Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
ਅਥਾਤਃ ਸ੍ਕਨ੍ਧਗ੍ਰਹਪ੍ਰਤਿਸੇਧਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ ||੧|| ਯਥੋਵਾਚ ਭਗਵਾਨ੍ ਧਨ੍ਵਨ੍ਤਰਿਃ ||੨||
अथातः स्कन्धग्रहप्रतिषेधं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
ਨਵਗ੍ਰਹਾਕਤਿਵਿਜ੍ਞਾਨੀਯਾਨਨ੍ਤਰਂ ਵਿਜ੍ਞਾਤਨਵਗ੍ਰਹਾਕਤੇਸ਼੍ਚਿਕਿਤ੍ਸਿਤਮੁਚਿਤਂ; ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹਸ੍ਯ ਪ੍ਰਥਮਤ੍ਵਾਤ੍ਤਪ੍ਰਤਿਸੇਧਾਧ੍ਯਾਯ ਆਰਭ੍ਯਤੇ- ਅਥਾਤ ਇਤ੍ਯਾਦਿ||੧-੨||
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹੋਪਸਸ੍ਟਾਨਾਂ ਕੁਮਾਰਾਣਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ | ਵਾਤਘ੍ਨਦ੍ਰੁਮਪਤ੍ਰਾਣਾਂ ਨਿਸ੍ਕ੍ਵਾਥਃ ਪਰਿਸੇਚਨੇ ||੩||
स्कन्दग्रहोपसृष्टानां कुमाराणां प्रशस्यते | वातघ्नद्रुमपत्राणां निष्क्वाथः परिषेचने ||३||
🔊 Audio coming soon
ਸ੍ਕਨ੍ਦੇਤ੍ਯਾਦਿ| ਉਪਸਸ੍ਟਾਨਾਂ ਗਹੀਤਾਨਾਮ੍| ਦ੍ਰੁਮਗ੍ਰਹਣਂ ਵਿਟਪਨਿਸੇਧਾਰ੍ਥਮ੍| ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਤੇਨਾਵਿਸ੍ਟੇ ਬਾਲੇ ਵਾਯੁਃ ਕੁਪ੍ਯਤੀਤਿ ਵਾਤਹਰੈਃ ਸੇਕਾਦਯਃ ਕਾਰ੍ਯੋਃ; ਅਥਵਾ ਵਾਤਘ੍ਨਦ੍ਰੁਮਾਃ ਸ੍ਵਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਗ੍ਰਹਾਵੇਸ਼ਮਪਿ ਨਿਵਰ੍ਤਯਨ੍ਤਿ, ਅਚਿਨ੍ਤ੍ਯਸ਼ਕ੍ਤਿਤ੍ਵਾਤ੍||੩||
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
ਤੇਸਾਂ ਮੂਲੇਸੁ ਸਿਦ੍ਧਂ ਚ ਤੈਲਮਭ੍ਯਞ੍ਜਨੇ ਹਿਤਮ੍ | ਸਰ੍ਵਗਨ੍ਧਸੁਰਾਮਣ੍ਡਕੈਡਰ੍ਯਾਵਾਪਮਿਸ੍ਯਤੇ ||੪||
तेषां मूलेषु सिद्धं च तैलमभ्यञ्जने हितम् | सर्वगन्धसुरामण्डकैडर्यावापमिष्यते ||४||
🔊 Audio coming soon
ਤੇਸਾਮਿਤ੍ਯਾਦਿ| ਤੇਸਾਂ ਵਾਤਘ੍ਨਦ੍ਰੁਮਾਣਾਂ ਬਿਲ੍ਵਾਦੀਨਾਮ੍| ਸਰ੍ਵਗਨ੍ਧਾ ਏਲਾਦਿਪਠਿਤਾਃ, ਸੁਰਾਮਣ੍ਡਃ ਸੁਰਾਯਾ ਉਪਰ੍ਯਚ੍ਛੋ ਭਾਗਃ, ਕੈਡਰ੍ਯੋ ਮਹਾਨਿਮ੍ਬਃ| ਏਤੇਨ ਬਿਲ੍ਵਾਦਿਮੂਲਕ੍ਵਾਥੇਨ ਏਲਾਦੀਨਾਂ ਕਲ੍ਕੇਨ ਸਿਦ੍ਧਂ ਤੈਲਮਭ੍ਯਞ੍ਜਨੇ ਹਿਤਮਿਸ੍ਯਤ ਇਤਿ ਸਿਦ੍ਧਮ੍||੪||
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
ਦੇਵਦਾਰੁਣਿ ਰਾਸ੍ਨਾਯਾਂ ਮਧੁਰੇਸੁ ਦ੍ਰੁਮੇਸੁ ਚ | ਸਿਦ੍ਧਂ ਸਰ੍ਪਿਸ਼੍ਚ ਸਕ੍ਸੀਰਂ ਪਾਨਮਸ੍ਮੈ ਪ੍ਰਯੋਜਯੇਤ੍ ||੫||
देवदारुणि रास्नायां मधुरेषु द्रुमेषु च | सिद्धं सर्पिश्च सक्षीरं पानमस्मै प्रयोजयेत् ||५||
🔊 Audio coming soon
ਦੇਵਦਾਰੁਣੀਤ੍ਯਾਦਿ| ਮਧੁਰਦ੍ਰੁਮਾ ਮਧੁਰਵਕ੍ਸਾਃ, ਮਧੁ(ਧੂ)ਕਰਾਜਾਦਨਾਦਯਃ| ਪਾਨਮ੍ ਅਨ੍ਨਾਦਸ੍ਯ ਬਾਲਸ੍ਯ||੫||
Adhikarana 5 (6) · Śloka 6
ਸਰ੍ਸਪਾਃ ਸਰ੍ਪਨਿਰ੍ਮੋਕੋ ਵਚਾ ਕਾਕਾਦਨੀ ਘਤਮ੍ | ਉਸ੍ਟ੍ਰਾਜਾਵਿਗਵਾਂ ਚੈਵ ਰੋਮਾਣ੍ਯੁਦ੍ਧੂਪਨਂ ਸ਼ਿਸ਼ੋਃ ||੬||
सर्षपाः सर्पनिर्मोको वचा काकादनी घृतम् | उष्ट्राजाविगवां चैव रोमाण्युद्धूपनं शिशोः ||६||
🔊 Audio coming soon
ਕਾਕਾਦਨੀ ਕਾਕਜਙ੍ਘਾ||੬||
Adhikarana 6 (7) · Śloka 7
ਸੋਮਵਲ੍ਲੀਮਿਨ੍ਦ੍ਰਵਲ੍ਲੀਂ ਸ਼ਮੀਂ ਬਿਲ੍ਵਸ੍ਯ ਕਣ੍ਟਕਾਨ੍ | ਮਗਾਦਨ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਮੂਲਾਨਿ ਗ੍ਰਥਿਤਾਨ੍ਯੇਵ ਧਾਰਯੇਤ੍ ||੭||
सोमवल्लीमिन्द्रवल्लीं शमीं बिल्वस्य कण्टकान् | मृगादन्याश्च मूलानि ग्रथितान्येव धारयेत् ||७||
🔊 Audio coming soon
ਸੋਮਵਲ੍ਲੀਤ੍ਯਾਦਿ| ਸੋਮਵਲ੍ਲੀ ਗੁਡੂਚੀ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਵਲ੍ਲੀ ਮਤ੍ਸਾਣ੍ਡਕਃ ਗਣ੍ਡਦੂਰ੍ਵੇਤਿ ਲੋਕੇ, ਮਗਾਦਨੀ ਇਨ੍ਦ੍ਰਵਾਰੁਣੀ||੭||
Adhikarana 7 (8) · Śloka 8
ਰਕ੍ਤਾਨਿ ਮਾਲ੍ਯਾਨਿ ਤਥਾ ਪਤਾਕਾ ਰਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਗਨ੍ਧਾ ਵਿਵਿਧਾਸ਼੍ਚ ਭਕ੍ਸ੍ਯਾਃ | ਘਣ੍ਟਾ ਚ ਦੇਵਾਯ ਬਲਿਰ੍ਨਿਵੇਦ੍ਯਃ ਸੁਕੁਕ੍ਕੁਟਃ ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹੇ ਹਿਤਾਯ ||੮||
रक्तानि माल्यानि तथा पताका रक्ताश्च गन्धा विविधाश्च भक्ष्याः | घण्टा च देवाय बलिर्निवेद्यः सुकुक्कुटः स्कन्दग्रहे हिताय ||८||
🔊 Audio coming soon
ਬਲਿਂ ਨਿਰ੍ਦਿਸ਼ਨ੍ਨਾਹ- ਰਕ੍ਤਾਨੀਤ੍ਯਾਦਿ| ਤਥਾ ਪਤਾਕਾ ਰਕ੍ਤੇਤ੍ਯਰ੍ਥਃ| ਰਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਗਨ੍ਧਾਃ ਕੁਙ੍ਕੁਮਾਦਿਕਾਃ| ਭਕ੍ਸ੍ਯਾਃ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਕਮੋਦਕਾਦਯਃ| ਦੇਵਾਯ ਸ੍ਕਨ੍ਦਨਾਮ੍ਨੇ, ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹੇ ਵਕ੍ਸ੍ਯਮਾਣੇ ਚਤ੍ਵਾਰਾਖ੍ਯੇ| ਹਿਤਾਯ ਹਿਤਾਰ੍ਥਂ ਬਾਲਕਸ੍ਯ| ਬਲਿਸ਼੍ਚ ਸ਼ੁਚਿਨਾ ਵੈਦ੍ਯੇਨ ਕਤਸ੍ਨਾਨੇਨ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਹਸ੍ਤੇਨ ਰਾਤ੍ਰੌ ਦਾਤਵ੍ਯਃ||੮||
Adhikarana 8 (9) · Śloka 9
ਸ੍ਨਾਨਂ ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਂ ਨਿਸ਼ਿ ਚਤ੍ਵਰੇਸੁ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਪੁਰਂ ਸ਼ਾਲਿਯਵੈਰ੍ਨਵੈਸ੍ਤੁ | ਅਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਗਾਯਤ੍ਰ੍ਯਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾਭਿਃ ਪ੍ਰਜ੍ਵਾਲਨਂ ਵ੍ਯਾਹਤਿਭਿਸ਼੍ਚ ਵਹ੍ਨੇਃ ||੯||
स्नानं त्रिरात्रं निशि चत्वरेषु कुर्यात् पुरं शालियवैर्नवैस्तु | अद्भिश्च गायत्र्यभिमन्त्रिताभिः प्रज्वालनं व्याहृतिभिश्च वह्नेः ||९||
🔊 Audio coming soon
ਸ੍ਨਾਨਮਿਤ੍ਯਾਦਿ| ਚਤ੍ਵਰੇਸੁ ਚਤੁਸ੍ਪਥੇਸੁ, ਅਪਰੇ ਚਤ੍ਵਰਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਤ੍ਰਿਪਥਂ ਕਥਾਸ੍ਥਾਨਂ ਚੇਤ੍ਯਾਹੁਃ| ਪੁਰਂ ਮਣ੍ਡਲਮ੍| ਅਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਗਾਯਤ੍ਰ੍ਯਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾਭਿਃ ਸ੍ਨਾਨਮਿਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਨੀਯਮ੍| ਵ੍ਯਾਹਤਿਭਿਸ੍ਤਿਸਭਿਃ ਸਪ੍ਤਭਿਰ੍ਦਸ਼ਭਿਰ੍ਵਾ ਸ੍ਵਾਹਾਨ੍ਤਾਭਿਃ| ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹੇ ਚਤ੍ਵਰਾਖ੍ਯੇ ਸ਼ਾਲਿਯਵੈਰ੍ਵਿਰਚਿਤਮਣ੍ਡਲਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਸਦ੍ਮਨਿ ਪੁਰਾਭਿਧਾਨੇ, ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਂ ਰਾਤ੍ਰੌ ਬਲਿਸ੍ਨਾਨਹੋਮਾਃ ਕਾਰ੍ਯਾਃ||੯||
Adhikarana 9 (10-14) · Śloka 14
ਰਕ੍ਸਾਮਤਃ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਬਾਲਾਨਾਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਿਨੀਮ੍ | ਅਹਨ੍ਯਹਨਿ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਯਾ ਭਿਸਗ੍ਭਿਰਤਨ੍ਦ੍ਰਿਤੈਃ ||੧੦|| ਤਪਸਾਂ ਤੇਜਸਾਂ ਚੈਵ ਯਸ਼ਸਾਂ ਵਪੁਸਾਂ ਤਥਾ | ਨਿਧਾਨਂ ਯੋਵ੍ਯਯੋ ਦੇਵਃ ਸ ਤੇ ਸ੍ਕਨ੍ਦਃ ਪ੍ਰਸੀਦਤੁ ||੧੧|| ਗ੍ਰਹਸੇਨਾਪਤਿਰ੍ਦੇਵੋ ਦੇਵਸੇਨਾਪਤਿਰ੍ਵਿਭੁਃ | ਦੇਵਸੇਨਾਰਿਪੁਹਰਃ ਪਾਤੁ ਤ੍ਵਾਂ ਭਗਵਾਨ੍ ਗੁਹਃ ||੧੨|| ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਮਹਤਃ ਪਾਵਕਸ੍ਯ ਚ ਯਃ ਸੁਤਃ | ਗਙ੍ਗੋਮਾਕਤ੍ਤਿਕਾਨਾਂ ਚ ਸ ਤੇ ਸ਼ਰ੍ਮ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤੁ ||੧੩|| ਰਕ੍ਤਮਾਲ੍ਯਾਮ੍ਬਰਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਰਕ੍ਤਚਨ੍ਦਨਭੂਸਿਤਃ | ਰਕ੍ਤਦਿਵ੍ਯਵਪੁਰ੍ਦੇਵਃ ਪਾਤੁ ਤ੍ਵਾਂ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਸੂਦਨਃ ||੧੪||
रक्षामतः प्रवक्ष्यामि बालानां पापनाशिनीम् | अहन्यहनि कर्तव्या या भिषग्भिरतन्द्रितैः ||१०|| तपसां तेजसां चैव यशसां वपुषां तथा | निधानं योऽव्ययो देवः स ते स्कन्दः प्रसीदतु ||११|| ग्रहसेनापतिर्देवो देवसेनापतिर्विभुः | देवसेनारिपुहरः पातु त्वां भगवान् गुहः ||१२|| देवदेवस्य महतः पावकस्य च यः सुतः | गङ्गोमाकृत्तिकानां च स ते शर्म प्रयच्छतु ||१३|| रक्तमाल्याम्बरः श्रीमान् रक्तचन्दनभूषितः | रक्तदिव्यवपुर्देवः पातु त्वां क्रौञ्चसूदनः ||१४||
🔊 Audio coming soon
ਰਕ੍ਸਮਿਤ੍ਯਾਦਿ| ਰਕ੍ਸਾ ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਯਨਂ; ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਣਾਮਚਿਨ੍ਤ੍ਯਸ਼ਕ੍ਤਿਤ੍ਵਾਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਮਯੀ ਰਕ੍ਸਾ ਪਾਪਨਾਸ਼ਿਨੀ| ਤਪਸਾਮਿਤ੍ਯਾਦਿ| ਵਪੁਸਾਮਿਤਿ ਵਪੁਸਾਂ ਨਿਧਾਨਂ ਸ੍ਥਾਨਮਿਤ੍ਯਨੇਨ ਕਾਮਰੂਪਤ੍ਵਮੁਕ੍ਤਮ੍| ਅਵ੍ਯਯੋ ਨਿਤ੍ਯਃ| ਗ੍ਰਹਾਃ ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹਾਦਿਕਾਃ, ਤੇਸਾਂ ਸੇਨਾ ਤਸ੍ਯਾਃ ਪਤਿਃ ਦੇਵਸੇਨਾਪਤਿਃ| ਦੇਵਸੇਨਾਰਿਪਵੋ ਦੈਤ੍ਯਾਃ| ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਯ, ਉਮਾ ਪਾਰ੍ਵਤੀ, ਕਤ੍ਤਿਕਾਃ ਸਟ੍ਸਙ੍ਖ੍ਯੋਪੇਤਾਃ ਸਪ੍ਤਰ੍ਸਿਭਾਰ੍ਯਾਃ| ਸ਼ਰ੍ਮ ਸੁਖਮ੍| ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਨਾਮਾ ਪਰ੍ਵਤਃ ਤਂ ਸੂਦਯਤਿ ਨਿਹਨ੍ਤੀਤਿ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਸੂਦਨਃ||੧੦-੧੪||
Adhikarana puShpikA · Śloka 28
ਇਤਿ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤਸਂਹਿਤਾਯਾਮੁਤ੍ਤਰਤਨ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ਤਰ੍ਗਤੇ ਕੁਮਾਰਤਨ੍ਤ੍ਰੇ ਸ੍ਕਨ੍ਦਪ੍ਰਤਿਸੇਧੋ ਨਾਮਾ(ਦ੍ਵਿਤੀਯੋਧ੍ਯਾਯਃ, ਆਦਿਤੋ)ਸ੍ਟਾਵਿਂਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ ||੨੮||
इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते कुमारतन्त्रे स्कन्दप्रतिषेधो नामा(द्वितीयोऽध्यायः, आदितोऽ)ष्टाविंशोऽध्यायः ||२८||
🔊 Audio coming soon
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਡਲ੍ਹ(ਹ੍ਲ)ਣਵਿਰਚਿਤਾਯਾਂ ਨਿਬਨ੍ਧਸਙ੍ਗ੍ਰਹਾਖ੍ਯਾਯਾਂ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਯਾਮੁਤ੍ਤਰਤਨ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ਤਰ੍ਗਤੇ ਕੌਮਾਰਭਤ੍ਯਤਨ੍ਤ੍ਰੇ ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹਪ੍ਰਤਿਸੇਧੋ ਨਾਮਾਸ੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਤਿਤਮੋਧ੍ਯਾਯਃ||੨੮||