Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
அதாதோऽஶ்மரீணாஂ நிதாநஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧|| யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||
अथातोऽश्मरीणां निदानं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
அதேத்யாதி| நிதாநஂ ஹேதுலக்ஷணநிர்தேஶஃ||௧-௨||
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
சதஸ்ரோऽஶ்மர்யோ பவந்தி; ஶ்லேஷ்மாதிஷ்டாநாஃ; தத்யதா- ஶ்லேஷ்மணா, வாதேந, பித்தேந, ஶுக்ரேண சேதி ||௩||
चतस्रोऽश्मर्यो भवन्ति; श्लेष्माधिष्ठानाः; तद्यथा- श्लेष्मणा, वातेन, पित्तेन, शुक्रेण चेति ||३||
🔊 Audio coming soon
சதஸ்ர இத்யாதி| சதஸ்ரோऽஶ்மர்யோ பவந்தீதி சேதஃ| திஸ்ர ஏவ ஶ்லேஷ்மாதிஷ்டாநாஃ, ஶுக்ராஶ்மரீ து ஶுக்ராதிஷ்டாநா; அந்யே து ஶுக்ராஶ்மர்யபி ஶ்லேஷ்மாதிஷ்டாநைவ, ‘ஶுக்ரஂ து ஸௌம்யஂ’ (ஶா. ௩) இதி வசநாத்| ஶ்லேஷ்மாதிஷ்டாநாஃ ஶ்லேஷ்மோபாதாநகாரணாஃ, ஶ்லேஷ்மாணமுபாதாய பவந்தீத்யர்தஃ| சதஸ்ரோऽஶ்மர்யோ பவந்தீத்யஸ்ய விவரணஂ குர்வந்நாஹ- தத்யதேத்யாதி||௩||
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
தத்ராஸஂஶோதநஶீலஸ்யாபத்யகாரிணஃ ப்ரகுபிதஃ ஶ்லேஷ்மா மூத்ரஸம்பக்தோऽநுப்ரவிஶ்ய பஸ்திமஶ்மரீஂ ஜநயதி ||௪||
तत्रासंशोधनशीलस्यापथ्यकारिणः प्रकुपितः श्लेष्मा मूत्रसम्पृक्तोऽनुप्रविश्य बस्तिमश्मरीं जनयति ||४||
🔊 Audio coming soon
தாஸாஂ ஸம்ப்ராப்திஂ தர்ஶயந்நாஹ- தத்ரேத்யாதி| மூத்ரஸம்பக்தோ மூத்ரேண ஸஹிதஃ||௪||
Adhikarana 4 (5-6) · Śloka 6
தாஸாஂ பூர்வரூபாணி- ஜ்வரோ பஸ்திபீடாரோசகௌ மூத்ரகச்ச்ரஂ பஸ்திஶிரோமுஷ்கஶேபஸாஂ வேதநா கச்ச்ராவஸாதோ பஸ்தகந்தித்வஂ மூத்ரஸ்யேதி ||௫|| யதாஸ்வவேதநாவர்ணஂ துஷ்டஂ ஸாந்த்ரமதாவிலம் | பூர்வரூபேऽஶ்மநஃ கச்ச்ராந்மூத்ரஂ ஸஜதி மாநவஃ ||௬||
तासां पूर्वरूपाणि- ज्वरो बस्तिपीडारोचकौ मूत्रकृच्छ्रं बस्तिशिरोमुष्कशेफसां वेदना कृच्छ्रावसादो बस्तगन्धित्वं मूत्रस्येति ||५|| यथास्ववेदनावर्णं दुष्टं सान्द्रमथाविलम् | पूर्वरूपेऽश्मनः कृच्छ्रान्मूत्रं सृजति मानवः ||६||
🔊 Audio coming soon
தாஸாஂ பூர்வரூபமாஹ- தாஸாமித்யாதி| பஸ்திஶிரஃ மூத்ராஶயோபரிதநோ பாகஃ, முஷ்கஃ அண்டஂ, ஶேபஃ புஂஶ்சிஹ்நம்| கச்ச்ராவஸாதோ கஷ்டயுக்தாऽங்கக்லாநிஃ| பஸ்திகந்தித்வஂ பஹத்தமச்சகலகந்தித்வம்| யதாஸ்வஂ தோஷாநதிக்ரமேண, வேதநா வர்ணஶ்ச யஸ்மிந் மூத்ரே தத்ததா| துஷ்டஂ வாதாதிபிஃ| ஆவிலஂ கலுஷம்| அஶ்மநஃ அஶ்மர்யாஃ||௫-௬||
Adhikarana 5 (7) · Śloka 7
அத ஜாதாஸு நாபிபஸ்திஸேவநீமேஹநேஷ்வந்யதமஸ்மிந் மேஹதோ வேதநா மூத்ரதாராஸங்கஃ ஸருதிரமூத்ரதா மூத்ரவிகிரணஂ கோமேதகப்ரகாஶமத்யாவிலஂ ஸஸிகதஂ விஸஜதி; தாவநலங்கநப்லவநபஷ்டயாநோஷ்ணாத்வகமநைஶ்சாஸ்ய வேதநா பவந்தி ||௭||
अथ जातासु नाभिबस्तिसेवनीमेहनेष्वन्यतमस्मिन् मेहतो वेदना मूत्रधारासङ्गः सरुधिरमूत्रता मूत्रविकिरणं गोमेदकप्रकाशमत्याविलं ससिकतं विसृजति; धावनलङ्घनप्लवनपृष्ठयानोष्णाध्वगमनैश्चास्य वेदना भवन्ति ||७||
🔊 Audio coming soon
அத ஸர்வாஸாமபி ஸாமாந்யஂ லக்ஷணமாஹ- அதேத்யாதி| ஜாதாஸ்விதி ஸர்வாஸ்வப்யஶ்மரீஷு| ஸங்கோ நிரோதஃ| மூத்ரவிகிரணமிதி விகிரணஂ விக்ஷேப இதஶ்சேதஶ்ச கமநம்| கோமேதகோ மணிஃ பீதஃ| ஸஸிகதஂ வாலுகாஸஹிதஂ, விஸஜதி விமுஞ்சதி, ‘மூத்ரஂ’ இதி ஶேஷஃ| லங்கநஂ பரிகாதீநாஂ, ப்லவநஂ ப்ரதரணம், உஷ்ணகமநஂ கர்மகமநம், அத்வகமநஂ தீர்கமார்ககமநம்||௭||
Adhikarana 6 (8) · Śloka 8
தத்ர ஶ்லேஷ்மாஶ்மரீ ஶ்லேஷ்மலமந்நமப்யவஹரதோऽத்யர்தமுபலிப்யாதஃ பரிவத்திஂ ப்ராப்ய பஸ்திமுகமதிஷ்டாய ஸ்ரோதோ நிருணத்தி, தஸ்ய மூத்ரப்ரதிகாதாத்தால்யதே பித்யதே நிஸ்துத்யத இவ ச பஸ்திர்குருஃ ஶீதஶ்ச பவதி; அஶ்மரீ சாத்ர ஶ்வேதா ஸ்நிக்தா மஹதீ குக்குடாண்டப்ரதீகாஶா மதூகபுஷ்பவர்ணா வா பவதி, தாஂ ஶ்லைஷ்மிகீமிதி வித்யாத் ||௮||
तत्र श्लेष्माश्मरी श्लेष्मलमन्नमभ्यवहरतोऽत्यर्थमुपलिप्याधः परिवृद्धिं प्राप्य बस्तिमुखमधिष्ठाय स्रोतो निरुणद्धि, तस्य मूत्रप्रतिघाताद्दाल्यते भिद्यते निस्तुद्यत इव च बस्तिर्गुरुः शीतश्च भवति; अश्मरी चात्र श्वेता स्निग्धा महती कुक्कुटाण्डप्रतीकाशा मधूकपुष्पवर्णा वा भवति, तां श्लैष्मिकीमिति विद्यात् ||८||
🔊 Audio coming soon
இதாநீஂ ஶ்லேஷ்மாத்யஶ்மரீணாஂ ப்ரத்யேகஂ விஶிஷ்டலக்ஷணமாஹ- தத்ரேத்யாதி| ஶ்லேஷ்மலமந்நமப்யவஹரதஃ புஂஸஃ ஶ்லேஷ்மாஶ்மரீ ஸ்ரோதோ நிருணத்தீதி ஸம்பந்தஃ| உபலிப்ய நவகடபங்கந்யாயேந| அதிஷ்டாய ஆஶ்ரித்ய| தால்யதே விஶீர்யத இவ ஸ்புடதீவேத்யர்தஃ| பித்யதே விதீர்யத இவ| நிஸ்துத்யதே ஸூசிபிரிவ||௮||
Adhikarana 7 (9) · Śloka 9
பித்தயுதஸ்து ஶ்லேஷ்மா ஸங்காதமுபகம்ய யதோக்தாஂ பரிவத்திஂ ப்ராப்ய பஸ்திமுகமதிஷ்டாய ஸ்ரோதோ நிருணத்தி, தஸ்ய மூத்ரப்ரதீகாதாதூஷ்யதே சூஷ்யதே தஹ்யதே பச்யத இவ பஸ்திருஷ்ணவாதஶ்ச பவதி; அஶ்மரீ சாத்ர ஸரக்தா பீதாவபாஸா கஷ்ணா பல்லாதகாஸ்திப்ரதிமா மதுவர்ணா வா பவதி, தாஂ பைத்திகீமிதி வித்யாத் ||௯||
पित्तयुतस्तु श्लेष्मा सङ्घातमुपगम्य यथोक्तां परिवृद्धिं प्राप्य बस्तिमुखमधिष्ठाय स्रोतो निरुणद्धि, तस्य मूत्रप्रतीघातादूष्यते चूष्यते दह्यते पच्यत इव बस्तिरुष्णवातश्च भवति; अश्मरी चात्र सरक्ता पीतावभासा कृष्णा भल्लातकास्थिप्रतिमा मधुवर्णा वा भवति, तां पैत्तिकीमिति विद्यात् ||९||
🔊 Audio coming soon
பித்தயுதஸ்த்வித்யாதி| பித்தயுதஃ ஶ்லேஷ்மா ஸ்ரோதோ நிருணத்தீதி ஸம்பந்தஃ| ஸங்காதமுபகம்ய காடிந்யஂ ப்ராப்யேத்யர்தஃ| தஸ்ய புருஷஸ்ய| மூத்ரப்ரதீகாதாத் மூத்ரநிரோதாத்| ஊஷ்யதே ஸமீபாக்நிநைவோபதப்யதே| சூஷ்யதே ஆகஷ்யத இவ| தஹ்யதே இவ கக்ஷாக்நிநேவ| பச்யத இவ க்ஷாரேணேவ, உத்க்வாத்யத இவேத்யேகே| உஷ்ணவாத உத்தரதந்த்ரே படிதோ மூத்ரரோகஃ| ஸரக்தா ஈஷத்ரக்தா||௯||
Adhikarana 8 (10) · Śloka 10
வாதயுதஸ்து ஶ்லேஷ்மா ஸங்காதமுபகம்ய யதோக்தாஂ பரிவத்திஂ ப்ராப்ய பஸ்திமுகமதிஷ்டாய ஸ்ரோதோ நிருணத்தி, தஸ்ய மூத்ரப்ரதீகாதாத்தீவ்ரா வேதநா பவதி, ததாऽத்யர்தஂ பீட்யமாநோ தந்தாந் காததி, நாபிஂ பீடயதி, மேட்ரஂ ப்ரமத்நாதி, பாயுஂ ஸ்பஶதி, விஶர்ததே, விதஹதி, வாதமூத்ரபுரீஷாணி கச்ச்ரேண சாஸ்ய மேஹதோ நிஃஸரந்தி; அஶ்மரீ சாத்ர ஶ்யாவா பருஷா விஷமா கரா கதம்பபுஷ்பவத்கண்டகாசிதா பவதி, தாஂ வாதிகீமிதி வித்யாத் ||௧௦||
वातयुतस्तु श्लेष्मा सङ्घातमुपगम्य यथोक्तां परिवृद्धिं प्राप्य बस्तिमुखमधिष्ठाय स्रोतो निरुणद्धि, तस्य मूत्रप्रतीघातात्तीव्रा वेदना भवति, तदाऽत्यर्थं पीड्यमानो दन्तान् खादति, नाभिं पीडयति, मेढ्रं प्रमृद्नाति, पायुं स्पृशति, विशर्धते, विदहति, वातमूत्रपुरीषाणि कृच्छ्रेण चास्य मेहतो निःसरन्ति; अश्मरी चात्र श्यावा परुषा विषमा खरा कदम्बपुष्पवत्कण्टकाचिता भवति, तां वातिकीमिति विद्यात् ||१०||
🔊 Audio coming soon
வாதயுதஸ்த்வித்யாதி| அத்ராபி பூர்வவத் ஸம்பந்தஃ| தந்தாந் காததி பரஸ்பரஂ தந்தபீடநஂ கரோதி| விஶர்ததே குதேந குத்ஸிதஂ ஶப்தஂ கரோதி; கேசித் ‘விஶர்ததே’ இத்யத்ர ‘விவர்ததே’ இதி படந்தி, வ்யாக்யாநயந்தி ச-மேட்ரஂ விமர்தநாத் விவர்தத இத்யர்தஃ| விதஹதி விதாஹயுக்தஂ மேட்ரஂ பவதி| மேஹதோ முஞ்சத இத்யர்தஃ| கரா கடிநா||௧௦||
Adhikarana 9 (11) · Śloka 11
ப்ராயேணைதாஸ்திஸ்ரோऽஶ்மர்யோ திவாஸ்வப்நஸமஶநாத்யஶநஶீதஸ்நிக்தகுருமதுராஹாரப்ரியத்வாத்விஶேஷேண பாலாநாஂ பவந்தி; தேஷாமேவால்பபஸ்திகாயத்வாதநுபசிதமாஂஸத்வாச்ச பஸ்தேஃ ஸுகக்ரஹணாஹரணா பவந்தி | மஹதாஂ து ஶுக்ராஶ்மரீ ஶுக்ரநிமித்தா பவதி ||௧௧||
प्रायेणैतास्तिस्रोऽश्मर्यो दिवास्वप्नसमशनाध्यशनशीतस्निग्धगुरुमधुराहारप्रियत्वाद्विशेषेण बालानां भवन्ति; तेषामेवाल्पबस्तिकायत्वादनुपचितमांसत्वाच्च बस्तेः सुखग्रहणाहरणा भवन्ति | महतां तु शुक्राश्मरी शुक्रनिमित्ता भवति ||११||
🔊 Audio coming soon
ப்ராயேணேத்யாதி| ப்ராயேணைதாஸ்திஸ்ரோऽஶ்மர்யோ பாலாநாஂ பவந்தீதி ஸம்பந்தஃ| கஸ்மாதித்யாஹ- விஶேஷேண திவாஸ்வப்நாதிப்ரியத்வாத்தேஷாமிதி; ப்ராயோக்ரஹணாத்யூநாமபி போதயதி| தேஷாமேவ பாலாநாம்| அல்பபஸ்திகாயத்வாதிதி அல்பபஸ்தித்வாதல்பகாயத்வாச்சேத்யர்தஃ| அல்பபஸ்தித்வாதிதி ஆயாமேநால்பத்வம்; அநுபசிதபஸ்திமாஂஸத்வாச்ச பஸ்தேரித்யநேந பரிணாஹேநால்பத்வமுக்தம்| ஸுகக்ரஹணாஹரணா இதி ஸுகேந கஹ்யந்தே ஸுகேநாஹ்ரியந்தே சாஶ்மர்யஃ||௧௧||
Adhikarana 10 (12) · Śloka 12
மைதுநவிகாதாததிமைதுநாத்வா ஶுக்ரஂ சலிதமநிர்கச்சத்விமார்ககமநாதநிலோऽபிதஃ ஸங்கஹ்ய மேட்ரவஷணயோரந்தரே ஸஂஹரதி, ஸஂஹத்ய சோபஶோஷயதி; ஸா மூத்ரமார்கமாவணோதி , மூத்ரகச்ச்ரஂ பஸ்திவேதநாஂ வஷணயோஶ்ச ஶ்வயதுமாபாதயதி, பீடிதமாத்ரே ச தஸ்மிந்நேவ ப்ரதேஶே ப்ரவிலயமாபத்யதே; தாஂ ஶுக்ராஶ்மரீமிதி வித்யாத் ||௧௨||
मैथुनविघातादतिमैथुनाद्वा शुक्रं चलितमनिर्गच्छद्विमार्गगमनादनिलोऽभितः सङ्गृह्य मेढ्रवृषणयोरन्तरे संहरति, संहृत्य चोपशोषयति; सा मूत्रमार्गमावृणोति , मूत्रकृच्छ्रं बस्तिवेदनां वृषणयोश्च श्वयथुमापादयति, पीडितमात्रे च तस्मिन्नेव प्रदेशे प्रविलयमापद्यते; तां शुक्राश्मरीमिति विद्यात् ||१२||
🔊 Audio coming soon
ஹேதுஸம்ப்ராப்திலக்ஷணாநி ஶுக்ராஶ்மர்யா தர்ஶயந்நாஹ- மைதுநேத்யாதி| ஸா அஶ்மரீ| மைதுநவிகாதாததிமைதுநாத்வேதி ஹேதுஃ| ஶுக்ரஂ சலிதமநிர்கச்சதித்யாதிஸம்ப்ராப்திஃ| மூத்ரகச்ச்ரஂ பஸ்திவேதநாமித்யாதி லக்ஷணம்| மைதுநவிகாதாதிதி மைதுநகார்யஸ்ய ஶுக்ரஸ்ய விகாதாத்| ‘அமைதுநாத்’ இதி கேசித் படந்தி; தத்ர ஶுக்ரபாஹுல்யஂ ஶுக்ரசலநே ஹேதுஃ| அநிர்கச்சத் அநிஃஸரத்| ‘அநிர்கச்சந்’ இதி கேசித் படந்தி; தத்ர வாயோர்விஶேஷணம்| விமார்ககமநாதநிலோऽபிதஃ ஸங்கஹ்யேதி விமார்ககமநாத் உந்மார்ககமநாத், அநிலோ வாயுஃ, அபித உபயத ஊர்த்வமதஶ்சேத்யர்தஃ, ஸங்கஹ்ய விதார்ய, மேட்ரவஷணயோரந்தரே பஸ்தித்வாரஸ்யாத இத்யர்தஃ, ஸஂஹரதி வர்துலீகரோதி| வஷணயோஶ்சேதி சகாராத்வங்க்ஷணதேஶேऽபி, தோஷஜாஸு த்வஶ்மரீஷு வஷணஶோபோ நாஸ்த்யேவ| ப்ரவிலயமாபத்யதே அஶ்மரீ நிலீயதேऽல்பத்வாத்; அந்யே து புநஃ ‘அஶ்மரீகதோ வஷணஶோதஃ ப்ரவிலயமாபத்யதே’ இத்யாசக்ஷதே||௧௨||
Adhikarana 11 (13) · Śloka 13
பவந்தி சாத்ர- ஶர்கரா ஸிகதா மேஹோ பஸ்மாக்யோऽஶ்மரிவைகதம் |௧௩|
भवन्ति चात्र- शर्करा सिकता मेहो भस्माख्योऽश्मरिवैकृतम् |१३|
🔊 Audio coming soon
பவந்தி சாத்ரேத்யாதி| பஸ்மாக்ய இதி மூத்ரஶுக்ரநாமா உத்தரதந்த்ரே மூத்ரரோகஃ| அஶ்மரீவைகதம் அஶ்மரீவிகாரா உபத்ரவா இத்யர்தஃ|௧௩|-
Adhikarana 12 (13-14) · Śloka 14
அஶ்மர்யா ஶர்கரா ஜ்ஞேயா துல்யவ்யஞ்ஜநவேதநா ||௧௩|| பவநேऽநுகுணே ஸா து நிரேத்யல்பா விஶேஷதஃ | ஸா பிந்நமூர்திர்வாதேந ஶர்கரேத்யபிதீயதே ||௧௪||
अश्मर्या शर्करा ज्ञेया तुल्यव्यञ्जनवेदना ||१३|| पवनेऽनुगुणे सा तु निरेत्यल्पा विशेषतः | सा भिन्नमूर्तिर्वातेन शर्करेत्यभिधीयते ||१४||
🔊 Audio coming soon
அஶ்மர்யேத்யாதி| அஶ்மர்யா துல்யவ்யஞ்ஜநவேதநா ஶர்கரா ஜ்ஞேயேத்யர்தஃ | பவந இத்யாதி| ஸா அஶ்மரீ யதாऽல்பா ஸ்யாத்ததா வாதேऽநுகுணே அநுகூலே ஸதி நிரேதி நிர்கச்சதி||௧௩-௧௪||
Adhikarana 13 (15) · Śloka 16
ஹத்பீடா ஸக்திஸதநஂ குக்ஷிஶூலஂ ச வேபதுஃ | தஷ்ணோர்த்வகோऽநிலஃ கார்ஷ்ண்யஂ தௌர்பல்யஂ பாண்டுகாத்ரதா ||௧௫|| அரோசகாவிபாகௌ து ஶர்கரார்தே பவந்தி ச |௧௬|
हृत्पीडा सक्थिसदनं कुक्षिशूलं च वेपथुः | तृष्णोर्ध्वगोऽनिलः कार्ष्ण्यं दौर्बल्यं पाण्डुगात्रता ||१५|| अरोचकाविपाकौ तु शर्करार्ते भवन्ति च |१६|
🔊 Audio coming soon
ஶர்கராலக்ஷணமாஹ- ஹத்பீடேத்யாதி| ஸக்திஸதநம் ஊருக்லாநிஃ||௧௫||-
Adhikarana 14 (16-17) · Śloka 17
மூத்ரமார்கப்ரவத்தா ஸா ஸக்தா குர்யாதுபத்ரவாந் ||௧௬|| தௌர்பல்யஂ ஸதநஂ கார்ஶ்யஂ குக்ஷிஶூலமரோசகம் | பாண்டுத்வமுஷ்ணவாதஂ ச தஷ்ணாஂ ஹத்பீடநஂ வமிம் ||௧௭||
मूत्रमार्गप्रवृत्ता सा सक्ता कुर्यादुपद्रवान् ||१६|| दौर्बल्यं सदनं कार्श्यं कुक्षिशूलमरोचकम् | पाण्डुत्वमुष्णवातं च तृष्णां हृत्पीडनं वमिम् ||१७||
🔊 Audio coming soon
அஶ்மர்யா ஏவ மூத்ரமார்ககதாயா லக்ஷணஂ நிர்திஶந்நாஹ- மூத்ரமார்கேத்யாதி| ஸா அஶ்மரீ| ஸக்தா அநிர்கதா| தௌர்பல்யஂ பலஹாநிஃ| ஸதநம் அங்கலாநிஃ; ‘ஸ்புடநிகா’ இத்யபரே| கார்ஶ்யஂ மாஂஸக்ஷயஃ||௧௬-௧௭||
Adhikarana 15 (18-23) · Śloka 24
நாபிபஷ்டகடீமுஷ்ககுதவங்க்ஷணஶேபஸாம் | ஏகத்வாரஸ்தநுத்வக்கோ மத்யே பஸ்திரதோமுகஃ ||௧௮|| பஸ்திர்பஸ்திஶிரஶ்சைவ பௌருஷஂ வஷணௌ குதஃ | ஏகஸம்பந்திநோ ஹ்யேதே குதாஸ்திவிவராஶ்ரிதாஃ ||௧௯|| அலாப்வா இவ ரூபேண ஸிராஸ்நாயுபரிக்ரஹஃ | மூத்ராஶயோ மலாதாரஃ ப்ராணாயதநமுத்தமம் ||௨௦|| பக்வாஶயகதாஸ்தத்ர நாட்யோ மூத்ரவஹாஸ்து யாஃ | தர்பயந்தி ஸதா மூத்ரஂ ஸரிதஃ ஸாகரஂ யதா ||௨௧|| ஸூக்ஷ்மத்வாந்நோபலப்யந்தே முகாந்யாஸாஂ ஸஹஸ்ரஶஃ | நாடீபிருபநீதஸ்ய மூத்ரஸ்யாமாஶயாந்தராத் ||௨௨|| ஜாக்ரதஃ ஸ்வபதஶ்சைவ ஸ நிஃஸ்யந்தேந பூர்யதே | ஆமுகாத்ஸலிலே ந்யஸ்தஃ பார்ஶ்வேப்யஃ பூர்யதே நவஃ ||௨௩|| கடோ யதா ததா வித்தி பஸ்திர்மூத்ரேண பூர்யதே |௨௪|
नाभिपृष्ठकटीमुष्कगुदवङ्क्षणशेफसाम् | एकद्वारस्तनुत्वक्को मध्ये बस्तिरधोमुखः ||१८|| बस्तिर्बस्तिशिरश्चैव पौरुषं वृषणौ गुदः | एकसम्बन्धिनो ह्येते गुदास्थिविवराश्रिताः ||१९|| अलाब्वा इव रूपेण सिरास्नायुपरिग्रहः | मूत्राशयो मलाधारः प्राणायतनमुत्तमम् ||२०|| पक्वाशयगतास्तत्र नाड्यो मूत्रवहास्तु याः | तर्पयन्ति सदा मूत्रं सरितः सागरं यथा ||२१|| सूक्ष्मत्वान्नोपलभ्यन्ते मुखान्यासां सहस्रशः | नाडीभिरुपनीतस्य मूत्रस्यामाशयान्तरात् ||२२|| जाग्रतः स्वपतश्चैव स निःस्यन्देन पूर्यते | आमुखात्सलिले न्यस्तः पार्श्वेभ्यः पूर्यते नवः ||२३|| घटो यथा तथा विद्धि बस्तिर्मूत्रेण पूर्यते |२४|
🔊 Audio coming soon
இதாநீமஶ்மர்யா ஏவாதாரஸ்ய பஸ்தேஃ ஸ்தாநஸஂஸ்தாநத்வாராணி நிர்தேஷ்டுமாஹ- நாபீத்யாதி| நாப்யாதீநாஂ மத்யே பஸ்திரிதி ஸ்தாநம்| ஏகத்வார அதோமுக இத்யநேநோபரி த்வாராபாவஂ ஸூசயதி| தநுத்வக்கஃ ஸூக்ஷ்மத்வக்| தநுத்வக்க இதி வக்ஷ்யமாணஂ சாலாப்வா இவ ரூபேணேதி ஸஂஸ்தாநம்| பஸ்திப்ரஸங்காத்பஸ்திஸந்நிஹிதாநாஂ சாபரேஷாஂ ஸ்தாநமாஹ- பஸ்திரித்யாதி| பௌருஷஂ மேட்ரம்| புநர்பஸ்த்யவயவமாஹ- அலாப்வா இவேத்யாதி| பரிக்ரஹ ஆஶ்ரயஃ| மூத்ராஶயபர்யாயோ மலாதார இதி| ப்ராணாநாமக்நீஷோமாதீநாம், ஆயதநஂ ஸ்தாநம்| யதா ச ஸர்வதாऽஸாவக்ஷீணமூத்ரோ பவதி ததாऽऽஹ- பக்வாஶயகதா இத்யாதி| தா நாட்யோ மூத்ரஂ தர்பயந்தி விவர்தயந்தீத்யர்தஃ| மூத்ரவாஹிந்யௌ மூலதமந்யௌ த்வே, தச்சாகாபூதா தஶதா ஶததா ஸஹஸ்ரதா ச விபித்யந்த இதி தர்ஶயந்நாஹ- ஸூக்ஷ்மத்வாதித்யாதி| ஆஸாஂ நாடீநாம்| யாபிரேவாயஂ ஸிராஸ்நாயுபிராவதஸ்தாபிரேவாயஂ மூத்ரேண பூர்யதே இதி தர்ஶயந்நாஹ- நாடீபிரித்யாதி| ஆமாஶயாந்தராத் ஆமபக்வாஶயாந்தராத்| ஸ பஸ்திஃ| நிஃஸ்யந்தேந உபஸ்நேஹேந, பூர்யதே| அதோமுகத்வேந பஸ்தேரநூர்த்வமுகஸ்யாபி பூரணமுபமாநேநாஹ-ஆமுகாதித்யாதி| ந்யஸ்தோ ததஃ| வித்தி ஜாநீஹி||௧௮-௨௩||-
Adhikarana 16 (24) · Śloka 25
ஏவமேவ ப்ரவேஶேந வாதஃ பித்தஂ கபோऽபி வா ||௨௪|| மூத்ரயுக்தமுபஸ்நேஹாத் ப்ரவிஶ்ய குருதேऽஶ்மரீம் |௨௫|
एवमेव प्रवेशेन वातः पित्तं कफोऽपि वा ||२४|| मूत्रयुक्तमुपस्नेहात् प्रविश्य कुरुतेऽश्मरीम् |२५|
🔊 Audio coming soon
மூத்ரப்ரவேஶதுல்யமேவ வாதாதீநாமபி ப்ரவேஶஂ தர்ஶயந்நாஹ- ஏவமேவேத்யாதி| ஏவமேவ ப்ரவேஶேநேதி பூர்வோக்தப்ரவேஶேநேத்யர்தஃ| உபஸ்நேஹாத் ஸமீபக்லேதநாத்||௨௪||-
Adhikarana 17 (25-26) · Śloka 27
அப்ஸு ஸ்வச்சா(ஸ்தா)ஸ்வபி யதா நிஷிக்தாஸு நவே கடே ||௨௫|| காலாந்தரேண பங்கஃ ஸ்யாதஶ்மரீஸம்பவஸ்ததா | ஸஂஹந்த்யாபோ யதா திவ்யா மாருதோऽக்நிஶ்ச வைத்யுதஃ ||௨௬|| தத்வத்பலாஸஂ பஸ்திஸ்தமூஷ்மா ஸஂஹந்தி ஸாநிலஃ |௨௭|
अप्सु स्वच्छा(स्था)स्वपि यथा निषिक्तासु नवे घटे ||२५|| कालान्तरेण पङ्कः स्यादश्मरीसम्भवस्तथा | संहन्त्यापो यथा दिव्या मारुतोऽग्निश्च वैद्युतः ||२६|| तद्वद्बलासं बस्तिस्थमूष्मा संहन्ति सानिलः |२७|
🔊 Audio coming soon
நநு, த்ரவரூபத்வாத் ஸர்வேஷாஂ வாயோஶ்சாமூர்தத்வாத் கதஂ கநதா? ததாஹ-அப்ஸ்வித்யாதி| நிஷிக்தாஸு ப்ரக்ஷிப்தாஸு| பங்கஸமத்வேऽபி கதமஶ்மநா ஸாம்யமித்யாஹ- ஸஂஹந்தீத்யாதி| யதா ஸஂஹந்தி காடிந்யஂ கரோதி வர்ஷோபலாந் கரோதீத்யர்தஃ; கஃ காடிந்யஂ கரோதி? வாயுர்வைத்யுதோऽக்நிஶ்ச; காஃ கடிநாஃ கரோதி? ஆபஃ ஜலாநி, திவ்யா மேகஜாஃ; ததா பலாஸஂ ஶ்லேஷ்மாணஂ பஸ்திஸ்தஂ ஸஂஹந்தி கடிநஂ கரோதி; கஃ? ஊஷ்மா பித்தமித்யர்தஃ; கதம்பூதஃ? ஸாநிலஃ ஸவாத இத்யர்தஃ||௨௫-௨௬||-
Adhikarana 18 (27-28) · Śloka 28
மாருதே ப்ரகுணே பஸ்தௌ மூத்ரஂ ஸம்யக் ப்ரவர்ததே | விகாரா விவிதாஶ்சாபி ப்ரதிலோமே பவந்தி ஹி ||௨௭|| மூத்ராகாதாஃ ப்ரமேஹாஶ்ச ஶுக்ரதோஷாஸ்ததைவ ச | மூத்ரதோஷாஶ்ச யே கேசித்வஸ்தாவேவ பவந்தி ஹி ||௨௮||
मारुते प्रगुणे बस्तौ मूत्रं सम्यक् प्रवर्तते | विकारा विविधाश्चापि प्रतिलोमे भवन्ति हि ||२७|| मूत्राघाताः प्रमेहाश्च शुक्रदोषास्तथैव च | मूत्रदोषाश्च ये केचिद्वस्तावेव भवन्ति हि ||२८||
🔊 Audio coming soon
பஸ்திகதாநாமந்யேஷாமபி விகாராணாஂ வாயுரேவ ஹேதுரிதி தர்ஶயந்நாஹ- மாருத இத்யாதி| ப்ரகுணே அநுகூலே; ‘அநுகுணே’ இதி கேசித் படந்தி, தத்ராபி ஸ ஏவார்தஃ| ப்ரதிலோமே விகுணே | வாதே விகுணே ஸதி பஸ்தௌ யே விகாராஸ்தாநேவாஹ- மூத்ராகாதா இத்யாதி||௨௭-௨௮||
Adhikarana puShpikA · Śloka 3
இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாஂ நிதாநஸ்தாநேऽஶ்மரீநிதாநாஂ நாம ததீயோऽத்யாயஃ ||௩||
इति सुश्रुतसंहितायां निदानस्थानेऽश्मरीनिदानां नाम तृतीयोऽध्यायः ||३||
🔊 Audio coming soon
இதி ஶ்ரீடஹ்லணவிரசிதாயாஂ நிபந்தஸங்க்ரஹாக்யாயாஂ ஸுஶ்ருதவ்யாக்யாயாஂ நிதாநஸ்தாநே ததீயோऽத்யாயஃ||௩||