Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
அதாதோ மூத்ராகாதப்ரதிஷேதமத்யாயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧||
யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||
View original
अथातो मूत्राघातप्रतिषेधमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१||
यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
அரோசகப்ரதிஷேதாநந்தரஂ பாரிஶேஷ்யாந்மூத்ராகாதப்ரதிஷேதாரம்பஃ; பரிஶேஷத்வஂ ச மூத்ராகாதமூத்ரகச்ச்ரயோரேகத்வேந விவக்ஷிதத்வாத் காயசிகித்ஸாயாஂ சாபரஸ்யாத்யாயஸ்யாபாவாத்| அதாத இத்யாதி| மூத்ராகாதோ மூத்ராவரோதஃ, கேசிதாகாதஶப்தேந துஷ்டிமாஹுஃ ந த்வவரோதஂ, மூத்ரஶுக்ரமூத்ரஸாதயோர்மூத்ராவரோதாஸம்பவாத்||௧-௨||
Adhikarana 2 (3-4) · Śloka 4
வாதகுண்டலிகாऽஷ்டீலா வாதபஸ்திஸ்ததைவ ச |
மூத்ராதீதஃ ஸஜடரோ மூத்ரோத்ஸங்கஃ க்ஷயஸ்ததா ||௩||
மூத்ரக்ரந்திர்மூத்ரஶுக்ரமுஷ்ணவாதஸ்ததைவ ச |
மூத்ரௌகஸாதௌ த்வௌ சாபி ரோகா த்வாதஶ கீர்திதாஃ ||௪||
View original
वातकुण्डलिकाऽष्ठीला वातबस्तिस्तथैव च |
मूत्रातीतः सजठरो मूत्रोत्सङ्गः क्षयस्तथा ||३||
मूत्रग्रन्थिर्मूत्रशुक्रमुष्णवातस्तथैव च |
मूत्रौकसादौ द्वौ चापि रोगा द्वादश कीर्तिताः ||४||
இதாநீஂ ஸுகபோதார்தஂ மூத்ராகாதாந்நாமபிஃ ப்ராஹ- வாதேத்யாதி| அஷ்டீலேதி வாதாஷ்டீலேத்யர்தஃ| யா நிதாநஸ்தாநே வாதாஷ்டீலா பணிதா ஸா பிந்நா, ஆத்மாநாதிலக்ஷணரஹிதத்வாத் | ஸங்க்யேயநிர்தேஶாதேவஸங்க்யாயாஂ ஸித்தாயாஂ த்வாதஶேதி ஸங்க்யாகரணஂ தந்த்ராந்தரோக்தாதிகஸங்க்யாநிவாரணார்தம்||௩-௪||
Adhikarana 3 (5-6) · Śloka 6
ரௌக்ஷ்யாத்வேகவிகாதாத்வா வாயுரந்தரமாஶ்ரிதஃ |
மூத்ரஂ சரதி ஸங்கஹ்ய விகுணஃ குண்டலீகதஃ ||௫||
ஸஜேதல்பால்பமதவா ஸருஜஸ்கஂ ஶநைஃ ஶநைஃ |
வாதகுண்டலிகாஂ தஂ து வ்யாதிஂ வித்யாத் ஸுதாருணம் ||௬||
View original
रौक्ष्याद्वेगविघाताद्वा वायुरन्तरमाश्रितः |
मूत्रं चरति सङ्गृह्य विगुणः कुण्डलीकृतः ||५||
सृजेदल्पाल्पमथवा सरुजस्कं शनैः शनैः |
वातकुण्डलिकां तं तु व्याधिं विद्यात् सुदारुणम् ||६||
வாதகுண்டலிகாயா ஹேதுஸம்ப்ராப்திலக்ஷணாந்யாஹ- ரௌக்ஷ்யாதித்யாதி| அந்தரமாஶ்ரித இதி பஸ்திமத்யமாஶ்ரித இத்யர்தஃ| மூத்ரஂ சரதி ஸங்கஹ்யேதி மூத்ரஂ கஹீத்வா வாயுஶ்சரதி ப்ரமதீத்யர்தஃ| குண்டலீகத இதி குண்டலாகத்யா வர்துலீபூதஃ| ஸஜேத் ப்ரவர்தயேத்| ஸருஜஸ்கஂ ஸவேதநஂ மூத்ரம்| ரௌக்ஷ்யாத்வேகவிகாதாதிதி வ்யவஹிதஃ ஸந்நிஹிதஶ்ச ஹேதுருக்தஃ, வாயுரந்தரமாஶ்ரித இத்யாதிஸம்ப்ராப்திஃ, குண்டலீகத இத்யாதிலக்ஷணம்| ‘மூத்ரமல்பால்பமதவா ஸருஜஂ ஸம்ப்ரவர்ததே’ இதி கேசித் படந்தி| அபரே ‘ஸருஜஂ ஸம்ப்ரவர்தயேத்’ இதி படந்தி| ஸர்வேஷாஂ மூத்ராகாதாநாஂ வாயுரேவ ப்ராயஶஃ காரணஂ போத்தவ்யம்||௫-௬||
Adhikarana 4 (7-8) · Śloka 8
ஶகந்மார்கஸ்ய பஸ்தேஶ்ச வாயுரந்தரமாஶ்ரிதஃ |
அஷ்டீலாவத்தநஂ க்ரந்திஂ கரோத்யசலமுந்நதம் ||௭||
விண்மூத்ராநிலஸங்கஶ்ச தத்ராத்மாநஂ ச ஜாயதே |
வேதநா ச பரா பஸ்தௌ வாதாஷ்டீலேதி தாஂ விதுஃ ||௮||
View original
शकृन्मार्गस्य बस्तेश्च वायुरन्तरमाश्रितः |
अष्ठीलावद्धनं ग्रन्थिं करोत्यचलमुन्नतम् ||७||
विण्मूत्रानिलसङ्गश्च तत्राध्मानं च जायते |
वेदना च परा बस्तौ वाताष्ठीलेति तां विदुः ||८||
அஷ்டீலாயா ஹேதுஸம்ப்ராப்திலக்ஷணாந்யாஹ- ஶகந்மார்கஸ்யேத்யாதி| ஶகந்மார்கோ குதஃ, பஸ்திஃ மூத்ராதாரஃ, வாயுரத்ர அபாநோ குதபஸ்திஸ்தரோககரத்வாத், அந்தரஂ மத்யம்| அஷ்டீலா உத்தராபதே தீர்கவர்துலபாஷாணவிஶேஷஃ, அந்யே சர்மகாராணாஂ லௌஹீஂ பாண்டீமாஹுஃ| அசலம் ஈஷச்சலம்| ஆத்மாநஂ பஸ்தௌ போத்தவ்யம்| அபாநோ வாயுரத்ர ஹேதுஃ, ஶகந்மார்கஸ்யேத்யாதிஃ ஸம்ப்ராப்திஃ, ஶேஷஂ லக்ஷணம்||௭-௮||
Adhikarana 5 (9-10) · Śloka 10
வேகஂ விதாரயேத்யஸ்து மூத்ரஸ்யாகுஶலோ நரஃ |
நிருணத்தி முகஂ தஸ்ய பஸ்தேர்பஸ்திகதோऽநிலஃ ||௯||
மூத்ரஸங்கோ பவேத்தேந பஸ்திகுக்ஷிநிபீடிதஃ |
வாதபஸ்திஃ ஸ விஜ்ஞேயோ வ்யாதிஃ கச்ச்ரப்ரஸாதநஃ ||௧௦||
View original
वेगं विधारयेद्यस्तु मूत्रस्याकुशलो नरः |
निरुणद्धि मुखं तस्य बस्तेर्बस्तिगतोऽनिलः ||९||
मूत्रसङ्गो भवेत्तेन बस्तिकुक्षिनिपीडितः |
वातबस्तिः स विज्ञेयो व्याधिः कृच्छ्रप्रसाधनः ||१०||
வாதபஸ்தேர்ஹேதுஸம்ப்ராப்திலக்ஷணாந்யாஹ- வேகமித்யாதி| அகுஶலோ மூர்கஃ| தஸ்ய மூர்கஸ்ய| மூத்ரஸங்கோ மூத்ரஸ்யாப்ரவத்திஃ| தேந வ்யாதிநா பஸ்திகுக்ஷிநிபீடித இதி பஸ்திகுக்ஷேர்நிபீடநஂ வித்யதே யஸ்ய(த்ர) ஸ ததா; நிபீடிதஂ நிபீடநஂ வேதநேத்யர்தஃ| கச்ச்ரப்ரஸாதநஃ கஷ்டஸாத்யஃ| வேகஂ விதாரயேதிதி ஹேதுஃ, நிருணத்தி முகஂ தஸ்ய பஸ்தேரிதி ஸம்ப்ராப்திஃ, ஶேஷஂ லக்ஷணம்||௯-௧௦||
Adhikarana 6 (11-12) · Śloka 12
வேகஂ ஸந்தார்ய மூத்ரஸ்ய யோ பூயஃ ஸ்ரஷ்டுமிச்சதி |
தஸ்ய நாப்யேதி யதி வா கதஞ்சித்ஸம்ப்ரவர்ததே ||௧௧||
ப்ரவாஹதோ மந்தருஜமல்பமல்பஂ புநஃ புநஃ |
மூத்ராதீதஂ து தஂ வித்யாந்மூத்ரவேகவிகாதஜம் ||௧௨||
View original
वेगं सन्धार्य मूत्रस्य यो भूयः स्रष्टुमिच्छति |
तस्य नाभ्येति यदि वा कथञ्चित्सम्प्रवर्तते ||११||
प्रवाहतो मन्दरुजमल्पमल्पं पुनः पुनः |
मूत्रातीतं तु तं विद्यान्मूत्रवेगविघातजम् ||१२||
மூத்ராதீதஸ்ய ஹேதுஂ ஸம்ப்ராப்திஂ லக்ஷணஂ சாஹ- வேகமித்யாதி| வேகஂ ப்ரவத்த்யுந்முகத்வஂ, தஂ ஸந்தார்ய ஸம்யக்தத்வா, பூயஃ புநஃ, ஸ்ரஷ்டுமிச்சதி மோக்துஂ வாஞ்சதி| நாப்யேதி மூத்ரஂ நாகச்சதீத்யர்தஃ| ப்ரவாஹத இதி நிகுஹநாதித்யர்தஃ| யத்யபி வேகஂ ஸந்தார்ய மூத்ரஸ்யேத்யநேநைவ மூத்ரவிகாதஜத்வமஸ்ய வ்யாதேஃ ப்ராப்தஂ, ததாऽபி புநர்மூத்ரவேகவிகாதஜமிதி கரணஂ மூத்ரவிகாதோத்தவாதஜத்வப்ரதிபாதநார்தம்| வேகஂ ஸந்தார்யேத்யாதிர்ஹேதுஃ, யோ பூயஃ ஸ்ரஷ்டுமிச்சதீத்யாதிஃ ஸம்ப்ராப்திஃ, ஶேஷஂ லக்ஷணம||௧௧-௧௨||
Adhikarana 7 (13-14) · Śloka 14
மூத்ரஸ்ய விஹதே வேகே ததுதாவர்தஹேதுநா |
அபாநஃ குபிதோ வாயுருதரஂ பூரயேத்பஶம் ||௧௩||
நாபேரதஸ்தாதாத்மாநஂ ஜநயேத்தீவ்ரவேதநம் |
தஂ மூத்ரஜடரஂ வித்யாததஃஸ்ரோதோநிரோதநம் ||௧௪||
View original
मूत्रस्य विहते वेगे तदुदावर्तहेतुना |
अपानः कुपितो वायुरुदरं पूरयेद्भृशम् ||१३||
नाभेरधस्तादाध्मानं जनयेत्तीव्रवेदनम् |
तं मूत्रजठरं विद्यादधःस्रोतोनिरोधनम् ||१४||
மூத்ரஜடரஸ்ய ஹேத்வாதிகமாஹ- மூத்ரஸ்யேத்யாதி| ததுதாவர்தஹேதுநேதி ததுதாவர்தோ மூத்ரோதாவர்தஃ ஸ ஏவ ஹேதுஸ்தேநேத்யர்தஃ; ஏதேந மூத்ரவேகேऽவருத்தே ஸதி ததுதாவர்தஹேதுநாऽபாநோ வாயுஃ குபிதஃ ஸந் உதரஂ பூரயேத், ததஶ்ச நாபேரதோபாகே தீவ்ரபீடமாத்மாநஂ ஜநயேத்; தஂ மூத்ரஜடரமதஃஸ்ரோதோநிரோதநஂ வித்யாத் மூத்ரபுரீஷமார்காவரோதகஂ ஜாநீயாதித்யர்தஃ| கேசித் ‘அதோபஸ்திநிரோதஜம்’ இதி படந்தி| யே து ‘அபாநஃ குபிதோ வாயுஃ’ இத்யாதிகமேவ மூத்ரஜடரஂ படந்தி, தே ‘மூத்ரஸ்ய வேகே விஹதே ததுதாவர்தஹேதுநா’ இதி பாடஂ மூத்ராதீதபாடமத்யே படந்தி| ததா ச ஸதி தே ப்ரகோபகாரணாநுக்தாவபாநப்ரகோபகாரணஂ பலவத்விக்ரஹாதிகஂ மந்யந்தே| தாதஶஶ்ச பாடோ ந வத்தசித்தாஹ்லாதகரஃ| மூத்ரஸ்ய வேகே விஹதே இத்யாதிர்ஹேதுஃ, உதரஂ பூரயேத்பஶமித்யாதிஃ ஸம்ப்ராப்திஃ, ஶேஷஂ லக்ஷணம்||௧௩-௧௪||
Adhikarana 8 (15-16) · Śloka 16
பஸ்தௌ வாऽப்யதவா நாலே மணௌ வா யஸ்ய தேஹிநஃ |
மூத்ரஂ ப்ரவத்தஂ ஸஜ்ஜேத ஸரக்தஂ வா ப்ரவாஹதஃ ||௧௫||
ஸ்ரவேச்சநைரல்பமல்பஂ ஸருஜஂ வாऽத நீருஜம் |
விகுணாநிலஜோ வ்யாதிஃ ஸ மூத்ரோத்ஸங்கஸஞ்ஜ்ஞிதஃ ||௧௬||
View original
बस्तौ वाऽप्यथवा नाले मणौ वा यस्य देहिनः |
मूत्रं प्रवृत्तं सज्जेत सरक्तं वा प्रवाहतः ||१५||
स्रवेच्छनैरल्पमल्पं सरुजं वाऽथ नीरुजम् |
विगुणानिलजो व्याधिः स मूत्रोत्सङ्गसञ्ज्ञितः ||१६||
மூத்ரோத்ஸங்கஸ்ய ஹேத்வாதிகமாஹ- பஸ்தாவித்யாதி| நாலே மேட்ரஸ்ரோதஸி| மணௌ மேட்ராக்ரதேஶே| யத்யபி நாலே இத்யநேநைவ மணேரபி க்ரஹணஂ ஸஞ்ஜாதஂ, ததாऽபி மணேருபாதாநஂ மணாவத்யந்தமூத்ரோத்ஸங்கப்ரதிபாதநார்தம்| ஸஜ்ஜேத அவருத்யேத| ‘ஸரக்தம்’ இத்யத்ர ‘ஸஂஸக்தம்’ இதி பாடே ஸஂஸக்தஂ ஸம்பத்தம்| ப்ரவாஹதஃ நிகுஹநாதித்யர்தஃ| ஸருஜம் அதிவாதப்ரகோபாத், நீருஜஂ ஹீநவாதப்ரகோபாத்| விகுணாநிலஜ இதி விமார்கவாயுஜஃ, வாயோர்விமார்ககமநஂ மார்காவரோதாத் ஸ்வஹேதுபிஶ்ச; கேசிந்மார்காவரோதமேவ விமார்ககமநே காரணமிச்சந்தி| விகுணாநிலஜோ வ்யாதிரிதி ஹேதுஃ, பஸ்தாவித்யாதிஃ ஸம்ப்ராப்திஃ, ஶேஷஂ லக்ஷணம்||௧௫-௧௬||
Adhikarana 9 (17) · Śloka 17
ரூக்ஷஸ்ய க்லாந்ததேஹஸ்ய பஸ்திஸ்தௌ பித்தமாருதௌ |
ஸதாஹவேதநஂ கச்ச்ரஂ குர்யாதாஂ மூத்ரஸங்க்ஷயம் ||௧௭||
View original
रूक्षस्य क्लान्तदेहस्य बस्तिस्थौ पित्तमारुतौ |
सदाहवेदनं कृच्छ्रं कुर्यातां मूत्रसङ्क्षयम् ||१७||
மத்ரக்ஷயஸ்ய ஹேத்வாதிகமாஹ- ரூக்ஷஸ்யேத்யாதி| க்லாந்ததேஹஸ்ய க்லாநதேஹஸ்ய| யத்யபி ரூக்ஷக்லாநதேஹத்வஂ ந பித்தப்ரகோபகாரணஂ ததாऽபி வாதாந்விதபித்தஸ்ய ப்ரகோபகஂ ஜ்ஞேயம்| குர்யாதாம் உத்பாதயேதாம்| கச்ச்ரஂ குஷ்டஜநநம்| மூத்ரஸங்க்ஷயமிதி மூத்ரஶோஷணாந்மூத்ரஸங்க்ஷயோ ரோகஃ| ரூக்ஷஸ்யேத்யாதிஃ ஹேதுஃ, பஸ்திஸ்தாவித்யாதிஃ ஸம்ப்ராப்திஃ, ஶேஷஂ லக்ஷணம்| ‘பஸ்திஸ்தௌ பித்தமாருதௌ’ இத்யத்ர ‘பஸ்தௌ திஷ்டந் ஸதாகதிஃ’ இதி கேசித் படந்தி; ஸ சாநார்ஷஃ பாடஃ||௧௭||
Adhikarana 10 (18-19) · Śloka 19
அப்யந்தரே பஸ்திமுகே வத்தோऽல்பஃ ஸ்திர ஏவ ச |
வேதநாவாநதி ஸதா மூத்ரமார்கநிரோதநஃ ||௧௮||
ஜாயதே ஸஹஸா யஸ்ய க்ரந்திரஶ்மரிலக்ஷணஃ |
ஸ மூத்ரக்ரந்திரித்யேவமுச்யதே வேதநாதிபிஃ ||௧௯||
View original
अभ्यन्तरे बस्तिमुखे वृत्तोऽल्पः स्थिर एव च |
वेदनावानति सदा मूत्रमार्गनिरोधनः ||१८||
जायते सहसा यस्य ग्रन्थिरश्मरिलक्षणः |
स मूत्रग्रन्थिरित्येवमुच्यते वेदनादिभिः ||१९||
மூத்ரக்ரந்தேர்ஹேத்வாதிகமாஹ- அப்யந்தர இத்யாதி| அப்யந்தரே பஸ்திமுகே இதி பஸ்தித்வாரஸ்யாப்யந்தரே இத்யர்தஃ| வத்தோ வர்துலஃ| ஸ்திரஃ அசலஃ| மூத்ரமார்கநிரோதநஃ மூத்ரவாஹிஸ்ரோதோநிரோதகாரீத்யர்தஃ| ஸஹஸா ஜடிதி| அஶ்மரீலக்ஷண இத்யத்ர வேதநாதிபிரிதி ஸம்பத்யதே| தேந வேதநாபிஃ கத்வா அஶ்மர்யாஸ்துல்யலக்ஷணோ ந த்வதிஷ்டாநாதிபிரஶ்மரீதுல்யலக்ஷணஃ, ஏஷ ஏவாஶ்மரீமூத்ரக்ரந்த்யோர்பேதஃ; ததா அஶ்மர்யாஂ ரக்தஸம்பந்தோ நாஸ்தி, மூத்ரக்ரந்தௌ து தந்த்ராந்தரதர்ஶநாத்ரக்தஸம்பந்தோ ஜ்ஞேய இத்யபி பேதஃ| ததா ச தத்வசஃ- “ரக்தஂ வாதகபாத்துஷ்டஂ பஸ்தித்வாரே ஸுதாருணம்| க்ரந்திஂ குர்யாத் ஸ கச்ச்ரேண ஸஜேந்மூத்ரஂ ததாவதம்| அஶ்மரீஸமஶூலஂ தஂ மூத்ரக்ரந்திஂ ப்ரசக்ஷதே”- இதி| அப்யந்தர இத்யாதிஸம்ப்ராப்திஃ, வேதநாவாநித்யாதிலக்ஷணஂ, ஹேதுரத்ராநுக்தோऽபி உஷ்ணவாதஹேதுஸாஹசர்யாத் பித்தஂ ஜ்ஞேயஃ| யத்யேவஂ தர்ஹி உஷ்ணவாதே வாயுரபி ஹேதுருக்தஃ; ஸோऽத்ரகிமிதி ந கஹ்யதே? ஸத்யஂ, மூத்ரக்ரந்தேர்வ்யதிக்ரமபாடாதேவ வாயுரத்ர காரணஂ ந பவதீதி ஜ்ஞேயம்||௧௮-௧௯||
Adhikarana 11 (20-21) · Śloka 21
ப்ரத்யுபஸ்திதமூத்ரஸ்து மைதுநஂ யோऽபிநந்ததி |
தஸ்ய மூத்ரயுதஂ ரேதஃ ஸஹஸா ஸம்ப்ரவர்ததே ||௨௦||
புரஸ்தாத்வாऽபி மூத்ரஸ்ய பஶ்சாத்வாऽபி கதாசந |
பஸ்மோதகப்ரதீகாஶஂ மூத்ரஶுக்ரஂ ததுச்யதே ||௨௧||
View original
प्रत्युपस्थितमूत्रस्तु मैथुनं योऽभिनन्दति |
तस्य मूत्रयुतं रेतः सहसा सम्प्रवर्तते ||२०||
पुरस्ताद्वाऽपि मूत्रस्य पश्चाद्वाऽपि कदाचन |
भस्मोदकप्रतीकाशं मूत्रशुक्रं तदुच्यते ||२१||
மூத்ரஶுக்ரஸ்ய ஹேத்வாதிகமாஹ- ப்ரத்யுபஸ்திதேத்யாதி| ப்ரத்யுபஸ்திதமூத்ர இதி ஸஞ்ஜாதமூத்ரவேக இத்யர்தஃ| யஃபுருஷஃ, மைதுநமபிநந்ததி இச்சதி கரோதீதி தாத்பர்யார்தஃ| ரேதஃ ஶுக்ரம்| புரஸ்தாத்வாऽபி மூத்ரஸ்ய ஆதாவித்யர்தஃ| பஸ்மோதகப்ரதீகாஶஂ பஸ்மமிஶ்ரிதபாநீயதுல்யம் | ஏதச்ச ரேதோவிஶேஷணம்| யஃபுருஷஃ ஸஞ்ஜாதமூத்ரவேகஃ ஸந் மைதுநஂ கரோதி தஸ்ய புஂஸோ பஸ்மோதகப்ரதீகாஶஂ மூத்ரயுதஂ ரேதோ மூத்ரஸ்யாதௌ கதாசித் பஶ்சாத்வா வாயோர்விசித்ரக்ரியாகரத்வாத் ப்ரவர்ததே, தந்மூத்ரஶுக்ரமுச்யத இதி பலிதோऽர்தஃ| அத்ர ஹேதுஸம்ப்ராப்த்யாதிகஂ ஸ்வயமப்யூஹ்ய ஜ்ஞேயம்||௨௦-௨௧||
Adhikarana 12 (22-23) · Śloka 23
வ்யாயாமாத்வாதபைஃ பித்தஂ பஸ்திஂ ப்ராப்யாநிலாவதம் |
பஸ்திஂ மேட்ரஂ குதஂ சைவ ப்ரதஹந் ஸ்ராவயேததஃ ||௨௨||
மூத்ரஂ ஹாரித்ரமதவா ஸரக்தஂ ரக்தமேவ வா |
கச்ச்ராத் ப்ரவர்ததே ஜந்தோருஷ்ணவாதஂ வதந்தி தம் ||௨௩||
View original
व्यायामाध्वातपैः पित्तं बस्तिं प्राप्यानिलावृतम् |
बस्तिं मेढ्रं गुदं चैव प्रदहन् स्रावयेदधः ||२२||
मूत्रं हारिद्रमथवा सरक्तं रक्तमेव वा |
कृच्छ्रात् प्रवर्तते जन्तोरुष्णवातं वदन्ति तम् ||२३||
வ்யாயாமாத்வாதபைரித்யாதி| அநிலாவதஂ வாதாந்விதஂ பித்தம்| ஹாரித்ரஂ ஹரித்ராவர்ணம்| ஸரக்தம் ஈஷத்ரக்த வர்ணமீஷச்சோணிதஂ வா| ரக்தஂ வேதி கேவலஂ ஶோணிதம், அத்யந்தரக்தவர்ணஂ மூத்ரஂ வேத்யர்தஃ| நநு, அத்ரோத்தேஶஸூத்ரபாடாந்மூத்ரக்ரந்திமூத்ரஶுக்ரயோருபாதாநஂ ப்ராப்நோதி நோஷ்ணவாதஸ்ய, தத் கதமத்ரோஷ்ணவாதோ நிர்திஷ்டஃ? உச்யதே- யதா மூத்ரக்ஷயஸ்ய வாதபித்தே ஹேதூ ததாऽஸ்யாபி த ஏவ ஹேதூ இதி ஹேதுஸாம்யாத்வ்யதிக்ரமேணோஷ்ணவாதோ நிர்திஷ்டஃ| யத்யேவஂ தர்ஹி உத்தேஶேऽப்யுஷ்ணவாதோ மூத்ரக்ஷயாநந்தரமேவ கிமிதி ந படிதஃ? ஸத்யஂ, மூத்ரக்ரந்தௌ கேவலபித்தஸ்யாநுவர்தநார்தமுஷ்ணவாதோ மூத்ரக்ஷயாநந்தரஂ படிதஃ| வ்யாயாமாதிகோ ஹேதுஃ, பஸ்திஂ ப்ராப்யேத்யாதிஃ ஸம்ப்ராப்திஃ, ஶேஷஂ லக்ஷணம்||௨௨-௨௩||
Adhikarana 13 (24-26) · Śloka 26
விஶதஂ பீதகஂ மூத்ரஂ ஸதாஹஂ பஹலஂ ததா |
ஶுஷ்கஂ பவதி யச்சாபி ரோசநாசூர்ணஸந்நிபம் ||௨௪||
மூத்ரௌகஸாதஂ தஂ வித்யாத்ரோகஂ பித்தகதஂ புதஃ |
பிச்சிலஂ ஸஂஹதஂ ஶ்வேதஂ ததா கச்ச்ரப்ரவர்தநம் ||௨௫||
ஶுஷ்கஂ பவதி யச்சாபி ஶங்கசூர்ணப்ரபாண்டுரம் |
மூத்ரௌகஸாதஂ தஂ வித்யாதாமயஂ த்வாதஶஂ கபாத் ||௨௬||
View original
विशदं पीतकं मूत्रं सदाहं बहलं तथा |
शुष्कं भवति यच्चापि रोचनाचूर्णसन्निभम् ||२४||
मूत्रौकसादं तं विद्याद्रोगं पित्तकृतं बुधः |
पिच्छिलं संहतं श्वेतं तथा कृच्छ्रप्रवर्तनम् ||२५||
शुष्कं भवति यच्चापि शङ्खचूर्णप्रपाण्डुरम् |
मूत्रौकसादं तं विद्यादामयं द्वादशं कफात् ||२६||
மூத்ரௌகஸாதலக்ஷணமாஹ- விஶதமித்யாதி| விஶதஂ பிச்சிலவிபரீதம்| பீதகஂ பீதவர்ணம்| பஹலஂ ஸ்தூலஂ கநமித்யர்தஃ| ஶுஷ்கமிதி ஆதபாதிநா ஶுஷ்கம்| ரோசநா கோரோசநா| த்விதீயமூத்ரௌகஸாதலக்ஷணமாஹ- பிச்சிலமித்யாதி| பிச்சிலமிதி விஶதவிபரீதம், ஸஂஹதஂ கநம், ஶ்வேதஂ ஶ்வேதவர்ணம், கச்ச்ரப்ரவர்தநஂ துஃகேந ப்ரவர்தத இத்யர்தஃ| த்வாதஶேதி புநருபாதாநஂ மூத்ரௌகஸாதயோரேகநாமத்வாதேவ மந்தமதீநாஂ சேதஸ்யேகத்வஂ மா பூதிதி த்யோதநார்தம்||௨௪-௨௬||
Adhikarana 14 (27) · Śloka 28
கஷாயகல்கஸர்பீஂஷி பக்ஷ்யாந் லேஹாந் பயாஂஸி ச |
க்ஷாரமத்யா(த்வா)ஸவஸ்வேதாந் பஸ்தீஂஶ்சோத்தரஸஞ்ஜ்ஞிதாந் ||௨௭||
விதத்யாந்மதிமாஂஸ்தத்ர விதிஂ சாஶ்மரிநாஶநம் |௨௮|
View original
कषायकल्कसर्पींषि भक्ष्यान् लेहान् पयांसि च |
क्षारमद्या(ध्वा)सवस्वेदान् बस्तींश्चोत्तरसञ्ज्ञितान् ||२७||
विदध्यान्मतिमांस्तत्र विधिं चाश्मरिनाशनम् |२८|
மூத்ராகாதாநாஂ சிகித்ஸாமாஹ- கஷாயேத்யாதி| கஷாயஃ க்வாதஃ, கல்கோ தஷதி பேஷிதஃ ஸத்ரவஃ| பக்ஷ்யாந் லட்டுகப்ரபதீந்| பயாஂஸி க்ஷீராணி| ஆஸவோ மத்யபேதஃ| ஸ்வேதா உபநாஹாத்யாஃ| பஸ்தீஂஶ்சோத்தரஸஞ்ஜ்ஞிதாநிதி உத்தரபஸ்தீநித்யர்தஃ| சகாராத் ஸ்நேஹவிரேசநமபி| விதத்யாத் குர்யாத்| மதிமாநிதி ஊஹாபோஹவித்வைத்யஃ| தத்ர மூத்ராகாதரோகே| விதிமஶ்மரீஸாதநமஶ்மரீசிகித்ஸிதோக்தம்| நநு, யதா வாதாதிபேதேந பிந்நா மூத்ராகாதா தர்ஶிதாஃ, ததைவ சிகித்ஸாऽபி பிந்நா வக்துமுசிதா, தத் கதமத்ர ஸாமாந்யேந சிகித்ஸோக்தா? உச்யதே- ஸர்வேஷு மூத்ராகாதேஷு யதோ வாதஃ காரணம் அதஃ ஸாமாந்யேந சிகித்ஸிதஂ வக்துமுசிதஂ பவதி; ஏவஂ யதி தத்ர வாயுரேவ காரணஂ கிஂ தர்ஹி தத்ர பித்தகபாவப்யாரம்பகத்வேந நிர்திஷ்டௌ, தத் கதமேகைவ சிகித்ஸா ஸர்வேஷு மத்ராகாதேஷு க்ரியதே? ஸத்யஂ, ஸர்வேऽபி மூத்ராகாதாஃ ப்ராயஶோ வாதஜந்யாஃ பித்தகபௌ புநராவரகௌ; தஸ்மாத்தேஷாமேகைவ சிகித்ஸா தோஷாதிபலவிகல்பஂ த்ரவ்யதத்த்வஂ ரோகதத்த்வஂ ச ஜ்ஞாத்வா பிஷஜா ப்ரயோஜ்யா, அத ஏவ மதிமாநித்யுக்தவாநாசார்யஃ| கேசிதத்ர ‘அதஃ பரஂ ப்ரவக்ஷ்யாமி மூத்ரதோஷஸ்ய பேஷஜம்’ இத்யாதிபாடஂ படந்தி, ஸ ச கஷாயகல்பமித்யநேநோபஸங்கஹீத இதி ந தர்ஶிதஃ| அபரே து ‘ஸ்த்ரீணாமதிப்ரஸங்கேந’ இத்யாதிபாடஂ படந்தி, ஸ ச நார்ஷஃ||௨௭||
Adhikarana 15 (28) · Śloka 28
மூத்ரோதாவர்தயோகாஂஶ்ச கார்த்ஸ்ந்யேநாத்ர ப்ரயோஜயேத் ||௨௮||
View original
मूत्रोदावर्तयोगांश्च कार्त्स्न्येनात्र प्रयोजयेत् ||२८||
மூத்ராகாதேஷு மூத்ரோதாவர்தசிகித்ஸிதமதிதேஶேநாஹ- மூத்ரோதாவர்தேத்யாதி| மூத்ரோதாவர்தயோகா ய உதிதா பவந்தி தேऽத்ர யோஜ்யா இதி அத்ரார்தஃ| மூத்ரோதாவர்தயோகாந் ‘ஸௌவர்சலாட்யாஂ மதிராம்’ இத்யாதிமூத்ரோதாவர்தப்ரதிஷேதோக்தாந்| கார்த்ஸ்ந்யேந ஸாமஸ்த்யேந| ஏதேந யஸ்யாமவஸ்தாயாஂ யே மூத்ரோதாவர்தயோகா உசிதா பவந்தி தேऽத்ர யோஜ்யா இத்யர்தஃ| கார்த்ஸ்ந்யேநேத்யத்ர கர்திககுண்டேந பஹுதா ப்ரஜல்பிதஂ, தத்து ஶிஷ்யபுத்திவ்யாகுலஹேதுத்வாத்க்ரந்தகௌரவபயாச்ச பரிஹதம்| அத்ர மூத்ராகாதே||௨௮||
Adhikarana 16 (29) · Śloka 29
கல்கமேர்வாருபீஜாநாமக்ஷமாத்ரஂ ஸஸைந்தவம் |
தாந்யாம்லயுக்தஂ பீத்வைவ மூத்ரகச்ச்ராத் ப்ரமுச்யதே ||௨௯||
View original
कल्कमेर्वारुबीजानामक्षमात्रं ससैन्धवम् |
धान्याम्लयुक्तं पीत्वैव मूत्रकृच्छ्रात् प्रमुच्यते ||२९||
கல்கமித்யாதி| ஏர்வாருஃ க்ரீஷ்மகர்கடிகா| அக்ஷமாத்ரஂ கர்ஷப்ரமாணம் தாந்யாம்லஂ காஞ்ஜிகம்| கேசிதமுஂ பாடமந்யதா படந்தி, ஸ சாபாவாந்ந லிகிதஃ||௨௯||
Adhikarana 17 (30) · Śloka 30
ஸுராஂ ஸௌவர்சலவதீஂ மூத்ரகச்ச்ரீ பிபேந்நரஃ |
மது மாஂஸோபதஂஶஂ வா பிபேத்வாऽப்யத கௌடிகம் ||௩௦||
View original
सुरां सौवर्चलवतीं मूत्रकृच्छ्री पिबेन्नरः |
मधु मांसोपदंशं वा पिबेद्वाऽप्यथ गौडिकम् ||३०||
ஸுராமித்யாதி| ஸுரா பிஷ்டகதா| மது மத்யஂ; தச்ச மதுகதஂ, ஸமாநதந்த்ரதர்ஶநாத்| ததா ச- ‘மாஂஸோபதஂஶஂ மதுநா மத்யஂ வாऽபி பிபேந்நரஃ’- இதி| மாஂஸோபதஂஶஂ மாஂஸபக்ஷணயுதம்| கௌடிகஂ குடகதஂ மத்யம்||௩௦||
Adhikarana 18 (31) · Śloka 31
பிபேத் குங்குமகர்ஷஂ வா மதூதகஸமாயுதம் |
ராத்ரிபர்யுஷிதஂ ப்ராதஸ்ததா ஸுகமவாப்நுயாத் ||௩௧||
View original
पिबेत् कुङ्कुमकर्षं वा मधूदकसमायुतम् |
रात्रिपर्युषितं प्रातस्तथा सुखमवाप्नुयात् ||३१||
பிபேதித்யாதி| மதூதகஂ மதுயுக்தமுதகம்| ப்ராதரிதி பிபேதித்யத்ர யோஜ்யஂ; தேந ப்ரபாதே பிபேதித்யர்தஃ||௩௧||
Adhikarana 19 (32) · Śloka 32
தாடிமாம்லாஂ யுதாஂ முக்யாமேலாஜீரகநாகரைஃ |
பீத்வா ஸுராஂ ஸலவணாஂ மூத்ரகச்ச்ராத் ப்ரமுச்யதே ||௩௨||
View original
दाडिमाम्लां युतां मुख्यामेलाजीरकनागरैः |
पीत्वा सुरां सलवणां मूत्रकृच्छ्रात् प्रमुच्यते ||३२||
தாடிமாம்லாமித்யாதி| தாடிமாம்லாஂ தாடிமேநாம்லீகதாம்| யுதாமித்யத்ர ஏலாஜீரகநாகரைரிதி யோஜ்யம்| ஸுராஂ முக்யாஂ பைஷ்டீமித்யர்தஃ| ஸலவணாஂ ஸௌந்தவயுக்தாம்||௩௨||
Adhikarana 20 (33-34) · Śloka 34
பதக்பர்ண்யாதிவர்கஸ்ய மூலஂ கோக்ஷுரகஸ்ய ச |
அர்தப்ரஸ்தேந தோயஸ்ய பசேத் க்ஷீரசதுர்குணம் ||௩௩||
க்ஷீராவஶிஷ்டஂ தச்சீதஂ ஸிதாக்ஷௌத்ரயுதஂ பிபேத் |
நரோ மாருதபித்தோத்தமூத்ராகாதநிவாரணம் ||௩௪||
View original
पृथक्पर्ण्यादिवर्गस्य मूलं गोक्षुरकस्य च |
अर्धप्रस्थेन तोयस्य पचेत् क्षीरचतुर्गुणम् ||३३||
क्षीरावशिष्टं तच्छीतं सिताक्षौद्रयुतं पिबेत् |
नरो मारुतपित्तोत्थमूत्राघातनिवारणम् ||३४||
பதக்பர்ண்யாதிவர்கஸ்யேத்யாதி| பதக்பர்ண்யாதிவர்கோ விதாரிகந்தாதிகஃ||௩௩-௩௪||
Adhikarana 21 (35) · Śloka 35
நிஷ்பீட்ய வாஸஸா ஸம்யக்வர்சோ ராஸபவாஜிநோஃ |
ரஸஸ்ய குடவஂ தஸ்ய பிபேந்மூத்ரருஜாபஹம் ||௩௫||
View original
निष्पीड्य वाससा सम्यग्वर्चो रासभवाजिनोः |
रसस्य कुडवं तस्य पिबेन्मूत्ररुजापहम् ||३५||
நிஷ்பீட்யேத்யாதி| வர்சஃ புரீஷம்| ராஸபோ கர்தபஃ| வாஜீ கோடகஃ| குடவஂ சத்வாரி பலாநி||௩௫||
Adhikarana 22 (36) · Śloka 36
முஸ்தாபயாதேவதாருமூர்வாணாஂ மதுகஸ்ய ச |
பிபேதக்ஷஸமஂ கல்கஂ மூத்ரதோஷநிவாரணம் ||௩௬||
View original
मुस्ताभयादेवदारुमूर्वाणां मधुकस्य च |
पिबेदक्षसमं कल्कं मूत्रदोषनिवारणम् ||३६||
முஸ்தேத்யாதி| மூர்வா சோரஸ்நாயுஃ| மதுகஂ யஷ்டீமது| அக்ஷஸமஂ கர்ஷப்ரமாணம்||௩௬||
Adhikarana 23 (37) · Śloka 37
அபயாமலகாக்ஷாணாஂ கல்கஂ பதரஸம்மிதம் |
அம்பஸாऽலவணோபேதஂ பிபேந்மூத்ரருஜாபஹம் ||௩௭||
View original
अभयामलकाक्षाणां कल्कं बदरसम्मितम् |
अम्भसाऽलवणोपेतं पिबेन्मूत्ररुजापहम् ||३७||
அபயேத்யாதி| அக்ஷோ பிபீதகஃ| பதரஸம்மிதம் அர்தகர்ஷப்ரமாணம்| அம்பஸா பாநீயேந| அலவணோபேதஂ கிஞ்சித்ஸைந்தவயுதம்||௩௭||
Adhikarana 24 (38) · Śloka 38
உதும்பரஸமஂ கல்கஂ த்ராக்ஷாயா ஜலஸஂயுதம் |
பிபேத் பர்யுஷிதஂ ராத்ரௌ ஶீதஂ மூத்ரருஜாபஹம் ||௩௮||
View original
उदुम्बरसमं कल्कं द्राक्षाया जलसंयुतम् |
पिबेत् पर्युषितं रात्रौ शीतं मूत्ररुजापहम् ||३८||
உதும்பரஸமஂ கர்ஷப்ரமாணஂ, த்ராக்ஷாயாஃ கல்கம் உதும்பரஸமஂ ஜலாந்விதஂ ராத்ரிபர்யுஷிதஂ பிபேதிதி பிண்டார்தஃ||௩௮||
Adhikarana 25 (39) · Śloka 39
நிதிக்திகாயாஃ ஸ்வரஸஂ பிபேத் குடவஸம்மிதம் |
மூத்ரதோஷஹரஂ கல்ய ... |௩௯|
View original
निदिग्धिकायाः स्वरसं पिबेत् कुडवसम्मितम् |
मूत्रदोषहरं कल्य ... |३९|
நிதிக்திகா கண்டகாரிகா| குடவஸம்மிதஂ சதுஷ்பலோந்மிதம்| கல்யஂ ப்ராதரித்யர்தஃ|௩௯|-
Adhikarana 26 (39-40) · Śloka 40
... மதவா க்ஷௌத்ரஸஂயுதம் ||௩௯||
ப்ரபீட்யாமலகாநாஂ து ரஸஂ குடவஸம்மிதம் |
பீத்வாऽகதீ பவேஜ்ஜந்துர்மூத்ரதோஷருஜாதுரஃ ||௪௦||
View original
... मथवा क्षौद्रसंयुतम् ||३९||
प्रपीड्यामलकानां तु रसं कुडवसम्मितम् |
पीत्वाऽगदी भवेज्जन्तुर्मूत्रदोषरुजातुरः ||४०||
அதவேத்யாதி| ப்ரபீட்யேதி வாஸஸா காலயித்வேத்யர்தஃ| குடவஂ சத்வாரி பலாநி| அகதீ பவேத் நீரோகோ பவேத்||௩௯-௪௦||
Adhikarana 27 (41) · Śloka 41
தாத்ரீபலரஸேநைவஂ ஸூக்ஷ்மைலாஂ வா பிபேந்நரஃ |௪௧|
View original
धात्रीफलरसेनैवं सूक्ष्मैलां वा पिबेन्नरः |४१|
தாத்ரீபலரஸேநைவமித்யாதி| தாத்ரீபலரஸேந ஆமலகரஸேந| ஏவமிதி க்ஷௌத்ரயுதாமித்யர்தஃ|௪௧|-
Adhikarana 28 (41-42) · Śloka 42
பிஷ்ட்வாऽதவா ஸுஶீதேந ஶாலிதண்டுலவாரிணா ||௪௧||
தாலஸ்ய தருணஂ மூலஂ த்ரபுஸஸ்ய ரஸஂ ததா |
ஶ்வேதஂ கர்கடகஂ சைவ ப்ராதஸ்து பயஸா பிபேத் ||௪௨||
View original
पिष्ट्वाऽथवा सुशीतेन शालितण्डुलवारिणा ||४१||
तालस्य तरुणं मूलं त्रपुसस्य रसं तथा |
श्वेतं कर्कटकं चैव प्रातस्तु पयसा पिबेत् ||४२||
பிஷ்ட்வேத்யாதி| தாலஸ்யாபிநவஂ மூலஂ பிஷ்ட்வா ஶாலிதண்டுலோதகேந பிபேத், த்ரபுஸஸ்வரஸமத வா பிபேத்| த்ரபுஸஃ ஸுதாவாஸஃ| ஶ்வேதமித்யாதி| ஶ்வேதஂ கர்கடகஂ த்ரபுஸம்| பயஸா க்ஷீரேண, ஸமாநதந்த்ரதர்ஶநாத்; ‘த்ரபுஸஂ வாऽத துக்தேந மூத்ரதோஷஹரஂ பிபேத்’ இதி||௪௧-௪௨||
Adhikarana 29 (43) · Śloka 43
ஶதஂ வா மதுரைஃ க்ஷீரஂ ஸர்பிர்மிஶ்ரஂ பிபேந்நரஃ |
மூத்ரதோஷவிஶுத்த்யர்தஂ ததைவாஶ்மரிநாஶநம் ||௪௩||
View original
शृतं वा मधुरैः क्षीरं सर्पिर्मिश्रं पिबेन्नरः |
मूत्रदोषविशुद्ध्यर्थं तथैवाश्मरिनाशनम् ||४३||
ஶதமித்யாதி| மதுரைஃ காகோல்யாதிபிஃ| அயஂ யோகோ மூத்ரஶுக்ரஸ்ய பாஹுல்யேந போத்தவ்யஃ||௪௩||
Adhikarana 30 (44-45) · Śloka 45
பலாஶ்வதஂஷ்ட்ராக்ரௌஞ்சாஸ்திகோகிலாக்ஷகதண்டுலாந் |
ஶதபர்வகமூலஂ ச தேவதாரு ஸசித்ரகம் ||௪௪||
அக்ஷபீஜஂ ச ஸுரயா கல்கீகத்ய பிபேந்நரஃ |
மூத்ரதோஷவிஶுத்த்யர்தஂ ததைவாஶ்மரிநாஶநம் ||௪௫||
View original
बलाश्वदंष्ट्राक्रौञ्चास्थिकोकिलाक्षकतण्डुलान् |
शतपर्वकमूलं च देवदारु सचित्रकम् ||४४||
अक्षबीजं च सुरया कल्कीकृत्य पिबेन्नरः |
मूत्रदोषविशुद्ध्यर्थं तथैवाश्मरिनाशनम् ||४५||
பலாஶ்வதஂஷ்ட்ரேத்யாதி| பலா ஸ்வநாமக்யாதா, ஶ்வதஂஷ்ட்ரா கோக்ஷுரகஃ, க்ரௌஞ்சஃ பக்ஷிவிஶேஷஃ, ‘கைசர’ இதி லோகே, கோகிலாக்ஷகஃ கக்கலீ, ஶதபர்வகோ ஜலகண்டீரஃ| அக்ஷபீஜஂ பிபீதகமஜ்ஜா| ஏதத்பலாதிகஂ கல்கீகத்ய மூத்ரதோஷவிஶுத்த்யர்தஂ பிபேதித்யர்தஃ| ததாऽஶ்மரீசிகித்ஸிதோக்தமபி மூத்ரதோஷவிஶுத்த்யர்தஂ பிபேதித்யர்தஃ| அஶ்மரீசிகித்ஸிதஂ யதத்ர வாரஂவாரஂ பணிதஂ, ததத்யந்தஹிதத்வாபாதநார்தம்| கேசித் போஜஸஂவாதாத் பலாதிகஂ யோகசதுஷ்டயஂ மந்யந்தே; தந்ந, வத்தாநாமஸம்மதத்வாத்||௪௪-௪௫||
Adhikarana 31 (46) · Śloka 46
பாடலாக்ஷாரமாஹத்ய ஸப்தகத்வஃ பரிஸ்ருதம் |
பிபேந்மூத்ரவிகாரக்நஂ ஸஂஸஷ்டஂ தைலமாத்ரயா ||௪௬||
View original
पाटलाक्षारमाहृत्य सप्तकृत्वः परिस्रुतम् |
पिबेन्मूत्रविकारघ्नं संसृष्टं तैलमात्रया ||४६||
பாடலாக்ஷாரமித்யாதி| ஸப்தகத்வஃ ஸப்தவாராந்| பரிஸ்ருதஂ காலிதம்| ஸஂஸஷ்டஂ ஸஂயுக்தம்| தைலமாத்ரயா ஸ்தோகேந தைலேந| அத்ர மாத்ராஶப்தோऽல்பவாசீ| யதா- “மாத்ராஂ காதேத்புபுக்ஷிதஃ” இத்யாதிஷு| அத்ர க்ஷாரஸ்ய தோயஸ்ய ச ப்ரமாணஂ க்ஷாரகல்போக்தஂ ஜ்ஞாதவ்யம்| தேந சதுர்குணேந ஜலேந க்ஷாரஃ பரிஸ்ராவணீயஃ||௪௬||
Adhikarana 32 (47) · Śloka 47
நலாஶ்மபேததர்பேக்ஷுத்ரபுஸைர்வாருபீஜகாந் |
க்ஷீரே பரிஶதாந் தத்ர பிபேத் ஸர்பிஃஸமாயுதாந் ||௪௭||
View original
नलाश्मभेददर्भेक्षुत्रपुसैर्वारुबीजकान् |
क्षीरे परिशृतान् तत्र पिबेत् सर्पिःसमायुतान् ||४७||
நலாஶ்மபேதேத்யாதி| நலஃ ஸ்வநாமப்ரஸித்தஃ ஶுஷிரபர்வா, அஶ்மபேதஃ பாஷாணபேதஃ, ஏர்வாருஃ க்ரீஷ்மகர்கடிகா, பீஜகஃ அஸநஸாரஃ| கார்திககுண்டஸ்து வத்தகாஶ்யபீயஸஂவாதாத்த்ரபுஸைர்வாருபீஜாந்யேவாசக்ஷதே, பீஜகாநித்யத்ர ஸ்வார்திகாஶ்ச ப்ரகதிலிங்கவசநாந்யதிக்ராமந்தீத்யுக்தத்வாத் புஂலிங்கதேதி ச கதயதி தத்ர| மூத்ராகாதே||௪௭||
Adhikarana 33 (48) · Śloka 49
பாடல்யா யாவஶூகாச்ச பாரிபத்ராத்திலாதாபி |
க்ஷாரோதகேந மதிமாந் த்வகேலோஷணசூர்ணகம் ||௪௮||
பிபேத்குடேந மிஶ்ரஂ வா லிஹ்யால்லேஹாந் பதக் பதக் |௪௯|
View original
पाटल्या यावशूकाच्च पारिभद्रात्तिलादापि |
क्षारोदकेन मतिमान् त्वगेलोषणचूर्णकम् ||४८||
पिबेद्गुडेन मिश्रं वा लिह्याल्लेहान् पृथक् पृथक् |४९|
பாடல்யா இத்யாதி| யாவஶூகோ யவக்ஷாரஃ| பாரிபத்ரஃ பர்வதநிம்பஃ, அந்யே பாரிபத்ரஶப்தேந கண்டகிவக்ஷஂ ரக்தகுஸுமஂ பலபத்ரஸஞ்ஜ்ஞகஂ வதந்தி| ஊஷணஂ பிப்பலீ| பாடல்யாதீநாஂ க்ஷாரோதகேந ஸஹ த்வகேலோஷணசூர்ணஂ பிபேத், பாடல்யாதிக்ஷாரோதககுடகதாந் லேஹாந் வா லிஹ்யாத்| கார்திககுண்டஸ்து ‘த்வகேலோஷணசூர்ணகஂ’ இத்யத்ர ‘த்வகேலோஷணஸஂயுதம்’ இதி படதி| தத்ர பாடல்யாதிதிலாந்தாநாஂ த்ரவ்யாணாஂ யத் சூர்ணஂ தத் க்ஷாரோதகேந முஷ்ககக்ஷாரோதகேந பிபேத், தத்கதாந்வா பதக் பதக் த்வகேலோஷணஸஂயுதாந் லேஹாந் குடமிஶ்ரிதாந் லிஹ்யாதிதி வ்யாக்யாநயதி| ததா ச விஶ்வாமித்ரஃ- ‘பாடல்யாஃ பாரிபத்ராத்வா திலாத்வாऽபி யவாக்ரஜாத்| கணைலாத்வக்யுதஂ சூர்ணஂ முஷ்ககக்ஷாரவாரிணா|| பிபேத்குடேந மிஶ்ரஂ வா லிஹ்யால்லேஹாந் பதக் பதக்’ இதி| ‘கதிமாந்’ இத்யத்ர ‘மதிராஂ’ இதி கேசித் படந்தி, ததா ‘குடேந மிஶ்ரஂ வா’ இத்யத்ர ‘குடோபதஂஶஂ வா’ இதி ச படந்தி| தச்ச பாடத்வயமநார்ஷம்||௪௮||
Adhikarana 34 (49-50) · Śloka 50
அத ஊர்த்வஂ ப்ரவக்ஷ்யாமி மூத்ரதோஷே க்ரமஂ ஹிதம் ||௪௯||
ஸ்நேஹஸ்வேதோபபந்நாநாஂ ஹிதஂ தேஷு விரேசநம் |
ததஃ ஸஂஶுத்ததேஹாநாஂ ஹிதாஶ்சோத்தரபஸ்தயஃ ||௫௦||
View original
अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि मूत्रदोषे क्रमं हितम् ||४९||
स्नेहस्वेदोपपन्नानां हितं तेषु विरेचनम् |
ततः संशुद्धदेहानां हिताश्चोत्तरबस्तयः ||५०||
ஸாமாந்யேந ச க்ரியாக்ரமார்தமாஹ- அத ஊர்த்வமித்யாதி| தேஷு மூத்ரதோஷேஷு| ‘தேஷு விரேசநஂ’ இத்யத்ர ‘ஸ்நேஹவிரேசநஂ’ இதி கேசித் படந்தி| கார்திககுண்டஸ்த இமஂ பாடஂ ந படதி, ‘கஷாயகல்கஸர்பீஷி’ இத்யாதிநைவ கதார்தத்வாத்| ஜேஜ்ஜடாசார்யஸ்து ஸ்நிக்தஶுத்ததேஹாநாஂ பூர்வோக்தா யோகாஃ ப்ரயோக்தவ்யா இத்யாவேதநாய படதி, தத்படிதத்வாந்மயாऽபி படிதஃ||௪௯-௫௦||
Adhikarana 35 (51) · Śloka 51
ஸ்த்த்ரீணாமதிப்ரஸங்கேந ஶோணிதஂ யஸ்ய தஶ்யதே |
மைதுநோபரமஸ்தஸ்ய பஂஹணஶ்ச விதிஃ ஸ்மதஃ ||௫௧||
View original
स्त्त्रीणामतिप्रसङ्गेन शोणितं यस्य दृश्यते |
मैथुनोपरमस्तस्य बृंहणश्च विधिः स्मृतः ||५१||
அத்ர ச கேசிந்மூத்ரதோஷப்ரஸங்கேந மூத்ரமார்கப்ரவத்தரக்தஸ்யாபி விதாநஂ கதயந்தி ஸ்த்ரீணாமித்யாதி| அதிப்ரஸங்கேந அத்யந்தஸேவயா| மைதுநோபரமோ மைதுநநிவத்திஃ| பஂஹணஶ்ச விதிஃ மாஂஸக்ஷீரகதாதிஸேவநம்| அமுமபி பாடஂ கார்திககுண்டோ ந படதி, ஶுக்ரக்ஷயலிங்கேநைவோக்தத்வாத் ஸங்க்யாதிரேகபயாச்ச; ஜேஜ்ஜடஸ்து ப்ரகரணாத் ததா ஶிஷ்யஸுகபோதார்தஂ படதி ; தத்படிதத்வாந்மயாऽபி படிதஃ||௫௧||
Adhikarana 36 (52) · Śloka 52
தாம்ரசூடவஸா தைலஂ ஹிதஂ சோத்தரபஸ்திஷு |
விதாநஂ தஸ்ய பூர்வஂ ஹி வ்யாஸதஃ பரிகீர்திதம் ||௫௨||
View original
ताम्रचूडवसा तैलं हितं चोत्तरबस्तिषु |
विधानं तस्य पूर्वं हि व्यासतः परिकीर्तितम् ||५२||
கிமேததேவ தத்ர ரக்தே ஹிதமுதாந்யதபீத்யாஹ- தாம்ரசூடேத்யாதி| தாம்ரசூடவஸா குக்குடவஸா, விதாநஂ விதிஃ, உத்தரபஸ்திஷு உத்தரபஸ்திசிகித்ஸிதே, தஸ்ய உத்தரபஸ்தேஃ, ‘வ்யாஸதஃ’ இத்யத்ர ‘வ்யாபதஃ’ இதி கேசித் படந்தி||௫௨||
Adhikarana 37 (53-57) · Śloka 57
க்ஷௌத்ரார்தபாத்ரஂ தத்த்வா ச பாத்ரஂ து க்ஷீரஸர்பிஷஃ |
ஶர்கராயாஶ்ச சூர்ணஂ ச த்ராக்ஷாசூர்ணஂ ச தத்ஸமம் ||௫௩||
ஸ்வயங்குப்தாபலஂ சைவ ததைவேக்ஷுரகஸ்ய ச |
பிப்பலீசூர்ணஸஂயுக்தமர்தபாகஂ ப்ரகல்பயேத் ||௫௪||
ததைகத்யஂ ஸமாநீய கஜேநாபிப்ரமந்தயேத் |
ததஃ பாணிதலஂ சூர்ணஂ லீட்வா க்ஷீரஂ ததஃ பிபேத் ||௫௫||
ஏதத் ஸர்பிஃ ப்ரயுஞ்ஜாநஃ ஶுத்ததேஹோ நரஃ ஸதா |
மூத்ரதோஷாஞ்ஜயேத் ஸர்வாநந்யயோகைஃ ஸுதுர்ஜயாந் ||௫௬||
ஜயேச்சோணிததோஷாஂஶ்ச வந்த்யா கர்பஂ லபேத ச |
நாரீ சைதத் ப்ரயுஞ்ஜாநா யோநிதோஷாத் ப்ரமுச்யதே ||௫௭||
View original
क्षौद्रार्धपात्रं दत्त्वा च पात्रं तु क्षीरसर्पिषः |
शर्करायाश्च चूर्णं च द्राक्षाचूर्णं च तत्समम् ||५३||
स्वयङ्गुप्ताफलं चैव तथैवेक्षुरकस्य च |
पिप्पलीचूर्णसंयुक्तमर्धभागं प्रकल्पयेत् ||५४||
तदैकध्यं समानीय खजेनाभिप्रमन्थयेत् |
ततः पाणितलं चूर्णं लीढ्वा क्षीरं ततः पिबेत् ||५५||
एतत् सर्पिः प्रयुञ्जानः शुद्धदेहो नरः सदा |
मूत्रदोषाञ्जयेत् सर्वानन्ययोगैः सुदुर्जयान् ||५६||
जयेच्छोणितदोषांश्च वन्ध्या गर्भं लभेत च |
नारी चैतत् प्रयुञ्जाना योनिदोषात् प्रमुच्यते ||५७||
க்ஷௌத்ரார்தபாத்ரமித்யாதி| க்ஷௌத்ரார்தபாத்ரஂ மத்வர்தாடகஂ, க்ஷீரஸர்பிஷஃ க்ஷீரஸம்மதநோத்தகதஸ்ய| ஸ்வயங்குப்தாபலாதீநாஂ பிப்பல்யந்தாநாஂ சூர்ணமர்தபாகஂ ப்ரகல்பயேதித்யர்தஃ| ஸ்வயங்குப்தா கபிகச்சூஃ, ஹக்ஷுரகஃ கோகிலாக்ஷகஃ, கஜேந மந்தநதண்டேந; பாணிதலஂ சூர்ணமிதி அங்குலிரஹிதஂ ஹஸ்ததலஂ சூர்ணமித்யர்தஃ; அந்யே பாணிதலஶப்தேந கர்ஷஂ வதந்தி||௫௩-௫௭||
Adhikarana 38 (58-64) · Śloka 65
பலா கோலாஸ்தி மதுகஂ ஶ்வதஂஷ்ட்ராऽத ஶதாவரீ |
மணாலஂ ச கஶேருஶ்ச பீஜாநீக்ஷுரகஸ்ய ச ||௫௮||
ஸஹஸ்ரவீர்யாஂऽஶுமதீ பயஸ்யா ஸஹ காலயா |
ஶகாலவிந்நாऽதிபலா பஂஹணீயோ கணஸ்ததா ||௫௯||
ஏதாநி ஸமபாகாநி மதிமாந் ஸஹ ஸாதயேத் |
சதுர்குணேந பயஸா குடஸ்ய துலயா ஸஹ ||௬௦||
த்ரோணாவஶிஷ்டஂ தத் பூதஂ பசேத்தேந கதாடகம் |
தத் ஸித்தஂ கலஶே ஸ்தாப்யஂ க்ஷௌத்ரப்ரஸ்தேந ஸஂயுதம் ||௬௧||
ஸர்பிரேதத் ப்ரயுஞ்ஜாநோ மூத்ரதோஷாத் ப்ரமுச்யதே |
துகாக்ஷீர்யாஶ்ச சூர்ணாநி ஶர்கராயாஸ்ததைவ ச ||௬௨||
க்ஷௌத்ரேண துல்யாந்யாலோட்ய ப்ரஶஸ்தேऽஹநி லேஹயேத் |
தஸ்ய காதேத்யதாஶக்தி மாத்ராஂ க்ஷீரஂ ததஃ பிபேத் ||௬௩||
ஶுக்ரதோஷாஞ்ஜயேந்மர்த்யஃ ப்ராஶ்ய ஸம்யக் ஸுயந்த்ரிதஃ |
வ்யவாயக்ஷீணரேதாஸ்து ஸத்யஃ ஸஂலபதே ஸுகம் ||௬௪||
ஓஜஸ்வீ பலவாந்மர்த்யஃ பிபந்நேவ ச ஹஷ்யதி |௬௫|
View original
बला कोलास्थि मधुकं श्वदंष्ट्राऽथ शतावरी |
मृणालं च कशेरुश्च बीजानीक्षुरकस्य च ||५८||
सहस्रवीर्यांऽशुमती पयस्या सह कालया |
शृगालविन्नाऽतिबला बृंहणीयो गणस्तथा ||५९||
एतानि समभागानि मतिमान् सह साधयेत् |
चतुर्गुणेन पयसा गुडस्य तुलया सह ||६०||
द्रोणावशिष्टं तत् पूतं पचेत्तेन घृताढकम् |
तत् सिद्धं कलशे स्थाप्यं क्षौद्रप्रस्थेन संयुतम् ||६१||
सर्पिरेतत् प्रयुञ्जानो मूत्रदोषात् प्रमुच्यते |
तुगाक्षीर्याश्च चूर्णानि शर्करायास्तथैव च ||६२||
क्षौद्रेण तुल्यान्यालोड्य प्रशस्तेऽहनि लेहयेत् |
तस्य खादेद्यथाशक्ति मात्रां क्षीरं ततः पिबेत् ||६३||
शुक्रदोषाञ्जयेन्मर्त्यः प्राश्य सम्यक् सुयन्त्रितः |
व्यवायक्षीणरेतास्तु सद्यः संलभते सुखम् ||६४||
ओजस्वी बलवान्मर्त्यः पिबन्नेव च हृष्यति |६५|
அகர்பஂ பலாகதமாஹ- பலேத்யாதி| கோலாஸ்தி பதரமஜ்ஜா, மதுகஂ யஷ்டீமது, ஶ்வதஂஷ்ட்ரா கோக்ஷுரகஃ, இக்ஷுரகஃ கோகிலாக்ஷஃ, ஸஹஸ்ரவீர்யா தூர்வா, அஂஶுமதீ ஶாலபர்ணீ, பயஸ்யா அர்கபுஷ்பீ, துக்திகாமந்யே, காலா காலாநுஸாரிவா, ஶ்ரீபர்ணிகாமந்யே, ஶகாலவிந்நா பஶ்நிபர்ணீ, பஂஹணீயோ கணோ குடூசீவர்ஜிதஃ காகோல்யாதிஃ ‘குடூசீரஹிதோ வர்கஃ காகோல்யாதிருதாஹதஃ| பஂஹணீயஃ’ இத்யாதிஸமாநதந்த்ரஸஂவாதாத்| சதுர்குணேந பயஸா துக்தேந, ஜலேநேத்யந்யே| பூதஂ வஸ்த்ரகாலிதம்| பசேத்தேந கதாடகமிதி அகல்கமேவ| கார்திககுண்டஸ்த்வமுஂ யோகமந்யதா படதி வ்யாக்யாநயதி ச, ஸ ச க்ரந்தகௌரவபயாந்ந லிகிதஃ| கேசிதேநமநார்ஷஂ வதந்தி; தந்ந, ஸுகீரஸுதீராதிபிஷ்டீகாகத்பிரார்ஷத்வேந வர்ணிதத்வாத்||௫௮-௬௪||-
Adhikarana 39 (65-72) · Śloka 72
சித்ரகஃ ஸாரிவா சைவ பலா காலாநுஸாரிவா ||௬௫||
த்ராக்ஷா விஶாலா பிப்பல்யஸ்ததா சித்ரபலா பவேத் |
ததைவ மதுகஂ பத்யாஂ தத்யாதாமலகாநி ச ||௬௬||
கதாடகஂ பசேதேபிஃ கல்கைஃ கர்ஷஸமந்விதைஃ |
க்ஷீரத்ரோணே ஜலத்ரோணே தத்ஸித்தமவதாரயேத் ||௬௭||
ஶீதஂ பரிஸ்ருதஂ சைவ ஶர்கராப்ரஸ்தஸஂயுதம் |
துகாக்ஷீர்யாஶ்ச தத் ஸர்வஂ மதிமாந் பரிமிஶ்ரயேத் ||௬௮||
ததோ மிதஂ பிபேத்காலே யதாதோஷஂ யதாபலம் |
வாதரேதாஃ ஶ்லேஷ்மரேதாஃ பித்தரேதாஸ்து யோ பவேத் ||௬௯||
ரக்தரேதா க்ரந்திரேதாஃ பிபேதிச்சந்நரோகதாம் |
ஜீவநீயஂ ச வஷ்யஂ ச ஸர்பிரேதத்பலாவஹம் ||௭௦||
ப்ரஜ்ஞாஹிதஂ ச தந்யஂ ச ஸர்வரோகாபஹஂ ஶிவம் |
ஸர்பிரேதத் ப்ரயுஞ்ஜாநா ஸ்த்ரீ கர்பஂ லபதேऽசிராத் ||௭௧||
அஸக்தோஷாஞ்ஜயேச்சாபி யோநிதோஷாஂஶ்ச ஸஂஹதாந் |
மூத்ரதோஷேஷு ஸர்வேஷு குர்யாதேதச்சிகித்ஸிதம் ||௭௨||
View original
चित्रकः सारिवा चैव बला कालानुसारिवा ||६५||
द्राक्षा विशाला पिप्पल्यस्तथा चित्रफला भवेत् |
तथैव मधुकं पथ्यां दद्यादामलकानि च ||६६||
घृताढकं पचेदेभिः कल्कैः कर्षसमन्वितैः |
क्षीरद्रोणे जलद्रोणे तत्सिद्धमवतारयेत् ||६७||
शीतं परिस्रुतं चैव शर्कराप्रस्थसंयुतम् |
तुगाक्षीर्याश्च तत् सर्वं मतिमान् परिमिश्रयेत् ||६८||
ततो मितं पिबेत्काले यथादोषं यथाबलम् |
वातरेताः श्लेष्मरेताः पित्तरेतास्तु यो भवेत् ||६९||
रक्तरेता ग्रन्थिरेताः पिबेदिच्छन्नरोगताम् |
जीवनीयं च वृष्यं च सर्पिरेतद्बलावहम् ||७०||
प्रज्ञाहितं च धन्यं च सर्वरोगापहं शिवम् |
सर्पिरेतत् प्रयुञ्जाना स्त्री गर्भं लभतेऽचिरात् ||७१||
असृग्दोषाञ्जयेच्चापि योनिदोषांश्च संहतान् |
मूत्रदोषेषु सर्वेषु कुर्यादेतच्चिकित्सितम् ||७२||
மஹாபலஂ கதமாஹ- சித்ரக இத்யாதி| சித்ரபலா குடதுக்திகா இந்த்ரவாருணீபர்யாயா | துகாக்ஷீர்யாஶ்சேத்யத்ராபி ப்ரஸ்தஸஂயுதமிதி ஸம்பத்யதே| மிதஂ மாத்ரோபேதம்| யதாபலமித்யஸ்ய ப்ராக் அக்நிஶப்தோ லுப்தோ த்ரஷ்டவ்ய; தேந யதாக்நிபலமித்யர்தஃ| கேசிதிதஂ கதஂ ந படந்தி||௬௫-௭௨||
Adhikarana puShpikA · Śloka 58
இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாமுத்தரதந்த்ராந்தர்கதே காயசிகித்ஸாதந்த்ரே மூத்ராகாதப்ரதிஷேதோ நாம (விஂஶோऽத்யாயஃ, ஆதிதஃ) அஷ்டபஞ்சாஶத்தமோऽத்யாயஃ ||௫௮||
View original
इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते कायचिकित्सातन्त्रे मूत्राघातप्रतिषेधो नाम (विंशोऽध्यायः, आदितः) अष्टपञ्चाशत्तमोऽध्यायः ||५८||
இதி ஶ்ரீடல்ஹ(ஹ்ல)ணவிரசிதாயாஂ நிபந்தஸங்க்ரஹாக்யாயாஂ ஸுஶ்ருதவ்யாக்யாயாமுத்தரதந்த்ரே மூத்ராகாதப்ரதிஷேதோ நாமாஷ்டபஞ்சாஶதமோऽத்யாயஃ||௫௮||