Skip to content
AYANAAYURVEDAby Dr Vijaya Dwarampudi
Open navigation
Explore AyurvedaBook appointment

37. grahōtpattyadhyāyaḥ

Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2

அதாதோ க்ரஹோத்பத்திமத்யாயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧|| யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||

View original

अथातो ग्रहोत्पत्तिमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||

🔊 Audio coming soon

நவக்ரஹாகதிவிஜ்ஞாநஂ சிகித்ஸிதஂ சாபிதாய பாலக்ரஹாணாமுத்பத்திஂ காரணஂ சாபிதாதுஂ க்ரஹோத்பத்த்யத்யாயாரம்போ யுஜ்யத இத்யாஹ- அதாத இத்யாதி| க்ரஹாணாஂ ஸ்கந்தாதீநாம், உத்பத்திஃ ஆகதிஃ ப்ராப்திஃ; ஏதேந க்ரீடநார்தஂ நியோஜநமத்ரோத்பத்திஃ, நாபூதப்ராதுர்பாவஃ; குதஃ? தேஷாஂ நித்யத்வாத்||௧-௨||

Adhikarana 2 (3) · Śloka 3

நவ ஸ்கந்தாதயஃ ப்ரோக்தா பாலாநாஂ ய இமே க்ரஹாஃ | ஶ்ரீமந்தோ திவ்யவபுஷோ நாரீபுருஷவிக்ரஹாஃ ||௩||

View original

नव स्कन्दादयः प्रोक्ता बालानां य इमे ग्रहाः | श्रीमन्तो दिव्यवपुषो नारीपुरुषविग्रहाः ||३||

🔊 Audio coming soon

நவேத்யாதி| விக்ரஹஃ ஶரீரஂ; தத்ர ச ஸ்கந்தஸ்கந்தாபஸ்மாரநைகமேஷாஃ புருஷஶரீராஃ, ஶேஷாஃ ஸ்த்ரீஶரீராஃ||௩||

Adhikarana 3 (4) · Śloka 4

ஏதே குஹஸ்ய ரக்ஷார்தஂ கத்திகோமாக்நிஶூலிபிஃ | ஸஷ்டாஃ ஶரவணஸ்தஸ்ய ரக்ஷிதஸ்யாத்மதேஜஸா ||௪||

View original

एते गुहस्य रक्षार्थं कृत्तिकोमाग्निशूलिभिः | सृष्टाः शरवणस्थस्य रक्षितस्यात्मतेजसा ||४||

🔊 Audio coming soon

ஏதே இத்யாதி| ஶரவணஸ்தஸ்ய ஆத்மதேஜஸா ரக்ஷிதஸ்யாபி ரக்ஷார்தஂ கத்திகாதிபிரேதே ஸ்கந்தாதயோ க்ரஹாஃ ஸஷ்டா நியோஜிதா இத்யர்தஃ; குஹஸ்ய கார்திகேயஸ்ய, ஆத்மதேஜஸா ஸ்வஶக்த்யா| நநு ஸ்வபாவரக்ஷிதஸ்ய குஹஸ்ய ரக்ஷகைஃ கிஂ? உச்யதே- யதா ஸ்வஶக்த்யா அநபிபவநீயஸ்யாபி இந்த்ரஸ்ய அந்யே தேவா ரக்ஷகாஃ, ப்ரபுதர்மத்வாத்; தத்வத்குஹஸ்யாபி அந்யே க்ரஹா ரக்ஷகாஃ, ப்ரபுதர்மத்வாத்||௪||

Adhikarana 4 (5) · Śloka 5

ஸ்த்ரீவிக்ரஹா க்ரஹா யே து நாநாரூபா மயேரிதாஃ | கங்கோமாகத்திகாநாஂ தே பாகா ராஜஸதாமஸாஃ ||௫||

View original

स्त्रीविग्रहा ग्रहा ये तु नानारूपा मयेरिताः | गङ्गोमाकृत्तिकानां ते भागा राजसतामसाः ||५||

🔊 Audio coming soon

ஸ்த்ரீத்யாதி| ஸ்த்ரீவிக்ரஹா நாரீஶரீராஃ, நாநாரூபா மேஷாதிமுகாஃ, மயா தந்வந்தரிணா, ஈரிதாஃ கதிதாஃ| தே ஸ்த்ரீவிக்ரஹாஃ| பாகா அஂஶாஃ, ராஜஸதாமஸா மதா ரஜஸ்தமோமயாஃ ஸ்மதாஃ| யத்யபி ஸர்வக்ரஹாணாஂ ரஜஸ்தமோமயத்வஂ, ததாऽபி ஸ்த்ரீவிக்ரஹாணாமேவாத்யர்தஂ ரஜஸ்தமோகுணபூயிஷ்டத்வஂ; தத்பூயிஷ்டத்வாச்சாதிஶயேந ஹிஂஸாத்மகத்வமிதி தேப்யோ பாலகோ ரக்ஷிதவ்யஃ||௫||

Adhikarana 5 (6) · Śloka 6

நைகமேஷஸ்து பார்வத்யா ஸஷ்டோ மேஷாநநோ க்ரஹாஃ | குமாரதாரீ தேவஸ்ய குஹஸ்யாத்மஸமஃ ஸகா ||௬||

View original

नैगमेषस्तु पार्वत्या सृष्टो मेषाननो ग्रहाः | कुमारधारी देवस्य गुहस्यात्मसमः सखा ||६||

🔊 Audio coming soon

நைகமேஷ இத்யாதி| நைகமேஷஃ புங்க்ரஹஃ, மேஷாநந ஏடகமுகஃ, பாலகௌதுகாய ஸஷ்டஃ| குமாரதாரீ குமாரபாலயிதா; ‘குமாரஹாரீ’ இத்யந்யே படந்தி, தத்ர குமாராந் ஹரதீத்யர்தஃ| ஆத்மஸம ஆத்மதுல்யஃ, ஸகா மித்ரம்| ‘ஆத்மஸம’ இத்யத்ராந்யே ‘ஆத்மோத்பவ’ இதி படந்தி, தத்ராத்மோத்பவஃ புத்ரஃ||௬||

Adhikarana 6 (7) · Śloka 7

ஸ்கந்தாபஸ்மாரஸஞ்ஜ்ஞோ யஃ ஸோऽக்நிநாऽக்நிஸமத்யுதிஃ | ஸ ச ஸ்கந்தஸகா நாம விஶாக இதி சோச்யதே ||௭||

View original

स्कन्दापस्मारसञ्ज्ञो यः सोऽग्निनाऽग्निसमद्युतिः | स च स्कन्दसखा नाम विशाख इति चोच्यते ||७||

🔊 Audio coming soon

ஸ்கந்தேத்யாதி| அபஸ்மாரவிகாரலிங்கலிங்கதவிகாரித்வேந ஸ்கந்தாபஸ்மார இத்யுச்யதே| ஸோऽக்நிநா ஸஷ்ட இதி ஸம்பத்யதே| விஶாக இதி ஸ்கந்தாபஸ்மாரஸ்யாபரஂ நாம||௭||

Adhikarana 7 (8) · Śloka 8

ஸ்கந்தஃ ஸஷ்டோ பகவதா தேவேந த்ரிபுராரிணா | பிபர்தி சாரபராஂ ஸஞ்ஜ்ஞாஂ குமார இதி ஸ க்ரஹஃ ||௮||

View original

स्कन्दः सृष्टो भगवता देवेन त्रिपुरारिणा | बिभर्ति चारपरां सञ्ज्ञां कुमार इति स ग्रहः ||८||

🔊 Audio coming soon

ஸ்கந்த இத்யாதி| த்ரிபுராரிணா ருத்ரேண ஸஷ்டஃ||௮||

Adhikarana 8 (9) · Śloka 9

பாலலீலாதரோ யோऽயஂ தேவோ ருத்ராக்நிஸம்பவஃ | மித்யாசாரேஷு பகவாந் ஸ்வயஂ நைஷ ப்ரவர்ததே ||௯||

View original

बाललीलाधरो योऽयं देवो रुद्राग्निसम्भवः | मिथ्याचारेषु भगवान् स्वयं नैष प्रवर्तते ||९||

🔊 Audio coming soon

குஹஸ்ய ஸ்கந்தாதிப்யோ பேதமாஹ- பாலலீலாதர இத்யாதி| லீலா சேஷ்டா, ருத்ராக்நிஸம்பவ இதி ருத்ரஸம்பவோऽக்நிஸம்பவஶ்ச| மித்யாசாரேஷு பாலேஷ்வித்யர்தஃ| ஸ்வயஂ ந ப்ரவர்ததே ததநுசராஸ்து ப்ரவர்தந்தே, குதஃ? யதோऽஸ்ய தேவத்வாத்யாகாதிபிரேவ தப்திஃ| ‘பாலலீலாதர’ இத்யத்ர ‘பாலலீலாடந’ இத்யந்யே படந்தி||௯||

Adhikarana 9 (10) · Śloka 10

குமாரஃ ஸ்கந்தஸாமாந்யாதத்ர கேசிதபண்டிதாஃ | கஹ்ணாதீத்யல்பவிஜ்ஞாநா ப்ருவதே தேஹசிந்தகாஃ ||௧௦||

View original

कुमारः स्कन्दसामान्यादत्र केचिदपण्डिताः | गृह्णातीत्यल्पविज्ञाना ब्रुवते देहचिन्तकाः ||१०||

🔊 Audio coming soon

குமார இத்யாதி| குமாரஃ கார்திகேயஃ, ஸ்கந்தஸாமாந்யாத் ஸ்கந்தக்ரஹநாமதுல்யத்வாத்பாலஂ கஹ்ணாதீதி யே கேசிதபண்டிதா தேஹசிந்தகா வைத்யா ப்ருவதே தேऽல்பவிஜ்ஞாநா அபண்டிதாஃ||௧௦||

Adhikarana 10 (11-20) · Śloka 21

ததோ பகவதி ஸ்கந்தே ஸுரஸேநாபதௌ கதே | உபதஸ்துர்க்ரஹாஃ ஸர்வே தீப்தஶக்திதரஂ குஹம் ||௧௧|| ஊசுஃ ப்ராஞ்ஜலயஶ்சைநஂ வத்திஂ நஃ ஸஂவிதத்ஸ்வ வை | தேஷாமர்தே ததஃ ஸ்கந்தஃ ஶிவஂ தேவமசோதயத் ||௧௨|| ததோ க்ரஹாஂஸ்தாநுவாச பகவாந் பகநேத்ரஹத் | திர்யக்யோநிஂ மாநுஷஂ ச தைவஂ ச த்ரிதயஂ ஜகத் ||௧௩|| பரஸ்பரோபகாரேண வர்ததே தார்யதேऽபி ச | தேவா மநுஷ்யாந் ப்ரீணந்தி தைர்யக்யோநீஂஸ்ததைவ ச ||௧௪|| வர்தமாநைர்யதாகாலஂ ஶீதவர்ஷோஷ்ணமாருதைஃ | இஜ்யாஞ்ஜலிநமஸ்காரஜபஹோமவ்ரதாதிபிஃ ||௧௫|| நராஃ ஸம்யக் ப்ரயுக்தைஶ்ச ப்ரீணந்தி த்ரிதிவேஶ்வராந் | பாகதேயஂ விபக்தஂ ச ஶேஷஂ கிஞ்சிந்ந வித்யதே ||௧௬|| தத்யுஷ்மாகஂ ஶுபா வத்திர்பாலேஷ்வேவ பவிஷ்யதி | குலேஷு யேஷு நேஜ்யந்தே தேவாஃ பிதர ஏவ ச ||௧௭|| ப்ராஹ்மணாஃ ஸாதவஶ்சைவ குரவோऽதிதயஸ்ததா | நிவத்தாசாரஶௌசேஷு பரபாகோபஜீவிஷு ||௧௮|| உத்ஸந்நபலிபிக்ஷேஷு பிந்நகாஂஸ்யோபபோஜிஷு | கஹேஷு தேஷு யே பாலாஸ்தாந் கஹ்ணீத்வமஶங்கிதாஃ ||௧௯|| தத்ர வோ விபுலா வத்திஃ பூஜா சைவ பவிஷ்யதி | ஏவஂ க்ரஹாஃ ஸமுத்பந்நா பாலாந் கஹ்ணந்தி சாப்யதஃ ||௨௦|| க்ரஹோபஸஷ்டா பாலாஸ்து துஶ்சிகித்ஸ்யதமா மதாஃ |௨௧|

View original

ततो भगवति स्कन्दे सुरसेनापतौ कृते | उपतस्थुर्ग्रहाः सर्वे दीप्तशक्तिधरं गुहम् ||११|| ऊचुः प्राञ्जलयश्चैनं वृत्तिं नः संविधत्स्व वै | तेषामर्थे ततः स्कन्दः शिवं देवमचोदयत् ||१२|| ततो ग्रहांस्तानुवाच भगवान् भगनेत्रहृत् | तिर्यग्योनिं मानुषं च दैवं च त्रितयं जगत् ||१३|| परस्परोपकारेण वर्तते धार्यतेऽपि च | देवा मनुष्यान् प्रीणन्ति तैर्यग्योनींस्तथैव च ||१४|| वर्तमानैर्यथाकालं शीतवर्षोष्णमारुतैः | इज्याञ्जलिनमस्कारजपहोमव्रतादिभिः ||१५|| नराः सम्यक् प्रयुक्तैश्च प्रीणन्ति त्रिदिवेश्वरान् | भागधेयं विभक्तं च शेषं किञ्चिन्न विद्यते ||१६|| तद्युष्माकं शुभा वृत्तिर्बालेष्वेव भविष्यति | कुलेषु येषु नेज्यन्ते देवाः पितर एव च ||१७|| ब्राह्मणाः साधवश्चैव गुरवोऽतिथयस्तथा | निवृत्ताचारशौचेषु परपाकोपजीविषु ||१८|| उत्सन्नबलिभिक्षेषु भिन्नकांस्योपभोजिषु | गृहेषु तेषु ये बालास्तान् गृह्णीध्वमशङ्किताः ||१९|| तत्र वो विपुला वृत्तिः पूजा चैव भविष्यति | एवं ग्रहाः समुत्पन्ना बालान् गृह्णन्ति चाप्यतः ||२०|| ग्रहोपसृष्टा बालास्तु दुश्चिकित्स्यतमा मताः |२१|

🔊 Audio coming soon

கே தர்ஹி பாலாந் கஹ்ணந்தீதி பஷ்ட ஆஹ- தத இத்யாதி| ததோ குஹரக்ஷார்தஂ நவக்ரஹேஷு ஸஷ்டேஷு ஸத்ஸு, அநந்தரஂ ஸுரா தேவாஸ்தேஷாஂ ஸேநா தஸ்யாஃ பதௌ ஸ்வாமிநி குஹே கதே ஸதி, உபதஸ்துஃ ஆகதாஃ| ஶக்திஃ ஆயுதவிஶேஷஃ| ஊசுஃ உக்தவந்தஃ| ப்ராஞ்ஜலயஃ ஸஂயோஜிதஹஸ்தாஃ| ஏநஂ குஹஂ ப்ரதி; ஏநமித்யத்ர அந்யே தேவேதி குஹஸம்போதநஂ படந்தி| கிமூசுஃ? வத்திஂ வர்தநஂ, நஃ அஸ்மாகஂ, ஸஂவிதத்ஸ்வ குரு, வை ஸ்புடம்| ஆத்மவத்த்யர்தமுபஸ்திதாநாஂ க்ரஹாணாஂ கார்திகேயேந கிஂ கதமித்யாஹ- தேஷாமித்யாதி| ததஃ ஸ்கந்தஃ ஶிவஂ தேவமசோதயத்தேஷாஂ க்ரஹணாமர்தே, ததோ க்ரஹவத்திப்ரார்தநாதநந்தரஂ, ஸ்கந்தஃ கார்திகேயஃ, அசோதயத் ப்ரார்திதவாந்| ஏவஂ க்ரஹார்தே ப்ரார்திதஃ ஶங்கரஃ கிஂ கதவாநித்யாஹ- தத இத்யாதி| ததஃ ப்ரார்தநாநந்தரஂ தாந் க்ரஹாந் ப்ரதி பகவாந் பகநேத்ரஹத் பகலோசநஹாரீ ருத்ர உக்தவாந்| கிமுக்தவாநித்யாஹ- திர்யகித்யாதி| திர்யக்யோநிமாநுஷதேவாநாஂ த்ரிதயஂ ஜகச்சப்தவாச்யஂ, ஏதத்த்ரிதயஂ பரஸ்பரமந்யோந்யோபகாரேண வர்ததே, தார்யதேऽபி சேதி சகாராத் க்ரியதே ச| தத்ர திர்யக்யோநயோ கவாதயஃ, தே மநுஷ்யாநுபகுர்வந்தி வஹநாதிநா; மாநுஷாஶ்ச மாஷாதிதாநேந திர்யக்யோநீநுபகுர்வந்தி| தேவமாநுஷயோஃ பரஸ்பரோபகாரமாஹ- தேவா இத்யாதி| யதாகாலஂ ஶீதோஷ்ணவர்ஷாதீந் கத்வா மாநுஷாந் திர்யக்யோநீஂஶ்ச ப்ரீணயந்தீதி ஸம்பந்தஃ| தேவேஷு மாநுஷோபகாரமாஹ- இஜ்யேத்யாதி| இஜ்யா யாகஃ, அஞ்ஜலிஃ கரத்வயயோஜநஂ, நமஸ்காரஃ ப்ரணாமஃ, ஜப ஓங்காரபூர்வகஂ காயத்ர்யாத்யாவர்தநஂ, ஹோமோ லக்ஷாதிஸங்க்யாஹுதிபிர்வஹ்நௌ ஹவநஂ, வ்ரதஂ ப்ரஸித்தஂ, ஸம்யக்ப்ரயுக்தைஃ வேதோக்தவிதாநேந ப்ரயுக்தைஃ; இஜ்யாஞ்ஜலிப்ரபதிபிஃ ஸம்யக்ப்ரயுக்தைர்நராஸ்த்ரிதிவேஶ்வராந் தேவாந் ப்ரீணயந்தீதி ஸம்பந்தஃ| பாகதேயமித்யாதி| பாகதேயம் அஂஶஸமூஹஃ, விபக்தஂ தேவாதித்ரிதயேந ஸர்வமேவ விபஜ்ய கஹீதஂ, ஶேஷம் அவஶிஷ்டஂ, கிஞ்சிந்நாஸ்தி யதஸ்தத்தஸ்மாத்பாலக்ரஹரக்ஷார்தஂ ஸஷ்டத்வாத்யுஷ்மாகஂ வத்திரபி போ க்ரஹா பாலேஷ்வேவ பவிஷ்யதீதி| அநபராதேஷு பாலேஷு வத்திஂ கல்பயந் ஶம்புரபி தோஷபாக் ஸ்யாததஃ ஸாபராதேஷு வத்திமாஹ- குலேஷ்வித்யாதி| நேஜ்யந்தே ந பூஜ்யந்தே, உத்ஸந்நே நஷ்டே பலிபிக்ஷே யேஷு தாநி ததா, தேஷு வத்திரிதி| அத்ர ஹிஂஸநமேவ வத்திஃ| பூஜா சைவேதி புஷ்பாதிநா போஜநாதிநா சேத்யர்தஃ||௧௧-௨௦||-

Adhikarana 11 (21-22) · Śloka 22

வைகல்யஂ மரணஂ சாபி த்ருவஂ ஸ்கந்தக்ரஹே மதம் ||௨௧|| ஸ்கந்தக்ரஹோऽத்யுக்ரதமஃ ஸர்வேஷ்வேவ யதஃ ஸ்மதஃ | அந்யோ வா ஸர்வரூபஸ்து ந ஸாத்யோ க்ரஹ உச்யதே ||௨௨||

View original

वैकल्यं मरणं चापि ध्रुवं स्कन्दग्रहे मतम् ||२१|| स्कन्दग्रहोऽत्युग्रतमः सर्वेष्वेव यतः स्मृतः | अन्यो वा सर्वरूपस्तु न साध्यो ग्रह उच्यते ||२२||

🔊 Audio coming soon

ஏவமித்யாதி| வைகல்யஂ விகலாங்கதா| த்ருவஂ நிஶ்சிதம்| ஸ்கந்தேத்யாதி| ஸர்வேஷ்வேவ க்ரஹேஷு மத்யே ஸ்கந்தக்ரஹோ யதோऽத்யுக்ரதமஃ, அத ஏவ தத்கஹீதஸ்ய த்ருவஂ மரணஂ, அத கதஞ்சிஜ்ஜீவதி ததா வைகல்யமிதி| அந்ய இத்யாதி| அந்யோ வா ஸ்கந்தாபஸ்மாராதிகஃ||௨௧-௨௨||

Adhikarana puShpikA · Śloka 37

இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாமுத்தரதந்த்ராந்தர்கதே குமாரதந்த்ரே க்ரஹோத்பத்த்யத்யாயோ நாம(ஏகாதஶோऽத்யாயஃ, ஆதிதஃ) ஸப்தத்ரிஂஶத்தமோऽத்யாயஃ ||௩௭||

View original

इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते कुमारतन्त्रे ग्रहोत्पत्त्यध्यायो नाम(एकादशोऽध्यायः, आदितः) सप्तत्रिंशत्तमोऽध्यायः ||३७||

🔊 Audio coming soon

இதி ஶ்ரீடல்ஹ(ஹ்ல)ணவிரசிதாயாஂ நிபந்தஸங்க்ரஹாக்யாயாஂ ஸுஶ்ருதவ்யாக்யாயாமுத்தரதந்த்ராந்தர்கதே கௌமாரபத்யதந்த்ரே க்ரஹேத்பத்த்யத்யாயஃ ஸப்தத்ரிஂஶத்தமஃ||௩௭||