Skip to content
AYANAAYURVEDAby Dr Vijaya Dwarampudi
Open navigation
Explore AyurvedaBook appointment

47. upadaṁśanidānam

Adhikarana upadaMshanidAnam (1) · Śloka 1

அதோபதஂஶநிதாநம் | ஹஸ்தாபிகாதாந்நகதந்தபாதாததாவநாத்ரத்யதிஸேவநாத்வா | யோநிப்ரதோஷாச்ச பவந்தி ஶிஶ்நே பஞ்சோபதஂஶா விவிதாபசாரைஃ ||௧||

View original

अथोपदंशनिदानम् | हस्ताभिघातान्नखदन्तपातादधावनाद्रत्यतिसेवनाद्वा | योनिप्रदोषाच्च भवन्ति शिश्ने पञ्चोपदंशा विविधापचारैः ||१||

🔊 Audio coming soon

ஸ்தாநப்ரத்யாஸத்தேருபதஂஶநிதாநமாஹ– ஹஸ்தேத்யாதி| நகதந்தபாதாதிதி பலவதநுராகோதயாத் நகதந்தச்சேதஸ்தாநத்வேநாநுக்தேऽபி மேஹநே நகதந்தபாதஃ; யதுக்தஂ காமஶாஸ்த்ரே– “ஶாஸ்த்ரஸ்ய விஷயஸ்தாவத்யாவந்மந்தரஸா நராஃ| ப்ரவத்தே ரதிசக்ரே து ந ஶாஸ்த்ரஂ நாபி ச க்ரமஃ||” (கா. ஸூ. ஸாஂ. அ. ௨) இதி| கலஹாதிவஶாத்வா மேஹநே நகதந்தபாதஃ| அதாவநாதப்ரக்ஷாலநாத்| ரத்யதிஸேவநாதிதி வ்யவாயஸ்யாத்யந்தஸேவநாத்| யோநிப்ரதோஷாதிதி தீர்ககர்கஶரோமாதியோகாத்யோநிதுஷ்டேஃ| ஶிஶ்நே மேஹநே| விவிதாபசாரைரிதி அஶுத்தஸலிலப்ரக்ஷாலநப்ரஹ்மசாரிணீகமநாதிபிஃ| உபதஂஶஸஞ்ஜ்ஞா ச தஂஶநோபாதிமந்தரேணாபி ரூடா போத்தவ்யா| யத்யப்யபிகாதக்ஷதே மேஹநே உபதஂஶ ஆகந்துஃ ஷஷ்டஃ ஸம்பாவ்யதே, ததாऽபி தஸ்ய தோஷலிங்கயுக்ததயா தோஷஜ ஏவாந்தர்பாவஃ||௧||

Adhikarana vAtika-paittikopadaMshalakShaNam (2) · Śloka 2

ஸதோதபேதைஃ ஸ்புரணைஃ ஸகஷ்ணைஃ ஸ்போடைர்வ்யவஸ்யேத் பவநோபதஂஶம் | பீதைர்பஹுக்லேதயுதைஃ ஸதாஹைஃ பித்தேந... |௨|

View original

सतोदभेदैः स्फुरणैः सकृष्णैः स्फोटैर्व्यवस्येत् पवनोपदंशम् | पीतैर्बहुक्लेदयुतैः सदाहैः पित्तेन... |२|

🔊 Audio coming soon

பைத்திகமாஹ– பீதைரித்யாதி| ஸ்போடைரித்யநுஸஞ்ஜநீயம்| ஏவமுத்தரத்ராபி|௨|–

Adhikarana raktaja-kaphajopadaMshalakShaNam (2-3) · Śloka 3

...ரக்தாத் பிஶிதாவபாஸைஃ ||௨|| ஸ்போடைஃ ஸகஷ்ணை ருதிரஂ ஸ்ரவந்தஂ ரக்தாத்மகஂ பித்தஸமாநலிங்கம் | ஸகண்டுரைஃ ஶோதயுதைர்மஹத்பிஃ ஶுக்லைர்கநைஃ ஸ்ராவயுதைஃ கபேந ||௩||

View original

...रक्तात् पिशितावभासैः ||२|| स्फोटैः सकृष्णै रुधिरं स्रवन्तं रक्तात्मकं पित्तसमानलिङ्गम् | सकण्डुरैः शोथयुतैर्महद्भिः शुक्लैर्घनैः स्रावयुतैः कफेन ||३||

🔊 Audio coming soon

ரக்தஜமாஹ– ரக்தாதித்யாதி| ரக்தாத் பிஶிதாவபாஸைரிதி மாஂஸவத்தாம்ரைஃ ஸ்போடைஃ ரக்தாச்சோணிதாத் உபதஂஶஂ வ்யவஸ்யேத்| ‘ரக்தைஃ’ இதி பாடாந்தரே ரக்தைஃ ஶோணிதைஃ||௨-௩||

Adhikarana sannipAtajopadaMshalakShaNam (4) · Śloka 4

நாநாவிதஸ்ராவருஜோபபந்நமஸாத்யமாஹுஸ்த்ரிமலோபதஂஶம் |௪|

View original

नानाविधस्रावरुजोपपन्नमसाध्यमाहुस्त्रिमलोपदंशम् |४|

🔊 Audio coming soon

ஸந்நிபாதஜமாஹ– நாநாவிதேத்யாதி| நாநாவிதஸ்ராவருஜோபபந்நமிதி ப்ரத்யேகதோஷோக்தஸ்ராவவேதநாயுக்தம்| த்ரிமலோபதஂஶமிதி த்ரிதோஷோபதஂஶம்|௪|–

Adhikarana upadaMshasyA sAdhyalakShaNam (4) · Śloka 4

விஶீர்ணமாஂஸஂ க்ரிமிபிஃ ப்ரஜக்தஂ முஷ்காவஶேஷஂ பரிவர்ஜயேச்ச ||௪||

View original

विशीर्णमांसं क्रिमिभिः प्रजग्धं मुष्कावशेषं परिवर्जयेच्च ||४||

🔊 Audio coming soon

அஸாத்யதாமாஹ– விஶீர்ணேத்யாதி| முஷ்காவஶேஷமிதி விஶீர்ணஸமஸ்தமேஹநமாஂஸத்வேநாவஶிஷ்டபலகோஷமாத்ரம்||௪||

Adhikarana upadaMshasyAsAdhyalakShaNam (5) · Śloka 5

ஸஞ்ஜாதமாத்ரே ந கரோதி மூடஃ க்ரியாஂ நரோ யோ விஷயே ப்ரஸக்தஃ | காலேந ஶோதக்ரிமிதாஹபாகைர்விஶீர்ணஶிஶ்நோ ம்ரியதே ஸ தேந ||௫||

View original

सञ्जातमात्रे न करोति मूढः क्रियां नरो यो विषये प्रसक्तः | कालेन शोथक्रिमिदाहपाकैर्विशीर्णशिश्नो म्रियते स तेन ||५||

🔊 Audio coming soon

உபக்ரமே சிகித்ஸாகரணார்தமாஹ– ஸஞ்ஜாதேத்யாதி| விஷயே ப்ரஸக்த இதி அதிவ்யவாயரதஃ| காலேந சிரகாலேந||௫||

Adhikarana li~ggArsholakShaNam (6-7) · Śloka 7

அங்குரைரிவ ஸங்காதைருபர்யுபரிஸஂஸ்திதைஃ | க்ரமேண ஜாயதே வர்திஸ்தாம்ரசூடஶிகோபமா ||௬|| கோஷஸ்யாப்யந்தரே ஸந்தௌ ஸர்வஸந்திகதாऽபி வா | (ஸவேதநா பிச்சிலா ச துஶ்சிகித்ஸ்யா த்ரிதோஷஜா) | லிங்கவர்திரபிக்யாதா லிங்கார்ஶ இதி சாபரே ||௭||

View original

अङ्कुरैरिव सङ्घातैरुपर्युपरिसंस्थितैः | क्रमेण जायते वर्तिस्ताम्रचूडशिखोपमा ||६|| कोषस्याभ्यन्तरे सन्धौ सर्वसन्धिगताऽपि वा | (सवेदना पिच्छिला च दुश्चिकित्स्या त्रिदोषजा) | लिङ्गवर्तिरभिख्याता लिङ्गार्श इति चापरे ||७||

🔊 Audio coming soon

ஏகஸ்தாநத்வேநாத்ர லிங்கார்ஶ ஆஹ– அங்குரைரித்யாதி| அங்குரைரங்குரஸதஶைரீஷத்தீர்கைஃ, ஸங்காதைர்மாஂஸப்ரதாநைஃ, ‘ஸஞ்ஜாதைஃ’ இதி பாடே ‘மாஂஸைஃ’ இதி ஶேஷஃ| தாம்ரசூடஶிகோபமா இதி தாம்ரசூடஃ, குக்குடஃ, தச்சூடாதுல்யா| ஸந்தாவிதி மேட்ரரந்த்ரஸந்தௌ, ஸர்வஸந்திகதேத்யநேந ஸர்வஸந்தேருக்தத்வாத்| ஏஷா த்ரிதோஷஜா, வர்திரிதி யோஜ்யம்; அத ஏவ ‘ஸவேதநா பிச்சிலா ச துஶ்சிகித்ஸ்யா த்ரிதோஷஜா|’ இதி க்வசித் பாடஃ| ஸுஶ்ருதே க்வசித் ஸ்த்ரீணாமப்யுபதஂஶஃ பட்யதே| யதா– “மேட்ரஸந்தௌ வ்ரணாஃ கேசித் கேசித் ஸர்வாஶ்ரயாஸ்ததா| குலத்தாகதயஃ கேசித் கேசித் பத்மதலோபமாஃ|| ருஜாதாஹார்திபஹுலாஃ கஷ்ணாஸ்தோதஸமந்விதாஃ| ஶீக்ரஂ கேசித்விஸர்பந்தி ஶநைஃ கேசித்ததாऽபரே| ஸ்த்ரீணாஂ புஂஸாஂ ச ஜாயந்தே உபதஂஶாஃ ஸுதாருணாஃ||” இதி| கிந்து ஸமாநதந்த்ரேஷ்வதர்ஶநாதேததநார்ஷமாஹுஃ||௬-௭||

Adhikarana puShpikA · Śloka 47

இதி ஶ்ரீமாதவகரவிரசிதே மாதவநிதாநே உபதஂஶநிதாநஂ ஸமாப்தம் ||௪௭||

View original

इति श्रीमाधवकरविरचिते माधवनिदाने उपदंशनिदानं समाप्तम् ||४७||

🔊 Audio coming soon

இதி ஶ்ரீகண்டதத்தகதாயாஂ மதுகோஶவ்யாக்யாயாமுபதஂஶநிதாநஂ ஸமாப்தம்||௪௭||

47. upadaṁśanidānam — Madhava Nidana | Ayana Ayurveda | Dr Vijaya Dwarampudi