Skip to content
AYANAAYURVEDAby Dr Vijaya Dwarampudi
Open navigation
Explore AyurvedaBook appointment

2. jīmūtakakalpaḥ

Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2

அதாதோ ஜீமூதககல்பஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ||௧|| இதி ஹ ஸ்மாஹ பகவாநாத்ரேயஃ||௨||

View original

अथातो जीमूतककल्पं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२||

🔊 Audio coming soon

மதநகல்பாநந்தரமநபாயித்வேநேக்ஷ்வாக்வாதித்ரவ்யேப்யஃ ப்ராதாந்யாஜ்ஜீமூதகஸ்ய ஜீமூதகல்போऽபிதீயதே| ஏவஂ யதாயதைஷாமநபாயித்வப்ரகர்ஷஃ, ததா ததா பூர்வநிவேஶநஂ ஜ்ஞேயம்| தேநாபரவமநகல்பாநாமப்யத்யாயஸம்பந்தோऽத்ரைவோக்தோ ஜ்ஞேயஃ| மதநபலஸ்ய ஸ்நேஹஸ்வேதாதிபூர்வகத்வவதிஹாபி க்ரமோऽதிதேஶாதுந்நேதவ்யஃ||௧-௨||

Adhikarana 2 (3) · Śloka 3

கல்பஂ ஜீமூதகஸ்யேமஂ பலபுஷ்பாஶ்ரயஂ ஶுணு| கராகரீ ச வேணீ ச ததா ஸ்யாத்தேவதாடகஃ||௩||

View original

कल्पं जीमूतकस्येमं फलपुष्पाश्रयं शुणु| गरागरी च वेणी च तथा स्याद्देवताडकः||३||

🔊 Audio coming soon

பலபுஷ்பாஶ்ரயமிதி வசநேந ஜீமூதஸ்ய பத்ரநாலாதிஷு வமநப்ரயோகஂ நிஷேதயதி| கராகரீ சேத்யாதி பர்யாயகதநம்| ஜீமூதஃ பீதகோஷகஃ||௩||

Adhikarana 3 (4) · Śloka 4

ஜீமூதகஂ த்ரிதோஷக்நஂ யதாஸ்வௌஷதகல்பிதம்| ப்ரயோக்தவ்யஂ ஜ்வரஶ்வாஸஹிக்காத்யேஷ்வாமயேஷு ச||௪||

View original

जीमूतकं त्रिदोषघ्नं यथास्वौषधकल्पितम्| प्रयोक्तव्यं ज्वरश्वासहिक्काद्येष्वामयेषु च||४||

🔊 Audio coming soon

த்ரிதோஷக்நமிதி யதாஸ்வஂ வாதஹராதித்ரவ்யயுக்தஂ, ததா வாதாதிஹரத்ரவ்யகல்பிதஂ ச ஸத் த்ரிதோஷக்நஂ பவதி| ஹிக்காத்யேஷ்விதி ஆத்யஶப்தேந காஸாதீநாமுரோகததோஷஜந்யாநாஂ க்ரஹணம்||௪||

Adhikarana 4 (5-7) · Śloka 7

யதோக்தகுணயுக்தாநாஂ தேஶஜாநாஂ யதாவிதி| பயஃ புஷ்பேऽஸ்ய, நிர்வத்தே பலே பேயா பயஸ்கதா||௫|| லோமஶே க்ஷீரஸந்தாநஂ, தத்யுத்தரமலோமஶே| ஶதே பயஸி தத்யம்லஂ ஜாதஂ ஹரிதபாண்டுகே||௬|| ஜீர்ணாநாஂ ச ஸுஶுஷ்காணாஂ ந்யஸ்தாநாஂ பாஜநே ஶுசௌ| சூர்ணஸ்ய பயஸா ஶுக்திஂ வாதபித்தார்திதஃ பிபேத்||௭||

View original

यथोक्तगुणयुक्तानां देशजानां यथाविधि| पयः पुष्पेऽस्य, निर्वृत्ते फले पेया पयस्कृता||५|| लोमशे क्षीरसन्तानं, दध्युत्तरमलोमशे| शृते पयसि दध्यम्लं जातं हरितपाण्डुके||६|| जीर्णानां च सुशुष्काणां न्यस्तानां भाजने शुचौ| चूर्णस्य पयसा शुक्तिं वातपित्तार्दितः पिबेत्||७||

🔊 Audio coming soon

யதோக்தயுக்தகுணயுக்தாநாமிதி காலஜத்வ-ஸம்பூர்ணரஸத்வாதிகுணயுக்தாநி மதநபலோக்தகுணத்வாராऽநுஸர்தவ்யாநி| தேஶஜாநாமிதி மதநகல்போக்தப்ரஶஸ்தபூமிஜாதாநாம்| யதாவிதீதி மதநகல்போக்தவிதாநகஹீதாநாம்| பயஃ புஷ்பே இத்யேகோ யோகஃ| நிர்வத்தே இத்யாதிகோ த்விதீயோ யோகஃ| நிர்வத்தே இதி உத்பந்நமாத்ரே பலே, தத்ர பலைஃ க்ஷீரஂ ஸாதயித்வா தேந க்ஷீரேண பேயா ஸாதநீயா| ரோமஶே இத்யாதி ததீயஃ| ரோமஶே இதி உபகதரோம்ணி பலே, அத்ராபி ரோமஶபலஸாதிதக்ஷீராத் ஸந்தாநிகா ஜ்ஞேயா| தத்யுத்தரமித்யாதிகஶ்சதுர்தோ யோகஃ, அத்ராப்யுபகதரோமாவஸ்தபலஸாதிதக்ஷீரஸம்பூதததிஸரோ ஜ்ஞேயஃ| ஶதே பயஸீத்யாதிகஃ பஞ்சமஃ| தத்யம்லமிதி அம்லாவஸ்தஂ ததி ஜாதம்| ஹரிதபாண்டுகே இதி ஹரிதபாண்ட்வவஸ்தாப்ராப்தே ஜீமூதகபலே| ஜீர்ணாநாமித்யாதிகஃ ஷஷ்டஃ க்ஷீரயோகஃ| ஏதே ச யோகாஃ க்ஷீரஸம்பந்தேந அவிதீயமாநக்ஷீராகாரா அபி க்ஷீரப்ரயோகத்வேநைவ ஸங்க்ரஹே ‘ஷட் க்ஷீரே’ இத்யநேந ஸங்க்ரஹீதவ்யாஃ||௫-௭||

Adhikarana 5 (8-10) · Śloka 11

ஆஸுத்ய ச ஸுராமண்டே மதித்வா ப்ரஸ்ருதஂ பிபேத்| கபஜேऽரோசகே காஸே பாண்டுரோகே ஸயக்ஷ்மணி||௮|| த்வே சாபோத்யாதவா த்ரீணி குடூச்யா மதுகஸ்ய வா| கோவிதாராதிகாநாஂ வா நிம்பஸ்ய குடஜஸ்ய வா||௯|| கஷாயேஷ்வாஸுதஂ பூத்வா தேநைவ விதிநா பிபேத்| அதவாऽऽரக்வதாதீநாஂ ஸப்தாநாஂ பூர்வவத் பிபேத்||௧௦|| ஏகைகஸ்ய கஷாயேண பித்தஶ்லேஷ்மஜ்வரார்திதஃ|௧௧|

View original

आसुत्य च सुरामण्डे मृदित्वा प्रस्रुतं पिबेत्| कफजेऽरोचके कासे पाण्डुरोगे सयक्ष्मणि||८|| द्वे चापोथ्याथवा त्रीणि गुडूच्या मधुकस्य वा| कोविदारादिकानां वा निम्बस्य कुटजस्य वा||९|| कषायेष्वासुतं पूत्वा तेनैव विधिना पिबेत्| अथवाऽऽरग्वधादीनां सप्तानां पूर्ववत् पिबेत्||१०|| एकैकस्य कषायेण पित्तश्लेष्मज्वरार्दितः|११|

🔊 Audio coming soon

ஆஸுத்யேத்யாதிநா மதிராயோக ஏக உச்யதே| ஆஸுத்யேதி நிஶாபர்யுஷிதஂ கத்வா| அத்ர யோகே பக்வஜீமூதகபலமேவாதிகதஂ; ததா, உத்தரயோகேஷ்வபி பக்வமேவ பலமதிகதஂ ஜ்ஞேயஂ, “பலஂ பர்யாகதஂ க்ராஹ்யஂ” இத்யௌத்ஸர்கிகவசநாத்| த்வே சேத்யாதிநா த்வாதஶகஷாயபேதாத் த்வாதஶயோகா உச்யந்தே| தேநைவ விதிநேதி மதநகல்போக்தேந ஸாதநவிதிநா| அதவேத்யாதௌ ஆரக்வதாதிஸப்தத்ரவ்யகஷாயபேதாத் ஸப்தயோகா பவந்தி| ஆரக்வதாதயஃ ஆரக்வத-வக்ஷக-ஸ்வாதுகண்டக-பாடா-பாடலி-ஶார்ங்கேஷ்டா-மூர்வாஃ (க.அ.௧) பூர்வாத்யாயோக்தாஃ||௮-௧௦||-

Adhikarana 6 (11) · Śloka 11

மாத்ராஃ ஸ்யுஃ பலவச்சாஷ்டௌ கோலமாத்ராஸ்து தா மதாஃ||௧௧||

View original

मात्राः स्युः फलवच्चाष्टौ कोलमात्रास्तु ता मताः||११||

🔊 Audio coming soon

மாத்ராஃ ஸ்யுரித்யாதிநாऽஷ்டௌ மாத்ராயோகாநாஹ| பலவதிதி மதநபலே யதா அஷ்டௌ மாத்ராயோகா உக்தாஸ்ததேஹாபி கர்தவ்யாஃ, விஶேஷதஸ்து ஏதாஃ கோலமாத்ராஃ கர்தவ்யாஃ, ந து பலவத்தரீதக்யாதிப்ரமாணாஃ கர்தவ்யா இத்யர்தஃ||௧௧||

Adhikarana 7 (12) · Śloka 12

ஜீவகர்ஷபகேக்ஷூணாஂ ஶதாவர்யா ரஸேந வா| பித்தஶ்லேஷ்மஜ்வரே தத்யாத்வாதபித்தஜ்வரேऽதவா||௧௨||

View original

जीवकर्षभकेक्षूणां शतावर्या रसेन वा| पित्तश्लेष्मज्वरे दद्याद्वातपित्तज्वरेऽथवा||१२||

🔊 Audio coming soon

ஜீவகேத்யாதிநா சதுரோ யோகாஃ பாநஸாதநகஷாயபேதாத்||௧௨||

Adhikarana 8 (13) · Śloka 13

ததா ஜீமூதகக்ஷீராத் ஸமுத்பந்நஂ பசேத்கதம்| பலாதீநாஂ கஷாயேண ஶ்ரேஷ்டஂ தத்வமநஂ மதம்||௧௩||

View original

तथा जीमूतकक्षीरात् समुत्पन्नं पचेद्घृतम्| फलादीनां कषायेण श्रेष्ठं तद्वमनं मतम्||१३||

🔊 Audio coming soon

ததேத்யாதிநா கதயோகமேகமாஹ||௧௩||

Adhikarana 9 (14-15) · Śloka 15

தத்ர ஶ்லோகௌ- ஷட் க்ஷீரே மதிராமண்டே ஏகோ த்வாதஶ சாபரே| ஸப்த சாரக்வதாதீநாஂ கஷாயேऽஷ்டௌ ச வர்திஷு||௧௪|| ஜீவகாதிஷு சத்வாரோ கதஂ சைகஂ ப்ரகீர்திதம்| கல்பே ஜீமூதகாநாஂ ச யோகாஸ்த்ரிஂஶந்நவாதிகாஃ||௧௫||

View original

तत्र श्लोकौ- षट् क्षीरे मदिरामण्डे एको द्वादश चापरे| सप्त चारग्वधादीनां कषायेऽष्टौ च वर्तिषु||१४|| जीवकादिषु चत्वारो घृतं चैकं प्रकीर्तितम्| कल्पे जीमूतकानां च योगास्त्रिंशन्नवाधिकाः||१५||

🔊 Audio coming soon

ஷட் க்ஷீரே இத்யாதிநா ஸங்க்ரஹார்தோ வ்யாகத ஏவ யதாஸ்தாநம்||௧௪-௧௫||

Adhikarana puShpikA · Śloka 2

இத்யக்நிவேஶகதே தந்த்ரே சரகப்ரதிஸஂஸ்கதேऽப்ராப்தே தடபலஸம்பூரிதே கல்பஸ்தாநே ஜீமூதககல்போ நாம த்விதீயோऽத்யாயஃ||௨||

View original

इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृतेऽप्राप्ते दृढबलसम्पूरिते कल्पस्थाने जीमूतककल्पो नाम द्वितीयोऽध्यायः||२||

🔊 Audio coming soon

இதி ஶ்ரீசக்ரபாணிதத்தவிரசிதாயாஂ சரகதாத்பர்யடீகாயாமாயுர்வேததீபிகாயாஂ கல்பஸ்தாநே ஜீமூதககல்போ நாம த்விதீயோऽத்யாயஃ||௨||

2. jīmūtakakalpaḥ — Charaka Samhita | Ayana Ayurveda | Dr Vijaya Dwarampudi