Adhikarana sUtikArogalakShaNam (1) · Śloka 1
அத ஸூதிகாரோகநிதாநம் |
அங்கமர்தோ ஜ்வரஃ கம்பஃ பிபாஸா குருகாத்ரதா |
ஶோதஃ ஶூலாதிஸாரௌ ச ஸூதிகாரோகலக்ஷணம் ||௧||
View original
अथ सूतिकारोगनिदानम् |
अङ्गमर्दो ज्वरः कम्पः पिपासा गुरुगात्रता |
शोथः शूलातिसारौ च सूतिकारोगलक्षणम् ||१||
க்ரமப்ராப்தத்வாத் ஸூதிகாரோகநிதாநாரம்பஃ– அங்கமர்த இத்யாதி| ஸூதிகாரோகலக்ஷணமிதி ஸூதிகாரோக ஏவ லக்ஷணம், அங்கமர்தாதிவ்யதிரிக்தஸ்ய ரோகஸ்யாநபிதாநாத்| ஏதேऽங்கமர்தாதயஃ ப்ராயேண ஸூதிகாயா பவந்தஃ ஸூதிகாரோகத்வேந லக்ஷ்யந்தே இத்யர்தஃ||௧||
Adhikarana sUtikAroganidAnAdayaH (2-4) · Śloka 4
மித்யோபசாராத் ஸங்க்லேஶாத்விஷமாஜீர்ணபோஜநத் |
ஸூதிகாயாஶ்ச யே ரோகா ஜாயந்தே தாருணாஸ்து தே ||௨||
ஜ்வராதீஸாரஶோதாஶ்ச ஶூலாநாஹபலக்ஷயாஃ |
தந்த்ராருசிப்ரஸேகாத்யாஃ கபவாதாமயோத்பவாஃ ||௩||
கச்ச்ரஸாத்யா ஹி தே ரோகாஃ க்ஷீணமாஂஸபலாக்நிதஃ |
தே ஸர்வே ஸூதிகாநாம்நா ரோகாஸ்தே சாப்யுபத்ரவாஃ ||௪||
View original
मिथ्योपचारात् सङ्क्लेशाद्विषमाजीर्णभोजनत् |
सूतिकायाश्च ये रोगा जायन्ते दारुणास्तु ते ||२||
ज्वरातीसारशोथाश्च शूलानाहबलक्षयाः |
तन्द्रारुचिप्रसेकाद्याः कफवातामयोद्भवाः ||३||
कृच्छ्रसाध्या हि ते रोगाः क्षीणमांसबलाग्नितः |
ते सर्वे सूतिकानाम्ना रोगास्ते चाप्युपद्रवाः ||४||
ஸூதிகாரோகநிதாநமாஹ– மித்யேத்யாதி| ஸங்க்லேஶாதிதி ஸங்க்லிஶ்யதே உத்க்லிஶ்யதே தோஷோऽநேநேதி ஸங்க்லேஶோ தோஷஜநகமந்நம்| விஷமாஜீர்ணபோஜநாதிதி விஷமபோஜநாதஜீர்ணபோஜநாச்ச| ஜ்வராதீஸாராதீநாமங்கமர்தாதிப்யஃ பதக் புநருபாதாநஂ ரோகாதிக்யஂ கச்ச்ரத்வமுபத்ரவத்வஂ ச க்யாபயிதும்| கபவாதாமயோத்பவாஃ இதி தந்த்ராருசிப்ரஸேகாத்யா இத்யஸ்ய விஶேஷணம்| மந்யந்தே கேசித், அந்யே ஸர்வஸ்ய ஜ்வராதிஸாராதேஃ| கபவாதஜே விகாரே ஸதி யேஷாமுத்பவஸ்தே கபவாதாமயோத்பவாஃ ஜ்வராதீஸாராதயஃ கச்ச்ரஸாத்யா இத்யர்தஃ| தே ஸர்வே ஸூதிகாநாம்நேதி தே ஜ்வராதீஸாராதயஃ ஸர்வே ஸூதிகாபவத்வேநாஶ்ரயாஶ்ரிதயோரபேதோபசாராத் ஸூதிகாநாம்நோச்யந்தே; தே சாப்யுபத்ரவாஃ தே உபத்ரவாஶ்ச பவந்தி உக்தாநாஂ ரோகாணாமந்யதமஂ ப்ரதாநீகத்ய||௨-௪||
Adhikarana puShpikA · Śloka 65
இதி ஶ்ரீமாதவகரவிரசிதே மாதவநிதாநே ஸூதிகாரோகநிதாநஂ ஸமாப்தம் ||௬௫||
View original
इति श्रीमाधवकरविरचिते माधवनिदाने सूतिकारोगनिदानं समाप्तम् ||६५||
இதி ஶ்ரீகண்டதத்தகதாயாஂ மதுகோஶவ்யாக்யாயாஂ ஸூதிகாரோகநிதாநஂ ஸமாப்தம்||௬௫||