Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
അഥാതോ യോഗ്യാസൂത്രീയമധ്യായം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ ||൧|| യഥോവാച ഭഗവാന് ധന്വന്തരിഃ ||൨||
अथातो योग्यासूत्रीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
അഥാത ഇതി| യോഗ്യാ സമ്യക്കര്മാഭ്യാസഃ, യോഗ്യായാഃ സൂത്രം, തദ്വിദ്യതേ യസ്മിന് സ തഥാ; അന്യേ തു യോഗ്യാഖ്യാപകം സൂത്രം യോഗ്യാസൂത്രം, തദധികൃത്യ കൃതോऽധ്യായോ യോഗ്യാസൂത്രീയഃ, തം തഥാ||൧-൨||
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
അധിഗതസര്വശാസ്ത്രാര്ഥമപി ശിഷ്യം യോഗ്യാം കാരയേത് | സ്നേഹാദിഷു ഛേദ്യാദിഷു ച കര്മപഥമുപദിശേത് | സുബഹുശ്രുതോऽപ്യകൃതയോഗ്യഃ കര്മസ്വയോഗ്യോ ഭവതി ||൩||
अधिगतसर्वशास्त्रार्थमपि शिष्यं योग्यां कारयेत् | स्नेहादिषु छेद्यादिषु च कर्मपथमुपदिशेत् | सुबहुश्रुतोऽप्यकृतयोग्यः कर्मस्वयोग्यो भवति ||३||
🔊 Audio coming soon
അധിഗതേത്യാദി| സ്നേഹാദിഷ്വിതി ആദിശബ്ദാത് സ്വേദവമനവിരേചനാസ്ഥാപനാനുവാസനാദീനാം ഗ്രഹണം, ഛേദ്യാദിഷ്വിതി ആദിശബ്ദാദ്ഭേദ്യാദീനാം സപ്താനാം ഗ്രഹണം; യദ്യപ്യസ്മിന് തന്ത്രേ ഛേദ്യാദികര്മണാം പ്രാധാന്യം തഥാപി ഛേദ്യാദിഷ്വപി പ്രാക് സ്നേഹാദി പ്രയുജ്യത ഇതി പ്രാക് സ്നേഹാദിഗ്രഹണമ്; അന്യേ ‘ഛേദ്യാദിഷു സ്നേഹാദിഷു ച’ ഇതി പഠന്തി| കര്മപഥം ക്രിയാമാര്ഗമ്| കുതോऽധിഗതസര്വശാസ്ത്രാര്ഥമപി ശിഷ്യം യോഗ്യാം കാരയേദിത്യാഹ- സുബഹുശ്രുതോऽപീത്യാദി| അകൃതയോഗ്യഃ അകൃതകര്മാഭ്യാസഃ| കര്മസു ക്രിയാസു||൩||
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
തത്ര, പുഷ്പഫലാലാബൂകാലിന്ദകത്രപുസൈ(സോ)ര്വാരുകര്കാരുകപ്രഭൃതിഷു ഛേദ്യവിശേഷാന് ദര്ശയേത്, ഉത്കര്തനാപകര്തനാനി ചോപദിശേത്; ദൃതിബസ്തിപ്രസേവകപ്രഭൃതിഷൂദകപങ്കപൂര്ണേഷു ഭേദ്യയോഗ്യാം; സരോമ്ണി ചര്മണ്യാതതേ ലേഖ്യസ്യ; മൃതപശുസിരാസൂത്പലനാലേഷു ച വേധ്യസ്യ; ഘുണോപഹതകാഷ്ഠവേണുനലനാലീശുഷ്കാലാബൂമുഖേഷ്വേഷ്യസ്യ; പനസബിമ്ബീബില്വഫലമജ്ജമൃതപശുദന്തേഷ്വാഹാര്യസ്യ; മധൂച്ഛിഷ്ടോപലിപ്തേ ശാല്മലീഫലകേ വിസ്രാവ്യസ്യ; സൂക്ഷ്മഘനവസ്ത്രാന്തയോര്മൃദുചര്മാന്തയോശ്ച സീവ്യസ്യ; പുസ്തമയപുരുഷാങ്ഗപ്രത്യങ്ഗവിശേഷേഷു ബന്ധനയോഗ്യാം; മൃദുഷു മാംസഖണ്ഡേഷ്വഗ്നിക്ഷാരയോഗ്യാം; മൃദുചര്മമാംസപേശീഷൂത്പലനാലേഷു ച കര്ണസന്ധിബന്ധയോഗ്യാമ്; ഉദകപൂര്ണഘടപാര്ശ്വസ്രോതസ്യലാബൂമുഖാദിഷു ച നേത്രപ്രണിധാനബസ്തിവ്രണബസ്തിപീഡനയോഗ്യാമിതി ||൪||
तत्र, पुष्पफलालाबूकालिन्दकत्रपुसै(सो)र्वारुकर्कारुकप्रभृतिषु छेद्यविशेषान् दर्शयेत्, उत्कर्तनापकर्तनानि चोपदिशेत्; दृतिबस्तिप्रसेवकप्रभृतिषूदकपङ्कपूर्णेषु भेद्ययोग्यां; सरोम्णि चर्मण्यातते लेख्यस्य; मृतपशुसिरासूत्पलनालेषु च वेध्यस्य; घुणोपहतकाष्ठवेणुनलनालीशुष्कालाबूमुखेष्वेष्यस्य; पनसबिम्बीबिल्वफलमज्जमृतपशुदन्तेष्वाहार्यस्य; मधूच्छिष्टोपलिप्ते शाल्मलीफलके विस्राव्यस्य; सूक्ष्मघनवस्त्रान्तयोर्मृदुचर्मान्तयोश्च सीव्यस्य; पुस्तमयपुरुषाङ्गप्रत्यङ्गविशेषेषु बन्धनयोग्यां; मृदुषु मांसखण्डेष्वग्निक्षारयोग्यां; मृदुचर्ममांसपेशीषूत्पलनालेषु च कर्णसन्धिबन्धयोग्याम्; उदकपूर्णघटपार्श्वस्रोतस्यलाबूमुखादिषु च नेत्रप्रणिधानबस्तिव्रणबस्तिपीडनयोग्यामिति ||४||
🔊 Audio coming soon
ശല്യതന്ത്രസ്യ ഛേദ്യാദികര്മപ്രാധാന്യാത് പ്രാക് ഛേദ്യാദിയോഗ്യാമുപദര്ശയന്നാഹ- തത്ര പുഷ്പഫലേത്യാദി| പുഷ്പഫലം കൂഷ്മാണ്ഡഃ, കാലിന്ദകോ ജോന്നാലഃ കൂഷ്മാണ്ഡഭേദഃ, ത്രപുസാദയഃ കര്കടീഭേദാഃ, പ്രഭൃതിഗ്രഹണാച്ഛീര്ണവൃന്താദീനാം ഗ്രഹണമ്| ഛേദ്യവിശേഷാനിതി ഗോതീര്ഥാര്ധലാങ്ഗലകപ്രഭൃതീന്| ഉത്കര്തനമ് ഊര്ധ്വകര്തനമ്, അപരകര്തനമ് അധശ്ഛേദഃ| ദൃതിബസ്തീത്യാദി ദൃതിഃ ചര്മപുടകം , ബസ്തിഃ മൂത്രപുടകം, പ്രസേവകഃ ചര്മഖല്ലപുടഃ , ഉദകപങ്കമിതി ഉദകമിശ്രഃ പങ്കഃ ഉദകപങ്കഃ| സരോമ്ണീത്യാദി| ആതതേ പ്രസാരിതേ| മൃതപശുസിരാസ്വിതി മൃതാഃ പശവോऽജാദയസ്തേഷാം സിരാസു| പനസേത്യാദി പനസോ ബഹിഃകണ്ടകീ മഹാഫലഃ ‘കടഹല’ ഇതി ലോകേ; പനസാദീനാം ഫലാനി തേഷാം മജ്ജാ| മധൂച്ഛിഷ്ടേത്യാദി മധൂച്ഛിഷ്ടം മധുസിക്ഥകമ്| ശാല്മലീഫലകേ ശാല്മലീപട്ടകേ| പുസ്തമയേത്യാദി പുസ്തമയഃ പുരുഷോ വസ്ത്രാദിരചിതോ മനുഷ്യഃ| മൃദുചര്മേത്യാദി മാംസപേശീ മാംസവര്തിഃ| ഉദകേത്യാദി| നേത്രപ്രണിധാനം നേത്രപ്രവേശനം, ബസ്തിവ്രണബസ്തിപീഡനം ച, അനയോര്യോഗ്യാം കാരയേത്; ക്വ കാരയേത്? ഉദകപൂര്ണഘടപാര്ശ്വസ്രോതസി; ന കേവലം ജലപൂര്ണഘടപാര്ശ്വച്ഛിദ്രേ അലാബൂമുഖാദിഷു ചേത്യര്ഥഃ||൪||
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
ഭവതശ്ചാത്ര- ഏവമാദിഷു മേധാവീ യോഗ്യാര്ഹേഷു യഥാവിധി | ദ്രവ്യേഷു യോഗ്യാം കുര്വാണോ ന പ്രമുഹ്യതി കര്മസു ||൫||
भवतश्चात्र- एवमादिषु मेधावी योग्यार्हेषु यथाविधि | द्रव्येषु योग्यां कुर्वाणो न प्रमुह्यति कर्मसु ||५||
🔊 Audio coming soon
ഭവതശ്ചാത്രേത്യാദി| ഏവമാദിഷ്വിതി ആദിശബ്ദഃ പ്രകാരേ, ഏവമ്പ്രകാരേഷു യോഗ്യാര്ഹേഷു പുഷ്പഫലാദിഷു||൫||
Adhikarana 5 (6) · Śloka 6
തസ്മാത് കൌശലമന്വിച്ഛന് ശസ്ത്രക്ഷാരാഗ്നികര്മസു | യസ്യ യത്രേഹ സാധര്മ്യം തത്ര യോഗ്യാം സമാചരേത് ||൬||
तस्मात् कौशलमन्विच्छन् शस्त्रक्षाराग्निकर्मसु | यस्य यत्रेह साधर्म्यं तत्र योग्यां समाचरेत् ||६||
🔊 Audio coming soon
തസ്മാദിത്യാദി| യസ്യ കര്മണഃ, യത്ര യസ്മിന് ദ്രവ്യേ, സാധര്മ്യം സാമ്യം, തസ്യ തത്ര യോഗ്യാം സമാചരേദിതി| കേചിദേവമാദിഷു മേധാവീത്യാദിശ്ലോകസ്യാഗ്രേ ആപാതനികാപൂര്വം ശ്ലോകമേകം പഠന്തി; തദ്യഥാ- അനുക്തം യോഗ്യാവിഷയമുപഗ്രഹീതുമാഹ- ‘ദൃഷ്ടാന്തമാത്രമുദ്ദിഷ്ടം’- ഇത്യാദി, സ ച വര്തമാനേഷു പുസ്തകേഷു ന പഠ്യത ഇത്യസ്മാഭിരുപേക്ഷിതഃ||൬||
Adhikarana puShpikA · Śloka 9
ഇതി സുശ്രുതസംഹിതായാം സൂത്രസ്ഥാനേ യോഗ്യാസൂത്രീയോ നാമ നവമോऽധ്യായഃ ||൯||
इति सुश्रुतसंहितायां सूत्रस्थाने योग्यासूत्रीयो नाम नवमोऽध्यायः ||९||
🔊 Audio coming soon
ഇതി ശ്രീഡല്ഹ(ഹ്ല)ണവിരചിതായാം നിബന്ധസങ്ഗ്രഹാഖ്യായാം സുശ്രുതവ്യാഖ്യായാം സൂത്രസ്ഥാനേ യോഗ്യാസൂത്രീയോ നാമ നവമോऽധ്യായഃ|