Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
அதாதோ விபரீதாவிபரீதஸ்வப்நநிதர்ஶநீயமத்யாயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧|| யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||
अथातो विपरीताविपरीतस्वप्ननिदर्शनीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
அதாத இத்யாதி| ஸ்வப்நஶப்தாநந்தரஂ லுப்தாதிஶப்தநிர்தேஶாந்நக்ஷத்ரவேலாதிதிநிமித்தஶகுநாநிலதேஶவைத்யவாக்தேஹமநஶ்சேஷ்டா அபி கஹ்யந்தே||௧-௨||
Adhikarana 2 (3-4) · Śloka 4
தூததர்ஶநஸம்பாஷா வேஷாஶ்சேஷ்டிதமேவ ச | க்ஷஂ வேலா திதிஶ்சைவ நிமித்தஂ ஶகுநோऽநிலஃ ||௩|| தேஶோ வைத்யஸ்ய வாக்தேஹமநஸாஂ ச விசேஷ்டிதம் | கதயந்த்யாதுரகதஂ ஶுபஂ வா யதி வாऽஶுபம் ||௪||
दूतदर्शनसम्भाषा वेषाश्चेष्टितमेव च | ऋक्षं वेला तिथिश्चैव निमित्तं शकुनोऽनिलः ||३|| देशो वैद्यस्य वाग्देहमनसां च विचेष्टितम् | कथयन्त्यातुरगतं शुभं वा यदि वाऽशुभम् ||४||
🔊 Audio coming soon
அத்ராத்யாயே நிர்தேஶ்யாந் தூதாதீநுபதர்ஶயந்நாஹ- தூதேத்யாதி| தூதஶப்தோऽத்ர தர்ஶநஸம்பாஷவேஶசேஷ்டிதைஃ ஸஹ ஸம்பத்யதே| கமநாய ப்ரஶ்நாய வாऽऽகதஃ புருஷோ தூதஃ| சேஷ்டா சாத்ர காயகதோ வ்யாபாரஃ, க்ஷாணி ஆர்த்ராதீநி, வேலா மத்யாஹ்நாதிகாஃ, திதயஃ சதுர்த்யாதயஃ, நிமித்தஂ ஸர்பாதிதர்ஶநஂ , தேஶோ வைத்யஸ்ய பூமிபாகஃ, வாக்தேஹமநஸாஂ ச விசேஷ்டிதமபி வைத்யஸ்யைவ| ஆதுரகதமிதி ஆதுராஶ்ரிதமித்யர்தஃ| ஸ்வப்நாஃ பஶ்சாந்நிர்தேஶ்யாஃ||௩-௪||
Adhikarana 3 (5-6) · Śloka 7
பாக(ஷ)ண்டாஶ்ரமவர்ணாநாஂ ஸபக்ஷாஃ கர்மஸித்தயே | த ஏவ விபரீதாஃ ஸ்யுர்தூதாஃ கர்மவிபத்தயே ||௫|| நபுஂஸகஂ ஸ்த்ரீ பஹவோ நைககார்யா அஸூயகாஃ | கர்தபோஷ்ட்ரரதப்ராப்தாஃ ப்ராப்தா வா ஸ்யுஃ பரம்பராஃ ||௬|| வைத்யஂ ய உபஸர்பந்தி தூதாஸ்தே சாபி கர்ஹிதாஃ |௭|
पाख(ष)ण्डाश्रमवर्णानां सपक्षाः कर्मसिद्धये | त एव विपरीताः स्युर्दूताः कर्मविपत्तये ||५|| नपुंसकं स्त्री बहवो नैककार्या असूयकाः | गर्दभोष्ट्ररथप्राप्ताः प्राप्ता वा स्युः परम्पराः ||६|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |७|
🔊 Audio coming soon
ப்ரதமஂ தூததர்ஶநமதிகத்யாஹ- பாகண்டேத்யாதி| பாக(ஷ)ண்டாஃ காபாலிகாதயஃ, ஆஶ்ரமா ப்ரஹ்மசாரிகஹஸ்தவாநப்ரஸ்தயதயஃ, வர்ணா ப்ராஹ்மணாதயஃ| ஸபக்ஷா இதி தத்யதா- காபாலீ காபாலிகஸ்ய, ப்ரஹ்மசாரீ ப்ரஹ்மசாரிணஃ, விப்ரோ விப்ரஸ்யேத்யாதயஃ| கர்மஸித்தயே கார்யஸித்த்யர்தம்| | த ஏவ விபரீதா இதி காபாலிகஸ்ய ப்ரஹ்மசாரீ, ப்ரஹ்மசாரிணஃ காபாலீத்யாதி| கர்மவிபத்தயே இதி சிகித்ஸிதநாஶாய| நபுஂஸகமிதி ந புமாந் ந ச ஸ்த்ரீ| ஸ்த்ரீதி யோஷிதித்யர்தஃ| பஹவ இதி ப்ரபூதா இத்யர்தஃ| நைககார்யா இதி நைகஸ்மிந் கார்யே யே தூதாஃ ஸமாகதா இத்யர்தஃ| அஸூயகா இதி பரஸ்பரஂ கலஹஂ குர்வாணாஃ| கர்தபோஷ்ட்ரரதப்ராப்தா இதி கர்தபோஷ்ட்ரயுக்தேந ரதேநாகதா இத்யர்தஃ| ப்ராப்தா வா ஸ்யுஃ பரம்பரா இதி ஆகதா வா பவேயுஃ, பரம்பரா பங்க்திஃ, ஏதேந பங்க்திஂ கத்வா யதாऽऽகச்சந்தோ பவந்தீத்யுக்தம்| வைத்யஂ ய உபஸர்பந்தீத்யாதி யே தூதா ஏவங்குணவிஶிஷ்டா வைத்யமுபஸர்பந்தி ஸமீபமாகச்சந்தி , தே கர்ஹிதா ஏவேதி ஸம்பாவநீயாஃ| அத்ர சஶப்த ஏவகாரார்தஃ, அபிஶப்தஃ ஸம்பாவநாயாம்||௫-௬||-
Adhikarana 4 (7-8) · Śloka 8
பாஶதண்டாயுததராஃ பாண்டுரேதரவாஸஸஃ ||௭|| ஆர்த்ரஜீர்ணாபஸவ்யைகமலிநோத்த்வஸ்தவாஸஸஃ | ந்யூநாதிகாங்கா உத்விக்நா விகதா ரௌத்ரரூபிணஃ ||௮||
पाशदण्डायुधधराः पाण्डुरेतरवाससः ||७|| आर्द्रजीर्णापसव्यैकमलिनोद्ध्वस्तवाससः | न्यूनाधिकाङ्गा उद्विग्ना विकृता रौद्ररूपिणः ||८||
🔊 Audio coming soon
வேஷமதிகத்யாஹ- பாஶேத்யாதி| பாஶோ தீர்கஃ பஶூநாஂ பந்தநோ ரஜ்ஜுவலயஃ, தண்டோ லௌஹாதிவலயைர்நிபத்தோ தீர்கநிஷ்டுரகாஷ்டயஷ்டிஃ, ஆயுதாநி கட்கஶக்த்யாதீநி| பாண்டுரேதரவாஸஸ இதி கஷ்ணபீதரக்தவஸ்த்ராஃ| ஆர்த்ரஜீர்ணாபஸவ்யைகமலிநோத்த்வஸ்தவாஸஸ இதி ஆர்த்ரஂ ஸ்திமிதஂ, ஜீர்ணஂ புராதநம், அபஸவ்யஂ தக்ஷிணாஶ்ரிதமுத்தரீயவாஸஃ, ஏகம் ஏகவஸ்த்ரதாரிணஂ, மலிநமதௌதஂ, உத்த்வஸ்தஂ பாடிதஂ வஸ்த்ரம்| ந்யூநாதிகாங்கா இதி ந்யூநா ஹஸ்தாத்யவயவைர்ஹீநாஃ; அதிகாங்கா இதி ஏகவிஂஶத்யங்குல்யாதியுக்தாஃ| உத்விக்நா இதி பீதாஃ| விகதா இதி பங்குகுப்ஜவாமநாதயஃ| ரௌத்ரரூபிண இதி பைரவோத்ததகர்கஶாஃ (பயாவஹரூபிணஃ )||௭-௮||
Adhikarana 5 (9) · Śloka 9
ரூக்ஷநிஷ்டுரவக்தாரஸ்த்வமங்கல்யாபிதாயிநஃ |௯|
रूक्षनिष्ठुरवक्तारस्त्वमङ्गल्याभिधायिनः |९|
🔊 Audio coming soon
தூதஸம்பாஷாமதிகுர்வந்நாஹ- ரூக்ஷேத்யாதி| ரூக்ஷஂ மைத்ரீரஹிதஂ வசஃ, நிஷ்டுரஂ கடோரவசநம்| அமங்கல்யாபிதாயிந இதி கதபதநஷ்டருதிதேத்யாதிவசநமமங்கலம்|௯|-
Adhikarana 6 (9-14) · Śloka 15
சிந்தந்தஸ்தணகாஷ்டாநி ஸ்பஶந்தோ நாஸிகாஂ ஸ்தநம் ||௯|| வஸ்த்ராந்தாநாமிகாகேஶநகரோமதஶாஸ்பஶஃ | ஸ்ரோதோவரோதஹத்கண்டமூர்தோரஃகுக்ஷிபாணயஃ ||௧௦|| கபாலோபலபஸ்மாஸ்திதுஷாங்காரகராஶ்ச யே | விலிகந்தோ மஹீஂ கிஞ்சிந்முஞ்சந்தோ லோஷ்டபேதிநஃ ||௧௧|| தைலகர்தமதிக்தாங்கா ரக்தஸ்ரகநுலேபநாஃ | பலஂ பக்வமஸாரஂ வா கஹீத்வாऽந்யச்ச தத்விதம் ||௧௨|| நகைர்நகாந்தரஂ வாऽபி கரேண சரணஂ ததா | உபாநச்சர்மஹஸ்தா வா விகதவ்யாதிபீடிதாஃ ||௧௩|| வாமாசாரா ருதந்தஶ்ச ஶ்வாஸிநோ விகதேக்ஷணாஃ | யாம்யாஂ திஶி ப்ராஞ்ஜலயோ விஷமைகபதே ஸ்திதாஃ ||௧௪|| வைத்யஂ ய உபஸர்பந்தி தூதாஸ்தே சாபி கர்ஹிதாஃ |௧௫|
छिन्दन्तस्तृणकाष्ठानि स्पृशन्तो नासिकां स्तनम् ||९|| वस्त्रान्तानामिकाकेशनखरोमदशास्पृशः | स्रोतोवरोधहृद्गण्डमूर्धोरःकुक्षिपाणयः ||१०|| कपालोपलभस्मास्थितुषाङ्गारकराश्च ये | विलिखन्तो महीं किञ्चिन्मुञ्चन्तो लोष्टभेदिनः ||११|| तैलकर्दमदिग्धाङ्गा रक्तस्रगनुलेपनाः | फलं पक्वमसारं वा गृहीत्वाऽन्यच्च तद्विधम् ||१२|| नखैर्नखान्तरं वाऽपि करेण चरणं तथा | उपानच्चर्महस्ता वा विकृतव्याधिपीडिताः ||१३|| वामाचारा रुदन्तश्च श्वासिनो विकृतेक्षणाः | याम्यां दिशि प्राञ्जलयो विषमैकपदे स्थिताः ||१४|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |१५|
🔊 Audio coming soon
சேஷ்டிதமதிகத்யாஹ- சிந்தந்த இத்யாதி| வஸ்த்ராந்தோ தஶாஹீநஸ்ய வஸ்த்ரஸ்யாந்தம், அநாமிகா பவித்ராங்குலிஃ, கேஶா மஸ்தகவாலாஃ, ரோமாணி ஶரீரோத்பவா வாலாஃ, தஶாஃ ஸதஶஸ்ய வஸ்த்ரஸ்ய ப்ராந்தாஃ| ஸ்ரோதோவரோதேத்யாதி ஸ்ரோதோவரோதாதிஷு நிக்ஷிப்தபாணயஃ; ஸ்ரோதஃ கர்ணாதிசித்ரம், அவரோதஃ ஸ்கந்ததேஶஃ, ஹத் கமலமுகுலாகாரமதோமுகஂ, கண்டோ கல்லஃ, மூர்தா மஸ்தகம், உரஃ கண்டஹதயாந்தராலஃ, குக்ஷிர்வங்க்ஷணபார்ஶ்வாந்தராலஃ| கபாலோபலேத்யாதி| கரஶப்தஃ கபாலாதிபிஃ ப்ரத்யேகஂ ஸம்பத்யதே, தேந கபாலாதிகரா இத்யாதி போத்தவ்யஂ; கபாலோ மத்பாண்டகண்டஃ, உபலஃ பாஷாணஃ, பஸ்மேதி தக்தகாஷ்டாதிக்ஷாரஃ, அஸ்தி ஹட்டஂ, துஷா தாந்யாதித்வசஃ, அங்காரோऽபஸ்மஸாத்கதோ தக்தகாஷ்டகண்டஃ| விலிகந்தோ மஹீமிதி விலிகந்தோ நகாதிநா விதாரயந்தஃ பதிவீமித்யர்தஃ| கிஞ்சிந்முஞ்சந்த இதி கிஞ்சித்வஸ்து ஹஸ்தேந கஹீதஂ முஞ்சந்தஃ| லோஷ்டபேதிந இதி மத்பிண்டஸ்போடநஶீலா இத்யர்தஃ| திக்தாங்கா இதி லிப்தாங்கா இத்யர்தஃ| ரக்தஸ்ரகநுலேபநா ரக்தமாலாதாரிணோ ரக்தவிலேபநாஶ்சேத்யர்தஃ| பலமித்யாதி| அஸாரமிதி அப்யந்தரஸாரவர்ஜிதம்| அந்யச்ச தத்விதமிதி அந்யதபி வஸ்து பக்வமஸாரஂ ச| நகைர்நகாந்தரஂ வாऽபி கரேண சரணஂ ததேத்யத்ர 'கஹீத்வா' இதி ஸம்பந்தஃ| உபாநதித்யாதி|- உபாநத் பாதஹிதா, சர்மஹஸ்தா வேதி சர்மமயஸட்டாதிதாரிணஃ| விகதவ்யாதிபீடிதா இதி கலத்குஷ்டாதிவிகதவ்யாதிபீடிதாஃ| வாமாசாரா இதி விபரீதவ்யவஹாராஃ| ஶ்வாஸிந இதி ஶ்ரமஜநிதஶ்வாஸயுக்தாஃ | விகதேக்ஷணா இதி புஷ்பிதநேத்ராதயஃ| யாம்யாஂ திஶி தக்ஷிணஸ்யாஂ திஶி, ப்ராஞ்ஜலயஃ ப்ரஸாரிதாஞ்ஜலயஃ| விஷமைகபதே ஸ்திதா இதி விஷமே ஏகஸ்மிந் ஸ்தாநே ஊர்த்வீபூதாஃ| உபஸர்பந்தி ஸமீபஂ கச்சந்தி||௯-௧௪||
Adhikarana 7 (15-16) · Śloka 17
தக்ஷிணாபிமுகஂ தேஶே த்வஶுசௌ வா ஹுதாஶநம் | ஜ்வலயந்தஂ பசந்தஂ வா க்ரூரகர்மணி சோத்யதம் ||௧௫|| நக்நஂ பூமௌ ஶயாநஂ வா வேகோத்ஸர்கேஷு வாऽஶுசிம் | ப்ரகீர்ணகேஶமப்யக்தஂ ஸ்விந்நஂ விக்லவமேவ வா ||௧௬|| வைத்யஂ ய உபஸர்பந்தி தூதாஸ்தே சாபி கர்ஹிதாஃ |௧௭|
दक्षिणाभिमुखं देशे त्वशुचौ वा हुताशनम् | ज्वलयन्तं पचन्तं वा क्रूरकर्मणि चोद्यतम् ||१५|| नग्नं भूमौ शयानं वा वेगोत्सर्गेषु वाऽशुचिम् | प्रकीर्णकेशमभ्यक्तं स्विन्नं विक्लवमेव वा ||१६|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |१७|
🔊 Audio coming soon
சேஷ்டிதமேவ சேதி சகாரேணாநுக்தாऽபி வைத்யசேஷ்டா ஸமுச்சீயதே, தாஂ தூததர்ஶநே நிர்திஶந்நாஹ- தக்ஷிணேத்யாதி|- தக்ஷிணாபிமுகமிதி தக்ஷிணதிங்முகம்| தேஶே பதேஶே| அஶுசௌ அபவித்ரே| ஹுதாஶநஂ ஜ்வலயந்தம் அக்நிஂ ஜ்வாலயந்தம்| பசந்தமிதி பாகஂ குர்வாணம்| க்ரூரகர்மணி பஶுவதாதிகே| உத்யந்தமுத்யமஂ குர்வாணம்| 'க்ஷுரகர்மணி' இத்யேகே படந்தி, தத்ர முண்டநாதிகர்மண்யுத்யமஂ குர்வாணமித்யர்தஃ| வேகோத்ஸர்கேஷ்விதி மூத்ரபுரீஷோத்ஸர்கேஷு| அஶுசிமிதி அபவித்ரம்| ப்ரகீர்ணகேஶஂ விமுக்தகேஶம்| அப்யக்தஂ தைலாதிநா| ஸ்விந்நஂ ப்ரஸ்வேதஸஹிதம்| விக்லவஂ விஹ்வலம்| வைத்யஂ ய உபஸர்பந்தீத்யாதி இத்தம்பூதஂ வைத்யஂ யே தூதா உபஸர்பந்தி தே கர்ஹிதா நிந்திதா பவந்தீத்யர்தஃ||௧௫-௧௬||-
Adhikarana 8 (17) · Śloka 18
வைத்யஸ்ய பைத்ர்யே தைவே வா கார்யே சோத்பாததர்ஶநே ||௧௭|| மத்யாஹ்நே சார்தராத்ரே வா ஸந்த்யயோஃ ... |௧௮|
वैद्यस्य पैत्र्ये दैवे वा कार्ये चोत्पातदर्शने ||१७|| मध्याह्ने चार्धरात्रे वा सन्ध्ययोः ... |१८|
🔊 Audio coming soon
வேலாமதிகத்யாஹ- வைத்யஸ்யேத்யாதி| பைத்ர்யே பிதகார்யே| தைவே தேவகார்யே| உத்பாததர்ஶந இதி உத்பாதாநாஂ பூமிதிவ்யாந்தரீக்ஷாணாஂ தர்ஶநே||௧௭||-
Adhikarana 9 (18) · Śloka 18
... கத்திகாஸு ச | ஆர்த்ராஶ்லேஷாமகாமூலபூர்வாஸு பரணீஷு ச ||௧௮||
... कृत्तिकासु च | आर्द्राश्लेषामघामूलपूर्वासु भरणीषु च ||१८||
🔊 Audio coming soon
நக்ஷத்ரமதிகத்யாஹ- கத்திகாஸ்வித்யாதி||௧௮||
Adhikarana 10 (19) · Śloka 19
சதுர்த்யாஂ வா நவம்யாஂ வா ஷஷ்ட்யாஂ ஸந்திதிநேஷு ச | வைத்யஂ ய உபஸர்பந்தி தூதாஸ்தே சாபி கர்ஹிதாஃ ||௧௯||
चतुर्थ्यां वा नवम्यां वा षष्ठ्यां सन्धिदिनेषु च | वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः ||१९||
🔊 Audio coming soon
திதிமதிகத்யாஹ- சதுர்த்யாமித்யாதி| ஸந்திதிநாநி தேவப்ரேதகார்யாஹாணி||௧௯||
Adhikarana 11 (20-22) · Śloka 23
ஸ்விந்நாபிதப்தா மத்யாஹ்நே ஜ்வலநஸ்ய ஸமீபதஃ | கர்ஹிதாஃ பித்தரோகேஷு தூதா வைத்யமுபாகதாஃ ||௨௦|| த ஏவ கபரோகேஷு கர்மஸித்திகராஃ ஸ்மதாஃ | ஏதேந ஶேஷஂ வ்யாக்யாதஂ புத்த்வா ஸஂவிபஜேத்து தத் ||௨௧|| ரக்தபித்தாதிஸாரேஷு ப்ரமேஹேஷு ததைவ ச | ப்ரஶஸ்தோ ஜலரோதேஷு தூதவைத்யஸமாகமஃ ||௨௨|| விஜ்ஞாயைவஂ விபாகஂ து ஶேஷஂ புத்யேத பண்டிதஃ |௨௩|
स्विन्नाभितप्ता मध्याह्ने ज्वलनस्य समीपतः | गर्हिताः पित्तरोगेषु दूता वैद्यमुपागताः ||२०|| त एव कफरोगेषु कर्मसिद्धिकराः स्मृताः | एतेन शेषं व्याख्यातं बुद्ध्वा संविभजेत्तु तत् ||२१|| रक्तपित्तातिसारेषु प्रमेहेषु तथैव च | प्रशस्तो जलरोधेषु दूतवैद्यसमागमः ||२२|| विज्ञायैवं विभागं तु शेषं बुध्येत पण्डितः |२३|
🔊 Audio coming soon
விஶிஷ்டரோகேஷு விஶிஷ்டவேலாதி தர்ஶயந்நாஹ- ஸ்விந்நேத்யாதி| ஸ்விந்நாபிதப்தா தூதா ஜ்வலநஸ்ய ஸமீபதஃ ஸந்நிதாநாத்யதா வைத்யஂ மத்யாஹ்ந உபஸர்பந்தி ததா கர்ஹிதா இதி ஸம்பந்தஃ| ஏதேந ஶேஷமித்யாதி ஶேஷஂ வாதரோகே ஶீதப்ரவாதாதிஷ்விதி ஜ்ஞேயம், அஶுபமித்யர்தஃ| ரக்தபித்தேத்யாதி| ஜலரோதேஷு ஜலநிரோதயுக்தப்ரதேஶேஷு| விஜ்ஞாயேத்யாதி| ஶேஷஂ புத்யேதேதி உதாவர்தமூத்ரகச்ச்ராதௌ ஜலவேகதர்ஶநாதிகஂ ப்ரஶஸ்தமிதி ஜாநீயாத்||௨௦-௨௨||-
Adhikarana 12 (23-26) · Śloka 26
ஶுக்லவாஸாஃ ஶுசிர்கௌரஃ ஶ்யாமோ வா ப்ரியதர்ஶநஃ ||௨௩|| ஸ்வஸ்யாஂ ஜாதௌ ஸ்வகோத்ரோ வா தூதஃ கார்யகரஃ ஸ்மதஃ | கோயாநேநாகதஸ்துஷ்டஃ பாதாப்யாஂ ஶுபசேஷ்டிதஃ ||௨௪|| ஸ்மதிமாந் விதிகாலஜ்ஞஃ ஸ்வதந்த்ரஃ ப்ரதிபத்திமாந் | அலங்கதோ மங்கலவாந் தூதஃ கார்யகரஃ ஸ்மதஃ ||௨௫|| ஸ்வஸ்தஂ ப்ராங்முகமாஸீநஂ ஸமே தேஶே ஶுசௌ ஶுசிம் | உபஸர்பதி யோ வைத்யஂ ஸ ச கார்யகரஃ ஸ்மதஃ ||௨௬||
शुक्लवासाः शुचिर्गौरः श्यामो वा प्रियदर्शनः ||२३|| स्वस्यां जातौ स्वगोत्रो वा दूतः कार्यकरः स्मृतः | गोयानेनागतस्तुष्टः पादाभ्यां शुभचेष्टितः ||२४|| स्मृतिमान् विधिकालज्ञः स्वतन्त्रः प्रतिपत्तिमान् | अलङ्कृतो मङ्गलवान् दूतः कार्यकरः स्मृतः ||२५|| स्वस्थं प्राङ्मुखमासीनं समे देशे शुचौ शुचिम् | उपसर्पति यो वैद्यं स च कार्यकरः स्मृतः ||२६||
🔊 Audio coming soon
அதாவிபரீததூததர்ஶநாதிகஂ நிர்திஶந்நாஹ- ஶுக்லவாஸா இத்யாதி| கோயாநேநேதி வஷபாரூடோ வஷபயுக்தயாநாரூடோ வேத்யர்தஃ; அந்யே து 'கோயாநேந பஶுயாநேந' இத்யர்தமாஹுஃ, கோஶப்தஸ்ய பஶுவாசித்வாத்; ஏதேந யாம்யாதியாநகரோஷ்ட்ராதிகவர்ஜமஶ்வாதியாநமுக்தம்| ஸ்வதந்த்ரஃ ஸ்வப்ரதாநஃ| ப்ரதிபத்திமாநிதி ப்ரதிபத்திரத்ர ஜ்ஞாநஂ ப்ரகல்பதா வா| ஶுக்லவாஸாஃ ஶுசிர்கௌர இத்யாதிதர்ஶநமுக்தம்| ஶுபசேஷ்டித இத்யநேந சேஷ்டோக்தா| அலங்கத இதி வேஷ உக்தஃ| ஸம்பாஷஶ்வாத்ர விபரீதஸம்பாஷவிபர்யயாதநுக்தோऽபி ஜ்ஞேயஃ| ததாஹி, தத்ர 'ரூக்ஷநிஷ்டுரவக்தார' இத்யுக்தம், அத்ர து தத்விபர்யயேண 'ஸ்நிக்தகோமலாபிதாயிந' இத்யவிபரீதஸம்பாஷோ ஜ்ஞேயஃ| ததா வேலாநக்ஷத்ரதிதீநாமுக்தாநாமேவ விபரீதத்வஂ, ததோऽந்யதவிபரீதத்வமிதி| கதம்பூதஂ வைத்யமுபஸர்பந் தூதஃ கார்யகாரீ பவதீத்யாஹ- ஸ்வஸ்தமித்யாதி| ஸ்வஸ்தம் ஆதிவ்யாதிவர்ஜிதம், ஆஸீநமுபவிஷ்டஂ, ஶுசௌ பவித்ரே தேஶே, ஶுசிஂ வைத்யம், இத்தம்பூதஂ வைத்யஂ யோ தூத உபஸர்பதி ஸ கார்யகாரீ பவதி| கேசிந்நிபந்தகாரா அமுஂ பாடஂ ந படந்தி||௨௩-௨௬||
Adhikarana 13 (27-31) · Śloka 32
மாஂஸோதகும்பாதபத்ரவிப்ரவாரணகோவஷாஃ | ஶுக்லவர்ணாஶ்ச பூஜ்யந்தே ப்ரஸ்தாநே தர்ஶநஂ கதாஃ ||௨௭|| ஸ்த்ரீ புத்ரிணீ ஸவத்ஸா கௌர்வர்தமாநமலங்கதா | கந்யா மத்ஸ்யாஃ பலஂ சாமஂ ஸ்வஸ்திகஂ மோதகா ததி ||௨௮|| ஹிரண்யாக்ஷதபாத்ரஂ வா ரத்நாநி ஸுமநோ நபஃ | அப்ரஶாந்தோऽநலோ வாஜீ ஹஂஸஶ்சாபஃ ஶிகீ ததா ||௨௯|| ப்ரஹ்மதுந்துபிஜீமூதஶங்கவேணுரதஸ்வநாஃ | ஸிஂஹகோவஷநாதாஶ்ச ஹ்ரே(ஹே)ஷிதஂ கஜபஂஹிதம் ||௩௦|| ஶஸ்தஂ ஹஂஸருதஂ நணாஂ கௌஶிகஂ சைவ வாமதஃ | ப்ரஸ்தாநே யாயிநஃ ஶ்ரேஷ்டா வாசஶ்ச ஹதயங்கமாஃ |௩௨|
मांसोदकुम्भातपत्रविप्रवारणगोवृषाः | शुक्लवर्णाश्च पूज्यन्ते प्रस्थाने दर्शनं गताः ||२७|| स्त्री पुत्रिणी सवत्सा गौर्वर्धमानमलङ्कृता | कन्या मत्स्याः फलं चामं स्वस्तिकं मोदका दधि ||२८|| हिरण्याक्षतपात्रं वा रत्नानि सुमनो नृपः | अप्रशान्तोऽनलो वाजी हंसश्चापः शिखी तथा ||२९|| ब्रह्मदुन्दुभिजीमूतशङ्खवेणुरथस्वनाः | सिंहगोवृषनादाश्च ह्रे(हे)षितं गजबृंहितम् ||३०|| शस्तं हंसरुतं नॄणां कौशिकं चैव वामतः | प्रस्थाने यायिनः श्रेष्ठा वाचश्च हृदयङ्गमाः |३२|
🔊 Audio coming soon
அதாவிபரீதலக்ஷணாந்யாஹ- மாஂஸேத்யாதி| மாஂஸமாமமத்ர| உதகும்ப இதி அத்ரோதகும்பஶப்தேந பூர்ணோ ரிக்தஶ்ச கடோ கஹ்யதே; தத்ராதுரகஹே ப்ரவிஶந் பூர்ணஃ, ஆதுரகஹாந்நிஃஸரந் ரிக்த இதி கஹ்யதே| ஆதபத்ரஂ சத்ரம்| வஷோ வஷபஃ| ஶுக்லவர்ணாஃ பதார்தாஃ கார்பாஸாஸ்திதக்ரபஸ்மக்ஷாராதிவ்யதிரிக்தாஃ ஸுமநோதத்யக்ஷதமௌக்திகாதயஃ| பூஜ்யந்தே ஶ்லாக்யந்தே| கதாஃ ப்ராப்தாஃ| வர்தமாநஂ ஶராவஃ, அந்யே து விஶிஷ்டமேவ தர்பணஂ மங்கல்யார்தஂ சஷகஂ வா வர்தமாநமாசக்ஷதே | அலங்கதா கந்யா பூஷணவதீ கந்யா| கேசித் ‘வர்தமாநாஃ ஸ்வலங்கதா' இதி படந்தி, வ்யாக்யாநயந்தி ச- ஆலேபநதவலத்வாதிஸ்வலங்கதாஃ ஶராவா வர்தமாநா இதி| ஸ்வஸ்திகஂ முக்தாதாமவிஶேஷஃ, அந்யே ஸ்வஸ்திகஂ ஸ்வஸ்திகாகாரஂ தூர்வாஶகலமண்டிதஂ தவலஂ தர்பணஸக்தஂ மந்மயஂ கோமயகதஂ வா மங்கல்யமவதாரணகார்தஂ குர்வதே மாங்கலிககத்ஸ்த்ரியஃ| மோதகா லட்டுகாஃ| ஹிரண்யஂ ஸ்வர்ணம், அந்யே கபர்தகாந்யாஹுஃ; அக்ஷதா லாஜாஃ, அந்யேऽக்ஷதாநி யவதாந்யாந்யாஹுஃ; பாத்ரஂ தண்டுலபதஶராவாதிகம்| அந்யே து ‘அக்ஷதபாத்ரம்' இத்யேகமேவ தண்டுலபதஶராவமிச்சந்தி| ரத்நாநி மாணிக்யாதீநி| ஸுமந இதி ஶோபநமாநஸமித்யர்தஃ, ‘வைத்யஸ்ய' இதி ஶேஷஃ| நபஃ பத்வீபதிஃ, அந்யே து ‘ஶோபநசித்தோ ராஜா' இத்யாஹுஃ| அப்ரஶாந்தோऽநலஃ ப்ரஜ்வலிதவைஶ்வாநரஃ| வாஜீ கோடகஃ| சாஷஃ கரடாஸஃ| ஶிகீ மயூரஃ| ப்ரஹ்மதுந்துபீத்யாதி|- ப்ரஹ்மேதி வேதஃ, துந்துபிஃ நிஃஸ்வாநஃ, ஜீமூதோ மேகஃ, ஏதேஷாஂ ஸ்வநாஃ ஶப்தாஃ ஶஸ்தாஃ| ஸிஂஹேத்யாதி| ஹ்ரேஷிதஂ வாஜித்வநிஃ| கஜபஂஹிதஂ ஹஸ்திஸ்வநஃ| ருதஂ ஶப்தஃ| ருதஶப்தஃ கௌஶிகஂ சேத்யத்ராபி ஸம்பந்தநீயஃ, தேநோலூகஸ்ய ருதமித்யர்தஃ| யாயிந இதி கச்சந்தஃ புருஷாஃ; விபரீதஂ நிமித்தஂ பஶ்சாத்தர்ஶநீயம்||௨௭-௩௧||
Adhikarana 14 (32-40) · Śloka 40
பத்ரபுஷ்பபலோபேதாந் ஸக்ஷீராந்நீருஜோ த்ருமாந் | ஆஶ்ரிதா வா நபோவேஶ்மத்வஜதோரணவேதிகாஃ ||௩௨|| திக்ஷு ஶாந்தாஸு வக்தாரோ மதுரஂ பஷ்டதோऽநுகாஃ | வாமா வா தக்ஷிணா வாऽபி ஶகுநாஃ கர்மஸித்தயே ||௩௩|| ஶுஷ்கேऽஶநிஹதேऽபத்ரே வல்லீநத்தே ஸகண்டகே | வக்ஷேऽதவாऽஶ்மபஸ்மாஸ்திவிட்துஷாங்காரபாஂஶுஷு ||௩௪|| சைத்யவல்மீகவிஷமஸ்திதா தீப்தகரஸ்வராஃ | புரதோ திக்ஷு தீப்தாஸு வக்தாரோ நார்தஸாதகாஃ ||௩௫|| புந்நாமாநஃ ககா வாமாஃ ஸ்த்ரீஸஞ்ஜ்ஞா தக்ஷிணாஃ ஶுபாஃ | தக்ஷிணாத்வாமகமநஂ ப்ரஶஸ்தஂ ஶ்வஶகாலயோஃ | வாமஂ நகுலசாஷாணாஂ நோபயஂ ஶஶஸர்பயோஃ ||௩௬|| பாஸகௌஶிகயோஶ்சைவ ந ப்ரஶஸ்தஂ கிலோபயம் | தர்ஶநஂ வா ருதஂ வாऽபி ந கோதாககலாஸயோஃ ||௩௭|| தூதைரநிஷ்டைஸ்துல்யாநாமஶஸ்தஂ தர்ஶநஂ நணாம் | குலத்ததிலகார்பாஸதுஷபாஷாணபஸ்மநாம் ||௩௮|| பாத்ரஂ நேஷ்டஂ ததாऽங்காரதைலகர்தமபூரிதம் | ப்ரஸந்நேதரமத்யாநாஂ பூர்ணஂ வா ரக்தஸர்ஷபைஃ ||௩௯|| ஶவகாஷ்டபலாஶாநாஂ ஶுஷ்காணாஂ பதி ஸங்கமாஃ | நேஷ்யந்தே பதிதாந்தஸ்ததீநாந்தரிபவஸ்ததா ||௪௦||
पत्रपुष्पफलोपेतान् सक्षीरान्नीरुजो द्रुमान् | आश्रिता वा नभोवेश्मध्वजतोरणवेदिकाः ||३२|| दिक्षु शान्तासु वक्तारो मधुरं पृष्ठतोऽनुगाः | वामा वा दक्षिणा वाऽपि शकुनाः कर्मसिद्धये ||३३|| शुष्केऽशनिहतेऽपत्रे वल्लीनद्धे सकण्टके | वृक्षेऽथवाऽश्मभस्मास्थिविट्तुषाङ्गारपांशुषु ||३४|| चैत्यवल्मीकविषमस्थिता दीप्तखरस्वराः | पुरतो दिक्षु दीप्तासु वक्तारो नार्थसाधकाः ||३५|| पुन्नामानः खगा वामाः स्त्रीसञ्ज्ञा दक्षिणाः शुभाः | दक्षिणाद्वामगमनं प्रशस्तं श्वशृगालयोः | वामं नकुलचाषाणां नोभयं शशसर्पयोः ||३६|| भासकौशिकयोश्चैव न प्रशस्तं किलोभयम् | दर्शनं वा रुतं वाऽपि न गोधाकृकलासयोः ||३७|| दूतैरनिष्टैस्तुल्यानामशस्तं दर्शनं नृणाम् | कुलत्थतिलकार्पासतुषपाषाणभस्मनाम् ||३८|| पात्रं नेष्टं तथाऽङ्गारतैलकर्दमपूरितम् | प्रसन्नेतरमद्यानां पूर्णं वा रक्तसर्षपैः ||३९|| शवकाष्ठपलाशानां शुष्काणां पथि सङ्गमाः | नेष्यन्ते पतितान्तस्थदीनान्धरिपवस्तथा ||४०||
🔊 Audio coming soon
ஶகுநாந் நிர்திஶந்நாஹ- பத்ரேத்யாதி| நீருஜ இதி கமிதாவாக்ந்யாத்யநுபஹதாந்| ஆஶ்ரிதஶப்தோ நபஃப்ரபதிபிஃ ஸஹ ப்ரத்யேகஂ ஸம்பத்யதே| நப ஆகாஶஂ, வேஶ்ம கஹஂ, த்வஜா பதாகா தேவாதீநாஂ, தோரணமார்த்ரவஂஶாதிரசிதஂ ப்ரதோல்யாகாரஂ, வேதிகா இதி விவாஹாதிநிமித்தமாமேஷ்டகாதிரசிதஶ்சதுரகஃ| திக்ஷு ஶாந்தாஸ்விதி பூர்வாஸூத்தராஸு சேத்யர்தஃ; அந்யே து ஆலிங்கிதாऽவதூமிததீப்தவர்ஜிதாஸ்வித்யாசக்ஷதே| வக்தார இதி ஶப்தாயமாநாஃ| பஷ்டதோऽநுகா இதி பஷ்டப்ரதேஶாநுகதா இத்யர்தஃ| விபரீதாஞ் ஶகுநாந்நிர்திஶந்நாஹ- ஶுஷ்கே இத்யாதி| அஶநிஹதே வஜ்ரஹதே| அபத்ரே பத்ரரஹிதே| வல்லிநத்தே லதாவேஷ்டிதே| ஸகண்டகே கண்டகஸஹிதே| இத்தம்பூதே வக்ஷே ‘ஆஶ்ரிதா' இத்யத்யாஹாரஃ| அஶ்மா பாஷாணஃ| பஸ்ம ரக்ஷா| விட் விஷ்டா| துஷா தாந்யத்வசஃ| பாஂஶுஃ தூலிஃ| சைத்யஂ ஶ்மஶாநவக்ஷஃ| தீப்தஸ்வராஃ குஸ்வராஃ சிசீசீகாராதயஃ, கரஸ்வராஃ உத்கடஶப்தாஃ| திக்ஷு தீப்தாஸ்விதி ஆக்நேயயாம்யநைரதீஷு| புந்நாமாநஃ ககா வாமா இதி புந்நாமதேயாஃ பக்ஷிணோ வாமபார்ஶ்வே வக்தாரஃ ஶுபாஃ; தத்யதா- ஹஂஸகாரண்டவசக்ரவாகாதயஃ| ஸ்த்ரீஸஞ்ஜ்ஞா தக்ஷிணாஃ ஶுபா இதி கோகிலாபலாகாதயஃ ஸ்த்ரீஸஞ்ஜ்ஞா தக்ஷிணபார்ஶ்வவர்திநஃ ஶுபாஃ| ஏதேந ஸ்த்ரீபுஂஸஞ்ஜ்ஞாஃ பக்ஷிண இத்தமேவ ஶுபாஃ, அந்யதா அஶுபாஃ, இதி பரமார்ததோ விபரீதஶகுநமேவ கதிதஂ பவதி| பூர்வாநுக்தவிபரீதநிமித்தஂ நிர்திஶந்நாஹ- தக்ஷிணாதித்யாதி| அத்ராபி தத்விபர்யயேண தக்ஷிணகமநஂ ப்ரஶஸ்தமித்யுக்தஂ பவதி| நோபயமிதி உபயமபி வாமதக்ஷிணமபி கமநஂ ந ப்ரஶஸ்தமித்யர்தஃ| பாஸேத்யாதி பாஸோ கோகுலசாரீ கத்ரவிஶேஷஃ| உபயமிதி வாமதக்ஷிணமிதி| தர்ஶநஂ வா ருதமித்யாதி| ககலாஸஃ ‘கண்டிகாயா' இதி லோகே; பூர்வதேஶீயாஸ்து கிரிகிடமாசக்ஷதே| கோதாககலாஸயோர்தர்ஶநஂ ருதஂ வாமதோ தக்ஷிணதஃ புரதஃ பஷ்டதோ வா ந ப்ரஶஸ்தமிதி| தூதைரநிஷ்டைரித்யாதி| அநிஷ்டைரிதி நபுஂஸககர்தபோஷ்ட்ரரதப்ராப்தாதிபிஸ்துல்யாநாஂ ஸமாநாநாமந்யேஷாமபி நணாஂ தர்ஶநஂ ப்ரஸ்தாநே ந ப்ரஶஸ்தம்| குலத்தேத்யாதி| குலத்தாதீநாஂ பாத்ரமங்காராதிபூரிதஂ ச நேஷ்டஂ ந ப்ரஶஸ்தமித்யர்தஃ| ப்ரஸந்நேதரமத்யாநாமித்யாதி| ப்ரஸந்நா மத்யஸ்யோபர்யச்சோ பாகஃ; ததிதரேஷாஂ மத்யாநாஂ பூர்ணமப்ரஶஸ்தஂ, ததா ரக்தஸர்ஷபபூர்ணஂ ச ந ப்ரஶஸ்தம்| ஶவகாஷ்டேத்யாதி ஶவாதீநாஂ பதி மார்கே ஸங்கமாஃ ஸஂயோகா ந ப்ரஶஸ்தாஃ| ஶவோ மதகஃ| காஷ்டஂ தாரு, பலாஶஂ பர்ணம்| ‘ஶுஷ்காணாஂ' இத்யத்ர ஸ்தாநே கேசித் ‘ரூடாநாஂ' இதி படந்தி| தேஷாஂ மதே ரூடாநாஂ புராணாநாமித்யர்தஃ| நேஷ்யந்தே ந ப்ரஶஸ்யந்தே| பதிதாஃ பஞ்ச மஹாபாதகிநஃ| அந்தஃஸ்தாஃ சண்டாலாதயஃ| தீநோ நிருத்ஸாஹஃ||௩௨-௪௦||
Adhikarana 15 (41) · Śloka 41
மதுஃ ஶீதோऽநுகூலஶ்ச ஸுகந்திஶ்சாநிலஃ ஶுபஃ | கரோஷ்ணோऽநிஷ்டகந்தஶ்ச ப்ரதிலோமஶ்ச கர்ஹிதஃ ||௪௧||
मृदुः शीतोऽनुकूलश्च सुगन्धिश्चानिलः शुभः | खरोष्णोऽनिष्टगन्धश्च प्रतिलोमश्च गर्हितः ||४१||
🔊 Audio coming soon
அநிலஂ நிர்திஶந்நாஹ- மதுரித்யாதி| அநுகூலஃ பஷ்டாநுகாமீ| ப்ரதிலோமஃ அபிமுகஃ||௪௧||
Adhikarana 16 (42-43) · Śloka 43
க்ரந்த்யர்புதாதிஷு ஸதா சேதஶப்தஸ்து பூஜிதஃ | வித்ரத்யுதரகுல்மேஷு பேதஶப்தஸ்ததைவ ச ||௪௨|| ரக்தபித்தாதிஸாரேஷு ருத்தஶப்தஃ ப்ரஶஸ்யதே | ஏவஂ வ்யாதிவிஶேஷேண நிமித்தமுபதாரயேத் ||௪௩||
ग्रन्थ्यर्बुदादिषु सदा छेदशब्दस्तु पूजितः | विद्रध्युदरगुल्मेषु भेदशब्दस्तथैव च ||४२|| रक्तपित्तातिसारेषु रुद्धशब्दः प्रशस्यते | एवं व्याधिविशेषेण निमित्तमुपधारयेत् ||४३||
🔊 Audio coming soon
ரோகவிஶேஷாதபி நிமித்தவிஶேஷமநுக்தஂ நிர்திஶந்நாஹ- க்ரந்தீத்யாதி| வ்யாதிவிஶேஷேண அநுக்தேந வ்யாதிபேதேநேத்யர்தஃ| நிமித்தமிதி ஶுபாஶுபஸூசகம்| அந்யே து- "ஏவஂ வ்யாதிவிஶேஷேண நிமித்தமுபதாரயேத்" இத்யமுஂ பாடமந்யதா படந்தி வ்யாக்யாநயந்தி ச, ஸ சாபாவாந்ந லிகிதஃ||௪௨-௪௩||
Adhikarana 17 (44) · Śloka 44
ததைவாக்ருஷ்டஹாகஷ்டமாக்ரந்தருதிதஸ்வநாஃ | சர்த்யாஂ வாதபுரீஷாணாஂ ஶப்தோ வை கர்தபோஷ்ட்ரயோஃ ||௪௪||
तथैवाक्रुष्टहाकष्टमाक्रन्दरुदितस्वनाः | छर्द्यां वातपुरीषाणां शब्दो वै गर्दभोष्ट्रयोः ||४४||
🔊 Audio coming soon
ஸாமாந்யஂ ஶப்தநிமித்தஂ தர்ஶயந்நாஹ- ததைவேத்யாதி| ஆக்ருஷ்டமாக்ரோஶஃ ஆக்ருஷ்டாதிபிஃ ஸ்வநஶப்தஃ ப்ரத்யேகஂ ஸம்பத்யதே| ஹாகஷ்டஂஶப்தஃ கேதார்தஃ| ஆக்ரந்த ஆக்ரோஶஸ்வநஃ| அமுஂ ஶ்லோகஂ பாஹுல்யேந ந படந்தி| பஞ்ஜிகாகாரகயதாஸேந து விஶிஷ்டபாடஶுத்திகாரேண லிகிதோ வ்யாக்யாதஶ்சேத்யத்ராபி லிகிதஃ||௪௪||
Adhikarana 18 (45) · Śloka 45
ப்ரதிஷித்தஂ ததா பக்நஂ க்ஷுதஂ ஸ்கலிதமாஹதம் | தௌர்மநஸ்யஂ ச வைத்யஸ்ய யாத்ராயாஂ ந ப்ரஶஸ்யதே ||௪௫||
प्रतिषिद्धं तथा भग्नं क्षुतं स्खलितमाहतम् | दौर्मनस्यं च वैद्यस्य यात्रायां न प्रशस्यते ||४५||
🔊 Audio coming soon
வைத்யஸ்யாபி கேஹே வாகாதிசேஷ்டிதஂ தர்ஶயந்நாஹ- ப்ரதீத்யாதி| ப்ரதிஷித்தமிதி நிஷேதவசநஂ ‘மாகச்ச' இத்யாதிகஂ, பக்நஂ கீலகாதிபங்கவசநஂ, க்ஷுதஂ சிக்கிதஂ; த்ரயமேதத்வாக்விசேஷ்டிதம்| ‘பக்நஂ' இத்யஸ்ய ஸ்தாநே கேசித் ‘லக்நஂ' இதி படந்தி, வ்யாக்யாநயந்தி ச- லக்நஂ வஸ்த்ராதிஸங்கஃ| ஸ்கலிதமாஹதமேதத் காயவிசேஷ்டிதம்| ஸ்கலிதஂ லுண்டநஂ பாதாதேஃ, ஆஹதமிதி ஆஹநநம்| தௌர்மநஸ்யஂ சித்தவிசேஷ்டிதம்||௪௫||
Adhikarana 19 (46) · Śloka 46
ப்ரவேஶேऽப்யேததுத்தேஶாதவேக்ஷ்யஂ ச ததாऽऽதுரே | ப்ரதித்வாரஂ கஹே சாஸ்ய புநரேதந்ந கண்யதே ||௪௬||
प्रवेशेऽप्येतदुद्देशादवेक्ष्यं च तथाऽऽतुरे | प्रतिद्वारं गृहे चास्य पुनरेतन्न गण्यते ||४६||
🔊 Audio coming soon
வைத்யகஹவிதிமாதுரகஹேऽப்யதிதிஶந்நாஹ- ப்ரவேஶே இத்யாதி| ஏதத் பூர்வோக்தஂ ஶுபாஶுபநிமித்தஂ, ப்ரவேஶேऽப்யவேக்ஷ்யஂ த்ரஷ்டவ்யம்| உத்தேஶாத் ஸங்க்ஷேபாத்| ஆதுரே ஆதுரகஹே| ப்ரதித்வாரஂ த்வாரஂ ப்ரதி| கஹே கஹாப்யந்தரே, அஸ்ய ஆதுரஸ்ய, ஏதத் பூர்வோக்தஂ நிமித்தஂ, ந கண்யதே ந மந்யத இத்யர்தஃ| கேசித் ‘ப்ரதித்வாரஂ கஹஂ சாஸ்ய' இத்யாதி பாடஂ மந்யந்தே| ப்ரதிஶப்தோ லக்ஷணா(ணேऽ)ர்தே; தேந த்வாரஂ லக்ஷீகத்ய, கஹஂ ச லக்ஷீகத்யேதி| அத்ரோத்தேஶாத் ஸங்க்ஷேபாதாதுரேऽப்யவேக்ஷ்யமிதி ஸம்பந்தஃ||௪௬||
Adhikarana 20 (47-48) · Śloka 48
கேஶபஸ்மாஸ்திகாஷ்டாஶ்மதுஷகார்பாஸகண்டகாஃ | கட்வோர்த்வபாதா மத்யாபோ வஸா தைலஂ திலாஸ்தணம் ||௪௭|| நபுஂஸகவ்யங்கபக்நநக்நமுண்டாஸிதாம்பராஃ | ப்ரஸ்தாநே வா ப்ரவேஶே வா நேஷ்யந்தே தர்ஶநஂ கதாஃ ||௪௮||
केशभस्मास्थिकाष्ठाश्मतुषकार्पासकण्टकाः | खट्वोर्ध्वपादा मद्यापो वसा तैलं तिलास्तृणम् ||४७|| नपुंसकव्यङ्गभग्ननग्नमुण्डासिताम्बराः | प्रस्थाने वा प्रवेशे वा नेष्यन्ते दर्शनं गताः ||४८||
🔊 Audio coming soon
ஆதுரகஹே கதஸ்ய யாத்ரோந்முகஸ்ய ச வைத்யஸ்ய விபரீதநிமித்தஂ தர்ஶயந்நாஹ- கேஶபஸ்மேத்யாதி| முண்டா முண்டிதமுண்டாஃ| அஸிதாம்பரா ரக்தவஸ்த்ராஃ||௪௭-௪௮||
Adhikarana 21 (49-52) · Śloka 53
பாண்டாநாஂ ஸங்கரஸ்தாநாஂ ஸ்தாநாத் ஸஞ்சாரணஂ ததா | நிகாதோத்பாடநஂ பங்கஃ பதநஂ நிர்கமஸ்ததா ||௪௯|| வைத்யாஸநாவஸாதோ வா ரோகீ வா ஸ்யாததோமுகஃ | வைத்யஂ ஸம்பாஷமாணோऽங்கஂ குட்யமாஸ்தரணாநி வா ||௫௦|| ப்ரமஜ்யாத்வா துநீயாத்வா கரௌ பஷ்டஂ ஶிரஸ்ததா | ஹஸ்தஂ சாகஷ்ய வைத்யஸ்ய ந்யஸேச்சிரஸி சோரஸி ||௫௧|| யோ வைத்யமுந்முகஃ பஶ்யந்நுந்மார்ஷ்டி ஸ்வாங்கமாதுரஃ | ந ஸ ஸித்யதி வைத்யோ வா கஹே யஸ்ய ந பூஜ்யதே ||௫௨|| பவநே பூஜ்யதே வாऽபி யஸ்ய வைத்யஃ ஸ ஸித்யதி |௫௩|
भाण्डानां सङ्करस्थानां स्थानात् सञ्चारणं तथा | निखातोत्पाटनं भङ्गः पतनं निर्गमस्तथा ||४९|| वैद्यासनावसादो वा रोगी वा स्यादधोमुखः | वैद्यं सम्भाषमाणोऽङ्गं कुड्यमास्तरणानि वा ||५०|| प्रमृज्याद्वा धुनीयाद्वा करौ पृष्ठं शिरस्तथा | हस्तं चाकृष्य वैद्यस्य न्यसेच्छिरसि चोरसि ||५१|| यो वैद्यमुन्मुखः पश्यन्नुन्मार्ष्टि स्वाङ्गमातुरः | न स सिध्यति वैद्यो वा गृहे यस्य न पूज्यते ||५२|| भवने पूज्यते वाऽपि यस्य वैद्यः स सिध्यति |५३|
🔊 Audio coming soon
ஏதத்புநராதுரகஹேऽபி கண்யத இத்யாஹ- பாண்டாநாமித்யாதி| பாண்டாநாம் உபகரணத்ரவ்யாணாம்| ஸங்கரஸ்தாநாஂ மிலிதாநாம்| ஸஞ்சாரணம் இதஸ்ததோ நயநம்| நிகாதஸ்ய பாண்டஸ்யோத்பாடநமுத்தரணமித்யர்தஃ| பங்கஃ ஸ்புடநம்| பதநஂ ஹஸ்தாதேரதோப்ரஂஶஃ| நிர்கமோ கஹாப்யந்தராத்பாஹ்யதோ கமநம்| அவஸாதோ பங்கஃ| வைத்யஂ ஸம்பாஷமாணோ வைத்யேந ஸஹாலாபஂ குர்வாணோऽங்கஂ ப்ரமஜ்யாத், குட்யஂ பித்திஂ வா ஆஸ்தரணாநி ப்ரச்சாதநவஸ்த்ராணி வா ப்ரமஜ்யாத் ப்ரோஞ்சயேதித்யர்தஃ| துநீயாத் கம்பயேத்| காநித்யாஹ- கரௌ பஷ்டஂ ஶிரஸ்ததா| ந்யஸேத் நிக்ஷிபேத்| உந்முகஃ இதி ஊர்த்வமுகஃ| உந்மார்ஷ்டி ஊர்த்வஂ ப்ரோச்சதி| கேசித்வத்தாஃ படந்தி- ந ஸ ஸித்யதீத்யாதி||௪௯-௫௨||-
Adhikarana 22 (53) · Śloka 54
ஶுபஂ ஶுபேஷு தூதாதிஷ்வஶுபஂ ஹ்யஶுபேஷு ச ||௫௩|| ஆதுரஸ்ய த்ருவஂ தஸ்மாத்தூதாதீந் லக்ஷயேத்பிஷக் |௫௪|
शुभं शुभेषु दूतादिष्वशुभं ह्यशुभेषु च ||५३|| आतुरस्य ध्रुवं तस्माद्दूतादीन् लक्षयेद्भिषक् |५४|
🔊 Audio coming soon
தூதாதேஃ ஶுபாஶுபஸ்ய யதாஸங்க்யஂ ஶுபாஶுபமேவ பலஂ நிர்திஶந்நாஹ- ஶுபமித்யாதி||௫௩||-
Adhikarana 23 (54-66) · Śloka 66
ஸ்வப்நாநதஃ ப்ரவக்ஷ்யாமி மரணாய ஶுபாய ச ||௫௪|| ஸுஹதோ யாஂஶ்ச பஶ்யந்தி வ்யாதிதோ வா ஸ்வயஂ ததா | ஸ்நேஹாப்யக்தஶரீரஸ்து கரபவ்யாலகர்தபைஃ ||௫௫|| வராஹைர்மஹிஷைர்வாऽபி யோ யாயாத்தக்ஷிணாமுகஃ | ரக்தாம்பரதரா கஷ்ணா ஹஸந்தீ முக்தமூர்தஜா ||௫௬|| யஂ சாகர்ஷதி பத்த்வா ஸ்த்ரீ நத்யந்தீ தக்ஷிணாமுகம் | அந்தாவஸாயிபிர்யோ வாऽऽகஷ்யதே தக்ஷிணாமுகஃ ||௫௭|| பரிஷ்வஜேரந் யஂ வாऽபி ப்ரேதாஃ ப்ரவ்ரஜிதா(ந)ஸ்ததா | முஹுராக்ராயதே யஸ்து ஶ்வாபதைர்விகதாநநைஃ ||௫௮|| பிபேந்மது ச தைலஂ ச யோ வா பங்கேऽவஸீததி | பங்கப்ரதிக்தகாத்ரோ வா ப்ரநத்யேத் ப்ரஹஸேத்ததா ||௫௯|| நிரம்பரஶ்ச யோ ரக்தாஂ தாரயேச்சிரஸா ஸ்ரஜம் | யஸ்ய வஂஶோ நலோ வாऽபி தாலோ வோரஸி ஜாயதே ||௬௦|| யஂ வா மத்ஸ்யோ க்ரஸேத்யோ வா ஜநநீஂ ப்ரவிஶேந்நரஃ | பர்வதாக்ராத் பதேத்யோ வா ஶ்வப்ரே வா தமஸாऽऽவதே ||௬௧|| ஹ்ரியேத ஸ்ரோதஸா யோ வா யோ வா மௌண்ட்யமவாப்நுயாத் | பராஜீயேத பத்யேத காகாத்யைர்வாऽபிபூயதே ||௬௨|| பதநஂ தாரகாதீநாஂ ப்ரணாஶஂ தீபசக்ஷுஷோஃ | யஃ பஶ்யேத்தேவதாநாஂ வா ப்ரகம்பமவநேஸ்ததா ||௬௩|| யஸ்ய சர்திர்விரேகோ வா தஶநாஃ ப்ரபதந்தி வா | ஶால்மலீஂ கிஂஶுகஂ யூபஂ வல்மீகஂ பாரிபத்ரகம் ||௬௪|| புஷ்பாட்யஂ கோவிதாரஂ வா சிதாஂ வா யோऽதிரோஹதி | கார்பாஸதைலபிண்யாகலோஹாநி லவணஂ திலாந் ||௬௫|| லபேதாஶ்நீத வா பக்வமந்நஂ யஶ்ச பிபேத் ஸுராம் | ஸ்வஸ்தஃ ஸ லபதே வ்யாதிஂ வ்யாதிதோ மத்யுமச்சதி ||௬௬||
स्वप्नानतः प्रवक्ष्यामि मरणाय शुभाय च ||५४|| सुहृदो यांश्च पश्यन्ति व्याधितो वा स्वयं तथा | स्नेहाभ्यक्तशरीरस्तु करभव्यालगर्दभैः ||५५|| वराहैर्महिषैर्वाऽपि यो यायाद्दक्षिणामुखः | रक्ताम्बरधरा कृष्णा हसन्ती मुक्तमूर्धजा ||५६|| यं चाकर्षति बद्ध्वा स्त्री नृत्यन्ती दक्षिणामुखम् | अन्तावसायिभिर्यो वाऽऽकृष्यते दक्षिणामुखः ||५७|| परिष्वजेरन् यं वाऽपि प्रेताः प्रव्रजिता(न)स्तथा | मुहुराघ्रायते यस्तु श्वापदैर्विकृताननैः ||५८|| पिबेन्मधु च तैलं च यो वा पङ्केऽवसीदति | पङ्कप्रदिग्धगात्रो वा प्रनृत्येत् प्रहसेत्तथा ||५९|| निरम्बरश्च यो रक्तां धारयेच्छिरसा स्रजम् | यस्य वंशो नलो वाऽपि तालो वोरसि जायते ||६०|| यं वा मत्स्यो ग्रसेद्यो वा जननीं प्रविशेन्नरः | पर्वताग्रात् पतेद्यो वा श्वभ्रे वा तमसाऽऽवृते ||६१|| ह्रियेत स्रोतसा यो वा यो वा मौण्ड्यमवाप्नुयात् | पराजीयेत बध्येत काकाद्यैर्वाऽभिभूयते ||६२|| पतनं तारकादीनां प्रणाशं दीपचक्षुषोः | यः पश्येद्देवतानां वा प्रकम्पमवनेस्तथा ||६३|| यस्य छर्दिर्विरेको वा दशनाः प्रपतन्ति वा | शाल्मलीं किंशुकं यूपं वल्मीकं पारिभद्रकम् ||६४|| पुष्पाढ्यं कोविदारं वा चितां वा योऽधिरोहति | कार्पासतैलपिण्याकलोहानि लवणं तिलान् ||६५|| लभेताश्नीत वा पक्वमन्नं यश्च पिबेत् सुराम् | स्वस्थः स लभते व्याधिं व्याधितो मृत्युमृच्छति ||६६||
🔊 Audio coming soon
தூதாதிஶேஷஂ ஸ்வப்நஂ தர்ஶயந்நாஹ- ஸ்வப்நாநித்யாதி| நித்ரோபப்லுதேந ரஜோயுக்தேந மநஸா விஷயக்ரஹணஂ ஸ்வப்நஃ| ஸுஹத்தஷ்டாஃ ஸ்வப்நா நிமித்தமாத்ரமேவ; ஸ்வயஂ தஷ்டாஸ்து ப்ரகத்யாதிவர்ஜஂ குருதராஃ| அஶுபஸ்வப்நாந்நிதர்ஶயந்நாஹ- ஸ்நேஹேத்யாதி| கரபாதிஷ்வாருஹ்ய தைலாப்யக்தஶரீரஃ ஸந் யோ யாயாத்கச்சேத்; அநேந துஃஸ்வப்நேந ஷண்மாஸைர்ம்ரியதே பரஂ ராஜயக்ஷ்மணா ரோகேண| அந்தாவஸாயிபிஃ சாண்டாலைஃ| பரிஷ்வஜேரந் ஆலிங்கேயுஃ| ப்ரவ்ரஜிதாஃ ஶைவபாஶுபதாதயஃ| முஹுர்வாரஂவாரம்| ஆக்ராயதே சும்ப்யதே, ‘பக்ஷ்யதே' இத்யந்தே| ஶ்வாபதைஃ வ்யாக்ராதிபிஃ| பிபேந்மது ச தைலஂ சேதி மது புஷ்பரஸஃ| சகாரத்வயாதேகைகஶஃ பாநமத்ர ஜ்ஞேயம்; கேசிதத்ர மது மத்யமித்யாஹுஃ; தந்ந, கேவலஸ்ய மத்யஸ்ய பாநஂ ப்ரஶஸ்தஂ ஸ்வப்நாத்யாயஶாஸ்த்ரேஷு கதிதஂ; யத்ர து ஸுராபாநமஶோபநமித்யுக்தஂ, தத்ர ஸுரா பிஷ்டமயீ க்ராஹ்யா| பங்கேऽவஸீததீதி பங்கே கர்தமே, அவஸீததி ப்ருடதீத்யர்தஃ, பங்காவஸாதஸ்து ஸத்யோமத்யுகரஃ| ரக்தாஂ ஸ்ரஜஂ ரக்தபுஷ்பமாலாம்| க்ரஸேதிதி கிலதீத்யர்தஃ| ஜநநீஂ ப்ரவிஶேதிதி மாதுருதரே ப்ரவிஶதீத்யர்தஃ| ஶ்வப்ரே விவரே| தமஸாऽऽவதே அந்தகாரவேஷ்டிதே| ஹ்ரியேத நீயேத, ஸ்ரோதஸா நாட்யா| மௌண்ட்யஂ கத்தகேஶதா| பராஜீயேத பராஜிதோ பவதீத்யர்தஃ| பத்யேத பந்தநஂ ப்ராப்நுயாதித்யர்தஃ| தாரகாதீநாமிதி ஆதிக்ரஹணாச்சந்த்ராதிக்ரஹணம்| ப்ரணாஶஂ தீபசக்ஷுஷோரிதி ஸ்வப்நேऽகஸ்மாத்தீபஂ நஷ்டஂ பஶ்யதி, ஸ்வசக்ஷுஷீ விகலிதே பஶ்யதீத்யர்தஃ| தேவதாநாஂ ப்ரகம்பமிதி தேவதாநாஂ தேவதாப்ரதிமாநாஂ கம்பமித்யர்தஃ| அவநேஃ பதிவ்யாஃ| யூபோ யஜ்ஞபஶுபந்தநகாஷ்டஂ , பாரிபத்ரகோ நிம்பவக்ஷஃ, கோவிதாரஃ காஞ்சநாரஃ| லௌஹாநி லோஹமயாநி வஸ்தூநி| பக்வமந்நஂ ஸித்தமித்யர்தஃ; கேசிதந்நஸ்தாநே ‘மாஂஸஂ' இதி படந்தி| ஸுரா பிஷ்டமயீ ந து மத்யஂ, தஸ்ய ஶோபநத்வாத்| ச்சதி ப்ராப்நோதீத்யர்தஃ||௫௪-௬௬||
Adhikarana 24 (67) · Śloka 67
யதாஸ்வஂ ப்ரகதிஸ்வப்நோ விஸ்மதோ விஹதஸ்ததா | சிந்தாகதோ திவா தஷ்டோ பவந்த்யபலதாஸ்து தே ||௬௭||
यथास्वं प्रकृतिस्वप्नो विस्मृतो विहतस्तथा | चिन्ताकृतो दिवा दृष्टो भवन्त्यफलदास्तु ते ||६७||
🔊 Audio coming soon
விபலாந் ஸ்வப்நாநநரிஷ்டபூதாந் தர்ஶயந்நாஹ- யதாஸ்வமித்யாதி| ஸ்வஸ்யாஃ ப்ரகதேரநதிக்ரமேண யதாஸ்வஂ, யதா- வாதப்ரகதௌ ‘வியதி கச்சதி ஸம்ப்ரமேண ச; (ஶா. அ. ௪), பித்தப்ரகதௌ ‘ஸம்பஶ்யேதபி ச ஹுதாஶவித்யுதுல்காஃ' (ஶா. அ. ௪), ஶ்லேஷ்மப்ரகதௌ ‘ப்ரஸுப்தஃ ஸந் கமலஹஂஸசக்ரவாகாந் ஸம்பஶ்யேதபி ச ஜலாஶயாந் மநோஜ்ஞாந்' (ஶா. அ. ௪)| விஸ்மதோऽதிஶயேந ந ஸ்மதஃ| விஹதஃ பூர்வஂ விரூபோ தஷ்டஃ ஸ சாநந்தரஂ விஶிஷ்டேந ஸ்வப்நேந ஹதஃ| உக்தஂ ச- “அகல்யாணமபி ஸ்வப்நஂ தஷ்ட்வா தத்ரைவ யஃ புநஃ| ஸௌம்யஂ பஶ்யேச்சுபாகாரஂ தஸ்ய வித்யாச்சுபஂ பலம்”- (ச. இ. அ. ௫) இதி| ததாக்ரஹணாத் ஸுஸ்வப்நஂ தஷ்ட்வாऽஸ்வபதாஂ ஸத்யஃபலத்வஂ மஹாபலத்வஂ ச ஸூச்யதே| அந்யே து ‘விஹிதஶ்ச யஃ' இதி படந்தி| திவாதஷ்ட இதி 'ஸ்வப்நஃ' இதி ஶேஷஃ| பவந்த்யபலதாஸ்து தே இதி துஶப்தஶ்சகாரார்தஃ, தேநாதிஹ்ரஸ்வாதிதீர்கப்ரதமயாமதஷ்டாஶ்சாபலாஃ ஸமுச்சீயந்தே| ‘பவத்யபல ஏவ ஸ' இதி கேசித் படந்தி||௬௭||
Adhikarana 25 (68-70) · Śloka 71
ஜ்வரிதாநாஂ ஶுநா ஸக்யஂ கபிஸக்யஂ து ஶோஷிணாம் | உந்மாதே ராக்ஷஸைஃ ப்ரேதைரபஸ்மாரே ப்ரவர்தநம் ||௬௮|| மேஹாதிஸாரிணாஂ தோயபாநஂ ஸ்நேஹஸ்ய குஷ்டிநாம் | குல்மேஷு ஸ்தாவரோத்பத்திஃ கோஷ்டே, மூர்த்நி ஶிரோருஜி ||௬௯|| ஶஷ்குலீபக்ஷணஂ சர்த்யாமத்வா ஶ்வாஸபிபாஸயோஃ | ஹாரித்ரஂ போஜநஂ வாऽபி யஸ்ய ஸ்யாத் பாண்டுரோகிணஃ ||௭௦|| ரக்தபித்தீ பிபேத்யஸ்து ஶோணிதஂ ஸ விநஶ்யதி |௭௧|
ज्वरितानां शुना सख्यं कपिसख्यं तु शोषिणाम् | उन्मादे राक्षसैः प्रेतैरपस्मारे प्रवर्तनम् ||६८|| मेहातिसारिणां तोयपानं स्नेहस्य कुष्ठिनाम् | गुल्मेषु स्थावरोत्पत्तिः कोष्ठे, मूर्ध्नि शिरोरुजि ||६९|| शष्कुलीभक्षणं छर्द्यामध्वा श्वासपिपासयोः | हारिद्रं भोजनं वाऽपि यस्य स्यात् पाण्डुरोगिणः ||७०|| रक्तपित्ती पिबेद्यस्तु शोणितं स विनश्यति |७१|
🔊 Audio coming soon
உத்தரதந்த்ரபடிதவிஶிஷ்டவ்யாதிஷு விஶிஷ்டமேவ ஸ்வப்நதர்ஶநாரிஷ்டஂ தர்ஶயந்நாஹ- ஜ்வரிதாநாமித்யாதி| ஶுநா ஸக்யமிதி குக்குரேண ஸஹ மைத்ர்யஂ, கபிஸக்யமிதி வாநரமைத்ர்யம்| ப்ரவர்தநஶப்த உந்மாதாபஸ்மாராப்யாஂ ஸஹ ப்ரத்யேகஂ ஸம்பத்யதே| குல்மேஷு குல்மரோகேஷு, ஸ்தாவரோத்பத்திர்வக்ஷோத்பத்திஃ, கோஷ்டே உதரே| மூர்த்நி மஸ்தகே ஸ்தாவரோத்பத்திஃ, ஶிரோருஜி மஸ்தகவ்யதாயாம்| சர்த்யாஂ ‘சணகாதிபிஷ்டகதா ஸதிலா தைலபஷ்டா ஶஷ்குலீத்யுச்யதே, தஸ்யா பக்ஷணம்| அத்வா மார்கஃ, தத்ர கமநஂ, ஶ்வாஸபிபாஸயோஃ| ஹாரித்ரமிதி ஹரித்ராரக்தபோஜநபக்ஷணமித்யர்தஃ||௬௮-௭௦||
Adhikarana 26 (71-74) · Śloka 74
ஸ்வப்நாநேவஂவிதாந் தஷ்ட்வா ப்ராதருத்தாய யத்நவாந் ||௭௧|| தத்யாந்மாஷாஂஸ்திலாஂல்லோஹஂ விப்ரேப்யஃ காஞ்சநஂ ததா | ஜபேச்சாபி ஶுபாந் மந்த்ராந் காயத்ரீஂ த்ரிபதாஂ ததா ||௭௨|| தஷ்ட்வா து ப்ரதமே யாமே ஸ்வப்யாத் த்யாத்வா புநஃ ஶுபம் | ஜபேத்வாऽந்யதமஂ வேதஂ ப்ரஹ்மசாரீ ஸமாஹிதஃ ||௭௩|| ந சாசக்ஷீத கஸ்மைசித்தஷ்ட்வா ஸ்வப்நமஶோபநம் | தேவதாயதநே சைவ வஸேத்ராத்ரித்ரயஂ ததா | விப்ராஂஶ்ச பூஜயேந்நித்யஂ துஃஸ்வப்நாத் ப்ரவிமுச்யதே ||௭௪||
स्वप्नानेवंविधान् दृष्ट्वा प्रातरुत्थाय यत्नवान् ||७१|| दद्यान्माषांस्तिलांल्लोहं विप्रेभ्यः काञ्चनं तथा | जपेच्चापि शुभान् मन्त्रान् गायत्रीं त्रिपदां तथा ||७२|| दृष्ट्वा तु प्रथमे यामे स्वप्याद् ध्यात्वा पुनः शुभम् | जपेद्वाऽन्यतमं वेदं ब्रह्मचारी समाहितः ||७३|| न चाचक्षीत कस्मैचिद्दृष्ट्वा स्वप्नमशोभनम् | देवतायतने चैव वसेद्रात्रित्रयं तथा | विप्रांश्च पूजयेन्नित्यं दुःस्वप्नात् प्रविमुच्यते ||७४||
🔊 Audio coming soon
அஶுபஸ்வப்நதர்ஶநே கிஞ்சிச்சிகித்ஸிதமாஹ- ஸ்வப்நாநித்யாதி| ப்ரதமே யாமே ப்ரதமப்ரஹரே| தஷ்ட்வா விலோக்ய துஃஸ்வப்நம்| ஸ்வப்யாத் ஶயீத| கிஂ கத்வா? த்யாத்வா ஶுபஂ கல்யாணமித்யர்தஃ| யத்யபி ப்ரதமயாமலக்ஷ்ய(தஷ்ட) ஸ்வப்நஸ்ய நிஷ்பலத்வஂ கதிதஂ, ததாऽபி துஃஸ்வப்நபயாதயஂ விதிஃ கர்தவ்யஃ| அந்யதமம் ஏகதமம்| ஸமாஹிதஃ ஸாவதாநஃ| ந சாசக்ஷீத ந ச கதயேத்||௭௧-௭௪||
Adhikarana 27 (75-81) · Śloka 81
அத ஊர்த்வஂ ப்ரவக்ஷ்யாமி ப்ரஶஸ்தஂ ஸ்வப்நதர்ஶநம் | தேவாந் த்விஜாந்கோவஷபாந் ஜீவதஃ ஸுஹதோ நபாந் ||௭௫|| ஸமித்தமக்நிஂ ஸாதூஂஶ்ச நிர்மலாநி ஜலாநி ச | பஶ்யேத் கல்யாணலாபாய வ்யாதேரபகமாய ச ||௭௬|| மாஂஸஂ மத்ஸ்யாந் ஸ்ரஜஃ ஶ்வேதா வாஸாஂஸி ச பலாநி ச | லபேத தநலாபாய வ்யாதேரபகமாய ச ||௭௭|| மஹாப்ராஸாதஸபலவக்ஷவாரணபர்வதாந் | ஆரோஹேத்த்ரவ்யலாபாய வ்யாதேரபகமாய ச ||௭௮|| நதீநதஸமுத்ராஂஶ்ச க்ஷுபிதாந் கலுஷோதகாந் | தரேத் கல்யாணலாபாய வ்யாதேரபகமாய ச ||௭௯|| உரகோ வா ஜலௌகோ வா ப்ரமரோ வாऽபி யஂ தஶேத் | ஆரோக்யஂ நிர்திஶேத்தஸ்ய தநலாபஂ ச புத்திமாந் ||௮௦|| ஏவஂ ரூபாஞ் ஶுபாந் ஸ்வப்நாந் யஃ பஶ்யேத்வ்யாதிதோ நரஃ | ஸ தீர்காயுரிதி ஜ்ஞேயஸ்தஸ்மை கர்ம ஸமாசரேத் ||௮௧||
अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि प्रशस्तं स्वप्नदर्शनम् | देवान् द्विजान्गोवृषभान् जीवतः सुहृदो नृपान् ||७५|| समिद्धमग्निं साधूंश्च निर्मलानि जलानि च | पश्येत् कल्याणलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७६|| मांसं मत्स्यान् स्रजः श्वेता वासांसि च फलानि च | लभेत धनलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७७|| महाप्रासादसफलवृक्षवारणपर्वतान् | आरोहेद्द्रव्यलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७८|| नदीनदसमुद्रांश्च क्षुभितान् कलुषोदकान् | तरेत् कल्याणलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७९|| उरगो वा जलौको वा भ्रमरो वाऽपि यं दशेत् | आरोग्यं निर्दिशेत्तस्य धनलाभं च बुद्धिमान् ||८०|| एवं रूपाञ् शुभान् स्वप्नान् यः पश्येद्व्याधितो नरः | स दीर्घायुरिति ज्ञेयस्तस्मै कर्म समाचरेत् ||८१||
🔊 Audio coming soon
அத ஊர்த்வமித்யாதி| ஸுஹதோ மித்ராணி| ஸமித்தமக்நிஂ ப்ரஜ்வலிதஂ வஹ்நிம்| கல்யாணலாபாயேதி ஶுபவஸ்துப்ராப்தய இத்யர்தஃ| அபகமோ நிவத்திஃ| நத்யோ கங்காத்யாஃ, நதாஃ ஶோணாத்யாஃ ப்ரஸித்தாஃ, க்ஷுபிதாந் ப்ரசலிதாந் வத்திஂ கதாநித்யர்தஃ, கலுஷோதகாந் யத ஏவ க்ஷுபிதாநத ஏவாப்ரஶஸ்தோதகாநித்யர்தஃ| உரகஃ ஸர்பஃ, தஶேத்பக்ஷயேத்||௭௫-௮௧||
Adhikarana puShpikA · Śloka 29
இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாஂ ஸூத்ரஸ்தாநே விபரீதாவிபரீதஸ்வப்நநிதர்ஶநீயோ நாமைகோநத்ரிஂஶத்தமோऽத்யாயஃ ||௨௯||
इति सुश्रुतसंहितायां सूत्रस्थाने विपरीताविपरीतस्वप्ननिदर्शनीयो नामैकोनत्रिंशत्तमोऽध्यायः ||२९||
🔊 Audio coming soon
இதி ஶ்ரீடல்ஹ(ஹ்ல)ணவிரசிதாயாஂ நிபந்தஸங்க்ரஹாக்யாயாஂ ஸுஶ்ருதவ்யாக்யாயாஂ ஸூத்ரஸ்தாநே ஏகோநத்ரிஂஶத்தமோऽத்யாயஃ||௨௯||