Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
அதாதஃ ப்ரத்யேகமர்மநிர்தேஶஂ ஶாரீரஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧|| யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||
अथातः प्रत्येकमर्मनिर्देशं शारीरं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
ஶரீரஸங்க்யாவ்யாகரணே ஹி மாஂஸஸிராதிவ்யாகரணமபிஹிதஂ, மர்மாணி ச மாஂஸஸிராதிஸஂஶ்ரிதாநி, அதஸ்ததநந்தரஂ மர்மணாஂ நிர்தேஶோ யுஜ்யத இத்யாஹ- அதாத இத்யாதி| ப்ரத்யேகஶப்தாதக்ரே மாஂஸாதிஶப்தோ லுப்தோ த்ரஷ்டவ்யஃ, தேந ப்ரத்யேகஂ மாஂஸாதிமர்மணாஂ நிர்தேஶோ விவரணஂ யஸ்மிந் தஂ ததா||௧-௨||
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
ஸப்தோத்தரஂ மர்மஶதம் | தாநி மர்மாணி பஞ்சாத்மகாநி பவந்தி; தத்யதா- மாஂஸமர்மாணி, ஸிராமர்மாணி, ஸ்நாயுமர்மாணி, அஸ்திமர்மாணி, ஸந்திமர்மாணி சேதி | ந கலு மாஂஸஸிராஸ்நாய்வஸ்திஸந்திவ்யதிரேகேணாந்யாநி மர்மாணி பவந்தி, யஸ்மாந்நோபலப்யந்தே ||௩||
सप्तोत्तरं मर्मशतम् | तानि मर्माणि पञ्चात्मकानि भवन्ति; तद्यथा- मांसमर्माणि, सिरामर्माणि, स्नायुमर्माणि, अस्थिमर्माणि, सन्धिमर्माणि चेति | न खलु मांससिरास्नाय्वस्थिसन्धिव्यतिरेकेणान्यानि मर्माणि भवन्ति, यस्मान्नोपलभ्यन्ते ||३||
🔊 Audio coming soon
தேஷாஂ ஸங்க்யாமாஹ- ஸப்தோத்தரமித்யாதி| பஞ்சாத்மகாநி பஞ்சப்ரகாராணி| தாந்யேவ பஞ்சப்ரகாராண்யாஹ- தத்யதேத்யாதி| நநு, கதஂ மாஂஸாதீநி பஞ்சைவ மர்மாணி நாதிகாநீதி தர்ஶயந்நாஹ- ந கல்வித்யாதி| நநு, ஸ்ரோதஃப்ரபதீநாமபி மாரணாத்மகத்வாந்மர்மத்வமஸ்த்யேவ, தத் கதஂ மாஂஸாதிவ்யதிரேகேணாந்யாநி மர்மாணி நோபலப்யந்த இத்யுக்தம்? உச்யதே- மாரயந்தீதி மர்மாண்யுச்யந்தே, ஸ்ரோதஸி ச க்ஷதேऽபி நாவஶ்யதயா மரணஂ; யதோ வக்ஷ்யதி- “ஸ்ரோதோவித்தஂ து ப்ரத்யாக்யாயோபசரேத்” (ஶா.௯) இதி| யத்யேவஂ தர்ஹி ருக்கரவைகல்யகரணாமமாரணாத்மகத்வாந்மர்மத்வஂ ந ஸ்யாதிதி சேத்? தந்ந, ருக்கரவைகல்யகரேஷ்வப்யக்நீஷோமாதிப்ராணாநாஂ மத்யே கஸ்யசித் ப்ராணஸ்ய ஹாநேஃ; அதவா ஸ்ரோதஃப்ரபதீநி மாஂஸாதீந்யவ்யதிரிச்ய வர்தந்தே, யதோ மாஂஸாதிஷ்வேவ ஸ்ரோதஃப்ரபதீநி ஸந்தி, தஸ்மாந்மாஂஸாதீநி பஞ்சைவ மர்மாணீதி||௩||
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
தத்ரைகாதஶ மாஂஸமர்மாணி, ஏகசத்வாரிஂஶத் ஸிராமர்மாணி, ஸப்தவிஂஶதிஃ ஸ்நாயுமர்மாணி, அஷ்டாவஸ்திமர்மாணி, விஂஶதிஃ ஸந்திமர்மாணி சேதி | ததேதத் ஸப்தோத்தரஂ மர்மஶதம் ||௪||
तत्रैकादश मांसमर्माणि, एकचत्वारिंशत् सिरामर्माणि, सप्तविंशतिः स्नायुमर्माणि, अष्टावस्थिमर्माणि, विंशतिः सन्धिमर्माणि चेति | तदेतत् सप्तोत्तरं मर्मशतम् ||४||
🔊 Audio coming soon
இதாநீஂ மாஂஸாதிபேதேந மர்மஸங்க்யாஂ நிர்திஶந்நாஹ- தத்ரேத்யாதி| ஏகாதஶேதி சத்வாரி தலஹதயாநி, தாவந்த்யேவேந்த்ரபஸ்தீநி, குதமேகஂ, த்வே ஸ்தநரோஹிதே, ஏவமேகாதஶ மாஂஸமர்மாணி| ஏகசத்வாரிஂஶதிதி சதஸ்ரோ தமந்யஃ, அஷ்டௌ மாதகாஃ, சத்வாரி ஶங்காடகாநி, த்வே அபாங்கே, ஏகா ஸ்தபநீ, த்வே பணே , த்வே ஸ்தநமூலே, த்வாவபஸ்தம்பௌ , த்வாவபலாபௌ, ஏகஂ ஹதயஂ, ஏகா நாபிஃ, த்வௌ பார்ஶ்வஸந்தீ, த்வே பஹத்யௌ, சத்வாரி லோஹிதாக்ஷாணி, சதஸ்ர உர்வ்யஃ, ஏவமேகசத்வாரிஂஶத் ஸிராமர்மாணி| ஸப்தவிஂஶதிரிதி சதஸ்ர ஆண்யஃ , த்வௌ விடபௌ, த்வௌ கக்ஷதரௌ, சத்வாரஃ கூர்சாஃ, சத்வாரி கூர்சஶிராஂஸி, ஏகோ பஸ்திஃ, சத்வாரி க்ஷிப்ராணி, த்வாவஂஸௌ, த்வே விதுரே, த்வாவுத்க்ஷேபௌ, ஏவஂ ஸப்தவிஂஶதிஃ ஸ்நாயுமர்மாணி| அஷ்டாவிதி த்வே கடீகதருணே, த்வௌ நிதம்பௌ, த்வே அஂஸபலகே, த்வௌ ஶங்கௌ, ஏவமஷ்டாவஸ்திமர்மாணி| விஂஶதிரிதி த்வே ஜாநுநீ, த்வௌ கூர்பரௌ, பஞ்ச ஸீமந்தாஃ, ஏகோऽதிபதிஃ, த்வௌ குல்பௌ, த்வௌ மணிபந்தௌ, த்வே குகுந்தரே, த்வாவாவர்தௌ, த்வே ககாடிகே, ஏவஂ விஂஶதிஃ ஸந்திமர்மாணி| புநஃ ஸப்தோத்தரஂ மர்மஶதமிதி வசநமுபஸஂஹாரே ப்ரயுக்தமதோ ந பௌநருக்த்யம்||௪||
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
தேஷாமேகாதஶைகஸ்மிந் ஸக்த்நி பவந்தி, ஏதேநேதரஸக்தி பாஹூ ச வ்யாக்யாதௌ, உதரோரஸோர்த்வாதஶ, சதுர்தஶ பஷ்டே, க்ரீவாஂ ப்ரத்யூர்த்வஂ ஸப்தத்ரிஂஶத் ||௫||
तेषामेकादशैकस्मिन् सक्थ्नि भवन्ति, एतेनेतरसक्थि बाहू च व्याख्यातौ, उदरोरसोर्द्वादश, चतुर्दश पृष्ठे, ग्रीवां प्रत्यूर्ध्वं सप्तत्रिंशत् ||५||
🔊 Audio coming soon
மாஂஸாதிமர்மணாஂ ஸப்தோத்தரஶதஸங்க்யாகாநாஂ ப்ரதேஶவிஶேஷஜ்ஞாபநார்தஂ ஸங்க்யயா விபஜ்ய ஶாகாத்யாஶ்ரயஂ நிர்திஶந்நாஹ- தேஷாமித்யாதி||௫||
Adhikarana 5 (6) · Śloka 6
தத்ர ஸக்திமர்மாணி க்ஷிப்ரதலஹதயகூர்சகூர்சஶிரோகுல்பேந்த்ரபஸ்திஜாந்வாண்யுர்விலோஹிதாக்ஷாணி விடபஂ சேதி, ஏதேநேதரத்ஸக்தி வ்யாக்யாதம் | உதரோரஸோஸ்து குதபஸ்திநாபிஹதயஸ்தநமூலஸ்தநரோஹிதாபலாபாந்யபஸ்தம்பௌ சேதி | பஷ்டமர்மாணி து கடீகதருணகுகுந்தரநிதம்பபார்ஶ்வஸந்திபஹத்யஂஸபலகாந்யஂஸௌ சேதி | பாஹுமர்மாணி து ஶிப்ரதலஹதயகூர்சகூர்சஶிரோமணிபந்தேந்த்ரபஸ்திகூர்பராண்யுர்வீலோஹிதாக்ஷாணி கக்ஷதரஂ சேதி; ஏதேநேதரோ பாஹுர்வ்யாக்யாதஃ | ஜத்ருண ஊர்த்வஂ சதஸ்ரோ தமந்யோऽஷ்டௌ மாதகா த்வே ககாடிகே த்வே விதுரே த்வே பணே த்வாவபாங்கௌ த்வாவாவர்தௌ த்வாவுத்க்ஷேபௌ த்வௌ ஶங்காவேகா ஸ்தபநீ பஞ்ச ஸீமந்தாஶ்சத்வாரி ஶங்காடகாந்யேகோऽதிபதிரிதி ||௬||
तत्र सक्थिमर्माणि क्षिप्रतलहृदयकूर्चकूर्चशिरोगुल्फेन्द्रबस्तिजान्वाण्युर्विलोहिताक्षाणि विटपं चेति, एतेनेतरत्सक्थि व्याख्यातम् | उदरोरसोस्तु गुदबस्तिनाभिहृदयस्तनमूलस्तनरोहितापलापान्यपस्तम्भौ चेति | पृष्ठमर्माणि तु कटीकतरुणकुकुन्दरनितम्बपार्श्वसन्धिबृहत्यंसफलकान्यंसौ चेति | बाहुमर्माणि तु शिप्रतलहृदयकूर्चकूर्चशिरोमणिबन्धेन्द्रबस्तिकूर्पराण्युर्वीलोहिताक्षाणि कक्षधरं चेति; एतेनेतरो बाहुर्व्याख्यातः | जत्रुण ऊर्ध्वं चतस्रो धमन्योऽष्टौ मातृका द्वे कृकाटिके द्वे विधुरे द्वे फणे द्वावपाङ्गौ द्वावावर्तौ द्वावुत्क्षेपौ द्वौ शङ्खावेका स्थपनी पञ्च सीमन्ताश्चत्वारि शृङ्गाटकान्येकोऽधिपतिरिति ||६||
🔊 Audio coming soon
ஶாகாதிஷு ஸங்க்யயா விபக்தாநாஂ மர்மணாஂ நாமாந்யாஹ- தத்ரேத்யாதி| அத்ர க்ஷிப்ராத்யேகைகஂ கணயிதவ்யம், ஏவமேகாதஶ| க்ஷிப்ராதீநாஂ லக்ஷணமாசார்யஃ ஸ்வயமேவாக்ரே கரிஷ்யதி, அதோऽத்ரேமாநி ந வ்யாக்யாதாநி| உதரேத்யாதி குதாதிஹதயாந்தமேகைகஂ கணயிதவ்யஂ, ஸ்தநமூலாதீநி த்வே த்வே, ஏவஂ த்வாதஶ| பஷ்டேத்யாதி கடீகதருணாதீநி த்வே த்வே, ஏவஂ சதுர்தஶ| பாஹ்வித்யாதி அத்ராபி க்ஷிப்ராதிகமேகைகஂ கணயிதவ்யம்||௬||
Adhikarana 6 (7) · Śloka 7
தத்ர தலஹதயேந்த்ரபஸ்திகுதஸ்தநரோஹிதாநி மாஂஸமர்மாணி, நீலதமநீமாதகாஶங்காடகாபாங்கஸ்தபநீபணஸ்தநமூலாபலாபாபஸ்தம்பஹதயநாபிபார்ஶ்வஸந்திபஹதீலோஹிதாக்ஷோர்வ்யஃ ஸிராமர்மாணி, ஆணீ(ணி)விடபகக்ஷதரகூர்சகூர்சஶிரோபஸ்திக்ஷிப்ராஂஸவிதுரோத்க்ஷேபாஃ ஸ்நாயுமர்மாணி, கடீகதருணநிதம்பாஂஸபலகஶங்காஸ்த்வஸ்திமர்மாணி, ஜாநுகூர்பரஸீமந்தாதிபதிகுல்பமணிபந்தகுகுந்தராவர்தககாடிகாஶ்சேதி ஸந்திமர்மாணி ||௭||
तत्र तलहृदयेन्द्रबस्तिगुदस्तनरोहितानि मांसमर्माणि, नीलधमनीमातृकाशृङ्गाटकापाङ्गस्थपनीफणस्तनमूलापलापापस्तम्भहृदयनाभिपार्श्वसन्धिबृहतीलोहिताक्षोर्व्यः सिरामर्माणि, आणी(णि)विटपकक्षधरकूर्चकूर्चशिरोबस्तिक्षिप्रांसविधुरोत्क्षेपाः स्नायुमर्माणि, कटीकतरुणनितम्बांसफलकशङ्खास्त्वस्थिमर्माणि, जानुकूर्परसीमन्ताधिपतिगुल्फमणिबन्धकुकुन्दरावर्तकृकाटिकाश्चेति सन्धिमर्माणि ||७||
🔊 Audio coming soon
தத்ரைகாதஶ மாஂஸமர்மாணீத்யாதிவாக்யைஃ ப்ராகுத்திஷ்டாநாஂ மாஂஸாதிமர்மணாஂ நாமாந்யாஹ- தத்ரேத்யாதி| ஏதேஷாஂ மாஂஸாதிமர்மணாஂ ஸங்க்யா ப்ராகத்ரைவாத்யாயே வ்யாக்யாதா, தேநாத்ர ந வ்யாக்யாயதே||௭||
Adhikarana 7 (8-14) · Śloka 14
தாந்யேதாநி பஞ்சவிகல்பாநி பவந்தி; தத்யதா- ஸத்யஃப்ராணஹராணி, காலாந்தரப்ராணஹராணி, விஶல்யக்நாநி, வைகல்யகராணி, ருஜாகராணி சேதி | தத்ர ஸத்யஃப்ராணஹராண்யேகோநவிஂஶதிஃ, காலாந்தரப்ராணஹராணி த்ரயஸ்த்ரிஂஶத், த்ரீணி விஶல்யக்நாநி, சதுஶ்சத்வாரிஂஶத்வைகல்யகராணி, அஷ்டௌ ருஜாகராணீதி ||௮|| பவந்தி சாத்ர- ஶங்காடகாந்யதிபதிஃ ஶங்கௌ கண்டஸிரா குதம் | ஹதயஂ பஸ்திநாப்யௌ(பீ) ச க்நந்தி ஸத்யோ ஹதாநி து ||௯|| வக்ஷோமர்மாணி ஸீமந்ததலக்ஷிப்ரேந்த்ரபஸ்தயஃ | கடீகதருணே ஸந்தீ பார்ஶ்வஜௌ பஹதீ ச யா ||௧௦|| நிதம்பாவிதி சைதாநி காலாந்தரஹராணி து | உத்க்ஷேபௌ ஸ்தபநீ சைவ விஶல்யக்நாநி நிர்திஶேத் ||௧௧|| லோஹிதாக்ஷாணி ஜாநூர்வீகூர்சவிடபகூர்பராஃ | குகுந்தரே கக்ஷதரே விதுரே ஸககாடிகே ||௧௨|| அஂஸாஂஸபலகாபாங்கா நீலே மந்யே பணௌ ததா | வைகல்யகரணாந்யாஹுராவர்தௌ த்வௌ ததைவ ச ||௧௩|| குல்பௌ த்வௌ மணிபந்தௌ த்வௌ த்வே த்வே கூர்சஶிராஂஸி ச | ருஜாகராணி ஜாநீயாதஷ்டாவேதாநி புத்திமாந் | க்ஷிப்ராணி வித்தமாத்ராணி க்நந்தி காலாந்தரேண ச ||௧௪||
तान्येतानि पञ्चविकल्पानि भवन्ति; तद्यथा- सद्यःप्राणहराणि, कालान्तरप्राणहराणि, विशल्यघ्नानि, वैकल्यकराणि, रुजाकराणि चेति | तत्र सद्यःप्राणहराण्येकोनविंशतिः, कालान्तरप्राणहराणि त्रयस्त्रिंशत्, त्रीणि विशल्यघ्नानि, चतुश्चत्वारिंशद्वैकल्यकराणि, अष्टौ रुजाकराणीति ||८|| भवन्ति चात्र- शृङ्गाटकान्यधिपतिः शङ्खौ कण्ठसिरा गुदम् | हृदयं बस्तिनाभ्यौ(भी) च घ्नन्ति सद्यो हतानि तु ||९|| वक्षोमर्माणि सीमन्ततलक्षिप्रेन्द्रबस्तयः | कटीकतरुणे सन्धी पार्श्वजौ बृहती च या ||१०|| नितम्बाविति चैतानि कालान्तरहराणि तु | उत्क्षेपौ स्थपनी चैव विशल्यघ्नानि निर्दिशेत् ||११|| लोहिताक्षाणि जानूर्वीकूर्चविटपकूर्पराः | कुकुन्दरे कक्षधरे विधुरे सकृकाटिके ||१२|| अंसांसफलकापाङ्गा नीले मन्ये फणौ तथा | वैकल्यकरणान्याहुरावर्तौ द्वौ तथैव च ||१३|| गुल्फौ द्वौ मणिबन्धौ द्वौ द्वे द्वे कूर्चशिरांसि च | रुजाकराणि जानीयादष्टावेतानि बुद्धिमान् | क्षिप्राणि विद्धमात्राणि घ्नन्ति कालान्तरेण च ||१४||
🔊 Audio coming soon
தாந்யேவ ஸுகபாடார்தஂ ஶ்லோகைர்தர்ஶயந்நாஹ,- பவந்தீத்யாதி| சத்வாரி ஶங்காடகாநி, ஏகோऽதிபதிஃ; ஶங்கௌ த்வௌ, கண்டஸிரா அஷ்டௌ மாதகாஃ, குதஂ ஹதயஂ பஸ்திர்நாபீ சேத்யேகைகம், ஏவமேகோநவிஂஶதிஃ ஸத்யோக்நாநி| வக்ஷோமர்மாணீதி ஸ்தநமூலே த்வே, ஸ்தநரோஹிதே த்வே, அபலாபௌ த்வௌ, அபஸ்தம்பௌ த்வௌ, ஏவமஷ்டௌ வக்ஷோமர்மாணி; ஸீமந்தாஃ பஞ்ச, தலாநி சத்வாரி, க்ஷிப்ராணி சத்வாரி, இந்த்ரபஸ்தயஶ்சத்வாரஃ, த்வே கடீகதருணே, த்வௌ பார்ஶ்வஸந்தீ, த்வே பஹத்யௌ, த்வௌ நிதம்பௌ, ஏவஂ த்ரயஸ்த்ரிஂஶத் காலாந்தரப்ராணஹராணி| உத்க்ஷேபாவிதி உத்க்ஷேபௌ த்வௌ, ஏகா ஸ்தபநீ, ஏவஂ த்ரீணி விஶல்யக்நாநி| லோஹிதேத்யாதி சத்வாரி லோஹிதாக்ஷநாமதேயாநி, ஆணயஶ்சதஸ்ரஃ, ஜாநுநீ த்வே, சதஸ்ர உர்வ்யஃ, சத்வாரஃ கூர்சாஃ, விடபாதீநாமாவர்தாந்தாநாஂ த்ரயோதஶாநாஂ ப்ரத்யேகஂ த்வௌ த்வௌ, இதி சதுஶ்சத்வாரிஂஶத்வைகல்யகரணாநி| குல்பாவித்யாதி த்வௌ குல்பௌ, த்வௌ மணிபந்தௌ; த்வே த்வே கூர்சஶிராஂஸி சேதி த்வே கூர்சஶிரஸீ ஹஸ்தயோஃ, த்வே கூர்சஶிரஸீ பாதயோஃ, ஏவஂ சத்வாரி கூர்சஶிராஂஸி, இத்யஷ்டௌ ருஜாகராணி| பேதேந யத் பஞ்சப்ரகாரத்வமுக்தஂ தத்யத்யபி வக்ஷ்யமாணேந ‘மர்மாணி ஶல்யவிஷயார்தமுதாஹரந்தி’ இத்யாதிஶ்லோகப்ரதிபாதிதேந ப்ராணஹரவைகல்யகரேதி த்வித்வேந பாத்யதே, ததாऽபி ந தோஷோ பிஷஜாமாதரக்யாபநார்தத்வாத்த்வித்வஸ்யேதி||௮-௧௪||
Adhikarana 8 (15) · Śloka 15
மர்மாணி மாஂஸஸிராஸ்நாய்வஸ்திஸந்திஸந்நிபாதாஃ; தேஷு ஸ்வபாவத ஏவ விஶேஷேண ப்ராணாஸ்திஷ்டந்தி; தஸ்மாந்மர்மஸ்வபிஹதாஸ்தாஂஸ்தாந் பாவாநாபத்யந்தே ||௧௫||
मर्माणि मांससिरास्नाय्वस्थिसन्धिसन्निपाताः; तेषु स्वभावत एव विशेषेण प्राणास्तिष्ठन्ति; तस्मान्मर्मस्वभिहतास्तांस्तान् भावानापद्यन्ते ||१५||
🔊 Audio coming soon
இதாநீஂ ப்ராணஹராதிகஂ கர்ம மர்மணாஂ ஸயுக்திகஂ தர்ஶயந்நாஹ- மர்மாணீத்யாதி| ஸந்நிபாதஃ ஸஂஶ்லேஷோऽத்யந்தமிஶ்ரீபாவ இதி யாவத்| ஸர்வேஷாஂ ஸர்வத்ர மர்மணி ஸஂஶ்லேஷேऽபி மாஂஸமர்ம ஸிராமர்மாதிவ்யவஹார ஆதிக்யமாஶ்ரித்ய, பார்திவாதிவ்யவஹாரவத்| ஸ்வபாவத இதி ஹேத்வந்தரநிரபேக்ஷதயா| ப்ராணா அக்ந்யாதயஃ| தாஂஸ்தாநிதி ‘இந்த்ரியார்தேஷ்வஸம்ப்ராப்திர்மநோபுத்திவிபர்யய’ இத்யாதிகாநத்ரைவோக்தாந்| அந்யே து “ப்ரமஃ ப்ரலாபஃ பதநஂ ப்ரமோஹ” (ஸூ.௨௫) இத்யாதிகாந் ஸூத்ரஸ்தாநோக்தாநாஹுஃ||௧௫||
Adhikarana 9 (16) · Śloka 16
தத்ர ஸத்யஃப்ராணஹராண்யாக்நேயாநி, அக்நிகுணேஷ்வாஶு க்ஷீணேஷு க்ஷபயந்தி; காலாந்தரப்ராணஹராணி ஸௌம்யாக்நேயாநி, அக்நிகுணேஷ்வாஶு க்ஷீணேஷு க்ரமேண ச ஸோமகுணேஷு காலாந்தரேண க்ஷபயந்தி; விஶல்யப்ராணஹராணி வாயவ்யாநி, ஶல்யமுகாவருத்தோ யாவதந்தர்வாயுஸ்திஷ்டதி தாவஜ்ஜீவதி, உத்ததமாத்ரே து ஶல்யே மர்மஸ்தாநாஶ்ரிதோ வாயுர்நிஷ்க்ராமதி, தஸ்மாத் ஸஶல்யோ ஜீவத்யுத்ததஶல்யோ ம்ரியதே (பாகாத்பதிதஶல்யோ வா ஜீவதி); வைகல்யகராணி ஸௌம்யாநி, ஸோமோ ஹி ஸ்திரத்வாச்சைத்யாச்ச ப்ராணாவலம்பநஂ கரோதி; ருஜாகராண்யக்நிவாயுகுணபூயிஷ்டாநி, விஶேஷதஶ்ச தௌ ருஜாகரௌ; பாஞ்சபௌதிகீஂ ச ருஜாமாஹுரேகே ||௧௬||
तत्र सद्यःप्राणहराण्याग्नेयानि, अग्निगुणेष्वाशु क्षीणेषु क्षपयन्ति; कालान्तरप्राणहराणि सौम्याग्नेयानि, अग्निगुणेष्वाशु क्षीणेषु क्रमेण च सोमगुणेषु कालान्तरेण क्षपयन्ति; विशल्यप्राणहराणि वायव्यानि, शल्यमुखावरुद्धो यावदन्तर्वायुस्तिष्ठति तावज्जीवति, उद्धृतमात्रे तु शल्ये मर्मस्थानाश्रितो वायुर्निष्क्रामति, तस्मात् सशल्यो जीवत्युद्धृतशल्यो म्रियते (पाकात्पतितशल्यो वा जीवति); वैकल्यकराणि सौम्यानि, सोमो हि स्थिरत्वाच्छैत्याच्च प्राणावलम्बनं करोति; रुजाकराण्यग्निवायुगुणभूयिष्ठानि, विशेषतश्च तौ रुजाकरौ; पाञ्चभौतिकीं च रुजामाहुरेके ||१६||
🔊 Audio coming soon
கஸ்மாத் புநரத்ர ஸமாநேऽபி ப்ராணோபகாதே ஸத்யஃப்ராணஹரகாலாந்தரப்ராணஹராதிவிஶேஷ இத்யாஹ- தத்ரேத்யாதி| ஆக்நேயாநீதி யத்யபி “ஸோமமாருததேஜாஂஸி ரஜஃஸத்த்வதமாஂஸி ச| மர்மஸு ப்ராயஶஃ புஂஸாஂ பூதாத்மா சாவதிஷ்டதே” இத்யுக்தஂ, ததாऽப்யாக்நேயேஷு மர்மஸ்வதிகஂ தேஜஃ, ஸௌம்யேஷு ஸோம இத்யாதி ஜ்ஞேயம்| அக்நிகுணேஷ்வாஶுக்ஷீணேஷ்விதி அக்நேராஶுகாரித்வாதித்யர்தஃ| தாவிதி அக்நிவாயூ விஶேஷேண ருஜாகரௌ; ஸாமாந்யேந புநஃ ஸோமோऽபி, கபவ்ரணே வேதநாஸம்பவாத்| ருஜாயாமேவ த்விதீயமேகீயமதஂ தர்ஶயந்நாஹ- பாஞ்சபௌதிகீமித்யாதி||௧௬||
Adhikarana 10 (17) · Śloka 17
கேசிதாஹுர்மாஂஸாதீநாஂ பஞ்சாநாமபி ஸமஸ்தாநாஂ விவத்தாநாஂ ஸமவாயாத் ஸத்யஃப்ராணஹராணி, ஏகஹீநாநாமல்பாநாஂ வா காலாந்தரப்ராணஹராணி, த்விஹீநாநாஂ விஶல்யப்ராணஹராணி , த்ரிஹீநாநாஂ வைகல்யகராணி, ஏகஸ்மிந்நேவ ருஜாகராணீதி | நைவஂ, யதோऽஸ்திமர்மஸ்வப்யபிஹதேஷு ஶோணிதாகமநஂ பவதி ||௧௭||
केचिदाहुर्मांसादीनां पञ्चानामपि समस्तानां विवृद्धानां समवायात् सद्यःप्राणहराणि, एकहीनानामल्पानां वा कालान्तरप्राणहराणि, द्विहीनानां विशल्यप्राणहराणि , त्रिहीनानां वैकल्यकराणि, एकस्मिन्नेव रुजाकराणीति | नैवं, यतोऽस्थिमर्मस्वप्यभिहतेषु शोणितागमनं भवति ||१७||
🔊 Audio coming soon
ஸத்யஃப்ராணஹராதிவிஶேஷஸ்ய த்விதீயதர்ஶநே வ்யவஸ்தாஂ தர்ஶயந்நாஹ- கேசிதித்யாதி| யத்யபி குதபஸ்திநாபிஹதயேஷு ஸத்யஃப்ராணஹரமர்மஸ்வஸ்தீநி ந வ்யக்தாநி ததாऽப்யவ்யக்தாநாமஸ்த்நாஂ ஶக்திரூபேணாவஸ்தாநாத் பஞ்சாநாஂ ஸமவாய உத்பத்யத ஏவ | ஏகஹீநாநாமித்யத்ர ஹீநஶப்தோऽத்யந்தாபாவே வர்ததே, ந து ந்யூநத்வே| ஏகஹீநாநி புநஃ ஸ்தநமூலாபலாபாபஸ்தம்பஸ்ரீமந்தகடீகதருணபார்ஶ்வஸந்திபஹதீநிதம்பாநி மாஂஸஹீநாநி, ஸ்தநரோஹிததலஹதயக்ஷிப்ரேந்த்ரபஸ்தயோऽஸ்திஹீநாஃ; த்விஹீநாநி புநருத்க்ஷேபௌ மாஂஸஸந்திஹீநௌ; த்ரிஹீநாநி புநர்லோஹிதாக்ஷாணி ஸ்நாயுஸந்த்யஸ்திஹீநாநி, ஸ்தபநீ மாஂஸஸிராஸ்நாயுஹீநா, ஜாநுநீ மாஂஸஸிராஸ்நாயுஹீநே, உர்வ்யோऽஸ்திமாஂஸஸ்நாயுஹீநாஃ, விடபே மாஂஸஸிராஸ்திஹீநே, கூர்பரௌ மாஂஸஸிராஸ்நாயுஹீநௌ, குகுந்தரே மாஂஸஸ்நாயுஸிராஹீநே , கக்ஷதரே ஸிராஸ்திஸந்திஹீநே, விதுரே மாஂஸஸிராஸந்திஹீநே, ககாடிகே மாஂஸஸிராஸ்நாயுஹீநே, அஂஸௌ மாஂஸஸிராஸந்திஹீநௌ, அஂஸபலகே மாஂஸஸ்நாயுஸந்திஹீநே, நீலே மந்யே பணே ச மாஂஸஸந்த்யஸ்திஹீநே, ஆவர்தௌ மாஂஸஸிராஸ்நாயுஹீநௌ, அபாங்கௌ மாஂஸஸ்நாயுஸந்திஹீநௌ| ஏகஸ்மிந்நிதி மாஂஸாதிஸந்த்யந்தாதேகஸ்மிந்நவஶிஷ்டே ருஜாகராணி பவந்தி, குல்பமணிபந்தாஸ்ததா கூர்சஶிராஂஸி மாஂஸஸிராஸ்நாய்வஸ்திஹீநாநி| நைவமிதி ஸ்வதர்ஶநே ஸர்வமர்மணாஂ மாஂஸஸிராஸ்நாய்வஸ்திஸந்திஸந்நிபாதத்வாதேவ த்வித்ர்யாதிஹீநமஸம்யகித்யர்தஃ| குதஃ ஸ்வதர்ஶநே ஸர்வாணி ஸர்வத்ர ஸந்தீத்யாஹ- யத இத்யாதி| யதஶ்சாஸ்திவித்தேஷ்வபி ஶோணிததர்ஶநஂ பவத்யதஃ ப்ரத்யக்ஷாத் ப்ரமாணாத் ஸர்வாணி மாஂஸாதீநி ஸர்வத்ர மர்மணி பவந்தீதி ஜ்ஞாதவ்யம்||௧௭||
Adhikarana 11 (18) · Śloka 18
சதுர்விதா யாஸ்து ஸிராஃ ஶரீரே ப்ராயேண தா மர்மஸு ஸந்நிவிஷ்டாஃ | ஸ்நாய்வஸ்திமாஂஸாநி ததைவ ஸந்தீந் ஸந்தர்ப்ய தேஹஂ ப்ரதியாபயந்தி ||௧௮||
चतुर्विधा यास्तु सिराः शरीरे प्रायेण ता मर्मसु सन्निविष्टाः | स्नाय्वस्थिमांसानि तथैव सन्धीन् सन्तर्प्य देहं प्रतियापयन्ति ||१८||
🔊 Audio coming soon
ஏததேவ தர்ஶயந்நாஹ- சதுரித்யாதி| சதுர்விதா இதி வாதபித்தஶ்லேஷ்மரக்தவஹாஃ| மர்மஸ்வித்யாதி| ஏதேந ஸிராணாஂ ஸ்நாய்வஸ்திமாஂஸஸந்திகதத்வஂ போதிதம், அத ஏவாஸ்திவித்தேऽபி ஶோணிதாகமநமித்யர்தஃ||௧௮||
Adhikarana 12 (19-20) · Śloka 20
ததஃ க்ஷதே மர்மணி தாஃ ப்ரவத்தஃ ஸமந்ததோ வாயுரபிஸ்தணோதி | விவர்தமாநஸ்து ஸ மாதரிஶ்வா ருஜஃ ஸுதீவ்ராஃ ப்ரதநோதி காயே ||௧௯|| ருஜாபிபூதஂ து ததஃ ஶரீரஂ ப்ரலீயதே நஶ்யதி சாஸ்ய ஸஞ்ஜ்ஞா | அதோ ஹி ஶல்யஂ விநிஹர்துமிச்சந்மர்மாணி யத்நேந பரீக்ஷ்ய கர்ஷேத் ||௨௦||
ततः क्षते मर्मणि ताः प्रवृद्धः समन्ततो वायुरभिस्तृणोति | विवर्धमानस्तु स मातरिश्वा रुजः सुतीव्राः प्रतनोति काये ||१९|| रुजाभिभूतं तु ततः शरीरं प्रलीयते नश्यति चास्य सञ्ज्ञा | अतो हि शल्यं विनिहर्तुमिच्छन्मर्माणि यत्नेन परीक्ष्य कर्षेत् ||२०||
🔊 Audio coming soon
இதாநீஂ யதைகதேஶஜேऽபி ப்ரஹாரே மர்மவித்தஸ்ய க்ரமேண ஸகலஶரீரே வாதாதிதோஷவ்யாப்த்யா ருஜாவேகேந சேதநாதாதோர்வியோகஸ்ததா தர்ஶயந்நாஹ- தத இத்யாதி| தாஃ ஸிராஃ, ப்ரவத்தோ வாயுஃ, ஸமந்ததஃ ஸர்வதஃ, அபிஸ்தணோதி ஸஞ்சாதயதி| ஶரீரஂ ப்ரலீயதே ப்ரலயஂ கச்சதி ஶரீரயந்த்ரஂ விகட்டயதீத்யர்தஃ| தஸ்மிந் பாஞ்சபௌதிகே ஶரீரே ப்ரலீநே ஸஞ்ஜ்ஞாஷஷ்டஶ்சேதநாதாதுரபி நஶ்யதி| ‘தாஃ ப்ரவத்த’ இத்யத்ர ‘தாஸு வத்த’ இதி கேசித் படந்தி வ்யாக்யாநயந்தி ச- தாஸு ஸிராஸு வத்தோ வாயுஃ ஸமந்ததஃ ஸகலஂ ஶரீரமபிஸ்தணோதி ஸஞ்சாதயதீத்யர்தஃ||௧௯-௨௦||
Adhikarana 13 (21) · Śloka 21
ஏதேந ஶேஷஂ வ்யாக்யாதம் ||௨௧||
एतेन शेषं व्याख्यातम् ||२१||
🔊 Audio coming soon
ஏதேநேதி ருகாதிரூபேண வாயோர்லக்ஷணேந, ஶேஷமிதி தாஹாதி ஸ்ரோதோநிரோதாதி ச பித்தஶ்லேஷ்மணோர்லக்ஷணஂ வ்யாக்யாதமேவேத்யர்தஃ||௨௧||
Adhikarana 14 (22) · Śloka 22
தத்ர ஸத்யஃப்ராணஹரமந்தே வித்தஂ காலாந்தரேண மாரயதி, காலாந்தரப்ராணஹரமந்தே வித்தஂ வைகல்யமாபாதயதி, விஶல்யக்நஂ வைகல்யகரஂ ச பவதி, வைகல்யகரஂ காலாந்தரேண க்லேஶயதி ருஜாஂ ச கரோதி, ருஜாகரமதீவ்ரவேதநஂ பவதி ||௨௨||
तत्र सद्यःप्राणहरमन्ते विद्धं कालान्तरेण मारयति, कालान्तरप्राणहरमन्ते विद्धं वैकल्यमापादयति, विशल्यघ्नं वैकल्यकरं च भवति, वैकल्यकरं कालान्तरेण क्लेशयति रुजां च करोति, रुजाकरमतीव्रवेदनं भवति ||२२||
🔊 Audio coming soon
தேஷாஂ ஸத்யஃப்ராணஹராதீநாஂ ஸ்வகர்ம யந்நியதஂ தத்காரணவிகல்பாத் வ்யபிசாரயந்நாஹ- தத்ரேத்யாதி| அந்தே வித்தஂ ஸமீபே வித்தஂ, மத்யே வித்தஂ து ஸத்ய ஏவேத்யர்தஃ; ஏதேந பூர்வஂ பூர்வஂ மர்ம காரணவைகல்யாத் பரஸ்ய பரஸ்ய கார்யஂ கரோதி, ஏவஂ பரஂ பரமபி மர்மாதிவித்தாதிகாரணவஶாத் பூர்வஸ்ய பூர்வஸ்ய கர்ம கரோதி| அத ஏவ தேஷ்வித்யாதிநா க்ஷிப்ராணி கதாசிதாஶு மாரயந்தீத்யக்ரே வக்ஷ்யதி||௨௨||
Adhikarana 15 (23) · Śloka 23
தத்ர ஸத்யஃப்ராணஹராணி ஸப்தராத்ராப்யந்தராந்மாரயந்தி, காலாந்தரப்ராணஹராணி பக்ஷாந்மாஸாத்வா, தேஷ்வபி து க்ஷிப்ராணி கதாசிதாஶு மாரயந்தி, விஶல்யப்ராணஹராணி வைகல்யகராணி ச கதாசிதத்யபிஹதாநி மாரயந்தி ||௨௩||
तत्र सद्यःप्राणहराणि सप्तरात्राभ्यन्तरान्मारयन्ति, कालान्तरप्राणहराणि पक्षान्मासाद्वा, तेष्वपि तु क्षिप्राणि कदाचिदाशु मारयन्ति, विशल्यप्राणहराणि वैकल्यकराणि च कदाचिदत्यभिहतानि मारयन्ति ||२३||
🔊 Audio coming soon
இதாநீஂ ஸத்யஃப்ராணஹராதிமர்மணாஂ மாரணே காலாவதிஂ தர்ஶயந்நாஹ- தத்ர ஸத்ய இத்யாதி| யத்யபி ஸத்யஃஶப்தஸ்தத்க்ஷணவாசீ ததாऽபி ஸத்யஃப்ராணஹராணீத்யத்ர ஸத்யஃஶப்தஃ ஸப்தாஹாப்யந்தரபரோ ஜ்ஞாதவ்யஃ, ஸப்தராத்ராந்மாரயந்தீத்யுக்தத்வாத்| தேஷ்வபீதி காலாந்தரப்ராணஹரேஷ்வபீத்யர்தஃ| கதாசிதாஶு மாரயந்தி ‘அதிஹதாநி’ இதி ஶேஷஃ, அநதிஹதாநி து காலாந்தரேணைவ மாரயந்தி; ஏதச்சோபலக்ஷணஂ, தேந ருஜாகராண்யேவஂ வைகல்யஂ ஜநயந்தி; ஏவஂ வைகல்யாதிஷ்வபி ஸ்வநியதகர்மவ்யபிசாரஃ||௨௩||
Adhikarana 16 (24) · Śloka 24
அத ஊர்த்வஂ ஸக்திமர்மாணி வ்யாக்யாஸ்யாமஃ- தத்ர பாதஸ்யாங்குஷ்டாங்குல்யோர்மத்யே க்ஷிப்ரஂ நாம மர்ம, தத்ர வித்தஸ்யாக்ஷேபகேண மரணஂ; மத்யமாங்குலீமநுபூர்வேண மத்யே பாததலஸ்ய தலஹதயஂ நாம , தத்ர ருஜாபிர்மரணஂ; க்ஷிப்ரஸ்யோபரிஷ்டாதுபயதஃ கூர்சோ நாம, தத்ர பாதஸ்ய ப்ரமணவேபநே பவதஃ; குல்பஸந்தேரத உபயதஃ கூர்சஶிரஃ, தத்ர ருஜாஶோபௌ; பாதஜங்கயோஃ ஸந்தாநே குல்பஃ, தத்ர ருஜஃ ஸ்தப்தபாததா கஞ்ஜதா வா; பார்ஷ்ணிஂ ப்ரதி ஜங்காமத்யே இந்த்ரபஸ்திஃ, தத்ர ஶோணிதக்ஷயேண மரணஂ; ஜங்கோர்வோஃ ஸந்தாநே ஜாநு, தத்ர கஞ்ஜதா; ஜாநுந ஊர்த்வமுபயதஸ்த்ர்யங்குலமாணீ , தத்ர ஶோபாபிவத்திஃ ஸ்தப்தஸக்திதா ச; ஊருமத்யே உர்வீ, தத்ர ஶோணிதக்ஷயாத் ஸக்திஶோஷஃ; உர்வ்யா ஊர்த்வமதோ வங்க்ஷணஸந்தேரூருமூலே லோஹிதாக்ஷஂ, தத்ர லோஹிதக்ஷயேண மரணஂ பக்ஷாகாதோ வா; வங்க்ஷணவஷணயோரந்தரே விடபஂ, தத்ர ஷாண்ட்யமல்பஶுக்ரதா வா பவதி; ஏவமேதாந்யேகாதஶ ஸக்திமர்மாணி வ்யாக்யாதாநி | ஏதேநேதரஸக்தி பாஹூ ச வ்யாக்யாதௌ | விஶேஷதஸ்து யாநி ஸக்த்நி குல்பஜாநுவிடபாநி, தாநி பாஹௌ மணிபந்தகூர்பரகக்ஷதராணி ; யதா வங்க்ஷணவஷணயோரந்தரே விடபமேவஂ வக்ஷஃகக்ஷயோர்மத்யே கக்ஷதரஂ, தஸ்மிந் வித்தே த ஏவோபத்ரவாஃ; விஶேஷதஸ்து மணிபந்தே குண்டதா, கூர்பராக்யே குணிஃ, கக்ஷதரே பக்ஷாகாதஃ | ஏவமேதாநி சதுஶ்சத்வாரிஂஶச்சாகாஸு மர்மாணி வ்யாக்யாதாநி ||௨௪||
अत ऊर्ध्वं सक्थिमर्माणि व्याख्यास्यामः- तत्र पादस्याङ्गुष्ठाङ्गुल्योर्मध्ये क्षिप्रं नाम मर्म, तत्र विद्धस्याक्षेपकेण मरणं; मध्यमाङ्गुलीमनुपूर्वेण मध्ये पादतलस्य तलहृदयं नाम , तत्र रुजाभिर्मरणं; क्षिप्रस्योपरिष्टादुभयतः कूर्चो नाम, तत्र पादस्य भ्रमणवेपने भवतः; गुल्फसन्धेरध उभयतः कूर्चशिरः, तत्र रुजाशोफौ; पादजङ्घयोः सन्धाने गुल्फः, तत्र रुजः स्तब्धपादता खञ्जता वा; पार्ष्णिं प्रति जङ्घामध्ये इन्द्रबस्तिः, तत्र शोणितक्षयेण मरणं; जङ्घोर्वोः सन्धाने जानु, तत्र खञ्जता; जानुन ऊर्ध्वमुभयतस्त्र्यङ्गुलमाणी , तत्र शोफाभिवृद्धिः स्तब्धसक्थिता च; ऊरुमध्ये उर्वी, तत्र शोणितक्षयात् सक्थिशोषः; उर्व्या ऊर्ध्वमधो वङ्क्षणसन्धेरूरुमूले लोहिताक्षं, तत्र लोहितक्षयेण मरणं पक्षाघातो वा; वङ्क्षणवृषणयोरन्तरे विटपं, तत्र षाण्ढ्यमल्पशुक्रता वा भवति; एवमेतान्येकादश सक्थिमर्माणि व्याख्यातानि | एतेनेतरसक्थि बाहू च व्याख्यातौ | विशेषतस्तु यानि सक्थ्नि गुल्फजानुविटपानि, तानि बाहौ मणिबन्धकूर्परकक्षधराणि ; यथा वङ्क्षणवृषणयोरन्तरे विटपमेवं वक्षःकक्षयोर्मध्ये कक्षधरं, तस्मिन् विद्धे त एवोपद्रवाः; विशेषतस्तु मणिबन्धे कुण्ठता, कूर्पराख्ये कुणिः, कक्षधरे पक्षाघातः | एवमेतानि चतुश्चत्वारिंशच्छाखासु मर्माणि व्याख्यातानि ||२४||
🔊 Audio coming soon
அத ஊர்த்வமித்யாதி| தத்ர பாதாங்குஷ்டேத்யாதி ஸ்நாயுமர்மேதமர்தாங்குலஂ காலாந்தரப்ராணஹரஂ ச| மத்யமாங்குலீமித்யாதி மத்யமாங்குலிமநுலக்ஷீகத்ய க்ரமேண பாததலஸ்ய மத்யே தலஹதயஂ, மாஂஸமர்மேதமர்தாங்குலஂ காலாந்தரப்ராணஹரஂ ச| உபரிஷ்டாதித்யத்ர ‘த்வ்யங்குலே’ இதி ஶேஷஃ, உபயத இதி ஊர்த்வமதஶ்ச, தத்ர கூர்சே, ‘வித்தே’ இதி ஶேஷஃ; ஸ்நாயுமர்மேதஂ சதுரங்குலஂ வைகல்யகரஂ ச| குல்பேத்யாதி இதமபி ஸ்நாயுமர்ம ஏகாங்குலஂ வைகல்யகரஂ ச| பாதேத்யாதி| ஸந்திமர்மேதஂ த்வ்யங்குலப்ரமாணஂ வைகல்யகரஂ ச| பார்ஷ்ணிமித்யாதி| மாஂஸமர்மேதமர்தாங்குலஂ பார்ஷ்ணிஂ ப்ரதி த்ரயோதஶாங்குலே ஸ்திதஂ காலாந்தரப்ராணஹரஂ ச; போஜஸ்து த்வ்யங்குலப்ரமாணமாஹ, போஜதர்ஶநாத்கயதாஸோऽபி மர்மமாநஸூத்ரே “த்வ்யங்குலமிந்த்ரபஸ்திமர்ம” இதி படித்வா வ்யாக்யாயதி| ஜங்கேத்யாதி ஸந்திமர்மேதஂ த்ர்யங்குலப்ரமாணஂ வைகல்யகரஂ ச| ஜாநுந இத்யாதி ஜாநுந ஊர்த்வஂ த்ர்யங்குலே உபயத ஊர்த்வமதஶ்ச, ஸ்நாயுமர்மேதமர்தாங்குலஂ வைகல்யகரஂ ச, கயீ து த்ர்யங்குலமாநமேததாஹ- ஊருமத்யே இத்யாதி| ஸிராமர்மேதமேகாங்குலஂ வைகல்யகரஂ ச| வங்க்ஷணேத்யாதி ஸ்நாயுமர்மேதமேகாங்குலஂ வைகல்யகரஂ ச| ஏவமித்யாதி| ஏதேநைகாதஶமர்மநிர்தேஶேந| விஶேஷத இத்யாதி| மணிபந்தஃ பாணிமூலஂ, கர்பூரஃ கபோணிஃ ‘குஹுணீ’ இதி லோகே| தஸ்மிந்நித்யாதி| தஸ்மிந்நிதி மணிபந்தாதௌ| த ஏவேதி குல்பாதிவதஜாதாஃ| விஶேஷதஸ்த்வித்யாதி| குண்டதா கரஸ்யாகர்மண்யத்வம்| குணிஃ ஸங்குசிதபாஹுமத்யஃ| ஏதேநேதரோ பாஹுர்வ்யாக்யாதஃ| உபஸஂஹாரமாஹ- ஏவமித்யாதி||௨௪||
Adhikarana 17 (25) · Śloka 25
அத ஊர்த்வமுதரோரஸோர்மர்மாண்யநுவ்யாக்யாஸ்யாமஃ - தத்ர வாதவர்சோநிரஸநஂ ஸ்தூலாந்த்ரப்ரதிபத்தஂ குதஂ நாம மர்ம, தத்ர ஸத்யோமரணஂ; அல்பமாஂஸஶோணிதோऽப்யந்தரதஃ கட்யாஂ மூத்ராஶயோ பஸ்திஃ, தத்ராபி ஸத்யோமரணமஶ்மரீவ்ரணாததே, தத்ராப்யுபயதோ பிந்நே ந ஜீவதி, ஏகதோ பிந்நே மூத்ரஸ்ராவீ வ்ரணோ பவதி, ஸ து யத்நேநோபக்ராந்தோ ரோஹதி; பக்வாமாஶயயோர்மத்யே ஸிராப்ரபவா நாபிஃ, தத்ராபி ஸத்யோ மரணஂ; ஸ்தநயோர்மத்யமதிஷ்டாயோரஸ்யாமாஶயத்வாரஂ ஸத்த்வரஜஸ்தமஸாமதிஷ்டாநஂ ஹதயஂ, தத்ராபி ஸத்ய ஏவ மரணஂ; ஸ்தநயோரதஸ்தாத் த்வ்யங்குலமுபயதஃ ஸ்தநமூலே, தத்ர கபபூர்ணகோஷ்டதயா (காஸஶ்வாஸாப்யாஂ ) ம்ரியதே; ஸ்தநசூசுகயோரூர்த்வஂ த்வ்யங்குலமுபயதஃ ஸ்தநரோஹிதௌ , தத்ர லோஹிதபூர்ணகோஷ்டதயா காஸஶ்வாஸாப்யாஂ ச ம்ரியதே; அஂஸகூடயோரதஸ்தாத் பார்ஶ்வோபரிபாகயோரபலாபௌ நாம, தத்ர ரக்தேந பூயபாவஂ கதேந மரணஂ; உபயத்ரோரஸோ நாட்யௌ வாதவஹே அபஸ்தம்பௌ நாம, தத்ர வாதபூர்ணகோஷ்டதயா காஸஶ்வாஸாப்யாஂ ச மரணம்; ஏவமேதாந்யுதரோரஸோர்த்வாதஶ மர்மாணி வ்யாக்யாதாநி ||௨௫||
अत ऊर्ध्वमुदरोरसोर्मर्माण्यनुव्याख्यास्यामः - तत्र वातवर्चोनिरसनं स्थूलान्त्रप्रतिबद्धं गुदं नाम मर्म, तत्र सद्योमरणं; अल्पमांसशोणितोऽभ्यन्तरतः कट्यां मूत्राशयो बस्तिः, तत्रापि सद्योमरणमश्मरीव्रणादृते, तत्राप्युभयतो भिन्ने न जीवति, एकतो भिन्ने मूत्रस्रावी व्रणो भवति, स तु यत्नेनोपक्रान्तो रोहति; पक्वामाशययोर्मध्ये सिराप्रभवा नाभिः, तत्रापि सद्यो मरणं; स्तनयोर्मध्यमधिष्ठायोरस्यामाशयद्वारं सत्त्वरजस्तमसामधिष्ठानं हृदयं, तत्रापि सद्य एव मरणं; स्तनयोरधस्ताद् द्व्यङ्गुलमुभयतः स्तनमूले, तत्र कफपूर्णकोष्ठतया (कासश्वासाभ्यां ) म्रियते; स्तनचूचुकयोरूर्ध्वं द्व्यङ्गुलमुभयतः स्तनरोहितौ , तत्र लोहितपूर्णकोष्ठतया कासश्वासाभ्यां च म्रियते; अंसकूटयोरधस्तात् पार्श्वोपरिभागयोरपलापौ नाम, तत्र रक्तेन पूयभावं गतेन मरणं; उभयत्रोरसो नाड्यौ वातवहे अपस्तम्भौ नाम, तत्र वातपूर्णकोष्ठतया कासश्वासाभ्यां च मरणम्; एवमेतान्युदरोरसोर्द्वादश मर्माणि व्याख्यातानि ||२५||
🔊 Audio coming soon
அத இத்யாதி| நிரஸநஂ ப்ரேரகஂ, மாஂஸமர்மேதஂ சதுரங்குலஂ ஸத்யோகாதி ச| அல்பேத்யாதி கட்யாமித்யுபலக்ஷணஂ, தேந நாபிபஷ்டமுஷ்ககுதவங்க்ஷணஶேபாஂஸி கஹ்யந்தே; ததுக்தஂ- “நாபிபஷ்டகடீமுஷ்ககுதவங்க்ஷணஶேபஸாம்| ஏகத்வாரஸ்தநுத்வக்கோ மத்யே பஸ்திரதோமுகஃ” (நி.௩) இதி| ஸத்யோமரணமஶ்மரீவ்ரணாததே பவதீதி ஸம்பந்தஃ| தத்ராபீதி அஶ்மரீநிமித்தே இத்யர்தஃ| உபயதோ பிந்நே ‘பஸ்தௌ’ இதி ஶேஷஃ| ஸ்நாயுமர்மேதஂ சதுரங்குலஂ ஸத்யோகாதி ச| பக்வேத்யாதி ஸிராமர்மேதஂ சதுரங்குலஂ ச| ஸ்தநயோரித்யாதி ஸிராமர்மேதஂ கமலமுகுலாகாரமதோமுகஂ சதுரங்குலஂ ச| ஸ்தநயோரதஸ்தாதித்யாதி உபயதஃ ஸ்தநயோரதஸ்தாத் த்வ்யங்குலப்ரதேஶே ஸ்தநமூலே மர்மணீ, உபயதோக்ரஹணாத் பதக் பதக் ஸ்தநஸ்யாதஃ ஸ்தநமூலஂ மர்மேதி கம்யதே, அந்யதா ஸ்தநயோரதஸ்தாதித்யுக்தே மிலிதயோரேவ ஸ்தநயோரதஸ்தாதிதீதஶேऽர்தே ஸ்தநயுகமத்யஸ்யாதஸ்தாத் ஸ்தநமூலாக்யஂ மர்மத்வயமித்யநிஷ்டஂ ஸ்யாத், இமே ஸிராமர்மணீ த்வ்யங்குலே காலாந்தரப்ராணஹரே ச| ஸ்தநசூசுகயோரித்யாதி ஸ்தநயோஶ்சூசுகே ஸ்தநசூசுகே; பூர்வவாக்யாத் ‘த்வ்யங்குலே’ இத்யநுவர்ததே, தேந ஸ்தநசூசுகயோரூர்த்வஂ த்வ்யங்குலே ஸ்தநரோஹிதே த்வே மர்மணீ; ததுக்தஂ- “ஸ்தநசூசுகயோரூர்த்வஂ த்வ்யங்குலாத் ஸ்தநரோஹிதே| அர்தாங்குலமிதே மாஂஸமர்மணீ பரிகீர்திதே|| ரக்தபூரிதகோஷ்டஸ்ய காலாந்மரணகாரிணீ” இதி; வத்தவாக்படேந “ஸ்தநசூசுகயோரூர்த்வஂ த்வ்யங்குலமுபயதஃ ஸ்தநரோஹிதே” (அ.ஸஂ.ஶா.௭) இத்யுக்தஂ; மாஂஸமர்மணீ ஸத்யோகாதிநீ| அஂஸேத்யாதி ஸிராமர்மணீ அர்தாங்குலே காலாந்தரப்ராணஹரே ச| உபயத்ரோரஸ இதி உரஸோ த்வயோஃ பார்ஶ்வயோரித்யர்தஃ, ஸிராமர்மணீ அர்தாங்குலப்ரமாணே காலாந்தரப்ராணஹரே ச||௨௫||
Adhikarana 18 (26) · Śloka 26
அத ஊர்த்வஂ பஷ்டமர்மாணி வ்யாக்யாஸ்யாமஃ - தத்ர பஷ்டவஂஶமுபயதஃ ப்ரதிஶ்ரோணிகாண்டமஸ்திநீ கடீகதருணே, தத்ர ஶோணிதக்ஷயாத் பாண்டுர்விவர்ணோ ஹீநரூபஶ்ச ம்ரியதே; பார்ஶ்வயோர்ஜகநபஹிர்பாகே பஷ்டவஂஶமுபயதோ குகுந்தரே, தத்ர ஸ்பர்ஶாஜ்ஞாநமதஃகாயே சேஷ்டோபகாதஶ்ச; ஶ்ரோணீகாண்டயோருபர்யாஶயாச்சாதநௌ பார்ஶ்வாந்தரப்ரதிபத்தௌ நிதம்பௌ, தத்ராதஃகாயஶோஷோ தௌர்பல்யாச்ச மரணஂ; அதஃபார்ஶ்வாந்தரப்ரதிபத்தௌ ஜகநபார்ஶ்வமத்யயோஸ்திர்யகூர்த்வஂ ச ஜகநாத் பார்ஶ்வஸந்தீ, தத்ர லோஹிதபூர்ணகோஷ்டதயா ம்ரியதே; ஸ்தநமூலாதஜூபயதஃ பஷ்டவஂஶஸ்ய பஹதீ, தத்ர ஶோணிதாதிப்ரவத்திநிமித்தைருபத்ரவைர்ம்ரியதே; பஷ்டோபரி பஷ்டவஂஶமுபயதஸ்த்ரிகஸம்பத்தே அஂஸபலகே, தத்ர பாஹ்வோஃ ஸ்வாபஶோஷௌ ; பாஹுமூர்தக்ரீவாமத்யேஂऽஸபீடஸ்கந்தபந்தநாவஂஸௌ, தத்ர ஸ்தப்தபாஹுதா; ஏவமேதாநி சதுர்தஶ பஷ்டமர்மாணி வ்யாக்யாதாநி ||௨௬||
अत ऊर्ध्वं पृष्ठमर्माणि व्याख्यास्यामः - तत्र पृष्ठवंशमुभयतः प्रतिश्रोणिकाण्डमस्थिनी कटीकतरुणे, तत्र शोणितक्षयात् पाण्डुर्विवर्णो हीनरूपश्च म्रियते; पार्श्वयोर्जघनबहिर्भागे पृष्ठवंशमुभयतो कुकुन्दरे, तत्र स्पर्शाज्ञानमधःकाये चेष्टोपघातश्च; श्रोणीकाण्डयोरुपर्याशयाच्छादनौ पार्श्वान्तरप्रतिबद्धौ नितम्बौ, तत्राधःकायशोषो दौर्बल्याच्च मरणं; अधःपार्श्वान्तरप्रतिबद्धौ जघनपार्श्वमध्ययोस्तिर्यगूर्ध्वं च जघनात् पार्श्वसन्धी, तत्र लोहितपूर्णकोष्ठतया म्रियते; स्तनमूलादृजूभयतः पृष्ठवंशस्य बृहती, तत्र शोणितातिप्रवृत्तिनिमित्तैरुपद्रवैर्म्रियते; पृष्ठोपरि पृष्ठवंशमुभयतस्त्रिकसम्बद्धे अंसफलके, तत्र बाह्वोः स्वापशोषौ ; बाहुमूर्धग्रीवामध्येंऽसपीठस्कन्धबन्धनावंसौ, तत्र स्तब्धबाहुता; एवमेतानि चतुर्दश पृष्ठमर्माणि व्याख्यातानि ||२६||
🔊 Audio coming soon
அத ஊர்த்வமித்யாதி| தத்ர பஷ்டேத்யாதி| ப்ரதிஶ்ரோணிகாண்டமித்யத்ர ‘ப்ரதிஶ்ரோணிகர்ணௌ’ இதி கேசித் படந்தி, தத்ர ஶ்ரோணிகர்ணௌ லக்ஷீகத்ய த்ரிகஸந்நிதாநே ஶ்ரோண்யாமுபரி; அஸ்திமர்மணீ அர்தாங்குலே காலாந்தரப்ராணஹரே ச| பார்ஶ்வேத்யாதி| பார்ஶ்வயோர்வாமதக்ஷிணஸஞ்ஜ்ஞகயோஃ, ஜகநபஹிர்பாக இதி கட்யாஃ பஶ்சாத்பாகே, கயீ து ‘பார்ஶ்வஜகநபாகே’ இதி படித்வா பார்ஶ்வயோர்ஜகநபாகேऽதோபாகே நிதம்பே நிம்நே குகுந்தரே இதி வ்யாக்யாதி, ஸந்திமர்மணீ அர்தாங்குலே ஈஷந்நிம்நாகாரே வைகல்யகரே ச| ஶ்ரோணீத்யாதி| பூர்வோக்தயோஃ ஶ்ரோணிகாண்டயோருபரி, ஆஶயாச்சாதநௌ ஆமாஶயபிதாயகௌ , பார்ஶ்வாந்தரப்ரதிபத்தௌ பார்ஶ்வமத்யே ப்ரதிபத்தௌ நிதம்பௌ; அஸ்திமர்மணீ அர்தாங்குலே காலாந்தரப்ராணஹரே ச| அத இத்யாதி அதஃபார்ஶ்வாந்தரப்ரதிபத்தாவிதி அதோபாகே யத் பார்ஶ்வயோரந்தரஂ மத்யஂ தத்ர ப்ரதிபத்தௌ, ஜகநபார்ஶ்வமத்யயோரிதி பஶ்சாத்பாகபார்ஶ்வபாகயோர்யௌ மத்யௌ வாமதக்ஷிணௌ தயோஃ; கதஂ ஸ்திதாவித்யாஹ- திர்யகூர்த்வஂ சேதி, உபர்யுபரி பர்ஶுகாநாஂ க்ரமவத்தேஃ ஸந்தேரபி திர்யகூர்த்வத்வஂ ; ஜகநாதிதி ல்யபி லுப்தே பஞ்சமீயஂ, தேந ஜகநபஶ்சாத்பாகமாஶ்ரித்ய ஸ்திதௌ பார்ஶ்வஸந்தீ, ஸிராமர்மணி அர்தாங்குலே காலாந்தரமத்யுப்ரதே ச| ஸ்தநமூலாதித்யாதி ஸிராமர்மணீ அர்தாங்குலே காலாந்தரப்ராணஹரே ச| பஷ்டோபரீத்யாதி பஷ்டவஂஶஸ்யாயதத்வாத் ப்ரதேஶநியமார்தஂ பஷ்டோபரீத்யுக்தஂ, த்ரிகஸம்பத்தே இதி க்ரீவாயா அஂஸத்வயஸ்ய ச யஃ ஸஂயோகஃ ஸ த்ரிகஃ, தத்ர ஸம்பத்தே அஂஸபலகே; அஸ்திமர்மணீ அர்தாங்குலே வைகல்யகாரிணீ ச| பாஹ்வித்யாதி| பாஹுமூர்தா பாஹுஶிரஃ, க்ரீவா து கந்தரா, தயோர்மத்யே அஂஸபலகபுஜஶிகரயோர்பந்தநௌ அஂஸௌ, ஸ்நாயுமர்மணீ அர்தாங்குலே வைகல்யகாரிணீ ச||௨௬||
Adhikarana 19 (27) · Śloka 27
அத ஊர்த்வமூர்த்வஜத்ருகதாநி வ்யாக்யாஸ்யாமஃ- தத்ர கண்டநாடீமுபயதஶ்சதஸ்ரோ தமந்யோ த்வே நீலே த்வே ச மந்யே வ்யத்யாஸேந , தத்ர மூகதா ஸ்வரவைகதமரஸக்ராஹிதா ச; க்ரீவாயாமுபயதஶ்சதஸ்ரஃ ஸிரா மாதகாஃ, தத்ர ஸத்யோமரணஂ; ஶிரோக்ரீவயோஃ ஸந்தாநே ககாடிகே, தத்ர சலமூர்ததா; கர்ணபஷ்டதோऽதஃஸஂஶ்ரிதே விதுரே, தத்ர பாதிர்யஂ; க்ராணமார்கமுபயதஃ ஸ்ரோதோமார்கப்ரதிபத்தே அப்யந்தரதஃ பணே, தத்ர கந்தாஜ்ஞாநஂ; ப்ரூபுச்சாந்தயோரதோऽக்ஷ்ணோர்பாஹ்யதோऽபாங்கௌ, தத்ராந்த்யஂ தஷ்டயுபகாதோ வா; ப்ருவோருபரி நிம்நயோராவர்தௌ நாம, தத்ராப்யாந்த்யஂ தஷ்டயுபகாதோ வா; ப்ருவோரந்தயோருபரி கர்ணலலாடயோர்மத்யே ஶங்கௌ, தத்ர ஸத்யோமரணஂ; ஶங்கயோருபரி கேஶாந்த உத்க்ஷேபௌ, தத்ர ஸஶல்யோ ஜீவேத் பாகாத் பதிதஶல்யோ வா நோத்ததஶல்யஃ; ப்ருவோர்மத்யே ஸ்தபநீ, தத்ரோத்க்ஷேபவத்; பஞ்ச ஸந்தயஃ ஶிரஸி விபக்தாஃ ஸீமந்தா நாம, தத்ரோந்மாதபயசித்தநாஶைர்மரணஂ; க்ராணஶ்ரோத்ராக்ஷிஜிஹ்வாஸந்தர்பணீநாஂ ஸிராணாஂ மத்யே ஸிராஸந்நிபாதஃ ஶங்காடகாநி , தாநி சத்வாரி மர்மாணி, தத்ராபி ஸத்யோமரணஂ ; மஸ்தகாப்யந்தரோபரிஷ்டாத் ஸிராஸந்திஸந்நிபாதோ ரோமாவர்தோऽதிபதிஃ, தத்ராபி ஸத்ய ஏவ | ஏவமேதாநி ஸப்தத்ரிஂஶதூர்த்வஜத்ருகதாநி மர்மாணி வ்யாக்யாதாநி ||௨௭||
अत ऊर्ध्वमूर्ध्वजत्रुगतानि व्याख्यास्यामः- तत्र कण्ठनाडीमुभयतश्चतस्रो धमन्यो द्वे नीले द्वे च मन्ये व्यत्यासेन , तत्र मूकता स्वरवैकृतमरसग्राहिता च; ग्रीवायामुभयतश्चतस्रः सिरा मातृकाः, तत्र सद्योमरणं; शिरोग्रीवयोः सन्धाने कृकाटिके, तत्र चलमूर्धता; कर्णपृष्ठतोऽधःसंश्रिते विधुरे, तत्र बाधिर्यं; घ्राणमार्गमुभयतः स्रोतोमार्गप्रतिबद्धे अभ्यन्तरतः फणे, तत्र गन्धाज्ञानं; भ्रूपुच्छान्तयोरधोऽक्ष्णोर्बाह्यतोऽपाङ्गौ, तत्रान्ध्यं दृष्टयुपघातो वा; भ्रुवोरुपरि निम्नयोरावर्तौ नाम, तत्राप्यान्ध्यं दृष्टयुपघातो वा; भ्रुवोरन्तयोरुपरि कर्णललाटयोर्मध्ये शङ्खौ, तत्र सद्योमरणं; शङ्खयोरुपरि केशान्त उत्क्षेपौ, तत्र सशल्यो जीवेत् पाकात् पतितशल्यो वा नोद्धृतशल्यः; भ्रुवोर्मध्ये स्थपनी, तत्रोत्क्षेपवत्; पञ्च सन्धयः शिरसि विभक्ताः सीमन्ता नाम, तत्रोन्मादभयचित्तनाशैर्मरणं; घ्राणश्रोत्राक्षिजिह्वासन्तर्पणीनां सिराणां मध्ये सिरासन्निपातः शृङ्गाटकानि , तानि चत्वारि मर्माणि, तत्रापि सद्योमरणं ; मस्तकाभ्यन्तरोपरिष्ठात् सिरासन्धिसन्निपातो रोमावर्तोऽधिपतिः, तत्रापि सद्य एव | एवमेतानि सप्तत्रिंशदूर्ध्वजत्रुगतानि मर्माणि व्याख्यातानि ||२७||
🔊 Audio coming soon
அத ஊர்த்வமித்யாதி| வ்யத்யாஸேந வைபரீத்யேந, ஏகா நீலா ஏகா மந்யா சைகஸ்மிந் பார்ஶ்வே, அந்யா நீலா அந்யா மந்யா சாபரஸ்மிந் பார்ஶ்வே; ஸிராமர்மணீ சதுரங்குலே வைகல்யகாரிணீ ச| க்ரீவாயாமித்யாதி உபயதஶ்சதஸ்ர இதி ஏகஸ்மிந் ஏகஸ்மிந் பார்ஶ்வே சதஸ்ரஶ்சதஸ்ர இத்யர்தஃ; ஸிராமர்மாணி சதுரங்குலப்ரமாணாநி மாதகாஃ| ஶிர இத்யாதி ஸந்திமர்மணீ அர்தாங்குலே வைகல்யகாரிணீ ச| கர்ணேத்யாதி ஸ்நாயுமர்மணீ கிஞ்சிந்நிம்நாகாரே வைகல்யகாரிணீ ச| க்ராணேத்யாதி க்ராணமார்கஸ்ய த்வயோஃ பார்ஶ்வயோரப்யந்தரவிவரஸம்பத்தே பணே, ஸிராமர்மணீ அர்தாங்குலே வைகல்யகாரிணீ ச| ப்ரூபுச்சேத்யாதி ஸிராமர்மணீ அர்தாங்குலே வைகல்யகாரிணீ ச| ப்ருவோருபரீத்யாதி ப்ருவோருபரி நிம்நயோரிதி ப்ரதேஶகதநஂ, ஸந்திமர்மணீ அர்தாங்குலே வைகல்யகாரிணீ ச| ப்ருவோரித்யாதி அஸ்திமர்மணீ அர்தாங்குலே| ஶங்கயோரித்யாதி கேஶாந்தே கேஶபர்யந்தே, ஸ்நாயுமர்மணீ அர்தாங்குலே விஶல்யப்ராணஹரே ச| ப்ருவோர்மத்யே இத்யாதி தத்ரோத்க்ஷேபவதிதி ஸஶல்யஃ ஸ்வயஂ பதிதஶல்யோ வா ஜீவத்யுத்ததஶல்யோ ம்ரியத இத்யர்தஃ, ஸிராமர்ம அர்தாங்குலஂ விஶல்யக்நஂ ச| பஞ்சேத்யாதி பஞ்ச ஸந்தயோ யே ஶிரஸி விபக்தாஃ ஶரீரஸங்க்யாவ்யாகரணே தே ஸீமந்தா இத்யர்தஃ, இமாநி ஸந்திமர்மாணீ சதுரங்குலப்ரமாணாநி காலாந்தரப்ராணஹராணி ச| க்ராணஶ்ரோத்ரேத்யாதி க்ராணாதீந்த்ரியசதுஷ்கதர்பணீநாஂ ஸிராணாஂ ஸிராமுகாநாஂ ஸந்நிபாதஃ ஸஂயோகஸ்தாநஂ ஶங்காடகாநி, தாநி சத்வாரி க்ராணாதிதர்பணஸிராணாஂ சதுர்பேதாத்; இமாநி ஸிராமர்மாணி சதுரங்குலப்ரமாணாநி| மஸ்தகேத்யாதி மஸ்தகாப்யந்தரோபரிஷ்டாதிதி மஸ்தகஸ்யாப்யந்தரோர்த்வமித்யர்தஃ, ஸிராஸந்த்யோஃ ஸந்நிபாதோ ரோமாவர்தஃ, பஹிரஸ்ய லக்ஷணமுபரிஷ்டாத்ரோமாவர்தஃ; ஏதத் ஸந்திமர்ம அர்தாங்குலப்ரமாணஂ ச||௨௭||
Adhikarana 20 (28-29) · Śloka 29
பவந்தி சாத்ர ஶ்லோகாஃ- உர்வ்யஃ ஶிராஂஸி விடபே ச ஸகக்ஷபார்ஶ்வே ஏகைகமங்குலமிதஂ ஸ்தநபூர்வமூலம் | வித்த்யங்குலத்வயமிதஂ மணிபந்தகுல்பஂ த்ரீண்யேவ ஜாநு ஸபரஂ ஸஹ கூர்பராப்யாம் ||௨௮|| ஹத்பஸ்திகூர்சகுதநாபி வதந்தி மூர்த்நி சத்வாரி பஞ்ச ச கலே தஶ யாநி ச த்வே | தாநி ஸ்வபாணிதலகுஞ்சிதஸம்மிதாநி ஶேஷாண்யவேஹி பரிவிஸ்தரதோऽங்குலார்தம் ||௨௯||
भवन्ति चात्र श्लोकाः- उर्व्यः शिरांसि विटपे च सकक्षपार्श्वे एकैकमङ्गुलमितं स्तनपूर्वमूलम् | विद्ध्यङ्गुलद्वयमितं मणिबन्धगुल्फं त्रीण्येव जानु सपरं सह कूर्पराभ्याम् ||२८|| हृद्बस्तिकूर्चगुदनाभि वदन्ति मूर्ध्नि चत्वारि पञ्च च गले दश यानि च द्वे | तानि स्वपाणितलकुञ्चितसम्मितानि शेषाण्यवेहि परिविस्तरतोऽङ्गुलार्धम् ||२९||
🔊 Audio coming soon
இதாநீஂ ஸர்வேஷாமேவ மர்மணாஂ ஸூத்ரேண மாநமாஹ- பவந்தி சாத்ரேத்யாதிநா| ஶிராஂஸி கூர்சஶிராஂஸி| கக்ஷபார்ஶ்வே கக்ஷதரே இத்யர்தஃ| ஏகைகமங்குலமிதமிதி ஏகைகஂ யதா பவதி ததோர்வ்யாதயோ மர்மவிஶேஷா அங்குலமிதா ஜ்ஞேயாஃ| ஸ்தநபூர்வமூலமித்யாதி மணிபந்தகுல்பஂ ஸ்தநமூலஂ சாங்குலத்வயமிதஂ வித்தி ஜாநீஹீதி ஸம்பந்தஃ| த்ரீண்யேவ ஜாநு ஸபரமிதி ஸபரஂ த்விதீயஜாநுஸஹிதஂ ஜாநு த்ரீணி த்ர்யங்குலாநி வித்தீத்யர்தஃ| மூர்த்நி சத்வாரி பஞ்ச சேதி யாநி மூர்த்நி சத்வாரி மர்மாணி ஶங்காடகஸஞ்ஜ்ஞகாநி, ததா தத்ரைவ பஞ்ச ஸீமந்தஸஞ்ஜ்ஞகாநி, கலே தஶ யாநி ச த்வே இதி கலே கண்டே யாநி தஶ த்வே ச கதிதாநி தத்ராஷ்டௌ மாதகாஃ த்வே நீலே த்வே ச மந்யே, ஏதாநி மர்மாணி ஸ்வபாணிதலகுஞ்சிதஸம்மிதாநி சதுரங்குலப்ரமாணாநீத்யர்தஃ| ஶேஷாணி ஷட்பஞ்சாஶந்மர்மாணி| அவேஹி ஜாநீஹி| அந்யே து, இமாநி ஷட்பஞ்சாஶந்மர்மாணி தலப்ரமாணாந்யாஹுஃ| கயீ து, அந்யாதஶஂ ஸூத்ரஂ படித்வா ஸ்தநமூலே த்வே குல்பே ச, இந்த்ரபஸ்தயஶ்சத்வாரோ, த்வௌ மணிபந்தாவிதி தஶ மர்மாணி த்வ்யங்குலாநி போஜதர்ஶநாத்வ்யாக்யாதி, ததா ஜாநு ஸபரமித்யத்ர ஸஹ பரேண பரப்ரதேஶாவஸ்திதேநாணிமர்மணா வர்ததே யத் தத் ஸபரஂ; தேந ஜாநுநி த்வே, ஆணயஶ்சதஸ்ரஃ, கூர்பரே த்வே, இத்யஷ்டௌ த்ர்யங்குலாநி வ்யாக்யாதி| ஶேஷஂ ஸமம்||௨௮-௨௯||
Adhikarana 21 (30) · Śloka 30
ஏதத்ப்ரமாணமபிவீக்ஷ்ய வதந்தி தஜ்ஜ்ஞாஃ ஶஸ்த்ரேண கர்மகரணஂ பரிஹத்ய கார்யம் | பார்ஶ்வாபிகாதிதமபீஹ நிஹந்தி மர்ம தஸ்மாத்தி மர்மஸதநஂ பரிவர்ஜநீயம் ||௩௦||
एतत्प्रमाणमभिवीक्ष्य वदन्ति तज्ज्ञाः शस्त्रेण कर्मकरणं परिहृत्य कार्यम् | पार्श्वाभिघातितमपीह निहन्ति मर्म तस्माद्धि मर्मसदनं परिवर्जनीयम् ||३०||
🔊 Audio coming soon
மாநகதநப்ரயோஜநமாஹ- ஏததித்யாதிநா| மர்மஸதநமிதி மர்மஸ்தாநம்||௩௦||
Adhikarana 22 (31-32) · Śloka 33
சிந்நேஷு பாணிசரணேஷு ஸிரா நராணாஂ ஸங்கோசமீயுரஸகல்பமதோ நிரேதி | ப்ராப்யாமிதவ்யஸநமுக்ரமதோ மநுஷ்யாஃ ஸஞ்ச்சிந்நஶாகதருவந்நிதநஂ ந யாந்தி ||௩௧|| க்ஷிப்ரேஷு தத்ர ஸதலேஷு ஹதேஷு ரக்தஂ கச்சத்யதீவ பவநஶ்ச ருஜஂ கரோதி | ஏவஂ விநாஶமுபயாந்தி ஹி தத்ர வித்தா வக்ஷா இவாயுதநிபாதநிகத்தமூலாஃ ||௩௨|| தஸ்மாத்தயோரபிஹதஸ்ய து பாணிபாதஂ சேத்தவ்யமாஶு மணிபந்தநகுல்பதேஶே |௩௩|
छिन्नेषु पाणिचरणेषु सिरा नराणां सङ्कोचमीयुरसृगल्पमतो निरेति | प्राप्यामितव्यसनमुग्रमतो मनुष्याः सञ्च्छिन्नशाखतरुवन्निधनं न यान्ति ||३१|| क्षिप्रेषु तत्र सतलेषु हतेषु रक्तं गच्छत्यतीव पवनश्च रुजं करोति | एवं विनाशमुपयान्ति हि तत्र विद्धा वृक्षा इवायुधनिपातनिकृत्तमूलाः ||३२|| तस्मात्तयोरभिहतस्य तु पाणिपादं छेत्तव्यमाशु मणिबन्धनगुल्फदेशे |३३|
🔊 Audio coming soon
கரசரணச்சேதே ஜீவந்தி ததவயவபூதமர்மச்சேதே து ந ஜீவந்தீதி விஶேஷஂ தர்ஶயந்நாஹ- சிந்நேஷ்வித்யாதி| ஸங்கோசமீயுஃ ஸங்கோசஂ ஜக்முரதோऽல்பஂ ருதிரஂ ப்ரவர்ததே| க்ஷிப்ரேஷ்வித்யாதி தத்ர பாண்யோஶ்சரணயோர்வா| கயீ து, வக்ஷா இவாயுதநிபாதேத்யாதிஸ்தாநே ‘கிஞ்ஜல்கபத்ரமதநாதிவ பங்கஜாநி’ இதி படதி||௩௧-௩௨||-
Adhikarana 23 (33) · Śloka 34
மர்மாணி ஶல்யவிஷயார்தமுதாஹரந்தி யஸ்மாச்ச மர்மஸு ஹதா ந பவந்தி ஸத்யஃ ||௩௩|| ஜீவந்தி தத்ர யதி வைத்யகுணேந கேசித்தே ப்ராப்நுவந்தி விகலத்வமஸஂஶயஂ ஹி |௩௪|
मर्माणि शल्यविषयार्धमुदाहरन्ति यस्माच्च मर्मसु हता न भवन्ति सद्यः ||३३|| जीवन्ति तत्र यदि वैद्यगुणेन केचित्ते प्राप्नुवन्ति विकलत्वमसंशयं हि |३४|
🔊 Audio coming soon
மர்மமாநகதநப்ரயோஜநஂ பூர்வதரவாக்யே ப்ரதிபாத்ய மர்மஸ்தாநவிஷயஂ நிர்திஶந்நாஹ- மர்மாணீத்யாதி| ஶல்யஸ்ய மநஃஶரீராபாதகரஸ்ய விஷயஃ ஶல்யவிஷயஃ; ஸ ச ஶஸ்த்ராதிப்ரணிதாநாந்மரணாமரணகாரகத்வேந த்விவிதஃ; தத்ர மரணகாரகஃ ஶல்யவிஷயோ மர்மாக்யஃ ஶரீரதேஶஃ, யஸ்மாத்தத்ர ஹதாஃ ஸத்ய ஏவ ந பவந்தி ஸப்தாஹாப்யந்தர ஏவ ம்ரியந்த இத்யர்தஃ, தஸ்மாந்மரணகாரகத்வேந மர்மாணி ஶல்யவிஷயார்தமுதாஹரந்தி, ‘பூர்வாசார்யாஃ’ இதி ஶேஷஃ| நநு, கேசிந்மர்மஹதா அபி ஜீவந்தோ தஶ்யந்தே தத் கதஂ மரணகாரகத்வேந மர்மாணி ஶல்யவிஷயார்தமித்யாஶங்க்யாஹ- ஜீவந்தீத்யாதி||௩௩||-
Adhikarana 24 (34) · Śloka 35
ஸம்பிந்நஜர்ஜரிதகோஷ்டஶிரஃகபாலா ஜீவந்தி ஶஸ்த்ரநிஹதைஶ்ச ஶரீரதேஶைஃ ||௩௪|| சிந்நைஶ்ச ஸக்திபுஜபாதகரைரஶேஷைர்யேஷாஂ ந மர்மஸு கதா விவிதாஃ ப்ரஹாராஃ |௩௫|
सम्भिन्नजर्जरितकोष्ठशिरःकपाला जीवन्ति शस्त्रनिहतैश्च शरीरदेशैः ||३४|| छिन्नैश्च सक्थिभुजपादकरैरशेषैर्येषां न मर्मसु कृता विविधाः प्रहाराः |३५|
🔊 Audio coming soon
ப்ரஸங்கதோऽபரஂ ஶல்யவிஷயார்தஂ ப்ரதிபாதயிதுகாமோऽமர்மஹதாஸ்து விவிதைரபி சேதபேதாதிபிர்ந ம்ரியந்த இதி தர்ஶயந்நாஹ- ஸம்பிந்நேத்யாதி||௩௪||
Adhikarana 25 (35) · Śloka 36
ஸோமமாருததேஜாஂஸி ரஜஃஸத்த்வதமாஂஸி ச | மர்மஸு ப்ராயஶஃ புஂஸாஂ பூதாத்மா சாவதிஷ்டதே ||௩௫|| மர்மஸ்வபிஹதாஸ்தஸ்மாந்ந ஜீவந்தி ஶரீரிணஃ |௩௬|
सोममारुततेजांसि रजःसत्त्वतमांसि च | मर्मसु प्रायशः पुंसां भूतात्मा चावतिष्ठते ||३५|| मर्मस्वभिहतास्तस्मान्न जीवन्ति शरीरिणः |३६|
🔊 Audio coming soon
இதாநீஂ மர்மணாஂ ஶரீரமநோதோஷநிவாஸபூதாநாஂ ஶரீரமநோதோஷைரேவ மர்மவித்தகுபிதைர்மநஃ ஶரீரஂ ச நஶ்யதி, தயோராதாரபூதயோர்நாஶாதாதேயபூதோ பூதாத்மாऽபி நஶ்யதீதி தர்ஶயிதுமாஹ- ஸோமேத்யாதி||௩௫||-
Adhikarana 26 (36-40) · Śloka 40
இந்த்ரியார்தேஷ்வஸம்ப்ராப்திர்மநோபுத்திவிபர்யயஃ ||௩௬|| ருஜஶ்ச விவிதாஸ்தீவ்ரா பவந்த்யாஶுஹரே ஹதே | ஹதே காலாந்தரக்நே து த்ருவஂ தாதுக்ஷயோ நணாம் ||௩௭|| ததோ தாதுக்ஷயாஜ்ஜந்துர்வேதநாபிஶ்ச நஶ்யதி | ஹதே வைகல்யஜநநே கேவலஂ வைத்யநைபுணாத் ||௩௮|| ஶரீரஂ க்ரியயா யுக்தஂ விகலத்வமவாப்நுயாத் | விஶல்யக்நே து விஜ்ஞேயஂ பூர்வோக்தஂ யச்ச காரணம் ||௩௯|| ருஜாகராணி மர்மாணி க்ஷதாநி விவிதா ருஜஃ | குர்வந்த்யந்தே ச வைகல்யஂ குவைத்யவஶகோ யதி ||௪௦||
इन्द्रियार्थेष्वसम्प्राप्तिर्मनोबुद्धिविपर्ययः ||३६|| रुजश्च विविधास्तीव्रा भवन्त्याशुहरे हते | हते कालान्तरघ्ने तु ध्रुवं धातुक्षयो नृणाम् ||३७|| ततो धातुक्षयाज्जन्तुर्वेदनाभिश्च नश्यति | हते वैकल्यजनने केवलं वैद्यनैपुणात् ||३८|| शरीरं क्रियया युक्तं विकलत्वमवाप्नुयात् | विशल्यघ्ने तु विज्ञेयं पूर्वोक्तं यच्च कारणम् ||३९|| रुजाकराणि मर्माणि क्षतानि विविधा रुजः | कुर्वन्त्यन्ते च वैकल्यं कुवैद्यवशगो यदि ||४०||
🔊 Audio coming soon
ஸத்யஃப்ராணஹராதிமர்மபஞ்சகஸ்ய லக்ஷணஂ நிர்திஶந்நாஹ- இந்த்ரியார்தேஷ்வித்யாதி| ஆஶுஹரே ஸத்யஃப்ராணஹரே| பூர்வோக்தமிதி ‘ஶல்யமுகாவருத்தோ யாவதந்தர்வாயுஸ்திஷ்டதி தாவஜ்ஜீவதி’ இத்யாத்யுக்தமேவ காரணஂ ஜ்ஞேயஂ லக்ஷணத்வேநேத்யர்தஃ||௩௬-௪௦||
Adhikarana 27 (41) · Śloka 41
சேதபேதாபிகாதேப்யோ தஹநாத்தாரணாதபி | உபகாதஂ விஜாநீயாந்மர்மணாஂ துல்யலக்ஷணம் ||௪௧||
छेदभेदाभिघातेभ्यो दहनाद्दारणादपि | उपघातं विजानीयान्मर्मणां तुल्यलक्षणम् ||४१||
🔊 Audio coming soon
இதாநீஂ மர்மகாததுல்யஂ மர்மஸமீபஸ்யாபி தேஶஸ்ய காதஂ மஹாநர்தகரஂ தர்ஶயந்நாஹ- சேதேத்யாதி| உபகாதஂ ஸமீபகாதம்||௪௧||
Adhikarana 28 (42) · Śloka 42
மர்மாபிகாதஸ்து ந கஶ்சிதஸ்தி யோऽல்பாத்யயோ வாऽபி நிரத்யயோ வா | ப்ராயேண மர்மஸ்வபிதாடிதாஸ்து வைகல்யமச்சந்த்யதவா ம்ரியந்தே ||௪௨||
मर्माभिघातस्तु न कश्चिदस्ति योऽल्पात्ययो वाऽपि निरत्ययो वा | प्रायेण मर्मस्वभिताडितास्तु वैकल्यमृच्छन्त्यथवा म्रियन्ते ||४२||
🔊 Audio coming soon
மர்மாபிகாதே வைத்யஸ்ய யத்நபரதாஂ தர்ஶயந்நாஹ- மர்மாபிகாத இத்யாதி| அல்பாத்யய இதி அல்பவ்யாபத்| நிரத்யய இதி நிர்கதவ்யாபத்| கயீ த்வேதத்வாக்யஂ ந படதி||௪௨||
Adhikarana 29 (43) · Śloka 43
மர்மாண்யதிஷ்டாய ஹி யே விகாரா மூர்ச்சந்தி காயே விவிதா நராணாம் | ப்ராயேண தே கச்ச்ரதமா பவந்தி நரஸ்ய யத்நைரபி ஸாத்யமாநாஃ ||௪௩||
मर्माण्यधिष्ठाय हि ये विकारा मूर्च्छन्ति काये विविधा नराणाम् | प्रायेण ते कृच्छ्रतमा भवन्ति नरस्य यत्नैरपि साध्यमानाः ||४३||
🔊 Audio coming soon
ஶரீரதோஷேணாபி மர்மணாஂ மர்மஸமீபதேஶஸ்யாபி நியதஂ மஹாநர்தஂ தர்ஶயந்நாஹ- மர்மாண்யதிஷ்டாயேத்யாதி| மூர்ச்சந்தி ஸமுச்ச்ராயஂ கச்சந்தி| யஸ்மாதேவஂவிதோ மர்மாபிகாதஸ்தஸ்மாத்வைத்யேந யத்நஃ கார்ய இதி ஸூசிதம்||௪௩||
Adhikarana puShpikA · Śloka 6
இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாஂ ஶாரீரஸ்தாநே ப்ரத்யேகமர்மநிர்தேஶஶாரீரஂ நாம ஷஷ்டோऽத்யாயஃ ||௬||
इति सुश्रुतसंहितायां शारीरस्थाने प्रत्येकमर्मनिर्देशशारीरं नाम षष्ठोऽध्यायः ||६||
🔊 Audio coming soon
இதி ஶ்ரீடல்ஹ(ஹ்ல)ணவிரசிதாயாஂ நிபந்தஸங்க்ரஹாக்யாயாஂ ஸுஶ்ருதவ்யாக்யாயாஂ ஶாரீரஸ்தாநே ஷஷ்டோऽத்யாயஃ||௬||