஸஸ்தோயமிதி ஶிரோவிரேசநோப- யோகீநி||௬||
अपामार्गविडङ्गमरिचपिप्पलीशिरीषबिल्वाजाज्यजमोजवार्ताक- पृथ्वीकैलाहरेणुफलानि| तालीसतमालतर्कारीहरितकवर्गपत्राणि| सर्षपाफलपत्राणि| शिग्रुफलपत्रत्वचः| हरिद्रामूलकलशुननागरकन्दपत्राणि| अतिविषाकन्दाः| कुष्ठवचाभार्ङ्गीश्वेताकिणिहीनागदन्ती- ज्योतिष्मतीगवाक्षीवयःस्थावृश्चिकालीबिम्बीकरञ्जमूलानि| अर्कालर्कपुष्पमूलानि| लोध्रमदनसप्तपर्णनिम्बपीलुबीजानि| मुरुङ्गीमातुलुङ्गी लवङ्गपुष्पाणि| अगरुसुरदारुसरलसल्लकीजिङ्गिण्यनरसाञ्जनहिङ्गुलाक्षा-निर्यासाः| तमालसालतालमधूकदार्वीसाराः| तेजस्विनी-मेषशृङ्गीवराङ्गेङ्गुदीबृहतीद्वयचोचत्वचः| राजादनमज्जक्षौद्रलवणानि मद्यानि गवादिशकृद्रसमूत्र- पित्तान्येवंविधानि चेन्द्रियोपशयान्यन्यानपि तथा स्नेहाः क्षीरं रक्तं मांसरसो धान्यरसस्तोयमिति शिरोविरेचनोप- योगीनि||६||
🔊 Audio coming soon
அபாமார்காதீநாஂ பலாநி| தாலீஸாதிபத்ராணி| ஸர்ஷபாயாஃ பத்ரஂ பலஞ்ச| ஶிக்ரோஃ பலஂ பத்ரஂ த்வக் ச| ஹரித்ராதீநாஂ கந்தஃ பத்ரஂ ச| அதிவிஷாயாஃ கந்தஃ| குஷ்டாதீநாஂ மூலாநி| அர்காலர்கயோஃ புஷ்பஂ மூலஂ ச| லோத்ராதீநாஂ பீஜாநி முரங்க்யாதீநாஂ புஷ்பாணி| அகர்வாதீநாஂ நிர்யாஸஃ ஸ்வயஂ ப்ரஸ்துதோ ரஸஃ| ஸாலாதீநாஂ ஸாரஃ| தேஜஸ்விந்யாதீநாஂ த்வக்| ராஜாதநஸ்ய மஜ்ஜா| க்ஷௌத்ராதீநி ஸ்வரூபேணைவ| கவாதீநாமஷ்டாநாஂ மூத்ரயோநித்வபாடிதாநாஂ ஶகதஃ பீடிதோ ரஸஃ| மூத்ரஂ பித்தஂ ச தேஷாமேவைவஂவிதாநி ரஸவீர்யவிபாகப்ரபாவைரேதத்ஸதஶா-நீந்த்ரியாணாஂ சக்ஷுராதிநாமுபஶயாநி ஸ்வாஸ்த்யஸஂவாஹகாநி தாநி ஸ்நேஹா யதோக்தாஃ க்ஷீரரக்தாதயஶ்சேதி ஶிரோவிரேசநே நஸ்யே உபயுஜ்யதே||௬||
Adhikarana prAyogikadhUmopayogIni dravyANi (7) · Śloka 7
மதுகபத்மகமஞ்ஜிஷ்டாஶாரிவாமுஸ்தாபுந்நாகநாககேஸரைவாலவாலுக ஸுவர்ணத்வக்தமாலபத்வீகாஹரேணுலாக்ஷாஶதபுஷ்பாஸல்லகீஶர்கரா-மதநகமருபகந்யக்ரோதோதும்பராஶ்வத்தப்லக்ஷலோத்ரத்வக்பத்மோ-த்பலாநி ஸர்வகந்தத்ரவ்யாணி ச குஷ்டதகரவர்ஜ்யாநி ப்ராயோகிகதூமோபயோகீநி||௭||
मधुकपद्मकमञ्जिष्ठाशारिवामुस्तापुन्नागनागकेसरैवालवालुक सुवर्णत्वक्तमालपृथ्वीकाहरेणुलाक्षाशतपुष्पासल्लकीशर्करा-मदनकमरुबकन्यग्रोधोदुम्बराश्वत्थप्लक्षलोध्रत्वक्पद्मो-त्पलानि सर्वगन्धद्रव्याणि च कुष्ठतगरवर्ज्यानि प्रायोगिकधूमोपयोगीनि||७||
🔊 Audio coming soon
மதுகாதீநி ப்ராயோகிகே ஸ்வாஸ்த்யவத்திகே தூமே யோகமர்ஹந்தீதி|
Adhikarana snaihikadhUmopayogIni dravyANi (8) · Śloka 8
அகருகுக்குலுஸல்லகீஶைலேயகநலதஹ்ரீபேரஹரேணூஶீரமுஸ்தா- த்யாமகவராங்கஶ்ரீவேஷ்டகஸ்தௌணேயகபரிபேலவைலவாலுக குந்தருகஸர்ஜரஸயஷ்ட்யாஹ்வபலஸாரஸ்நேஹமதூச்சிஷ்டபில்வபல- மஜ்ஜயவதிலமாஷகுங்குமாநி மேதோமஜ்ஜவஸாஸர்பிஷி ச ஸ்நைஹிகதூமோபயோகீநி||௮||
अगरुगुग्गुलुसल्लकीशैलेयकनलदह्रीबेरहरेणूशीरमुस्ता- ध्यामकवराङ्गश्रीवेष्टकस्थौणेयकपरिपेलवैलवालुक कुन्दरुकसर्जरसयष्ट्याह्वफलसारस्नेहमधूच्छिष्टबिल्वफल- मज्जयवतिलमाषकुङ्कुमानि मेदोमज्जवसासर्पिषि च स्नैहिकधूमोपयोगीनि||८||
🔊 Audio coming soon
அகர்வாதீநி ஸ்நைஹிகதூமோபயோகீநி||௮||
Adhikarana tIkShNAni shirovirecanadravyANi (9) · Śloka 9
ஶிரோவிரேசநத்ரவ்யாணி கந்தத்ரவ்யாணி ச தீக்ஷ்ணாநி மநோஹ்வா ஹரிதாலஂ சேதி தீக்ஷ்ணதூமோபயோகீநி||௯||
शिरोविरेचनद्रव्याणि गन्धद्रव्याणि च तीक्ष्णानि मनोह्वा हरितालं चेति तीक्ष्णधूमोपयोगीनि||९||
🔊 Audio coming soon
தீக்ஷ்ணாநி ஶிரோவிரேசநத்ரவ்யாணி ஹைமவதீதந்த்யாதீநி மநஶ்ஶிலா ஹரிதாலஂ சேதி தீக்ஷ்ணதூமோபயோகீநி||௯||
Adhikarana vAtashamanAni dravyANi (10) · Śloka 10
பத்ரதாருகுஷ்டதகரவருணபலாதிபலாதிபலார்தகலகச்சுரா- ஹ்லாதிநீகுபேராக்ஷீவத்ஸாதிந்யர்காலர்ககதகபார்ங்கீகார்பாஸீவஶ்சிகா- லீபத்தூரப்ரபதீநி விதார்யாதிகணோ வீரதராதிஸ்தணாக்யவர்ஜ்யாநி ஷட் பஞ்சமூலாநி சேதி வாதஶமநாநி||௧௦||
भद्रदारुकुष्ठतगरवरुणबलातिबलातिबलार्तगलकच्छुरा- ह्लादिनीकुबेराक्षीवत्सादिन्यर्कालर्ककतकभार्ङ्गीकार्पासीवृश्चिका- लीपत्तूरप्रभृतीनि विदार्यादिगणो वीरतरादिस्तृणाख्यवर्ज्यानि षट् पञ्चमूलानि चेति वातशमनानि||१०||
🔊 Audio coming soon
பத்ரதார்வாதீநி வக்ஷ்யமாணௌ ச விதாரீவீரதராதிகௌ கணௌ தணாக்யபஞ்சமூலஂ வர்ஜயித்வா ஶேஷாணி ஷட் பஞ்சமூலாநி சேதி க்ருத்த வாதஶமநாநி||௧௦||
Adhikarana pittashamanAni dravyANi (11) · Śloka 11
தூர்வாऽநந்தாமோசரஸமஞ்ஜிஷ்டாபரிபேலவகாலாகாலீயக- கதலீகந்தலீபயஸ்யாத்மகுப்தாநாலிகேரகர்ஜ்ஜூரத்ராக்ஷாவிதாரீபதரீ- பலாநாகபலாநாகபுஷ்பாஶதாவரீஶீதபாக்யோதநபாகீதண- ஶூல்யாஂஶுமதீத்வயாரிஷ்டகாரிஷ்டாடரூஷகேத்கடப்ரியங்குதாதகீதவதந்வந- ஸ்யந்தநகதிரகதரப்ரியாலதாலஸாலஸர்ஜதிநிஶாஶ்வகர்ண-குந்த்ராவாநீரபத்மாபத்மபீஜமணாலகுமுதநளிநஸௌகந்திக-புண்டரீகஶதபத்ரஶைவாலகல்ஹாரோத்பலகாகோல்யுத்பலிகாஶாலூக-ஶங்காடககஶேருகக்ரௌஞ்சாதநப்ரபதீநி அந்யாநி ச ஶீதவீர்யாணி ஸாரிவாதிஃ பத்மகாதிஃ படோலாதிர்ந்யக்ரோதாதிர்தாஹஹரோ மஹாகஷாயஸ்தணபஞ்சமூலஂ சேதி பித்தஶமநாநி||௧௧||
दूर्वाऽनन्तामोचरसमञ्जिष्ठापरिपेलवकालाकालीयक- कदलीकन्दलीपयस्यात्मगुप्तानालिकेरखर्ज्जूरद्राक्षाविदारीबदरी- बलानागबलानागपुष्पाशतावरीशीतपाक्योदनपाकीतृण- शूल्यांशुमतीद्वयारिष्टकारिष्टाटरूषकेत्कटप्रियङ्गुधातकीधवधन्वन- स्यन्दनखदिरकदरप्रियालतालसालसर्जतिनिशाश्वकर्ण-गुन्द्रावानीरपद्मापद्मबीजमृणालकुमुदनळिनसौगन्धिक-पुण्डरीकशतपत्रशैवालकल्हारोत्पलकाकोल्युत्पलिकाशालूक-शृङ्गाटककशेरुकक्रौञ्चादनप्रभृतीनि अन्यानि च शीतवीर्याणि सारिवादिः पद्मकादिः पटोलादिर्न्यग्रोधादिर्दाहहरो महाकषायस्तृणपञ्चमूलं चेति पित्तशमनानि||११||
🔊 Audio coming soon
தூர்வாதீநி யதாபடிதாந்யந்யாநி ச ஶீதவீர்யாணி ஶாரிவாபத்மகபடோலந்யக்ரோதாதிகணசதுஷ்டயஂ வக்ஷ்யமாணஂ, தாஹஹரோ மஹாகஷாயஃ தணபஞ்சமூலஂ சேதி பித்தஶமநாநி||௧௧||
Adhikarana shleShmashamanAni dravyANi (12) · Śloka 1
ஶீதஶிவஶதபுஷ்பாஸரலஸுரதாருராஸ்நேந்குதீஸாதலாஸுமநஃ-காகாதநீலாங்கலிகாஹஸ்திகர்ணமுஞ்ஜாதலாமஜ்ஜகப்ரபதீந்யாநி ச ரூக்ஷ்ணோஷ்ணவீர்யாண்யாரக்வதாதிரஸநாதிரர்காதிஃ ஸுரஸாதிர்முஷ்ககாதிர்வத்ஸகார்முஸ்தாதிஃ ஶீதக்நஶ்ச மஹாகஷாயோ வல்லீகண்டகபஞ்சமூலே ச ஶ்லேஷ்மஶமநாநீதி||௧||
शीतशिवशतपुष्पासरलसुरदारुरास्नेन्गुदीसातलासुमनः-काकादनीलाङ्गलिकाहस्तिकर्णमुञ्जातलामज्जकप्रभृतीन्यानि च रूक्ष्णोष्णवीर्याण्यारग्वधादिरसनादिरर्कादिः सुरसादिर्मुष्ककादिर्वत्सकार्मुस्तादिः शीतघ्नश्च महाकषायो वल्लीकण्टकपञ्चमूले च श्लेष्मशमनानीति||१||
🔊 Audio coming soon
ஶீதஶிவாத்யந்யாநி ச ரூக்ஷ்ணோஷ்ணவீர்யாணி ஆரக்வதாஸநார்கஸுரஸமுஷ்ககவத்ஸகமுஸ்தாதிகணஸப்தகஂ ஶீதக்நஶ்ச மஹாகஷாயோ பல்யாக்யஂ பஞ்சமூலஂ கண்டகாக்யஂ சேதி ஶ்லேஷ்மப்ரஶமநாநி||௧௨||
Adhikarana upasaMhAraH (13-14) · Śloka 14
பவதி சாத்ர- ஸமீக்ஷ்ய தோஷதூஷ்யாதீநமீ வர்காஃ ஸுயோஜிதாஃ| ஸர்வாமயஜயாயாலஂ ஜயந்தே நியதாத்மநாம்||௧௩|| இதி ஶ்ரீவைத்யபதிஸிஂஹகுப்தஸ்ய ஸூநோர்வாக்படஸ்ய கதாவஷ்டாங்கஸஂக்ரஹஸஂஹிதாயாஂ ஸூத்ரஸ்தாநே ஶோதநாதிகணஸஂக்ரஹோ நாம சதுர்தஶோऽத்யாயஃ||௧௪||
भवति चात्र- समीक्ष्य दोषदूष्यादीनमी वर्गाः सुयोजिताः| सर्वामयजयायालं जयन्ते नियतात्मनाम्||१३|| इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतावष्टाङ्गसंग्रहसंहितायां सूत्रस्थाने शोधनादिगणसंग्रहो नाम चतुर्दशोऽध्यायः||१४||
🔊 Audio coming soon
பவதி சாத்ரேதி தந்த்ரரீதிஃ| அமீ யதோக்தவர்கா வமநோபயோக்யாதயோ தோஷதூஷ்யபலகாலாதீநவேக்ஷ்ய நாநாவிதாபிஃ க்வாதஸ்நேஹாதிபரிகல்பநாபிஃ யோஜிதா நியதாத்மநாமலோலுபாநாஂ ஸர்வவ்யாதிநாஶநாயாலஂ ஜாயந்தே பர்யாப்தஂ பவந்தீத்யர்தஃ||௧௩|| இதி ஶ்ரீமந்மஹாமஹோபாத்யாயேந்துவிரசிதாயா-மஷ்டாங்கஸஂக்ரஹவ்யாக்யாயாஂ ஶஶிலேகாயாஂ ஸூத்ரஸ்தாநே சதுர்தஶோऽத்யாயஃ