Adhikarana 1 (1-3) · Śloka 3
அதாதோ வித்ரதீநாஂ சிகித்ஸிதஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧||
யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||
உக்தா வித்ரதயஃ ஷட்யே தேஷ்வஸாத்யஸ்து ஸர்வஜஃ |
ஶேஷேஷ்வாமேஷு கர்தவ்யா த்வரிதஂ ஶோபவத் க்ரியா ||௩||
View original
अथातो विद्रधीनां चिकित्सितं व्याख्यास्यामः ||१||
यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
उक्ता विद्रधयः षड्ये तेष्वसाध्यस्तु सर्वजः |
शेषेष्वामेषु कर्तव्या त्वरितं शोफवत् क्रिया ||३||
ஷட்க்ரஹணஂ த்வந்த்வஜவித்ரதிநிஷேதார்தம்| புநரஸாத்யகீர்தநஂ சிகித்ஸாப்ரக்ரமத்வாத்ததுபக்ரமநிஷேதார்தம்| ஶேஷேஷு பஞ்சஸு ஶோபவத் க்ரியேதி ஸா புநரபதர்பணாத்யா விரேசநாந்தைகாதஶவிதா||௧-௩||
Adhikarana 2 (4-9) · Śloka 9
வாதக்நமூலகல்கைஸ்து கததைலவஸாயுதைஃ |
ஸுகோஷ்ணோ பஹலோ லேபஃ ப்ரயோஜ்யோ வாதவித்ரதௌ ||௪||
ஸாநூபௌதகமாஂஸஸ்து காகோல்யாதிஃ ஸதர்பணஃ |
ஸ்நேஹாம்லஸித்தோ லவணஃ ப்ரயோஜ்யஶ்சோபநாஹநே ||௫||
வேஶவாரைஃ ஸகஶரைஃ பயோபிஃ பாயஸைஸ்ததா |
ஸ்வேதயேத் ஸததஂ சாபி நிர்ஹரேச்சாபி ஶோணிதம் ||௬||
ஸ சேதேவமுபக்ராந்தஃ பாகாயாபிமுகோ யதி |
தஂ பாசயித்வா ஶஸ்த்ரேண பிந்த்யாத்பிந்நஂ ச ஶோதயேத் ||௭||
பஞ்சமூலகஷாயேண ப்ரக்ஷால்ய லவணோத்தரைஃ |
தைலைர்பத்ராதிமதுகஸஂயுக்தைஃ ப்ரதிபூரயேத் ||௮||
வைரேசநிகயுக்தேந த்ரைவதேந விஶோத்ய ச |
பதக்பர்ண்யாதிஸித்தேந த்ரைவதேந ச ரோபயேத் ||௯||
View original
वातघ्नमूलकल्कैस्तु घृततैलवसायुतैः |
सुखोष्णो बहलो लेपः प्रयोज्यो वातविद्रधौ ||४||
सानूपौदकमांसस्तु काकोल्यादिः सतर्पणः |
स्नेहाम्लसिद्धो लवणः प्रयोज्यश्चोपनाहने ||५||
वेशवारैः सकृशरैः पयोभिः पायसैस्तथा |
स्वेदयेत् सततं चापि निर्हरेच्चापि शोणितम् ||६||
स चेदेवमुपक्रान्तः पाकायाभिमुखो यदि |
तं पाचयित्वा शस्त्रेण भिन्द्याद्भिन्नं च शोधयेत् ||७||
पञ्चमूलकषायेण प्रक्षाल्य लवणोत्तरैः |
तैलैर्भद्रादिमधुकसंयुक्तैः प्रतिपूरयेत् ||८||
वैरेचनिकयुक्तेन त्रैवृतेन विशोध्य च |
पृथक्पर्ण्यादिसिद्धेन त्रैवृतेन च रोपयेत् ||९||
வாதக்நேத்யாதி| வாதக்நாநி பத்ரதார்வாதீநி, அந்யே து வாதக்நஃ ஶோபாஞ்ஜநகஃ| ‘முரங்கீமூலகல்கைஃ’ இத்யந்யே படந்தி; முரங்கீ ஶோபாஞ்ஜநகஃ| ஸாநூபேத்யாதி அயஂ ஸால்வணப்ரகாரஃ| ஆநூபா மஹிஷாதயஃ, ஔதகாஃ கோஶஸ்தாதயஃ, தர்பயதீதி தர்பணஂ, வாதபித்தஹரா விதாரிகந்தாதயஃ, ஸ்நேஹாஃ ஸர்வ ஏவ, அம்லாநி ச| லவணைஃ ஸஂஸ்கதோ லவணஃ| வேஶவாரைரித்யாதி| வேஶவாரஃ ஸஂஸ்கதமாஂஸவிஶேஷஃ| கஶரா திலதண்டுலமாஷகதா யவாகூஃ| க்ஷீரஸித்தாஸ்தண்டுலாஃ பாயஸஃ| லவணோத்தரைரிதி லவணப்ரமுகைஸ்தைலைரித்யர்தஃ| பத்ராதி பத்ரதார்வாதி| வைரேசநிகேத்யாதி| வைரேசநிகயுக்தேநேதி சூர்ணீகதத்ரிவதாதிமிஶ்ரேண; கயீ து வைரேசநிகயுக்தேந ஸித்தேநேதி வ்யாக்யாநயதி| த்ரைவதேந ஸ்நேஹேந| தைலகதஸ்நேஹாநி பதக்பர்ண்யாதீநி ரோபணகதஸாதநே மிஶ்ரகோக்தாநி||௪-௯||
Adhikarana 3 (10-15) · Śloka 16
பைத்திகஂ ஶர்கராலாஜாமதுகைஃ ஸாரிவாயுதைஃ |
ப்ரதிஹ்யாத் க்ஷீரபிஷ்டைர்வா பயஸ்யோஶீரசந்தநைஃ ||௧௦||
பாக்யைஃ ஶீதகஷாயைர்வா க்ஷீரைரிக்ஷுரஸைஸ்ததா |
ஜீவநீயகதைர்வாऽபி ஸேசயேர்ச்ச்கராயுதைஃ ||௧௧||
த்ரிவத்தரீதகீநாஂ ச சூர்ணஂ லிஹ்யாந்மதுத்ரவம் |
ஜலௌகோபிர்ஹரேச்சாஸக் பக்வஂ சாபாட்ய புத்திமாந் ||௧௨||
க்ஷீரவக்ஷகஷாயேண ப்ரக்ஷால்யௌதகஜேந வா |
திலைஃ ஸயஷ்டீமதுகைஃ ஸக்ஷௌத்ரைஃ ஸர்பிஷா யுதைஃ ||௧௩||
உபதிஹ்ய ப்ரதநுநா வாஸஸா வேஷ்டயேத்வ்ரணம் |
ப்ரபௌண்டரீகமஞ்ஜிஷ்டாமதுகோஶீரபத்மகைஃ ||௧௪||
ஸஹரித்ரைஃ கதஂ ஸர்பிஃ ஸக்ஷீரஂ வ்ரணரோபணம் |
க்ஷீரஶுக்லாபதக்பர்ணீஸமங்காரோத்ரசந்தநைஃ ||௧௫||
ந்யக்ரோதாதிப்ரவாலேஷு தேஷாஂ த்வக்ஷ்வதவா கதம் |௧௬|
View original
पैत्तिकं शर्करालाजामधुकैः सारिवायुतैः |
प्रदिह्यात् क्षीरपिष्टैर्वा पयस्योशीरचन्दनैः ||१०||
पाक्यैः शीतकषायैर्वा क्षीरैरिक्षुरसैस्तथा |
जीवनीयघृतैर्वाऽपि सेचयेर्च्छ्करायुतैः ||११||
त्रिवृद्धरीतकीनां च चूर्णं लिह्यान्मधुद्रवम् |
जलौकोभिर्हरेच्चासृक् पक्वं चापाट्य बुद्धिमान् ||१२||
क्षीरवृक्षकषायेण प्रक्षाल्यौदकजेन वा |
तिलैः सयष्टीमधुकैः सक्षौद्रैः सर्पिषा युतैः ||१३||
उपदिह्य प्रतनुना वाससा वेष्टयेद्व्रणम् |
प्रपौण्डरीकमञ्जिष्ठामधुकोशीरपद्मकैः ||१४||
सहरिद्रैः कृतं सर्पिः सक्षीरं व्रणरोपणम् |
क्षीरशुक्लापृथक्पर्णीसमङ्गारोध्रचन्दनैः ||१५||
न्यग्रोधादिप्रवालेषु तेषां त्वक्ष्वथवा कृतम् |१६|
பைத்திகமித்யாதி| ப்ரதிஹ்யாத் லிம்பேத்| பயஸ்யா க்ஷீரகாகோலீ, ஜேஜ்ஜடாசார்யஸ்த்வர்கபுஷ்பீமாஹ| பாக்யைஃ க்வதிதகஷாயைஃ| ஶீதகஷாயலக்ஷணமாஹ “த்ரவ்யமாபோதிதஂ ஸம்யகத்யுஷ்ணோதகஸஂஸ்திதம்| ராத்ரிபர்யுஷிதஂ ஶீதகஷாயஂ பாணிதஂ (?) விதுஃ” இதி| ஜீவநீயைஃ காகோல்யாதிபிஃ ஸித்தாநி ஜீவநீயகதாநி| ஸேசயேத் பரிஷேசயேத்| தாஹவேதநோபஶமார்தஂ விரேசநமாஹ- த்ரிவதித்யாதி| க்ஷீரவக்ஷேத்யாதி க்ஷீரவக்ஷா ந்யக்ரோதோதும்பராஶ்வத்தப்லக்ஷகர்தபாண்டாஃ| ஔதகாநி கமலகுமுதகல்ஹாரப்ரபதீநி| கதஂ ஸர்பிஃ ஸஂஸ்கதஂ ஸர்பிஃ| க்ஷீரேத்யாதி க்ஷீரஶுக்லா க்ஷீரவிதாரீ| ஸமங்கா மஞ்ஜிஷ்டா , வராஹக்ராந்தேத்யபரே| ந்யக்ரோதாதிர்த்ரவ்யஸங்க்ரஹணீயே படிதஃ; ப்ரவாலாஃ பல்லவாஃ||௧௦-௧௫||-
Adhikarana 4 (16-21) · Śloka 22
நக்தமாலஸ்ய பத்ராணி தருணாநி பலாநி ச ||௧௬||
ஸுமநாயாஶ்ச பத்ராணி படோலாரிஷ்டயோஸ்ததா |
த்வே ஹரித்ரே மதூச்சிஷ்டஂ மதுகஂ திக்தரோஹிணீ ||௧௭||
ப்ரியங்குஃ குஶமூலஂ ச நிசுலஸ்ய த்வகேவ ச |
மஞ்ஜிஷ்டாசந்தநோஶீரமுத்பலஂ ஸாரிவே த்ரிவத் ||௧௮||
ஏதேஷாஂ கார்ஷிகைர்பாகைர்கதப்ரஸ்தஂ விபாசயேத் |
துஷ்டவ்ரணப்ரஶமநஂ நாடீவ்ரணவிஶோதநம் ||௧௯||
ஸத்யஶ்சிந்நவ்ரணாநாஂ ச கரஞ்ஜாத்யமிதஂ ஶுபம் |
துஷ்டவ்ரணாஶ்ச யே கேசித்யே சோத்ஸஷ்டக்ரியா வ்ரணாஃ ||௨௦||
நாட்யோ கம்பீரிகா யாஶ்ச ஸத்யஶ்சிந்நாஸ்ததைவ ச |
அக்நிக்ஷாரகதாஶ்சைவ யே வ்ரணா தாருணா அபி ||௨௧||
கரஞ்ஜாத்யேந ஹவிஷா ப்ரஶாம்யந்தி ந ஸஂஶயஃ |௨௨|
View original
नक्तमालस्य पत्राणि तरुणानि फलानि च ||१६||
सुमनायाश्च पत्राणि पटोलारिष्टयोस्तथा |
द्वे हरिद्रे मधूच्छिष्टं मधुकं तिक्तरोहिणी ||१७||
प्रियङ्गुः कुशमूलं च निचुलस्य त्वगेव च |
मञ्जिष्ठाचन्दनोशीरमुत्पलं सारिवे त्रिवृत् ||१८||
एतेषां कार्षिकैर्भागैर्घृतप्रस्थं विपाचयेत् |
दुष्टव्रणप्रशमनं नाडीव्रणविशोधनम् ||१९||
सद्यश्छिन्नव्रणानां च करञ्जाद्यमिदं शुभम् |
दुष्टव्रणाश्च ये केचिद्ये चोत्सृष्टक्रिया व्रणाः ||२०||
नाड्यो गम्भीरिका याश्च सद्यश्छिन्नास्तथैव च |
अग्निक्षारकृताश्चैव ये व्रणा दारुणा अपि ||२१||
करञ्जाद्येन हविषा प्रशाम्यन्ति न संशयः |२२|
நக்தமாலஸ்யேத்யாதி| தருணாநி தத்காலோத்பந்நாநி, ஆமாநீத்யர்தஃ| ஸுமநா ஜாதீ| நிசுலோ வேதஸஃ| கேசிதேநமநார்ஷஂ வதந்தி, தந்நேச்சதி கயீ, தஸ்மாந்மயாऽப்யங்கீகதஃ||௧௬-௨௧||-
Adhikarana 5 (22-33) · Śloka 33
இஷ்டகாஸிகதாலோஷ்டகோஶகத்துஷபாஂஶுபிஃ ||௨௨||
மூத்ரைருஷ்ணைஶ்ச ஸததஂ ஸ்வேதயேச்ச்லேஷ்மவித்ரதிம் |
கஷாயபாநைர்வமநைராலேபைருபநாஹநைஃ ||௨௩||
ஹரேத்தோஷாநபீக்ஷ்ணஂ சாப்யலாப்வாऽஸக் ததைவ ச |
ஆரக்வதகஷாயேண பக்வஂ சாபாட்ய தாவயேத் ||௨௪||
ஹரித்ராத்ரிவதாஶக்துதிலைர்மதுஸமாயுதைஃ |
பூரயித்வா வ்ரணஂ ஸம்யக்பத்நீயாத் கீர்திதஂ யதா ||௨௫||
ததஃ குலத்திகாதந்தீத்ரிவச்ச்யாமார்கதில்வகைஃ |
குர்யாத்தைலஂ ஸகோமூத்ரஂ ஹிதஂ தத்ர ஸஸைந்தவம் ||௨௬||
பித்தவித்ரதிவத் ஸர்வாஃ க்ரியா நிரவஶேஷதஃ |
வித்ரத்யோஃ குஶலஃ குர்யாத்ரக்தாகந்துநிமித்தயோஃ ||௨௭||
வருணாதிகணக்வாதமபக்வேऽப்யந்தரோத்திதே |
ஊஷகாதிப்ரதீவாபஂ பிபேத் ஸுககரஂ நரஃ ||௨௮||
அநயோர்வர்கயோஃ ஸித்தஂ ஸர்பிர்வைரேசநேந ச |
அசிராத்வித்ரதிஂ ஹந்தி ப்ராதஃ ப்ராதர்நிஷேவிதம் ||௨௯||
ஏபிரேவ கணைஶ்சாபி ஸஂஸித்தஂ ஸ்நேஹஸஂயுதம் |
கார்யமாஸ்தாபநஂ க்ஷிப்ரஂ ததைவாப்யநுவாஸநம் ||௩௦||
பாநாலேபநபோஜ்யேஷு மதுஶிக்ருத்ருமோऽபி வா |
தத்தாவாபோ யதாதோஷமபக்வஂ ஹந்தி வித்ரதிம் ||௩௧||
தோயதாந்யாம்லமூத்ரைஸ்து பேயோ வாऽபி ஸுராதிபிஃ |
யதாதோஷகணக்வாதைஃ பிபேத்வாऽபி ஶிலாஜது ||௩௨||
ப்ரதாநஂ குக்குலஂ சாபி ஶுண்டீஂ ச ஸுரதாரு ச |
ஸ்நேஹோபநாஹௌ குர்யாச்ச ஸதா சாப்யநுலோமநம் ||௩௩||
View original
इष्टकासिकतालोष्टगोशकृत्तुषपांशुभिः ||२२||
मूत्रैरुष्णैश्च सततं स्वेदयेच्छ्लेष्मविद्रधिम् |
कषायपानैर्वमनैरालेपैरुपनाहनैः ||२३||
हरेद्दोषानभीक्ष्णं चाप्यलाब्वाऽसृक् तथैव च |
आरग्वधकषायेण पक्वं चापाट्य धावयेत् ||२४||
हरिद्रात्रिवृताशक्तुतिलैर्मधुसमायुतैः |
पूरयित्वा व्रणं सम्यग्बध्नीयात् कीर्तितं यथा ||२५||
ततः कुलत्थिकादन्तीत्रिवृच्छ्यामार्कतिल्वकैः |
कुर्यात्तैलं सगोमूत्रं हितं तत्र ससैन्धवम् ||२६||
पित्तविद्रधिवत् सर्वाः क्रिया निरवशेषतः |
विद्रध्योः कुशलः कुर्याद्रक्तागन्तुनिमित्तयोः ||२७||
वरुणादिगणक्वाथमपक्वेऽभ्यन्तरोत्थिते |
ऊषकादिप्रतीवापं पिबेत् सुखकरं नरः ||२८||
अनयोर्वर्गयोः सिद्धं सर्पिर्वैरेचनेन च |
अचिराद्विद्रधिं हन्ति प्रातः प्रातर्निषेवितम् ||२९||
एभिरेव गणैश्चापि संसिद्धं स्नेहसंयुतम् |
कार्यमास्थापनं क्षिप्रं तथैवाप्यनुवासनम् ||३०||
पानालेपनभोज्येषु मधुशिग्रुद्रुमोऽपि वा |
दत्तावापो यथादोषमपक्वं हन्ति विद्रधिम् ||३१||
तोयधान्याम्लमूत्रैस्तु पेयो वाऽपि सुरादिभिः |
यथादोषगणक्वाथैः पिबेद्वाऽपि शिलाजतु ||३२||
प्रधानं गुग्गुलं चापि शुण्ठीं च सुरदारु च |
स्नेहोपनाहौ कुर्याच्च सदा चाप्यनुलोमनम् ||३३||
இஷ்டகேத்யாதி| பாஂஶுர்தூலிஃ| கோமூத்ரேண த்ரவஸ்வேதஃ| கஷாயேத்யாதி| பத்நீயாத் கீர்திதஂ யதேதி “கநேந வாஸஸா ஶ்லைஷ்மிகஂ காடஸ்தாநே காடதரம்” (ஸூ. ௧௮) இதி| குலத்திகா சக்ஷுஷ்யா| இதாநீஂ ரக்தாகந்துநிமித்தயோரவஸரஃ; அநயோருத்தரயோர்வருணாதேரூஷகாதேஶ்ச (?); தத்ர வருணாதேஃ கஷாயஃ, ஊஷகாதேஃ கல்கஃ, தேஷாஂ லவணத்வேந கஷாயகல்பநாயா துஃஶகத்வாத்| த்ரிவதாதீநாமபி கதேந கஷாயேண ததேவ ஸர்பிரிதி சகாராத்| ப்ராதஃ ப்ராதரிதி வீப்ஸயேதஂ ஜ்ஞாபயதி- அப்யாஸேந நிஷேவிதஂ ஸர்பிர்வித்ரதிஂ ஹந்தீதி| வருணாதிகணக்வாதமித்யாத்யுபசாரோऽப்யந்தரே, பாஹ்யே து வித்ரதாவமர்மஜாதே பாசநபாடநஶோதநாத்யுபசாரஃ கரணீய இதி| ஏபிரித்யாதி|- ஏபிரேவ கணைர்வருணாதிவைரேசநிகைஃ; அத்ராபி வருணாதிவைரேசநிகௌ கஷாயதயா ப்ரயோஜ்யௌ, ஊஷகாதிஶ்ச கல்கதயா| பாநேத்யாதி| ஸ்வபாவத ஏவாமவித்ரதிப்ரத்யநீகோ மதுஶிக்ருஃ, கஷாயபாநாதிஷு தஸ்ய து தோஷஸ்ய ப்ரத்யநீகத்வார்தஂ தோஷாநதிக்ரமேண வ்ரணஹிதவாதபித்தகபஹரத்ரவ்யப்ரக்ஷேபஃ| தோயேத்யாதி|- தோயாதிபிஃ ஸுராந்தைர்யதாதோஷஂ ஸ ஏவ மதுஶிக்ருரிதி; தத்ர தோயேந பித்தவித்ரதௌ, தாந்யாம்லேந வாதவித்ரதௌ, மூத்ரேண கபவித்ரதௌ, அவிதக்தே புநா ரக்தே ஸுராதிபிர்நாந்யத்ர| யதேத்யாதி|- யதாதோஷகணக்வாதைரிதி வாதாதிப்ரத்யநீகைரித்யர்தஃ| ப்ரதாநஂ குக்குலஂ மஹிஷாக்யமித்யர்தஃ, ப்ரதாநஂ மேதோஹரத்வாத்வித்ரதௌ ஶ்ரேஷ்டமித்யந்யே| தத்ர குக்குலுகல்பேந வாதிகே தேவதாரு, ஶ்லைஷ்மிகே ஶுண்டீதி| ஸ்நேஹோபநாஹாநுலோமநாதீநி பாஹ்யவாதபித்தகபவித்ரதிவிஷயாணி ப்ராகுக்தாந்யப்யந்தரேऽபி வித்ரதௌ யதாதௌஷஂ விபஜ்ய யோஜ்யாநி||௨௨-௩௩||
Adhikarana 6 (34) · Śloka 34
யதோத்திஷ்டாஂ ஸிராஂ வித்யேத் கபஜே வித்ரதௌ பிஷக் |
ரக்தபித்தாநிலோத்தேஷு கேசித்பாஹௌ வதந்தி து ||௩௪||
View original
यथोद्दिष्टां सिरां विध्येत् कफजे विद्रधौ भिषक् |
रक्तपित्तानिलोत्थेषु केचिद्बाहौ वदन्ति तु ||३४||
அந்தர்வித்ரதௌ தூஷ்யஶோணிதஸ்ய கம்பீராநுகதத்வாத்தத்ர ஸிராவ்யதமுத்திஶந்நாஹ- யதேத்யாதி|- யதோத்திஷ்டாமிதி “வாமபார்ஶ்வ கக்ஷாஸ்தநயோரந்தரேऽந்தர்வித்ரதௌ பார்ஶ்வஶூலே ச’ (ஶா. ௮) இதி| தேந கக்ஷாந்தராஶ்ரயதேஶஸ்யாதஃ ஸ்தநயோருபரிஷ்டாத் பார்ஶ்வவிஶேஷே கபவித்ரதௌ| ரக்தபித்தாநிலோத்தேஷு பாஹௌ கேசிதாஹுஃ; பாஹௌ பாஹுமத்யே கூர்பரே, தேந ஸ்தாநாந்தராஶ்ரயமேகீயமதம்||௩௪||
Adhikarana 7 (35-37) · Śloka 38
பக்வஂ வா பஹிருந்நத்தஂ பித்த்வா வ்ரணவதாசரேத் |
ஸ்ருதேஷூர்த்வமதோ வாऽபி மைரேயாம்லஸுராஸவைஃ ||௩௫||
பேயோ வருணகாதிஸ்து மதுஶிக்ருத்ருமோऽபி வா |
ஶிக்ருமூலஜலே ஸித்தஂ ஸஸித்தார்தகமோதநம் ||௩௬||
யவகோலகுலத்தாநாஂ யூஷைர்புஞ்ஜீத மாநவஃ |
ப்ராதஃ ப்ராதஶ்ச ஸேவேத மாத்ரயா தைல்வகஂ கதம் ||௩௭||
த்ரிவதாதிகணக்வாதஸித்தஂ வாऽப்யுபஶாந்தயே |௩௮|
View original
पक्वं वा बहिरुन्नद्धं भित्त्वा व्रणवदाचरेत् |
स्रुतेषूर्ध्वमधो वाऽपि मैरेयाम्लसुरासवैः ||३५||
पेयो वरुणकादिस्तु मधुशिग्रुद्रुमोऽपि वा |
शिग्रुमूलजले सिद्धं ससिद्धार्थकमोदनम् ||३६||
यवकोलकुलत्थानां यूषैर्भुञ्जीत मानवः |
प्रातः प्रातश्च सेवेत मात्रया तैल्वकं घृतम् ||३७||
त्रिवृतादिगणक्वाथसिद्धं वाऽप्युपशान्तये |३८|
பக்வமித்யாதி| ஸுராஸவயோஃ ப்ரத்யேகஂ நிஷ்பாதிதயோரேகீகத்ய புநஃ ஸந்தாநஂ மைரேயஃ, அம்லஂ காஞ்ஜிகஂ, ஸுரா பிஷ்டமயீ, த்ரவப்ரதாந ஆஸவஃ| ஶிக்ர்வித்யாதி| அத்ர ஸஂஸ்கார்ய ஏவ ஸித்தார்தப்ரக்ஷேபஃ| மாத்ரயா அல்பஶ இத்யர்தஃ| தைல்வகஂ கதஂ வாதவ்யாதௌ படிதம்| த்ரிவதேத்யாதி ஸித்தஂ ஸர்பிரித்யநுவர்ததே||௩௫-௩௭||-
Adhikarana 8 (38) · Śloka 39
நோபகச்சேத்யதாபாகஂ ப்ரயதேத ததா பிஷக் ||௩௮||
பர்யாகதே வித்ரதௌ து ஸித்திர்நைகாந்திகீ ஸ்மதா |௩௯|
View original
नोपगच्छेद्यथापाकं प्रयतेत तथा भिषक् ||३८||
पर्यागते विद्रधौ तु सिद्धिर्नैकान्तिकी स्मृता |३९|
ப்ரயதேத ப்ரயத்நஂ குர்வீத| பர்யாகதே பரிபாகமாகதே ந ஸித்திஃ||௩௮||-
Adhikarana 9 (39-43) · Śloka 43
ப்ரத்யாக்யாய து குர்வீத மஜ்ஜஜாதே து வித்ரதௌ ||௩௯||
ஸ்நேஹஸ்வேதோபபந்நாநாஂ குர்யாத்ரக்தாவஸேசநம் |
வித்ரத்யுக்தாஂ க்ரியாஂ குர்யாத் பக்வே வாऽஸ்தி து பேதயேத் ||௪௦||
நிஃஶல்யமத விஜ்ஞாய கர்தவ்யஂ வ்ரணஶோதநம் |
தாவேத்திக்தகஷாயேண திக்தஂ ஸர்பிஸ்ததா ஹிதம் ||௪௧||
யதி மஜ்ஜபரிஸ்ராவோ ந நிவர்தேத தேஹிநஃ |
குர்யாத் ஸஂஶோதநீயாநி கஷாயாதீநி புத்திமாந் ||௪௨||
ப்ரியங்குதாதகீரோத்ரகட்பலஂ திநிஸைந்தவம் |
ஏதைஸ்தைலஂ விபக்தவ்யஂ வித்ரதிவ்ரணரோபணம் ||௪௩||
View original
प्रत्याख्याय तु कुर्वीत मज्जजाते तु विद्रधौ ||३९||
स्नेहस्वेदोपपन्नानां कुर्याद्रक्तावसेचनम् |
विद्रध्युक्तां क्रियां कुर्यात् पक्वे वाऽस्थि तु भेदयेत् ||४०||
निःशल्यमथ विज्ञाय कर्तव्यं व्रणशोधनम् |
धावेत्तिक्तकषायेण तिक्तं सर्पिस्तथा हितम् ||४१||
यदि मज्जपरिस्रावो न निवर्तेत देहिनः |
कुर्यात् संशोधनीयानि कषायादीनि बुद्धिमान् ||४२||
प्रियङ्गुधातकीरोध्रकट्फलं तिनिसैन्धवम् |
एतैस्तैलं विपक्तव्यं विद्रधिव्रणरोपणम् ||४३||
பரஂ மஜ்ஜவித்ரதௌ ப்ரத்யாக்யாய து குர்வீதேதி ‘சிகித்ஸாம்’ இத்யத்யாஹாரஃ| காஂ சிகித்ஸாஂ குர்வீதேத்யாஶங்க்யாஹ- ஸ்நேஹஸ்வேதோபபந்நாநாமித்யாதி| திநிஃ திநிஸஃ, ஏகதேஶேநாபி ஸமுதாயோ புத்யதே; யதா- ஸத்யா ஸத்யபாமா, பீமோ பீமஸேந இதி||௩௯-௪௩||
Adhikarana puShpikA · Śloka 16
இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாஂ சிகித்ஸாஸ்தாநே வித்ரதிசிகித்ஸிதஂ நாம ஷோடஶோऽத்யாயஃ ||௧௬||
View original
इति सुश्रुतसंहितायां चिकित्सास्थाने विद्रधिचिकित्सितं नाम षोडशोऽध्यायः ||१६||
இதி ஶ்ரீடல்ஹ(ஹ்ல)ணவிரசிதாயாஂ நிபந்தஸங்க்ரஹாக்யாயாஂ ஸுஶ்ருதவ்யாக்யாயாஂ சிகித்ஸாஸ்தாநே ஷோடஶோऽத்யாயஃ||௧௬||