Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
அதாதோ லங்கநபஂஹணீயமத்யாயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧|| இதி ஹ ஸ்மாஹ பகவாநாத்ரேயஃ||௨||
अथातो लङ्घनबृंहणीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२||
🔊 Audio coming soon
யோஜநாபேக்ஷிணீயஂ ஶரீரமபிதாய லங்கநாதிவிஷயத்வாத்யோஜநாயா லங்கநாதீந்யேவ விஷயதஃ ஸ்வரூபதஶ்ச வக்துஂ லங்கநபஂஹணீயோऽபிதீயதே||௧-௨||
Adhikarana 2 (3-8) · Śloka 8
தபஃஸ்வாத்யாயநிரதாநாத்ரேயஃ ஶிஷ்யஸத்தமாந்| ஷடக்நிவேஶப்ரமுகாநுக்தவாந் பரிசோதயந்||௩|| லங்கநஂ பஂஹணஂ காலே ரூக்ஷணஂ ஸ்நேஹநஂ ததா| ஸ்வேதநஂ ஸ்தம்பநஂ சைவ ஜாநீதே யஃ ஸ வை பிஷக்||௪|| தமுக்தவந்தமாத்ரேயமக்நிவேஶ உவாச ஹ||௫|| பகவல்லங்கநஂ கிஂஸ்வில்லங்கநீயாஶ்ச கீதஶாஃ| பஂஹணஂ பஂஹணீயாஶ்ச ரூக்ஷணீயாஶ்ச ரூக்ஷணம்||௬|| கே ஸ்நேஹாஃ ஸ்நேஹநீயாஶ்ச ஸ்வேதாஃ ஸ்வேத்யாஶ்ச கே மதாஃ| ஸ்தம்பநஂ ஸ்தம்பநீயாஶ்ச வக்துமர்ஹஸி தத்குரோ!||௭|| லங்கநப்ரபதீநாஂ ச ஷண்ணாமேஷாஂ ஸமாஸதஃ| கதாகதாதிவத்தாநாஂ லக்ஷணஂ வக்துமர்ஹஸி||௮||
तपःस्वाध्यायनिरतानात्रेयः शिष्यसत्तमान्| षडग्निवेशप्रमुखानुक्तवान् परिचोदयन्||३|| लङ्घनं बृंहणं काले रूक्षणं स्नेहनं तथा| स्वेदनं स्तम्भनं चैव जानीते यः स वै भिषक्||४|| तमुक्तवन्तमात्रेयमग्निवेश उवाच ह||५|| भगवँल्लङ्घनं किंस्विल्लङ्घनीयाश्च कीदृशाः| बृंहणं बृंहणीयाश्च रूक्षणीयाश्च रूक्षणम्||६|| के स्नेहाः स्नेहनीयाश्च स्वेदाः स्वेद्याश्च के मताः| स्तम्भनं स्तम्भनीयाश्च वक्तुमर्हसि तद्गुरो!||७|| लङ्घनप्रभृतीनां च षण्णामेषां समासतः| कृताकृतातिवृत्तानां लक्षणं वक्तुमर्हसि||८||
🔊 Audio coming soon
பரிசோதயந்நிதி ஜ்ஞாநார்தஂ ப்ரேரயந்| கதேத்யாதௌ கதஂ ஸம்யக்கதம்||௩-௮||
Adhikarana 3 (9-17) · Śloka 17
ததக்நிவேஶஸ்ய வசோ நிஶம்ய குருரப்ரவீத்| யத் கிஞ்சில்லாகவகரஂ தேஹே தல்லங்கநஂ ஸ்மதம்||௯|| பஹத்த்வஂ யச்சரீரஸ்ய ஜநயேத்தச்ச பஂஹணம்| ரௌக்ஷ்யஂ கரத்வஂ வைஶத்யஂ யத் குர்யாத்தத்தி ரூக்ஷணம்||௧௦|| ஸ்நேஹநஂ ஸ்நேஹவிஷ்யந்தமார்தவக்லேதகாரகம் | ஸ்தம்பகௌரவஶீதக்நஂ ஸ்வேதநஂ ஸ்வேதகாரகம்||௧௧|| ஸ்தம்பநஂ ஸ்தம்பயதி யத்கதிமந்தஂ சலஂ த்ருவம்| லகூஷ்ணதீக்ஷ்ணவிஶதஂ ரூக்ஷஂ ஸூக்ஷ்மஂ கரஂ ஸரம்||௧௨|| கடிநஂ சைவ யத்த்ரவ்யஂ ப்ராயஸ்தல்லங்கநஂ ஸ்மதம்| குரு ஶீதஂ மது ஸ்நிக்தஂ பஹலஂ ஸ்தூலபிச்சிலம்||௧௩|| ப்ராயோ மந்தஂ ஸ்திரஂ ஶ்லக்ஷ்ணஂ த்ரவ்யஂ பஂஹணமுச்யதே| ரூக்ஷஂ லகு கரஂ தீக்ஷ்ணமுஷ்ணஂ ஸ்திரமபிச்சிலம்||௧௪|| ப்ராயஶஃ கடிநஂ சைவ யத்த்ரவ்யஂ தத்தி ரூக்ஷணம்| த்ரவஂ ஸூக்ஷ்மஂ ஸரஂ ஸ்நிக்தஂ பிச்சிலஂ குரு ஶீதலம்| ப்ராயோ மந்தஂ மது ச யத்த்ரவ்யஂ தத்ஸ்நேஹநஂ மதம்||௧௫|| உஷ்ணஂ தீக்ஷ்ணஂ ஸரஂ ஸ்நிக்தஂ ரூக்ஷஂ ஸூக்ஷ்மஂ த்ரவஂ ஸ்திரம்| த்ரவ்யஂ குரு ச யத் ப்ராயஸ்தத்தி ஸ்வேதநமுச்யதே||௧௬|| ஶீதஂ மந்தஂ மது ஶ்லக்ஷ்ணஂ ரூக்ஷஂ ஸூக்ஷ்மஂ த்ரவஂ ஸ்திரம்| யத்த்ரவ்யஂ லகு சோத்திஷ்டஂ ப்ராயஸ்தத் ஸ்தம்பநஂ ஸ்மதம்||௧௭||
तदग्निवेशस्य वचो निशम्य गुरुरब्रवीत्| यत् किञ्चिल्लाघवकरं देहे तल्लङ्घनं स्मृतम्||९|| बृहत्त्वं यच्छरीरस्य जनयेत्तच्च बृंहणम्| रौक्ष्यं खरत्वं वैशद्यं यत् कुर्यात्तद्धि रूक्षणम्||१०|| स्नेहनं स्नेहविष्यन्दमार्दवक्लेदकारकम् | स्तम्भगौरवशीतघ्नं स्वेदनं स्वेदकारकम्||११|| स्तम्भनं स्तम्भयति यद्गतिमन्तं चलं ध्रुवम्| लघूष्णतीक्ष्णविशदं रूक्षं सूक्ष्मं खरं सरम्||१२|| कठिनं चैव यद्द्रव्यं प्रायस्तल्लङ्घनं स्मृतम्| गुरु शीतं मृदु स्निग्धं बहलं स्थूलपिच्छिलम्||१३|| प्रायो मन्दं स्थिरं श्लक्ष्णं द्रव्यं बृंहणमुच्यते| रूक्षं लघु खरं तीक्ष्णमुष्णं स्थिरमपिच्छिलम्||१४|| प्रायशः कठिनं चैव यद्द्रव्यं तद्धि रूक्षणम्| द्रवं सूक्ष्मं सरं स्निग्धं पिच्छिलं गुरु शीतलम्| प्रायो मन्दं मृदु च यद्द्रव्यं तत्स्नेहनं मतम्||१५|| उष्णं तीक्ष्णं सरं स्निग्धं रूक्षं सूक्ष्मं द्रवं स्थिरम्| द्रव्यं गुरु च यत् प्रायस्तद्धि स्वेदनमुच्यते||१६|| शीतं मन्दं मृदु श्लक्ष्णं रूक्षं सूक्ष्मं द्रवं स्थिरम्| यद्द्रव्यं लघु चोद्दिष्टं प्रायस्तत् स्तम्भनं स्मृतम्||१७||
🔊 Audio coming soon
ரௌக்ஷ்யமித்யாதௌ ரௌக்ஷ்யமேவ ப்ரதாநஂ போத்தவ்யஂ, கரத்வவைஶத்யே து ததநுகதே| விஷ்யந்தஃ விலயநம்| ஸ்வேதகாரகஂ கர்மகாரகம்| ஸ்தம்பயதீதி நிருணத்தி| சலமிதி கிஞ்சித்கதிமத்| கதிமந்தமிதி ப்ரவ்யக்தகதிமந்தம்| ஏதச்சாதிஸாரஶோணிதஸ்ருதிவிஷதாஹவேதநாதிஷு போத்தவ்யஂ ந கேவலவாதே, கதிமந்தஂ ப்ரதி ஸ்தம்பகஸ்ய வர்தகத்வாத்| குர்வித்யாதௌ பஹலஂ கநம்| மந்தமிதி சிரகாரி| ஸ்தூலஂ ஸஂஹதாவயவஂ லட்டுகபிஷ்டகாதி| விரூக்ஷணத்ரவ்யகதநே யத்குணமேவ லங்கநத்ரவ்யமுக்தஂ தத்குணமேவ விரூக்ஷணஂ யத்யப்யுக்தஂ, ததாऽபி ரூக்ஷகுணஸ்யாத்ர ப்ராதாந்யஂ, லங்கநே து லகுகுணப்ராதாந்யஂ ஜ்ஞேயஂ; ததா லங்கநமத்ரவ்யேணோபவாஸேநாபி க்ரியதே, விரூக்ஷணஂ து த்ரவ்யகார்யதயைவ ப்ராதாந்யாதுக்தஂ; தேந லங்கநவிரூக்ஷணயோர்நைகதா| யத்து வக்ஷ்யதி- “கதாதிகதலிங்கஂ யல்லங்கிதே தத்விரூக்ஷிதே” இதி, தத் ப்ராயோவாதாத்| விரூக்ஷணஸ்ய ஹி முக்யஃ ஸ்நேஹாபாவஃ ஸாத்யஃ, லங்கநஸ்ய து கௌரவாபாவ இதி ஸ்புட ஏவ பேதஃ ப்ரதிபாதி| ஸ்வேதநகுணகதநே ஸ்நிக்தஂ ரூக்ஷமிதி ஸ்நிக்தஂ வா ரூக்ஷஂ வேத்யர்தஃ| ஏவஂ ஸரஸ்திராவபி விகல்பேந ஜ்ஞேயௌ| பிபாஸேதி பிபாஸாநிக்ரஹஃ| மாருதோ யத்யபி ஸோமஸம்பந்தாத்ததாலங்கநஂ ந பவதி, ததாऽபி ஸ்வரூபேண லங்கநமேவ| பசந்தமக்நிஂ ப்ரதிபக்ஷக்ஷபணேந பலதாநேந ச யத் பாசயதி தத் பாசநஂ; தச்ச வாய்வக்நிகுணபூயிஷ்டம்||௯-௧௭||
Adhikarana 4 (18) · Śloka 18
சதுஷ்ப்ரகாரா ஸஂஶுத்திஃ பிபாஸா மாருதாதபௌ| பாசநாந்யுபவாஸஶ்ச வ்யாயாமஶ்சேதி லங்கநம்||௧௮||
चतुष्प्रकारा संशुद्धिः पिपासा मारुतातपौ| पाचनान्युपवासश्च व्यायामश्चेति लङ्घनम्||१८||
🔊 Audio coming soon
சதுஷ்ப்ரகாரா ஸஂஶுத்திரிதி அநுவாஸநஂ வர்ஜயித்வா, தஸ்ய பஂஹணத்வாத்||௧௮||
Adhikarana 5 (19-24) · Śloka 24
ப்ரபூதஶ்லேஷ்மபித்தாஸ்ரமலாஃ ஸஂஸஷ்டமாருதாஃ| பஹச்சரீரா பலிநோ லங்கநீயா விஶுத்திபிஃ||௧௯|| யேஷாஂ மத்யபலா ரோகாஃ கபபித்தஸமுத்திதாஃ| வம்யதீஸாரஹத்ரோகவிஸூச்யலஸகஜ்வராஃ||௨௦|| விபந்தகௌரவோத்காரஹல்லாஸாரோசகாதயஃ| பாசநைஸ்தாந் பிஷக் ப்ராஜ்ஞஃ ப்ராயேணாதாவுபாசரேத்||௨௧|| ஏத ஏவ யதோத்திஷ்டா யேஷாமல்பபலா கதாஃ| பிபாஸாநிக்ரஹைஸ்தேஷாமுபவாஸைஶ்ச தாஞ்ஜயேத்||௨௨|| ரோகாஞ்ஜயேந்மத்யபலாந் வ்யாயாமாதபமாருதைஃ| பலிநாஂ கிஂ புநர்யேஷாஂ ரோகாணாமவரஂ பலம்||௨௩|| த்வக்தோஷிணாஂ ப்ரமீடாநாஂ ஸ்நிக்தாபிஷ்யந்திபஂஹிணாம்| ஶிஶிரே லங்கநஂ ஶஸ்தமபி வாதவிகாரிணாம்||௨௪||
प्रभूतश्लेष्मपित्तास्रमलाः संसृष्टमारुताः| बृहच्छरीरा बलिनो लङ्घनीया विशुद्धिभिः||१९|| येषां मध्यबला रोगाः कफपित्तसमुत्थिताः| वम्यतीसारहृद्रोगविसूच्यलसकज्वराः||२०|| विबन्धगौरवोद्गारहृल्लासारोचकादयः| पाचनैस्तान् भिषक् प्राज्ञः प्रायेणादावुपाचरेत्||२१|| एत एव यथोद्दिष्टा येषामल्पबला गदाः| पिपासानिग्रहैस्तेषामुपवासैश्च ताञ्जयेत्||२२|| रोगाञ्जयेन्मध्यबलान् व्यायामातपमारुतैः| बलिनां किं पुनर्येषां रोगाणामवरं बलम्||२३|| त्वग्दोषिणां प्रमीढानां स्निग्धाभिष्यन्दिबृंहिणाम्| शिशिरे लङ्घनं शस्तमपि वातविकारिणाम्||२४||
🔊 Audio coming soon
உக்தஸ்ய தஶப்ரகாரலங்கநஸ்ய பிந்நஂ விஷயமாஹ- ப்ரபூதேத்யாதி| ஆதாவிதி வசநமந்தே ச்சர்த்யாதீநாஂ நிராமாணாஂ ஸஂஶமநீயத்வாத்| ரோகாநிதி லங்கநீயரோகாந்| பலிநாமிதி பதஂ பலவதாமேவ வ்யாயாமாதிஸேவாபிதாநார்தம்| மத்யபலாநிதி மத்யபலாநபி; ஏதேநாஞ்ஜஸா அல்பபலா ஏவ கதா வ்யாயாமாதிவிஷயா இதி பாவஃ| பஂஹிணாஂ பஂஹணயுக்தாநாம்| லங்கநஂ ஶஸ்தமிதி தஶவிதமபி| ஶிஶிர இதி ஶிஶிரகுணயுக்தே ஹேமந்தே ஶிஶிரே ச; அத்ர ச லங்கநஂ பலவத்த்வாத் ப்ராணிநாஂ கார்யம்||௧௯-௨௪||
Adhikarana 6 (25-28) · Śloka 28
அதிக்தவித்தமக்லிஷ்டஂ வயஸ்தஂ ஸாத்ம்யசாரிணாம்| மகமத்ஸ்யவிஹங்காநாஂ மாஂஸஂ பஂஹணமுச்யதே||௨௫|| க்ஷீணாஃ க்ஷதாஃ கஶா வத்தா துர்பலா நித்யமத்வகாஃ| ஸ்த்ரீமத்யநித்யா க்ரீஷ்மே ச பஂஹணீயா நராஃ ஸ்மதாஃ||௨௬|| ஶோஷார்ஶோக்ரஹணீதோஷைர்வ்யாதிபிஃ கர்ஶிதாஶ்ச யே| தேஷாஂ க்ரவ்யாதமாஂஸாநாஂ பஂஹணா லகவோ ரஸாஃ||௨௭|| ஸ்நாநமுத்ஸாதநஂ ஸ்வப்நோ மதுராஃ ஸ்நேஹபஸ்தயஃ| ஶர்கராக்ஷீரஸர்பீஂஷி ஸர்வேஷாஂ வித்தி பஂஹணம்||௨௮||
अदिग्धविद्धमक्लिष्टं वयस्थं सात्म्यचारिणाम्| मृगमत्स्यविहङ्गानां मांसं बृंहणमुच्यते||२५|| क्षीणाः क्षताः कृशा वृद्धा दुर्बला नित्यमध्वगाः| स्त्रीमद्यनित्या ग्रीष्मे च बृंहणीया नराः स्मृताः||२६|| शोषार्शोग्रहणीदोषैर्व्याधिभिः कर्शिताश्च ये| तेषां क्रव्यादमांसानां बृंहणा लघवो रसाः||२७|| स्नानमुत्सादनं स्वप्नो मधुराः स्नेहबस्तयः| शर्कराक्षीरसर्पींषि सर्वेषां विद्धि बृंहणम्||२८||
🔊 Audio coming soon
அதிக்தவித்தமிதி விஷாக்தஶஸ்த்ராவித்தம்| ஸாத்ம்யே தேஶே சரந்தீதி ஸாத்ம்யசாரிணஃ| லகவ இதி ஸஂஸ்காரேண லகவஃ; கிஂவா க்ரவ்யாதாநாஂ யே லகவஃ ஶ்யேநாதயஃ, தந்மாஂஸரஸா இத்யர்தஃ||௨௫-௨௮||
Adhikarana 7 (29-31) · Śloka 31
கடுதிக்தகஷாயாணாஂ ஸேவநஂ ஸ்த்ரீஷ்வஸஂயமஃ| கலிபிண்யாகதக்ராணாஂ மத்வாதீநாஂ ச ரூக்ஷணம்||௨௯|| அபிஷ்யண்ணா மஹாதோஷா மர்மஸ்தா வ்யாதயஶ்ச யே| ஊருஸ்தம்பப்ரபதயோ ரூக்ஷணீயா நிதர்ஶிதாஃ||௩௦|| ஸ்நேஹாஃ ஸ்நேஹயிதவ்யாஶ்ச ஸ்வேதாஃ ஸ்வேத்யாஶ்ச யே நராஃ| ஸ்நேஹாத்யாயே மயோக்தாஸ்தே ஸ்வேதாக்யே ச ஸவிஸ்தரம்||௩௧||
कटुतिक्तकषायाणां सेवनं स्त्रीष्वसंयमः| खलिपिण्याकतक्राणां मध्वादीनां च रूक्षणम्||२९|| अभिष्यण्णा महादोषा मर्मस्था व्याधयश्च ये| ऊरुस्तम्भप्रभृतयो रूक्षणीया निदर्शिताः||३०|| स्नेहाः स्नेहयितव्याश्च स्वेदाः स्वेद्याश्च ये नराः| स्नेहाध्याये मयोक्तास्ते स्वेदाख्ये च सविस्तरम्||३१||
🔊 Audio coming soon
மத்வாதீநாஂ ச ஸேவநமிதி ஸம்பந்தஃ| கலிஃ ஸர்ஷபகலிஃ; பிண்யாகஂ திலகலிஃ, கிஂவா பிண்யாகஶாகம்| ப்ரபதிக்ரஹணாதாட்யவாதப்ரமேஹாதயோ க்ராஹ்யஃ||௨௯-௩௧||
Adhikarana 8 (32-33) · Śloka 33
த்ரவஂ தந்வஸரஂ யாவச்சீதீகரணமௌஷதம்| ஸ்வாது திக்தஂ கஷாயஂ ச ஸ்தம்பநஂ ஸர்வமேவ தத்||௩௨|| பித்தக்ஷாராக்நிதக்தா யே வம்யதீஸாரபீடிதாஃ| விஷஸ்வேதாதியோகார்தாஃ ஸ்தம்பநீயா நிதர்ஶிதாஃ||௩௩||
द्रवं तन्वसरं यावच्छीतीकरणमौषधम्| स्वादु तिक्तं कषायं च स्तम्भनं सर्वमेव तत्||३२|| पित्तक्षाराग्निदग्धा ये वम्यतीसारपीडिताः| विषस्वेदातियोगार्ताः स्तम्भनीया निदर्शिताः||३३||
🔊 Audio coming soon
தநு அபஹலம்| ஸரதி கச்சதீதி ஸரஂ, ந ஸரமஸரஂ, ஸ்திரமித்யர்தஃ||௩௨-௩௩||
Adhikarana 9 (34-37) · Śloka 37
வாதமூத்ரபுரீஷாணாஂ விஸர்கே காத்ரலாகவே| ஹதயோத்காரகண்டாஸ்யஶுத்தௌ தந்த்ராக்லமே கதே||௩௪|| ஸ்வேதே ஜாதே ருசௌ சைவ க்ஷுத்பிபாஸாஸஹோதயே| கதஂ லங்கநமாதேஶ்யஂ நிர்வ்யதே சாந்தராத்மநி||௩௫|| பர்வபேதோऽங்கமர்தஶ்ச காஸஃ ஶோஷோ முகஸ்ய ச| க்ஷுத்ப்ரணாஶோऽருசிஸ்தஷ்ணா தௌர்பல்யஂ ஶ்ரோத்ரநேத்ரயோஃ||௩௬|| மநஸஃ ஸம்ப்ரமோऽபீக்ஷ்ணமூர்த்வவாதஸ்தமோ ஹதி| தேஹாக்நிபலநாஶஶ்ச லங்கநேऽதிகதே பவேத்||௩௭||
वातमूत्रपुरीषाणां विसर्गे गात्रलाघवे| हृदयोद्गारकण्ठास्यशुद्धौ तन्द्राक्लमे गते||३४|| स्वेदे जाते रुचौ चैव क्षुत्पिपासासहोदये| कृतं लङ्घनमादेश्यं निर्व्यथे चान्तरात्मनि||३५|| पर्वभेदोऽङ्गमर्दश्च कासः शोषो मुखस्य च| क्षुत्प्रणाशोऽरुचिस्तृष्णा दौर्बल्यं श्रोत्रनेत्रयोः||३६|| मनसः सम्भ्रमोऽभीक्ष्णमूर्ध्ववातस्तमो हृदि| देहाग्निबलनाशश्च लङ्घनेऽतिकृते भवेत्||३७||
🔊 Audio coming soon
க்ஷுத்பிபாஸயோரஸஹஃ பீடாகரத்வேநோதயஃ க்ஷுத்பிபாஸாஸஹோதயஃ, ந து க்ஷுத்பிபாஸயோர்யுகபதுதயஃ | அத ஏவோக்தஂ ஸுஶ்ருதே- “ஸஷ்டமாருதவிண்மூத்ரஂ க்ஷுத்பிபாஸாஸஹஂ லகும்” (ஸு. உ. தஂ. ௩௯) இத்யாதி| அந்தராத்மநீதி மநஸி| மநஸஃ ஸம்ப்ரமோ ப்ராந்திரேவ| ஊர்த்வே காயே வாத ஊர்த்வவாதஃ ||௩௪-௩௭||
Adhikarana 10 (38) · Śloka 39
பலஂ புஷ்ட்யுபலம்பஶ்ச கார்ஶ்யதோஷவிவர்ஜநம்| லக்ஷணஂ பஂஹிதே ஸ்தௌல்யமதி சாத்யர்தபஂஹிதே||௩௮|| கதாதிகதலிங்கஂ யல்லங்கிதே தத்தி ரூக்ஷிதே |௩௯|
बलं पुष्ट्युपलम्भश्च कार्श्यदोषविवर्जनम्| लक्षणं बृंहिते स्थौल्यमति चात्यर्थबृंहिते||३८|| कृतातिकृतलिङ्गं यल्लङ्घिते तद्धि रूक्षिते |३९|
🔊 Audio coming soon
கார்ஶ்யதோஷவிவர்ஜநமிதி கார்ஶ்யே யே தோஷாஃ ஶீதோஷ்ணாஸஹத்வாதயஃ, தேஷாஂ வர்ஜநம்||௩௮||-
Adhikarana 11 (39-40) · Śloka 40
ஸ்தம்பிதஃ ஸ்யாத்பலே லப்தே யதோக்தைஶ்சாமயைர்ஜிதைஃ||௩௯|| ஶ்யாவதா ஸ்தப்தகாத்ரத்வமுத்வேகோ ஹநுஸங்க்ரஹஃ| ஹத்வர்சோநிக்ரஹஶ்ச ஸ்யாததிஸ்தம்பிதலக்ஷணம்||௪௦||
स्तम्भितः स्याद्बले लब्धे यथोक्तैश्चामयैर्जितैः||३९|| श्यावता स्तब्धगात्रत्वमुद्वेगो हनुसङ्ग्रहः| हृद्वर्चोनिग्रहश्च स्यादतिस्तम्भितलक्षणम्||४०||
🔊 Audio coming soon
பலே லப்தே இதி பலவாந் யதா புருஷோ பவதி| யதோக்தைரிதி “பித்தக்ஷாராக்நிதக்தா யே” இத்யாத்யபிதேயைஃ| உத்வேக ஊர்த்வவாதவேகஃ; கிஂவா பைஷஜ்யாநபிலாஷஃ||௩௯-௪௦||
Adhikarana 12 (41-42) · Śloka 42
லக்ஷணஂ சாகதாநாஂ ஸ்யாத் ஷண்ணாமேஷாஂ ஸமாஸதஃ| ததௌஷதாநாஂ தாதூநாமஶமோ வத்திரேவ ச||௪௧|| இதி ஷட் ஸர்வரோகாணாஂ ப்ரோக்தாஃ ஸம்யகுபக்ரமாஃ| ஸாத்யாநாஂ ஸாதநே ஸித்தா மாத்ராகாலாநுரோதிநஃ||௪௨||
लक्षणं चाकृतानां स्यात् षण्णामेषां समासतः| तदौषधानां धातूनामशमो वृद्धिरेव च||४१|| इति षट् सर्वरोगाणां प्रोक्ताः सम्यगुपक्रमाः| साध्यानां साधने सिद्धा मात्राकालानुरोधिनः||४२||
🔊 Audio coming soon
ததௌஷதாநாமிதி லங்கநாதிஸாத்யாநாம்| வத்திரேவ சேதி ஸ்தோகமாத்ரகதலங்கநாதிக்ரியயா தோஷக்ஷோபமாத்ரஸ்ய கதத்வாத்| தாதூநாமிதி தோஷாணாஂ, “தோஷா அபி தாதுஶப்தஂ லபந்தே” இதி வசநாத்||௪௧-௪௨||
Adhikarana 13 (43) · Śloka 43
பவதி சாத்ர- தோஷாணாஂ பஹுஸஂஸர்காத் ஸங்கீர்யந்தே ஹ்யுபக்ரமாஃ| ஷட்த்வஂ து நாதிவர்தந்தே த்ரித்வஂ வாதாதயோ யதா||௪௩||
भवति चात्र- दोषाणां बहुसंसर्गात् सङ्कीर्यन्ते ह्युपक्रमाः| षट्त्वं तु नातिवर्तन्ते त्रित्वं वातादयो यथा||४३||
🔊 Audio coming soon
ஸம்ப்ரத்யுக்தலங்கநாத்யுபக்ரமாணாஂ விகாராபேக்ஷயா ஸஂஸர்கமாஹ- தோஷாணாமித்யாதி| தோஷாணாஂ யஸ்மாத் ஸஂஸர்கா பஹவஃ, தஸ்மாத்தத்ஸாதநார்தமுபக்ரமா அபி ஸங்கீர்யந்தே மிஶ்ரதாஂ யாந்தி| யதா- க்வசில்லங்கநஸ்வேதநே, க்வசித்பஂஹணஸ்நேஹநே , ஏவமாதி| ஷட்த்வஂ து நாதிவர்தந்த இதி ஸஂஸஷ்டா அபி லங்கநாதிஸ்வரூபஂ ந ஜஹதி; ந லங்கநாதயஃ பரஸ்பரயுக்தா மதுஸர்பிஃஸஂயோகவத் ப்ரகதிகுணாநபேக்ஷிகார்யாந்தரமாரபந்த இதி பாவஃ| அத்ரைவ தஷ்டாந்தமாஹ- த்ரித்வமித்யாதி| அயஂ ச தஷ்டாந்தஃ ஸஂஸர்கிஸங்க்யாऽபரித்யாகமாத்ரகஃ||௪௩||
Adhikarana 14 (44) · Śloka 44
தத்ர ஶ்லோகாஃ- இத்யஸ்மிலங்கநாத்யாயே வ்யாக்யாதாஃ ஷடுபக்ரமாஃ| யதாப்ரஶ்நஂ பகவதா சிகித்ஸா யைஃ ப்ரவர்ததே||௪௪||
तत्र श्लोकाः- इत्यस्मिँलङ्घनाध्याये व्याख्याताः षडुपक्रमाः| यथाप्रश्नं भगवता चिकित्सा यैः प्रवर्तते||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 22
இத்யக்நிவேஶகதே தந்த்ரே சரகப்ரதிஸஂஸ்கதே ஶ்லோகஸ்தாநே லங்கநபஂஹணீயோ நாம த்வாவிஂஶோऽத்யாயஃ||௨௨||
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृते श्लोकस्थाने लङ्घनबृंहणीयो नाम द्वाविंशोऽध्यायः||२२||
🔊 Audio coming soon
இதி ஶ்ரீசக்ரபாணிதத்தவிரசிதாயாஂ சரகதாத்பர்யவ்யாக்யாயாமாயுர்வேததீபிகாயாஂ ஸூத்ரஸ்தாநே யோஜநாசதுஷ்கே லங்கநபஂஹணீயோ நாம த்வாவிஂஶோऽத்யாயஃ||௨௨||