25. snēhavidhiḥ

Adhikarana atha snehavidhirnAma pa~jcaviMsho~adhyAyaH pratij~jA (1) · Śloka 1

ਅਥਾਤਃ ਸ੍ਨੇਹਵਿਧਿਮਧ੍ਯਾਯਂ ਵ੍ਯਾਖ਼੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ| ਇਤਿ ਹ ਸ੍ਮਾਹੁਰਾਤ੍ਰੇਯਾਦਯੋ ਮਹਰ੍ਸਯਃ||੧||

ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਮਿਨ੍ਨਧ੍ਯਾਯੇ ਦ੍ਵਿਵਿਧ ਉਪਕ੍ਰਮ ਉਕ੍ਤਃ| ਤਤ੍ਰ ਚ ਲਙ੍ਗ਼ਨਸ੍ਯ ਸ਼ੋਧਨਾਤ੍ਮਕਤ੍ਵਾਚ੍ਛੋਧਨਸ੍ਯ ਚ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਵੇਦਪੂਰ੍ਵਕਤ੍ਵਾਤ੍ ਤਤੋਪਿ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਦੋਸਮਾਰ੍ਦਵਕਾਰਣਪ੍ਰਾਧਾਨ੍ਯਾਤ੍ਤਦ੍ਵਿਜ੍ਞਾਨਾਰ੍ਥਮਧ੍ਯਾਯਾਰਮ੍ਭਃ-ਅਥਾਤ ਇਤ੍ਯਾਦਿ|| ੧||

Adhikarana snehAdyupayuktadravyasamBArasaMgrahaNAvashyakatA (2) · Śloka 2

ਸ੍ਨੇਹਾਦਿਸੂਪਯੋਗਾਯ ਤਦ੍ਵ੍ਯਾਪਚ੍ਛਾਮਨਾਯ ਚ| ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਾਗੇਵ ਤਦ੍ਯੋਗਿਦ੍ਰਵ੍ਯਸਮ੍ਭਾਰਸਙ੍ਗ੍ਰਹਮ੍||੨||

ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਸ਼ੋਧਨਾਙ੍ਗਤ੍ਵਾਤ੍ ਪ੍ਰਾਗੇਵ ਸ੍ਨੇਹਾਦਿਸ੍ਵਨਾਰਬ੍ਧੇਸੁ ਸ੍ਨੇਹਾਦ੍ਯੁਪਯੋਗਾਯ ਦੇਸ਼ਾਦਿਵੈਪਰੀਤ੍ਯਾਤ੍ ਸ੍ਨੇਹਾਦ੍ਯੁਦ੍ਭੂਤਵ੍ਯਾਪਚ੍ਛਮਨਾਯ ਚ ਤਦ੍ਯੋਗਿਦ੍ਰਵ੍ਯਾਣਾਂ ਸ੍ਨੇਹੋਪਯੋਗਯੋਗਿਨਾਂ ਗ਼ਤਤੈਲਵਸਾਸ਼ਰਾਵੋਦਞ੍ਚਨਾਦੀਨਾਂ ਤਦ੍ਵ੍ਯਾਪਚ੍ਛਮਨਯੋਗਿਨਾਂ ਚ ਦ੍ਰਵ੍ਯਾਣਾਂ ਸਮ੍ਭਾਰਸਙ੍ਗ੍ਰਹਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍|| ੨||

Adhikarana snehanavirUkShaNauShadhalakShaNam (3) · Śloka 3

ਗੁਰੁਸ਼ੀਤਸਰਸ੍ਨਿਗ੍ਧਮਨ੍ਦਸੂਕ੍ਸ੍ਮਮਦੁਦ੍ਰਵਮ੍| ਔਸਧਂ ਸ੍ਨੇਹਨਂ ਪ੍ਰਾਯੋ ਵਿਪਰੀਤਂ ਵਿਰੂਕ੍ਸਣਮ੍||੩||

ਸਰ੍ਵਂ ਗੁਰ੍ਵਾਦਿਗੁਣਯੁਕ੍ਤਮੌਸਧਂ ਪ੍ਰਾਯੇਣ ਸ੍ਨੇਹਨਮਨ੍ਯਦੇਵਂਗੁਣਮਪ੍ਯਸ੍ਨੇਹਨਂ ਭਵਤੀਤਿ ਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਨਾਰ੍ਥਂ ਪ੍ਰਾਯੋਗ੍ਰਹਣਮ੍| ਵਿਪਰੀਤਂ ਲਗ਼੍ਵਾਦਿਗੁਣਂ ਵਿਰੂਕ੍ਸਣਮ੍| ਅਤ੍ਰਾਪਿ ਪ੍ਰਾਯੋਗ੍ਰਹਣਮਨੁਬਧ੍ਯਤੇ|| ੩||

Adhikarana pravarasnehadravyANi teShu GRutasyottamatvam (4) · Śloka 4

ਸਰ੍ਪਿਰ੍ਮਜ੍ਜਾ ਵਸਾ ਤੈਲਂ ਸ੍ਨੇਹੇਸੁ ਪ੍ਰਵਰਂ ਮਤਮ੍| ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਚੋਤ੍ਤਮਂ ਸਰ੍ਪਿਃ ਸਂਸ੍ਕਾਰਸ੍ਯਾਨੁਵਰ੍ਤਨਾਤ੍| ਮਾਧੁਰ੍ਯਾਦਵਿਦਾਹਿਤ੍ਵਾਜ੍ਜਨ੍ਮਾਦੇਵ ਚ ਸ਼ੀਲਨਾਤ੍||੪||

ਸਰ੍ਪਿਰਾਦਿਚਤੁਸ੍ਟਯਂ ਸਰ੍ਵਸ੍ਨੇਹੇਸੁ ਪ੍ਰਵਰਂ ਸ਼੍ਰੇਸ੍ਠਮਾਸ਼ੁ ਸ੍ਵਕਾਰ੍ਯਕਰਣਾਤ੍| ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਚਤੁਸ੍ਟਯੇ ਸਰ੍ਪਿਰੁਤ੍ਤਮਂ ਸਂਸ੍ਕਾਰਾਨੁਵਰ੍ਤਨਾਤ੍| ਯੇਨ ਹਿ ਦ੍ਰਵ੍ਯੇਣ ਸਂਸ੍ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਤਮਨੁਵਰ੍ਤਤੇ| ਸ੍ਵਗੁਣਾਨਜਹਤ੍ ਸਂਸ੍ਕਾਰਗੁਣਾਨ੍ ਗਹ੍ਣਾਤੀਤਿ ਸਂਸ੍ਕਾਰਾਨੁਵਰ੍ਤੀ| ਨ ਹ੍ਯੇਤਤ੍ਤੈਲਾਦਿਸੁ ਸਮ੍ਭਵਤਿ| ਤੇ ਹਿ ਸ੍ਵਗੁਣਾਂਸ੍ਤ੍ਯਜਨ੍ਤਿ| ਤਥਾ ਚ ਚਨ੍ਦਨਾਦੌ ਤੈਲਾਦੀਨਾਂ ਵਿਪਰੀਤੈਰ੍ਦ੍ਰਵ੍ਯਾਨ੍ਤਰੈਰੌਸ੍ਣ੍ਯਾਦਿਨਾਸ਼ੋ ਭਵਤਿ| ਨ ਹਿ ਸ੍ਨੇਹਨਾਸ਼ਸ੍ਤਸ੍ਯ ਬਹੁਤ੍ਵਾਤ੍| ਤਥਾ ਮਾਧੁਰ੍ਯਦਿਗੁਣਯੋਗਾਚ੍ਚ ਸਰ੍ਪਿਰੇਵੋਤ੍ਤਮਮ੍|| ੪||

Adhikarana sarpirAdInAM doShaghnatvavivaraNam (5) · Śloka 5

ਪਿਤ੍ਤਘ੍ਨਾਸ੍ਤੇ ਯਥਾਪੂਰ੍ਵਮਿਤਰਘ੍ਨਾ ਯਥੋਤ੍ਤਰਮ੍||੫||

ਤੇ ਸਰ੍ਪਿਰਾਦਯੋ ਯਥਾਪੂਰ੍ਵਂ ਪਿਤ੍ਤਘ੍ਨਾਃ| ਯਥੋਤ੍ਤਰਮਿਤਰਘ੍ਨਾਃ| ਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਣਃ ਸ੍ਨੇਹਪ੍ਰਤਿਸੇਧਾਦਿਤਰਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਵਾਤਘ੍ਨਾ ਇਤਿ ਗਮ੍ਯਤੇ| ਅਥਵਾ ਦ੍ਰਵ੍ਯਾਨ੍ਤਰਸਂਸ੍ਕਤਸਰ੍ਪਿਰਾਦ੍ਯਪੇਕ੍ਸਯਾ ਇਤਰਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਕਫਸ੍ਯਾਪਿ ਗ੍ਰਹਣਮ੍| ਤੇਨੈਵਂ ਤੈਲਸ੍ਯਾਪਿ ਪਿਤ੍ਤਘ੍ਨਤ੍ਵਂ ਸਿਦ੍ਧਮ੍| ਅਕ੍ਸਾਦਿਯੋਨੇਰ੍ਵਾ ਤੈਲਸ੍ਯ ਪਿਤ੍ਤਘ੍ਨਤ੍ਵਮਿਤਿ| ਯੋ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ ਪੂਰ੍ਵਃ ਸ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਪਿਤਘ੍ਨਃ| ਯੋ ਯਸ੍ਮਾਦੁਤ੍ਤਰਃ ਸ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਾਤਘ੍ਨਃ| ਤੈਲਸ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਤ੍ਵਾਸਮ੍ਭਵਾਤ੍ ਪਿਤ੍ਤਘ੍ਨਤ੍ਵਾਸਮ੍ਭਵਃ | ਵਸਾਯਾ ਮਜ੍ਜ੍ਞਸ਼੍ਚ ਯਤ੍ਰ ਮਾਂਸਾਨੁਗਸ੍ਵਰੂਪਤ੍ਵੇਨ ਪਿਤ੍ਤਘ੍ਨਤ੍ਵਂ ਸਮ੍ਭਵਤਿ ਤਤ੍ਰ ਪਿਤ੍ਤਘ੍ਨਤ੍ਵਮ੍| ਅਥਵਾ ਸ਼ੋਧਨਾਙ੍ਗਾਨਾਂ ਸਰ੍ਪਿਰਾਦੀਨਾਂ ਵਮਨਾਦਿਕ੍ਰਿਯੋਪਕਾਰਯੋਗਾ-ਦੇਵਂਸ੍ਵਰੂਪਤਾ ਪਰਿਣਾਮ ਇਤਿ ਗ੍ਰਨ੍ਥਾਵਿਰੋਧਃ|| ੫||

Adhikarana ghRutAdInAmuttarottaraM gurutvam (6) · Śloka 6

ਘਤਾਤ੍ਤੈਲਂ ਗੁਰੁ ਵਸਾ ਤੈਲਾਨ੍ਮਜ੍ਜਾ ਤਤੋਪਿ ਚ||੬||

ਸੁਬੋਧਮ੍|| ੬||

Adhikarana yamakAdipariBAShAH (7) · Śloka 7

ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਤ੍ਰਿਭਿਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭਿਸ੍ਤੈਰ੍ਯਮਕਸ੍ਤ੍ਰਿਵਤੋ ਮਹਾਨ੍||੭||

ਸਰ੍ਪਿਰਾਦਿਭ੍ਯੋਨ੍ਯਤਮਾਭ੍ਯਾਂ ਯਮਕੋ ਭਵਤ੍ਯਨ੍ਯਤਮੈਸ੍ਤ੍ਰਿਵਤੋ ਭਵਤਿ| ਸਰ੍ਵੈਃ ਪੁਨਰ੍ਮਹਾਸ੍ਨੇਹਃ| ਏਤਚ੍ਚ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ੇ ਵਾਕ੍ਯੇਸੂਪਯੁਜ੍ਯਤੇ|| ੭||

Adhikarana snehAshayAH (8) · Śloka 8

ਸ੍ਨੇਹਾਸ਼ਯਾ ਦਧਿ ਕ੍ਸੀਰਂ ਮਾਂਸਾਸ੍ਥਿਫਲਦਾਰੁ ਚ||੮||

ਦਧ੍ਯਾਦਯਃ ਸ੍ਨੇਹਾਸ਼ਯਾਃ ਸਰ੍ਪਿਰਾਦਿਸ੍ਨੇਹਾਨਾਂ ਯੋਨਯਃ| ਤਤ੍ਰ ਦਧਿ ਕ੍ਸੀਰਸ਼੍ਚ ਗ਼ਤਾਸ਼ਯਃ ਕ੍ਸੀਰਸ੍ਯ ਨਵਨੀਤਯੋਨਿਤ੍ਵਾਤ੍| ਮਾਂਸਂ ਵਸਾਸ਼ਯਃ| ਅਸ੍ਥਿ ਮਜ੍ਜਾਸ਼ਯਃ| ਫਲਾਨਿ ਚ ਦਾਰੂਣਿ ਚ ਤੈਲਾਸ਼ਯਃ|| ੮||

Adhikarana snehyAH (9) · Śloka 9

ਸ੍ਵੇਦ੍ਯਸਂਸ਼ੋਧ੍ਯਮਦ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰੀਵ੍ਯਾਯਾਮਾਸਕ੍ਤਚਿਨ੍ਤਕਾਃ| ਵਦ੍ਧਬਾਲਾਬਲਕਸ਼ਾ ਰੂਕ੍ਸਾਃ ਕ੍ਸੀਣਾਸ੍ਰਰੇਤਸਃ| ਵਾਤਾਰ੍ਤਸ੍ਯਨ੍ਦਤਿਮਿਰਦਾਰੁਣਪ੍ਰਤਿਬੋਧਿਨਃ| ਸ੍ਨੇਹ੍ਯਾਃ........................................||੯||

ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਵਿਸਯਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਤਿ| ਸ੍ਵੇਦ੍ਯਾਦਯਃ ਸ੍ਨੇਹ੍ਯਾਃ| ਨ ਹ੍ਯਸ੍ਨੇਹਿਤਃ ਸ੍ਵੇਦ੍ਯ ਇਤ੍ਯਰ੍ਥਃ| ਤਥਾ ਯਃ ਸਂਸ਼ੋਧ੍ਯਃ ਸ ਪ੍ਰਥਮਂ ਸ੍ਨੇਹ੍ਯਃ| ਆਸਕ੍ਤ ਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਯ ਮਦ੍ਯਾਦਿਤ੍ਰਯੇਣ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ| ਸ੍ਯਨ੍ਦੀ ਅਭਿਸ੍ਯਨ੍ਦਾਕ੍ਸਿਰੋਗੀ| ਦਾਰੁਣਪ੍ਰਤਿਬੋਧਃ ਕਚ੍ਛ੍ਰੋਨ੍ਮੀਲਾਖ਼੍ਯੋ ਵਰ੍ਤ੍ਮਰੋਗਃ| ਏਤੇ ਸ੍ਨੇਹ੍ਯਾਃ|| ੯||

Adhikarana asnehyAH (10) · Śloka 10

..........................ਂਅ ਤ੍ਵਤਿਮਨ੍ਦਾਗ੍ਨਿਤੀਕ੍ਸ੍ਣਾਗ੍ਨਿਸ੍ਥੂਲਦੁਰ੍ਬਲਾਃ| ਊਰੁਸ੍ਤਮ੍ਭਾਤਿਸਾਰਾਮਗਲਰੋਗਗਰੋਦਰੈਃ| ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਚ੍ਛਰ੍ਦ੍ਯਰੁਚਿਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਤਸ੍ਣਾਮਦ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਪੀਡਿਤਾਃ| ਅਪਪ੍ਰਸੂਤਾ ਯੁਕ੍ਤੇ ਚ ਨਸ੍ਯੇ ਬਸ੍ਤੌ ਵਿਰੇਚਨੇ||੧੦||

ਅਤਿਮਨ੍ਦਾਗ੍ਨ੍ਯਾਦਯੋ ਨ ਤੁ ਸ੍ਨੇਹ੍ਯਾ ਇਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ| ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਾਗ੍ਨੇਃ ਸ੍ਨੇਹਨਾਦਤ੍ਯਗ੍ਨਿਤ੍ਵਮਤਿਸ੍ਥੂਲਸ੍ਯਾਗ੍ਨਿਮੇਦਸੋਰ੍ਵਦ੍ਧਿਃ| ਦੁਰ੍ਬਲਸ੍ਯਾ-ਜਰਣਸ਼ਕ੍ਤੇਃ ਸ੍ਨੇਹਵ੍ਯਾਪਤ੍| ਊਰੁਸ੍ਤਮ੍ਭਾਦੀਨਾਂ ਪੀਡਿਤਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ| ਅਤ੍ਰ ਸ਼ੋਧਨਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇਪ੍ਯਸ੍ਨੇਹਨਂ ਸ੍ਨੇਹੇਨ ਵਿਨਾ ਸ਼ੋਧਨਮਿਤਿ ਯਾਵਤ੍| ਅਪਪ੍ਰਸੂਤਾ ਨ ਸ੍ਨੇਹ੍ਯੇਤਿ ਵਿਭਕ੍ਤਿਪਰਿਣਾਮਃ| ਤਥਾ ਨਸ੍ਯਾਦਿਤ੍ਰਿਤਯੇ ਯੁਕ੍ਤ ਆਦੋਸਸਾਮ੍ਯਾਤ੍ ਸ੍ਨੇਹੋ ਨ ਯੋਜ੍ਯਃ|| ੧੦||

Adhikarana ghRutAdiviBAgAnusAramadhikAraBedaH (11) · Śloka 11

ਤਤ੍ਰ ਧੀਸ੍ਮਤਿਮੇਧਾਗ੍ਨਿਕਾਂਕ੍ਸਿਣਾਂ ਸ਼ਸ੍ਯਤੇ ਘਤਮ੍| ਗ੍ਰਨ੍ਥਿਨਾਡੀਕਮਿਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਮੇਦੋਮਾਰੁਤਰੋਗਿਸੁ| ਤੈਲਂ ਲਾਗ਼ਵਦਾਰ੍ਢ੍ਯਾਰ੍ਥਿਕ੍ਰੂਰਕੋਸ੍ਠੇਸੁ ਦੇਹਿਸੁ| ਵਾਤਾਤਪਾਧ੍ਵਭਾਰਸ੍ਤ੍ਰੀਵ੍ਯਾਯਾਮਕ੍ਸੀਣਧਾਤੁਸੁ| ਰੂਕ੍ਸਕ੍ਲੇਸ਼ਕ੍ਸਮਾਤ੍ਯਗ੍ਨਿਵਾਤਾਵਤਪਥੇਸੁ ਚ| ਸ਼ੇਸੌ......................................||੧੧||

ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨੇਹੇਸੁ ਮਧ੍ਯੇ ਧੀਪ੍ਰਭਤਿਕਾਙ੍ਕ੍ਸਿਣਾਂ ਸ੍ਨੇਹਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇ ਸਤਿ ਗ਼ਤਂ ਸ੍ਨੇਹਃ ਸ਼ਸ੍ਯਤੇ| ਤਸ੍ਯ ਤਥਾਸ਼ਕ੍ਤਿਤ੍ਵਾਤ੍| ਧੀਰ੍ਬੁਦ੍ਧਿਃ| ਮੇਧਾ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾ| ਗ੍ਰਨ੍ਥ੍ਯਾਦਿਸੁ ਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਾਦਿਰੋਗਿਸੁ ਸ਼ਰੀਰਲਾਗ਼ਵਦਢਤ੍ਵਾਰ੍ਥਿਸੁ ਕ੍ਰੂਰਕੋਸ੍ਠੇਸੁ ਚ ਦੇਹਿਸੁ ਤੈਲਂ ਸ਼ਸ੍ਯਤ ਇਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ| ਵਾਤਾਦਿਭਿਃ ਕਾਰਣੈਃ ਕ੍ਸੀਣਧਾਤੁਸੁ ਰੂਕ੍ਸਾਦਿਸੁ ਚ ਸ਼ੇਸੋ ਵਸਾ ਮਜ੍ਜਾ ਚ| ਕ੍ਲੇਸ਼ਕ੍ਸਮਸ਼ਬ੍ਦੇਨਾਕ੍ਲੇਸ਼ਕ੍ਸਮਸ੍ਯ ਸਰ੍ਪਿਸ੍ਤੈਲਂ ਚ ਪ੍ਰਯੋਜਯੇਦਿਤਿ| ਅਤ੍ਯਗ੍ਨੇਰਤਿਤੀਕ੍ਸ੍ਣਾਗ੍ਨੇਃ ਸ੍ਨੇਹਪ੍ਰਤਿਸੇਧੋ ਵਸਾਯਾ ਮਜ੍ਜ੍ਞਸ਼੍ਚਾਪਵਾਦਵਾਕ੍ਯਮ੍| ਵਾਤਾਵਤਪਥਃ ਵਾਤਰੁਦ੍ਧਦੇਹਸ੍ਰੋਤਃ|| ੧੧||

Adhikarana vasAyAH visheShakShetram (12) · Śloka 12

................ਵਸਾ ਤੁ ਸਨ੍ਧ੍ਯਸ੍ਥਿਮਰ੍ਮਕੋਸ੍ਠਰੁਜਾਸੁ ਚ| ਤਥਾ ਦਗ੍ਧਾਹਤਭ੍ਰਸ੍ਟਯੋਨਿਕਰ੍ਣਸ਼ਿਰੋਰੁਜਿ||੧੨||

ਵਸਾ ਪੁਨਃ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਦਿਰੁਜਾਸ੍ਵਪੀਸ੍ਟਾ| ਤਥਾ ਦਗ੍ਧਾਦਿਸੁ ਯੋਨ੍ਯਾਦਿਰੁਜਿ ਚ ਵਸਾ ਸ਼ਸ੍ਯਤ ਇਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ|| ੧੨||

Adhikarana RutuvisheSheNa snehavisheShanirNayaH (13) · Śloka 13

ਤੈਲਂ ਪ੍ਰਾਵਸਿ ਵਰ੍ਸਾਨ੍ਤੇ ਸਰ੍ਪਿਰਨ੍ਯੌ ਤੁ ਮਾਧਵੇ| ਸਰ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਚ ਸ੍ਨੇਹਂ ਯੁਞ੍ਜ੍ਯਾਦ੍ਭਾਸ੍ਵਤਿ ਨਿਰ੍ਮਲੇ| ਤੌ ਸਾਧਾਰਣੇ...................................||੧੩||

ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਸ੍ਨੇਹਾਨਾਮਤੁਵਿਸ਼ੇਸੇਣ ਨਿਯਮਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਨਾਰ੍ਥਮਿਦਮਾਹ-ਤੈਲਂ ਪ੍ਰਾਵਸੀਤ੍ਯਾਦਿ| ਪ੍ਰਾਵਸਿ ਸ਼੍ਰਾਵਣੇ ਸ਼ੋਧਨਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇ ਤੈਲਂ ਸ੍ਨੇਹਨਾਯ ਸ਼ਸ੍ਤਮ੍| ਵਰ੍ਸਾਨ੍ਤੇ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਸਰ੍ਪਿਃ ਸ਼ਸ੍ਤਮ੍| ਅਨ੍ਯੌ ਸ਼ੇਸੌ ਵਸਾਮਜ੍ਜਾਨੌ ਮਾਧਵੇ ਵਸਨ੍ਤੇ ਚੈਤ੍ਰੇ| ਸ਼ੋਧਨਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇ ਪ੍ਰਾਵਸਿ ਤੈਲਂ ਵਾਤਜਯਪ੍ਰਾਧਾਨ੍ਯਾਤ੍| ਸ਼ਰਦਿ ਗ਼ਤਂ ਪਿਤ੍ਤਜਯਾਯ| ਵਮਨਪ੍ਰਯੋਗੇ ਕਫੋਤ੍ਕ੍ਲੇਸ਼ਨਸ਼ਕ੍ਤਤ੍ਵਾਤ੍| ਸਦਸ਼ੇਪਿ ਕਾਲੇ ਵਸਾਯਾ ਮਜ੍ਜ੍ਞੋਸ਼੍ਚੋਪਯੋਗਃ| ਤਥਾ ਸਰ੍ਵੋ ਗ਼ਤਾਦਿਸ੍ਨੇਹਃ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਸ਼ੋਧ੍ਯਸ੍ਯਾਸ਼ੋਧ੍ਯਸ੍ਯ ਚ ਸਾਧਾਰਣੇ ਵਸਨ੍ਤਸ਼ਰਤ੍ਪ੍ਰਾਵਡਾਖ਼੍ਯੇ ਤੌ ਭਾਸ੍ਵਤਿ ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਰਸ਼੍ਮੌ ਨਿਰ੍ਮਲੇ ਵ੍ਯਭ੍ਰੇ ਯੋਜ੍ਯਃ| ਨ ਤ੍ਵਤ੍ਯਰ੍ਥਸ਼ੀਤੋਸ੍ਣਵਰ੍ਸਾਹੇਮਨ੍ਤਸ਼ਿਸ਼ਿਰਗ੍ਰੀਸ੍ਮਾਖ਼੍ਯੇ|| ੧੩||

Adhikarana doShAnusAraM divArAtriviBAgaH (14) · Śloka 14

..............................ਦੋਸਸਾਮ੍ਯੇਨਿਲਕਫੇ ਕਫੇ| ਦਿਵਾ ਨਿਸ਼੍ਯਨਿਲੇ ਪਿਤ੍ਤੇ ਸਂਸਰ੍ਗੇ ਪਿਤ੍ਤਵਤ੍ਯਪਿ||੧੪||

ਤੁਨਿਯਮਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਪਸ੍ਠਭਾਵਿਤਯਾ ਰਾਤ੍ਰ੍ਯਹਰ੍ਭੇਦੇਨ ਨਿਯਮਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਤਿ| ਦੋਸਸਾਮ੍ਯੇ ਪ੍ਰਾਕਤੇ ਅਨਿਲਕਫੇ ਕੇਵਲੇ ਚ ਕਫੇ ਪ੍ਰਾਕਤੇ ਵੈਕਤੇ ਚ ਯਥੋਕ੍ਤੇਸ੍ਵਤੁਸੁ ਦ੍ਵਿਧੈਵ ਸ੍ਨੇਹਯੋਜਨਮ੍| ਅਨਿਲੇ ਕੇਵਲੇ ਪਿਤ੍ਤੇ ਚ ਕੇਵਲੇ ਤਥਾ ਪਿਤ੍ਤਵਤਿ ਸਂਸਰ੍ਗੇ ਪਿਤ੍ਤਾਨਿਲੇ ਪਿਤ੍ਤਕਫੇ ਨ ਚ ਨਿਸ਼ਿ ਸ੍ਨੇਹੋ ਯੋਜ੍ਯਃ|| ੧੪||

Adhikarana Atyayike vidhiH (15) · Śloka 15

ਤ੍ਵਰਮਾਣੇ ਤੁ ਸ਼ੀਤੇਪਿ ਦਿਵਾ ਤੈਲਂ ਚ ਯੋਜਯੇਤ੍| ਉਸ੍ਣੇਪਿ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸਰ੍ਪਿਸ਼੍ਚ ਦੋਸਾਦੀਨ੍ ਵੀਕ੍ਸ੍ਯ ਚਾਨ੍ਯਥਾ| ਨਿਸ਼੍ਯਸ਼੍ਨੁਤੇ ਵਾਤਕਫਾਦ੍ਰੋਗਾਨਹਨਿ ਪਿਤ੍ਤਤਃ||੧੫||

ਸ਼ੀਤੋਸ੍ਣਯੋਃ ਸ੍ਨੇਹਪ੍ਰਤਿਸੇਧਾਦਿਦਮੁਚ੍ਯਤੇ-ਤ੍ਵਰਮਾਣ ਇਤ੍ਯਾਦਿ| ਸ੍ਨੇਹਵਿਸਯਵ੍ਯਾਧ੍ਯੁਪਸ਼ਮਾਯ ਤ੍ਵਰਮਾਣ ਸ਼ੀਤੇਪ੍ਯਤੌ ਸ੍ਨੇਹਂ ਯੋਜਯੇਤ੍| ਨ ਤੁ ਸਾਮਾਨ੍ਯੇਨਾਪਿ ਤੁ ਦਿਵਾ ਤੈਲਮੇਵ ਨ ਚ ਰਾਤ੍ਰੌ ਨਾਪ੍ਯਨ੍ਯਸ੍ਨੇਹਃ| ਤਥਾ ਕਾਰਣਵਸ਼ਾਤ੍ ਤ੍ਵਰਮਾਣ ਉਸ੍ਣੇਪ੍ਯਤੌ ਸ੍ਨੇਹਂ ਯੋਜਯੇਤ੍| ਅਤ੍ਰ ਤੁ ਰਾਤ੍ਰਾਵੇਵ ਸਰ੍ਪਿਰੇਵ ਚ| ਅਥਵਾ ਦੋਸਦੂਸ੍ਯਬਲਾਦੀਨ੍ ਵੀਕ੍ਸ੍ਯ ਤਦਾਨੁਗੁਣ੍ਯੇਨਾਨ੍ਯਥਾਪਿ ਯੋਜਯੇਤ੍| ਯਤ੍ਰ ਦਿਵਾ ਉਕ੍ਤਂ ਤਤ੍ਰ ਰਾਤ੍ਰਾਵਪਿ ਯੋਜਯੇਤ੍| ਯਤ੍ਰ ਚ ਤੈਲਮੁਕ੍ਤਂ ਤਤ੍ਰਾਨ੍ਯੋਪਿ ਸ੍ਨੇਹੋ ਯੋਜ੍ਯਃ| ਤਥਾ ਯਤ੍ਰ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸਰ੍ਪਿਰੁਕ੍ਤਂ ਤਤ੍ਰ ਦਿਵਾਨ੍ਯਦਪਿ| ਅਨ੍ਯਥਾ ਯਥੋਕ੍ਤਕਾਰਣਵੈਪਰੀਤ੍ਯੇ ਇਤਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਮ੍| ਨਿਸ਼ਿ ਸ੍ਨੇਹਮੁਪਯੁਞ੍ਜਾਨੋ ਵਾਤਕਫਾਦ੍ਧੇਤੋ ਰੋਗਾਨਸ਼੍ਨੁਤੇ| ਏਵਮਹਨਿ ਪਿਤ੍ਤਤੋ ਰੋਗਾਨਸ਼੍ਨੁਤੇ ਇਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ||੧੫||

Adhikarana acCapeyasya shreShThatA (16) · Śloka 16

ਯੁਕ੍ਤ੍ਯਾਵਚਾਰਯੇਤ੍ਸ੍ਨੇਹਂ ਭਕ੍ਸ੍ਯਾਦ੍ਯਨ੍ਨੇਨ ਬਸ੍ਤਿਭਿਃ| ਨਸ੍ਯਾਭ੍ਯਞ੍ਜਨਗਣ੍ਡੂਸਮੂਰ੍ਧਕਰ੍ਣਾਕ੍ਸਿਤਰ੍ਪਣੈਃ| ਰਸਭੇਦੈਕਕਤ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਚਤੁਸ੍ਸਸ੍ਟਿਰ੍ਵਿਚਾਰਣਾਃ| ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯਾਨ੍ਯਾਭਿਭੂਤਤ੍ਵਾਦਲ੍ਪਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ਸ੍ਮਤਾਃ| ਯਥੋਕ੍ਤਹੇਤ੍ਵਭਾਵਾਚ੍ਚ ਨਾਚ੍ਛਪੇਯੋ ਵਿਚਾਰਣਾ| ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਕਲ੍ਪਃ ਸ ਸ਼੍ਰੇਸ੍ਠਃ ਸ੍ਨੇਹਕਰ੍ਮਾਸ਼ੁਸਾਧਨਾਤ੍||੧੬||

ਇਤਿ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਕਾਲਨਿਯਮਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯੋਜਨਾਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਤਿ-ਯੁਕ੍ਤ੍ਯੇਤ੍ਯਾਦਿ| ਸਰ੍ਵਂ ਯੁਕ੍ਤ੍ਯਾ ਮਾਤ੍ਰਾਦਿਕਯਾ ਸ੍ਨੇਹਮਵਚਾਰਯੇਤ੍| ਕੇਨੇਤ੍ਯਾਹ-ਭਕ੍ਸ੍ਯਾਦਿਨਾ ਆਦਿਗ੍ਰਹਣੇਨ ਭੋਜ੍ਯਲੇਹ੍ਯਪੇਯਸ੍ਯ ਵਿਵਿਧਸ੍ਯਾਪ੍ਯਨ੍ਨਸ੍ਯ ਗ੍ਰਹਣਮ੍| ਤਥਾ ਬਸ੍ਤਿਭਿਰ੍ਨਸ੍ਯਾਦਿਭਿਸ਼੍ਚ| ਏਵਂ ਭਕ੍ਸ੍ਯਾਦਿਨਾਨ੍ਨੇਨ ਪ੍ਰਯੁਜ੍ਯਮਾਨਸ੍ਯ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਚਤੁਸ੍ਸਸ੍ਟਿਸਙ੍ਖ਼੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ ਭਵਨ੍ਤਿ-ਕਥਮਿਤ੍ਯਾਹ| ਰਸਭੇਦੈਕਕਤ੍ਵਾਭ੍ਯਾਮ੍| ਤਤ੍ਰ ਰਸਭੇਦਾਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਤ੍ਰਿਸਸ੍ਟਿਰ੍ਵ੍ਯਾਖ਼੍ਯਾਤਾਃ| ਏਕਸ੍ਨੇਹੇਨ ਚਤੁਸ੍ਸਸ੍ਟਿਃ| ਏਕਕੋ ਯਃ ਸ੍ਨੇਹਃ ਕੇਵਲਮੁਪਯੁਜ੍ਯਤੇ ਨ ਚ ਪੀਯਤੇ ਤਸ੍ਮਾਤ੍| ਭਕ੍ਸ੍ਯਾਦ੍ਯਨ੍ਨੇ ਰਸਭੇਦਸਮ੍ਭਵਃ| ਏਕਕਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਬਸ੍ਤਿਨਸ੍ਯਾਭ੍ਯਞ੍ਜਨਾਦਿਕਂ ਗਹ੍ਯਤੇ| ਕਥਮੇਤਾ ਏਵ ਵਿਚਾਰਣਾ ਉਚ੍ਯਨ੍ਤੇ-ਨਾਚ੍ਛਪੇਯ ਇਤ੍ਯਾਹ| ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯੇਤ੍ਯਾਦਿ| ਕ੍ਰਮਾਦ੍ਯਥਾਸਙ੍ਖ਼੍ਯੇਨ ਰਸਭੇਦੇਸ੍ਵਨ੍ਯਾਭਿਭੂਤਤ੍ਵਾਤ੍ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ| ਨਸ੍ਯਾਦਿਸੁ ਸ਼ਰੀਰੇ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯਾਲ੍ਪਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਚਤੁਸ੍ਸਸ੍ਟਿਰ੍ਵਿਚਾਰਣਾ ਉਚ੍ਯਨ੍ਤੇ| ਯਥੋਕ੍ਤਸ੍ਯ ਚ ਹੇਤੋਰਨ੍ਯਾਭਿਭਵਲਕ੍ਸਣਸ੍ਯਾਲ੍ਪਤ੍ਵਲਕ੍ਸਣਸ੍ਯ ਚਾਭਾਵਾਦਚ੍ਛਾਪੇਯਸ੍ਨੇਹੋ ਵਿਚਾਰਣਾਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਨੋਚ੍ਯਤੇ| ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਚੋਪਯੋਗੇ ਸ ਏਵਾਚ੍ਛਪੇਯਾਖ਼੍ਯਃ ਕਲ੍ਪਃ ਸ਼੍ਰੇਸ੍ਠਃ| ਕੁਤਃ? ਸ੍ਨੇਹਕਰ੍ਮਣਾਂ ਤਰ੍ਪਣਮਾੜ੍ਦਵਾਦੀਨਾਮਾਸ਼ੁ ਸਮ੍ਪਾਦਨਾਤ੍|| ੧੬||

Adhikarana snehamAtrA (17) · Śloka 17

ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਚਤੁਰ੍ਭਿਰਸ੍ਟਾਭਿਰ੍ਯਾਮੈਰ੍ਜੀਰ੍ਯਨ੍ਤਿ ਯਾਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍| ਹ੍ਰਸ੍ਵਮਧ੍ਯੋਤ੍ਤਮਾ ਮਾਤ੍ਰਾਸ੍ਤਾਸ੍ਤਾਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਹ੍ਰਸੀਯਸੀਮ੍| ਕਲ੍ਪਯੇਦ੍ਵੀਕ੍ਸ੍ਯ ਦੋਸਾਦੀਨ੍ ਪ੍ਰਾਗੇਵ ਤੁ ਹ੍ਰਸੀਯਸੀਮ੍| ਅਜ੍ਞਾਤਕੋਸ੍ਠੇ ਹਿ ਬਹੁਃ ਕੁਰ੍ਯਾਜ੍ਜੀਵਿਤਸਂਸ਼ਯਮ੍||੧੭||

ਤਸ੍ਯ ਚ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਹ੍ਰਸ੍ਵਮਧ੍ਯਮੋਤ੍ਤਮਾ ਮਾਤ੍ਰਾ ਭਵਨ੍ਤਿ| ਕਾਸ੍ਤਾ ਇਤ੍ਯਾਹ-ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਮਿਤ੍ਯਾਦਿ| ਏਵਂ ਕ੍ਰਮਾਦੇਵ ਤਲ੍ਲਭ੍ਯਤੇ| ਯਾ ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਯਾਮਾਭ੍ਯਾਂ ਸ੍ਨੇਹਮਾਤ੍ਰਾ ਜੀਰ੍ਯਤਿ ਸਾ ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ ਯਾ ਵਾ ਚਤੁਰ੍ਭਿਰ੍ਯਾਮੈਰ੍ਜੀਰ੍ਯਤਿ ਸਾ ਮਧ੍ਯਮਾ| ਯਾ ਤ੍ਵਸ੍ਟਾਭਿਰ੍ਜੀਰ੍ਯਤਿ ਸਾ ਉਤ੍ਤਮਾ| ਤਾਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਤਿਸਭ੍ਯੋ ਮਾਤ੍ਰਾਭ੍ਯਃ ਹ੍ਰਸੀਯਸੀਂ ਕਲ੍ਪਯੇਦਿਤਿ| ਇਯਂ ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ ਇਯਂ ਚ ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ| ਇਯਮਨਯੋਰਤਿਸ਼ਯੇਨ ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ ਹ੍ਰਸੀਯਸੀ| ਨਨੁ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਹ੍ਰਸੀਯਸੀਂ ਕਲ੍ਪਯੇਤ੍ ? ਨ ਅਪਿ ਤੁ ਦੋਸਾਦੀਨ੍ ਵੀਕ੍ਸ੍ਯ| ਤੇਨੈਤਦੁਕ੍ਤਂ ਭਵਤਿ-ਦੋਸਦੂਸ੍ਯਾਦ੍ਯਾਨੁਗੁਣ੍ਯੇਨ ਹ੍ਰਸੀਯਸੀਮਪਿ ਚਤੁਰ੍ਥੀ ਮਾਤ੍ਰਾਂ ਕਲ੍ਪਯੇਤ੍| ਜਰਣਕਾਲਾਨੁਕ੍ਤੇਰ੍ਦੋਸਾਦਿਪਾਰਤਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯੋਕ੍ਤੇਸ਼੍ਚ ਹ੍ਰਸੀਯਸ੍ਯਾ ਬਹੁਵਿਧਮਾਤ੍ਰਤ੍ਵਂ ਦਰ੍ਸ਼ਿਤਮ੍| ਤਥਾ ਯਤ੍ਰਾਪ੍ਯਨ੍ਯਤਮਾ ਮਾਤ੍ਰਾ ਯੋਜ੍ਯਾ ਤਤ੍ਰਾਪ੍ਯਜ੍ਞਾਤਕੋਸ੍ਠਤ੍ਵਾਤ੍ ਪ੍ਰਾਗੇਵ ਪ੍ਰਥਮਮੇਵ ਹ੍ਰਸੀਯਸੀਂ ਕਲ੍ਪਯੇਤ੍| ਤੁਸ਼ਬ੍ਦੋਵਧਾਰਣੇ| ਕੁਤ ਇਤ੍ਯਾਹ-ਅਜ੍ਞਾਤਕੋਸ੍ਠੇ ਪੁਰੁਸੇ ਬਹੁਸ੍ਨੇਹੋਸ਼ਕ੍ਤਸ੍ਯ ਕਦਾਚਿਜ੍ਜੀਵਸਂਸ਼ਯਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍| ਹਿਸ਼ਬ੍ਦੋ ਯਸ੍ਮਾਦਰ੍ਥੇ| ਯਸ੍ਮਾਦੇਵਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਪ੍ਰਾਗੇਵ ਹ੍ਰਸੀਯਸੀਂ ਕਲ੍ਪਯੇਦਿਤ੍ਯਰ੍ਥਃ|| ੧੭||

Adhikarana hrasvamAtrAyAH adhikArIhrasvamAtrAyAH adhikArI tasyAH prAshastya~jca (18) · Śloka 18

ਤਤ੍ਰ ਦੁਰ੍ਬਲਮਨ੍ਦਾਗ੍ਨਿਬਾਲਵਦ੍ਧਸੁਖ਼ਾਤ੍ਮਕਃ| ਅਪਥ੍ਯਰਿਕ੍ਤਕੋਸ੍ਠਸ਼੍ਚ ਜ੍ਵਰਾਤੀਸਾਰਕਾਸਿਭਿਃ| ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ ਪੇਯਾ ਸੁਖ਼ਾ ਸਾ ਹਿ ਪਰਿਹਾਰੇਨੁਵਰ੍ਤਤੇ| ਚਿਰਾਚ੍ਚ ਬਲ੍ਯਾ ਨ ਰੁਜੇ ਵ੍ਯਾਪਨ੍ਨਾਪਿ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਤੇ||੧੮||

ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਹ੍ਰਸ੍ਵਾਦੀਨਾਂ ਮਾਤ੍ਰਾਣਾਂ ਵਿਸਯਭੇਦਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਤਿ-ਤਤ੍ਰੇਤ੍ਯਾਦਿ| ਤਤ੍ਰ ਮਾਤ੍ਰਾਤ੍ਰਯੇ ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ ਮਾਤ੍ਰਾ ਦੁਰ੍ਬਲਾਦਿਭਿਃ ਪੇਯਾ| ਅਪਥ੍ਯਮਹਿਤਂ ਰਿਕ੍ਤਕੋਸ੍ਠਤ੍ਵਂ ਯੇਸਾਂ ਤੈਰਪਥ੍ਯਰਿਕ੍ਤਕੋਸ੍ਠਤ੍ਵੈਰ੍ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ ਪੇਯਾ| ਸਾ ਹਿ ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ ਪਰਿਹਾਰੇ ਯਨ੍ਤ੍ਰਣਾਯਾਂ ਸੁਖ਼ਾ ਨ ਦੁਃਖ਼ਪਰਿਹਾਰਾ| ਚਿਰਂ ਬਹੁਕਾਲਂ ਚ ਸ਼ਰੀਰੇਨੁਵਰ੍ਤਤੇ| ਅਬਲਾਨਾਂ ਬਲ੍ਯਾ ਭਵਤਿ| ਦੇਸ਼ਕਾਲਾਪਚਾਰਾਦਿਨਾ ਵ੍ਯਾਪਨ੍ਨਾ ਵਿਰਮਿਤਾਪਿ ਰੁਜੇ ਰੋਗਾਯ ਨ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ|| ੧੮||

Adhikarana madhyayamAtrAyA adhikArI guNAshca (19) · Śloka 19

ਮੇਹੋਰੁਃ ਪਿਟਕਾਕੁਸ੍ਠਵਾਤਸ਼ੋਣਿਤਪੀਡਿਤੈਃ| ਮਧ੍ਯਮਾ ਮਦੁਕੋਸ੍ਠੈਸ਼੍ਚ ਸ੍ਨੇਹਨੀ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸੁਖ਼ੇਨ ਸਾ| ਨ ਬਲਕ੍ਸਪਣੀ ਮਨ੍ਦਵਿਭ੍ਰਂਸ਼ਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧਯੇਪ੍ਯਲਮ੍||੧੯||

ਮੇਹਾਦਿਪੀਡਿਤੈਰ੍ਮਦੁਕੋਸ੍ਠੈਸ਼੍ਚ ਮਧ੍ਯਮਾ ਪੇਯੇਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ| ਸਾ ਹਿ ਮਧ੍ਯਮਾ ਸੁਖ਼ੇਨਾਨਾਯਾਸੇਨ ਸ੍ਨੇਹਨੀ ਸ੍ਯਾਤ੍| ਤਥਾ ਨ ਚ ਬਲਕ੍ਸਪਣੀ ਮਨ੍ਦਵਿਭ੍ਰਂਸ਼ਾ ਵ੍ਯਾਪਨ੍ਨਾਪਿ ਸਤੀ ਸ੍ਵਲ੍ਪਾਪਾਯੇਤ੍ਯਰ੍ਥਃ| ਤਥਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧਯੇ ਦੋਸਾਣਾਂ ਸ਼ੋਧਨਾਯਾਲਂ ਪਰ੍ਯਾਪ੍ਤਾ|| ੧੯||

Adhikarana mahatI mAtrAyAH adhikAriNaH guNAshca (20) · Śloka 20

ਮਹਾਦੇਹਾਨਲਬਲਕ੍ਸੁਤ੍ਤਟ੍ਕ੍ਲੇਸ਼ਸਹਿਸ੍ਣੁਭਿਃ| ਗੁਲ੍ਮੋਦਾਵਰ੍ਤਵੀਸਰ੍ਪਸਰ੍ਪਦਂਸ਼ਾਭਿਪੀਡਿਤੈਃ| ਉਨ੍ਮਤ੍ਤੈਃ ਕਚ੍ਛ੍ਰਮੂਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਮਹਤੀ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮੇਵ ਸਾ| ਸਰ੍ਵਮਾਰ੍ਗਾਨੁਸਾਰੇਣ ਜਯੇਦ੍ਵ੍ਯਾਧੀਨ੍ ਸੁਯੋਜਿਤਾ||੨੦||

ਮਹਾਦੇਹਾਦਿਭਿਸ੍ਤਥਾ ਗੁਲ੍ਮਾਦ੍ਯਭਿਪੀਡਿਤੈਸ੍ਤਥੋਨ੍ਮਤ੍ਤੈਃ ਕਚ੍ਛ੍ਰਮੂਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਮਹਤੀ ਪੇਯੇਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ| ਮਹਚ੍ਛਬ੍ਦਸ੍ਯ ਦੇਹਾਦਿਤ੍ਰਯੇਣ ਸਮਾਸਃ| ਸਾ ਹਿ ਮਹਤੀ ਮਾਤ੍ਰਾ ਸਰ੍ਵਮਾਰ੍ਗਾਨੁਸਾਰੇਣ ਸਕਲਸ੍ਰੋਤੋਨੁਗਮਨੇਨ ਕਰਣਭੂਤੇਨ ਸੁਯੋਜਿਤਾ ਸਤੀ ਸ਼ੀਗ਼੍ਰਮੇਵ ਵ੍ਯਾਧੀਨ੍ ਜਯੇਤ੍| ਦੁਰ੍ਯੋਜਿਤਾ ਤ੍ਵਜੀਰ੍ਣਾਦੀਨ੍ ਵ੍ਯਾਧੀਨਾਵਹਤੀਤਿ ਤਾਤ੍ਪਰ੍ਯਾਰ੍ਥਃ|| ੨੦||

Adhikarana shodhanArthaM snehapAnavidhiH (21) · Śloka 21

ਹ੍ਯਸ੍ਤਨੇ ਜੀਰ੍ਣ ਏਵਾਨ੍ਨੇ ਸ੍ਨੇਹੋਚ੍ਛਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧਯੇ ਬਹੁਃ||੨੧||

ਤਤ੍ਰ ਯਃ ਸ੍ਨੇਹਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧਯੇ ਸ਼ੋਧਨਾਰ੍ਥਂ ਯੁਜ੍ਯਤੇ ਸ ਹ੍ਯਸ੍ਤਨੇਨ੍ਨੇ ਜੀਰ੍ਣਮਾਤ੍ਰ ਏਵ ਯੁਜ੍ਯਤੇ| ਤਥਾ ਯਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧਯੇ ਸ੍ਨੇਹੋਚ੍ਛੋ ਬਹੁਸ਼੍ਚ ਯੋਜ੍ਯਃ| ਏਵਕਾਰਕਰਣਂ ਕਾਲਾਤਿਕ੍ਰਮਪਰਿਹਾਰਾਰ੍ਥਮ੍| ਬਹੁਰੁਤ੍ਤਮਯਾ ਮਾਤ੍ਰਯੇਤ੍ਯਰ੍ਥਃ|| ੨੧||

Adhikarana shamanArthaM snehapAnavidhiH (22) · Śloka 22

ਸ਼ਮਨਃ ਕ੍ਸੁਦ੍ਵਤੋਨਨ੍ਨੋ ਮਧ੍ਯਮਾਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਸ਼ਸ੍ਯਤੇ||੨੨||

ਤਥਾ ਯਃ ਸ਼ਮਨਸ੍ਨੇਹਃ ਸ ਕ੍ਸੁਦ੍ਵਤਃ ਪੁਰੁਸਸ੍ਯਾਨਨ੍ਨੋ ਮਧ੍ਯਮਯਾ ਮਾਤ੍ਰਯਾ ਸ਼ਸ੍ਯਤੇ| ਅਨਨ੍ਨ ਇਤਿ ਹ੍ਯਸ੍ਤਨੇਨ੍ਨੇ ਜੀਰ੍ਣੇ ਤਤਸ਼੍ਚ ਕ੍ਸੁਦ੍ਵਤ ਉਪਯੁਜ੍ਯਤੇ| ਤਥਾ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਜੀਰ੍ਣੇਨ੍ਨਮਿਤਿ|| ੨੨||

Adhikarana bRuMhaNArthaM snehapAnavidhiH (23) · Śloka 23

ਬਂਹਣੋ ਰਸਮਦ੍ਯਾਦ੍ਯੈਃ ਸਭਕ੍ਤੋਲ੍ਪੋ ਹਿਤਃ ਸ ਚ| ਬਾਲਵਦ੍ਧਪਿਪਾਸਾਰ੍ਤਸ੍ਨੇਹਦ੍ਵਿਣ੍ਮਦ੍ਯਸ਼ੀਲਿਸੁ| ਸ੍ਤ੍ਰੀਸ੍ਨੇਹਨਿਤ੍ਯਮਨ੍ਦਾਗ੍ਨਿਸੁਖ਼ਿਤਕ੍ਲੇਸ਼ਭੀਰੁਸੁ| ਮਦੁਕੋਸ੍ਠਾਲ੍ਪਦੋਸੇਸੁ ਕਾਲੇ ਚੋਸ੍ਣੇ ਕਸ਼ੇਸੁ ਚ||੨੩||

ਯਸ੍ਤੁ ਬਂਹਣਃ ਸ ਰਸਮਦ੍ਯਾਦ੍ਯੈਃ ਸਭਕ੍ਤਃ ਸਭੋਜਨੋਲ੍ਪੋਲ੍ਪਯਾ ਮਾਤ੍ਰਯਾ ਯੋਜ੍ਯਃ| ਸ ਚ ਬਂਹਣੋ ਬਾਲਵਦ੍ਧਾਦਿਭ੍ਯੋ ਹਿਤਃ| ਪਿਪਾਸਾਰ੍ਤਃ ਪ੍ਰਸਕ੍ਤਤਡਾਰ੍ਤਃ| ਸ੍ਨੇਹਦ੍ਵਿਸੋ ਯੇ ਸ੍ਵਭਾਵੇਨ ਸ੍ਨੇਹਂ ਦ੍ਵਿਸਨ੍ਤਿ| ਤਥਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀਨਿਤ੍ਯਾਨਾਂ ਸ੍ਨੇਹਨਿਤ੍ਯਾਨਾਂ ਚ|| ੨੩||

Adhikarana Bojanasya prA~gmadhyottaraM snehapAnaPalam (24) · Śloka 24

ਸ੍ਨੇਹਃ ਪ੍ਰਾਗ੍ਭੋਜਨਾਤ੍ ਕੁਰ੍ਯਾਦੂਰੁਜਙ੍ਗ਼ਾਕਟੀਬਲਮ੍| ਵੇਗਾਨੁਲੋਮ੍ਯਮਾਰੋਗ੍ਯਮਧਃ ਕਾਯਗਦਕ੍ਸਯਮ੍| ਮਧ੍ਯੇ ਬਹਤ੍ਤ੍ਵਾਗ੍ਨਿਬਲਸ੍ਥਿਰਤਾਕੁਕ੍ਸਿਰੁਕ੍ਸ਼ਮਾਨ੍| ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸ੍ਥਿਰਤਾਮੂਰ੍ਧ੍ਵਮੂਰ੍ਧ੍ਵਜਤ੍ਰੁਗਦਕ੍ਸਯਮ੍||੨੪||

ਸ ਚ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤੋ ਬਂਹਣਸ੍ਨੇਹੋ ਭੋਜਨਾਤ੍ ਪ੍ਰਾਕ੍ ਪ੍ਰਥਮਂ ਭੋਜਨਸ੍ਯ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤ ਊਰੁਬਲਾਦੀਨ੍ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍| ਤਥਾ ਸ ਏਵ ਭੋਜਨਮਧ੍ਯੇ ਪੀਤੋ ਬਹਤ੍ਵਾਦੀਨ੍ ਕੁਕ੍ਸਿਰੁਕ੍ਸ਼ਮਨਾਨ੍ਤਾਨ੍ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍| ਸ ਏਵ ਭੋਜਨਾਦੂਰ੍ਧ੍ਵਮਨਨ੍ਤਰਂ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸ੍ਥਿਰਤਾਮੂਰ੍ਧ੍ਵਜਤ੍ਰੁਗਦਕ੍ਸਯਂ ਚ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍|| ੨੪||

Adhikarana doShAnusAraM snehasAhAyyadravyANi (25) · Śloka 25

ਵਾਤੇ ਸਲਵਣਂ ਸਰ੍ਪਿਃ ਪਿਤ੍ਤੇ ਕੇਵਲਮਿਸ੍ਯਤੇ| ਵੈਦ੍ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਬਹੁਕਫੇ ਕ੍ਸਾਰਤ੍ਰਿਕਟੁਕਾਨ੍ਵਿਤਮ੍||੨੫||

ਸਰ੍ਵਸ਼ਸ਼੍ਚ ਗ਼ਤਂ ਮਾਰੁਤੇਧਿਕੇ ਸਲਵਣਂ ਹਿਤਮ੍| ਪਿਤ੍ਤੇਧਿਕੇ ਕੇਵਲਮਿਸ੍ਯਤੇ| ਬਹੁਕਫੇ ਤੁ ਪੁਰੁਸੇ ਕ੍ਸਾਰਤ੍ਰਿਕਟੁਕਾਨ੍ਵਿਤਂ ਗ਼ਤਂ ਵੈਦ੍ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਤ੍|| ੨੫||

Adhikarana acCapAnottaravidhiH (26) · Śloka 26

ਵਾਯੁਰ੍ਸ੍ਣਮਚ੍ਛੇਨੁਪਿਬੇਤ੍ਸ੍ਨੇਹੇ ਤਤ੍ਸੁਖ਼ਪਕ੍ਤਯੇ| ਆਸ੍ਯੋਪਲੇਪਸ਼ੁਦ੍ਧ੍ਯੈ ਚ ਤੌਵਰਾਰੁਸ੍ਕਰੇ ਨ ਤੁ| ਉਸ੍ਣੋਪਚਾਰਃ ਸ੍ਨੇਹੇ ਸ੍ਯਾਦੁਸ੍ਣੋ ਹ੍ਯੁਸ੍ਣੈਰ੍ਵਿਰੁਧ੍ਯਤੇ| ਤਤੋ ਗੁਰੁਪ੍ਰਾਵਰਣੋ ਨਿਵਾਤਸ਼ਯਨਸ੍ਥਿਤਃ| ਜਰਣਾਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਸੇਤ ਤਸ੍ਯਨ੍ਨੁਸ੍ਣਾਲ੍ਪਵਾਰਿਪਃ||੨੬||

ਅਚ੍ਛਸ੍ਨੇਹੇਨੁ ਪਸ਼੍ਚਾਦੁਸ੍ਣਂ ਵਾਰਿ ਪਿਬੇਤ੍| ਕਿਂ ਪ੍ਰਯੋਜਨਮਾਹ-ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਸੁਖ਼ਪਕ੍ਤ੍ਯਰ੍ਥਮਾਸ੍ਯੋਪਲੇਪਸ਼ੁਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਞ੍ਚ| ਕਿਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਆਹ-ਨ ਤੁ ਤੌਵਰੇ ਆਰੁਸ੍ਕਰੇ ਚ ਸ੍ਨੇਹੇ ਵਾਰ੍ਯੁਸ੍ਣਂ ਪਿਬੇਦਿਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਦਃ| ਕਸ੍ਮਾਦਿਤ੍ਯਾਹ-ਉਸ੍ਣੇਤ੍ਯਾਦਿ| ਸਰ੍ਵਸ੍ਨੇਹੇਸੂਸ੍ਣੋਪਚਾਰੇਣ ਭਵਿਤਵ੍ਯਮ੍| ਉਸ੍ਣੋਪਚਾਰ ਉਸ੍ਣੈਸ੍ਤੌਰਵਾਦਿਭਿਰ੍ਯਤੋ ਵਿਰੁਧ੍ਯਤੇ| ਤਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਯਜੇਤ੍| ਤਤਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਕਤਾਦੁਸ੍ਣੋਦਕਪਾਨਾਦਨਨ੍ਤਰਂ ਗੁਰੁਪ੍ਰਾਵਰਣਾਦ੍ਯੁਕ੍ਤਗੁਣਃ ਸਨ੍ ਜਰਣਾਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਸੇਤ| ਜੀਰ੍ਯਮਾਣੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਤਸ੍ਯਨ੍ ਸਨ੍ਨੁਸ੍ਣਾਲ੍ਪਵਾਰਿਪੋ ਭਵੇਤ੍|| ੨੬||

Adhikarana jIryamANasnehalakShaNam (27) · Śloka 27

ਸ਼ਿਰੋਰੁਗ੍ਭ੍ਰਮਨਿਸ੍ਠੀਵਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਸਾਦਾਰਤਿਕ੍ਲਮੈਃ| ਜਾਨੀਯਾਦ੍ ਭੇਸਜਂ ਜੀਰ੍ਯਤ੍.....................||੨੭||

ਤਚ੍ਚ ਭੇਸਜਂ ਸ੍ਨੇਹਾਖ਼੍ਯਂ ਸ਼ਿਰੋਰੁਗਾਦਿਭਿਰ੍ਲਕ੍ਸਣੈਰ੍ਜੀਰ੍ਯਜ੍ਜਾਨੀਯਾਤ੍|

Adhikarana jIrNasnehalakShaNam (28) · Śloka 28

...........................ਜੀਰ੍ਣਂ ਤਚ੍ਛਾਨ੍ਤਿਲਾਘਵਾਤ੍| ਅਨੁਲੋਮਾਨਿਲਸ੍ਵਾਸ੍ਥ੍ਯਕ੍ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਣੋਦ੍ਗਾਰਸ਼ੁਦ੍ਧਿਭਿਃ||੨੮||

ਤਦੇਵ ਭੇਸਜਂ ਤਚ੍ਛਾਨ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ਿਰੋਰੁਗਾਦਿਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਾ ਅਙ੍ਗਾਨਾਂ ਲਾਘਵੇਨ ਚ ਜੀਰ੍ਣਂ ਜਾਨੀਯਾਤ੍| ਤਥਾ ਅਨੁਲੋਮਾਨਿਲਾਦਿਭਿਸ਼੍ਚ ਜੀਰ੍ਣਂ ਜਾਨੀਯਾਤ੍|| ੨੮||

Adhikarana jIrNAjIrNavisha~gkAyAM kRutyam (29) · Śloka 29

ਜੀਰ੍ਣਾਜੀਰ੍ਣਵਿਸ਼ਙ੍ਕਾਯਾਂ ਪੁਨਰੁਸ੍ਣੋਦਕਂ ਪਿਬੇਤ੍| ਤੇਨੋਦ੍ਗਾਰਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਤਸ਼੍ਚ ਰੁਚਿਲਾਗ਼ਵਮ੍||੨੯||

ਤਥਾ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਜੀਰ੍ਣਾਜੀਰ੍ਣਸ਼ਙ੍ਕਾਯਾਂ ਪੁਨਰੁਸ੍ਣੋਦਕਂ ਪਿਬੇਤ੍| ਉਸ੍ਣੋਦਕੇਨ ਪੀਤੇਨੋਦ੍ਗਾਰਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਯਾਤ੍| ਤਤਸ਼੍ਚ ਜੀਰ੍ਣਾਜੀਰ੍ਣਸ਼ਙ੍ਕਾਤੋਧਿਕਮਙ੍ਗਲਾਗ਼ਵਂ ਰੁਚਿਸ਼੍ਚ ਭਵਤਿ|| ੨੯||

Adhikarana snehaM pAsyataH pibataH pItavatashca BojanavidhiH (30) · Śloka 30

ਭੋਜ੍ਯੋਨ੍ਨਂ ਮਾਤ੍ਰਯਾ ਪਾਸ੍ਯਨ੍ ਸ਼੍ਵਃ ਪਿਬਨ੍ ਪੀਤਵਾਨਪਿ| ਦ੍ਰਵੋਸ੍ਨਮਨਭਿਸ੍ਯਨ੍ਦਿ ਨਾਤਿਸ੍ਨਿਗ੍ਧਮਸਙ੍ਕਰਮ੍||੩੦||

ਤਂ ਚ ਸ੍ਨੇਹਂ ਸ਼੍ਵਃ ਪਾਸ੍ਯਨ੍ ਪੁਰੁਸੋਦ੍ਯ ਵਾ ਪਿਬਨ੍ ਹ੍ਯਃ ਪੀਤਵਾਂਸ਼੍ਚ ਮਾਤ੍ਰਯਾ ਸ੍ਵਲ੍ਪਤ੍ਵੇਨਾਨ੍ਨਂ ਭੋਜ੍ਯਃ| ਕਿਮ੍ਭੂਤਮਨ੍ਨਮਾਹ-ਦ੍ਰਵੋਸ੍ਣੇਤ੍ਯਾਦਿ| ਅਸਙ੍ਕਰਮ੍ ਅਨਾਨਾਜਾਤੀਯਮ੍|| ੩੦||

Adhikarana snehapIte niyamAH (31) · Śloka 31

ਉਸ੍ਣੋਦਕੋਪਚਾਰੀ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਕ੍ਸਪਾਸ਼ਯਃ| ਵ੍ਯਾਯਾਮਵੇਗਸਂਰੋਧਸ਼ੋਕਵਰ੍ਸਹਿਮਾਤਪਾਨ੍| ਪ੍ਰਵਾਤਯਾਨਯਾਨਾਧ੍ਵਭਾਸ੍ਯਾਤ੍ਯਾਸਨਸਂਸ੍ਥਿਤੀਃ| ਨੀਚਾਤ੍ਯੁਚ੍ਚੋਪਧਾਨਾਹਸ੍ਸ੍ਵਪ੍ਨਧੂਮਰਜਾਂਸਿ ਚ| ਯਾਨ੍ਯਹਾਨਿ ਪਿਬੇਤ੍ਤਾਨਿ ਤਾਵਨ੍ਤ੍ਯਨ੍ਯਾਨ੍ਯਪਿ ਤ੍ਯਜੇਤ੍| ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਾਯੋ ਵ੍ਯਾਧਿਕ੍ਸੀਣੇਸੁ ਚ ਕ੍ਰਮਃ| ਉਪਚਾਰਸ੍ਤੁ ਸ਼ਮਨੇ ਕਾਰ੍ਯਃ ਸ੍ਨੇਹੇ ਵਿਰਿਕ੍ਤਵਤ੍||੩੧||

ਤਥਾ ਸ੍ਨੇਹਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇਸੁ ਪੁਰੁਸ ਉਸ੍ਣੋਦਕੋਪਚਾਰੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਕ੍ਸਪਾਸ਼ਯਸ਼੍ਚ ਸ੍ਯਾਤ੍| ਕ੍ਸਪਾਸ਼ਯਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਦਿਵਾਸ੍ਵਪ੍ਨਸ੍ਯ ਰਾਤ੍ਰਿਜਾਗਰਣਸ੍ਯ ਚ ਪ੍ਰਤਿਸੇਧ ਉਕ੍ਤਃ| ਤਥਾ ਪੁਰੁਸੋ ਯਾਨ੍ਯਹਾਨਿ ਸ੍ਨੇਹਂ ਪਿਬੇਤ੍ਤਾਨਿ ਵ੍ਯਾਯਾਮਾਦੀਂਸ੍ਤ੍ਯਜੇਤ੍| ਅਨਨ੍ਤਰਮਨ੍ਯਾਨਿ ਸ੍ਨੇਹਰਹਿਤਾਨ੍ਯਪਿ ਤਾਵਨ੍ਤ੍ਯੇਵ ਵ੍ਯਾਯਾਮਾਦੀਂਸ੍ਤ੍ਯਜੇਤ੍| ਯਾਵਨ੍ਤਿ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯੋਪਯੋਗਃ| ਨ ਕੇਵਲਮਯਮੁਸ੍ਣੋਦਕੋਪਚਾਰਾਦਿਕਃ ਕ੍ਰਮਃ ਸ੍ਨੇਹ ਏਵ ਯੋਜ੍ਯਃ| ਯਾਵਤ੍ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਸੁ ਸ੍ਵੇਦਵਮਨਾਦਿਸੁ ਵ੍ਯਾਧਿਕ੍ਸੀਣੇਸੁ ਚਾਯਮੇਵ ਕ੍ਰਮਃ| ਸ਼ਮਨੇ ਸ੍ਨੇਹੇ ਵਿਰਿਕ੍ਤਵਦੁਪਚਾਰਃ ਕਾਰ੍ਯਃ| ਤਤ੍ਰ ਵਿਰਿਕ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਮਨਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਚ ਸਦਸ਼ ਉਪਚਾਰਃ| ਵਿਰਿਕ੍ਤਸ੍ਯ ਚ ਯਦਧਿਕਂ ਕਰ੍ਮ ਪੇਯਾਦਿ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਮਸ੍ਮਿਨ੍ਨਪਿ ਕਾਰ੍ਯਮ੍|| ੩੧||

Adhikarana snehapAnAtpUrvaM dIpanauShadhaM deyam (32) · Śloka 32

ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਪਾਨਾਤ੍ ਪੂਰ੍ਵਞ੍ਚ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਮਦੁ ਭੇਸਜਮ੍| ਉਤ੍ਤੇਜਨਂ ਹੁਤਾਸ਼ਸ੍ਯ ਕੋਸ੍ਠਲਾਗ਼ਵਕਾਰਿ ਚ||੩੨||

ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਚ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਪਾਨਾਤ੍ਪੂਰ੍ਵਂ ਹੁਤਾਸ਼ਸ੍ਯਾਗ੍ਨੇਰੁਤ੍ਤੇਜਨਂ ਕੋਸ੍ਠਲਾਗ਼ਵਕਾਰਿ ਚ ਮਦੁ ਭੇਸਜਂ ਦਾਤਵ੍ਯਮ੍|| ੩੨||

Adhikarana snehapAne kAlamaryAdA (33) · Śloka 33

ਤ੍ਰ੍ਯਹਮਚ੍ਛਂ ਮਦੌ ਕੋਸ੍ਠੇ ਕ੍ਰੂਰੇ ਸਪ੍ਤਦਿਨਂ ਪਿਬੇਤ੍| ਸਮ੍ਯਕ੍ਸ੍ਨਿਗ੍ਧੋਥਵਾ ਯਾਵਦਤਃ ਸਾਤ੍ਮੀਭਵੇਤ੍ਪਰਮ੍||੩੩||

ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਵਚ੍ਛਂ ਸ੍ਨੇਹਂ ਮਦੌ ਕੋਸ੍ਠੇ ਤ੍ਰ੍ਯਹਂ ਪਿਬੇਤ੍| ਤਮੇਵਾਚ੍ਛਂ ਕ੍ਰੂਰੇ ਕੋਸ੍ਠੇ ਸਪ੍ਤਦਿਨਂ ਪਿਬੇਤ੍| ਅਥਵਾ ਨੈਸ ਨਿਯਮਃ| ਸਮ੍ਯਕ੍ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਲਕ੍ਸਣੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰੇਵ ਨਿਯਮਃ| ਅਤੋ ਯਥੋਕ੍ਤਾਨ੍ਨਿਯਮਾਤ੍ ਪਰਂ ਊਰ੍ਧ੍ਵਮਚ੍ਛਃ ਸ੍ਨੇਹਃ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਃ ਸਾਤ੍ਮੀਭਵੇਤ੍| ਨ ਸ਼ੋਧਨਕਾਰ੍ਯਂ ਕਰੋਤੀਤ੍ਯਰ੍ਥਃ|| ੩੩||

Adhikarana sAtmIBUtasnehapraBAvaH (34) · Śloka 34

ਸਾਤ੍ਮੀਭੂਤੋ ਹਿ ਕੁਰੁਤੇ ਨ ਮਲਾਨਾਮੁਦੀਰਣਮ੍||੩੪||

ਏਤਦੇਵਾਚਸ੍ਟੇ-ਸਾਤ੍ਮੀਭੂਤ ਇਤ੍ਯਾਦਿ|| ੩੪||

Adhikarana snehAtiyoge doShaH (35) · Śloka 35

ਅਤਿਯੋਗੇਨ ਵਾ ਵ੍ਯਾਧੀਨ੍ ਯਥਾਮ੍ਬ੍ਵੋਗ਼ੋਤਿਯੋਜਨਾਤ੍| ਵਿਹਤ੍ਯ ਸੇਤੁਂ ਮਤ੍ਕੋਸ੍ਠਾਤ੍ ਸ੍ਰਵਤਿ ਕ੍ਸਪਯਨ੍ ਮਦਮ੍| ਸ੍ਨੇਹੋਪ੍ਯਗ੍ਨਿਂ ਤਥਾ ਹਤ੍ਵਾ ਸ੍ਰਵਤਿ ਕ੍ਸਪਯਂਸ੍ਤਨੁਮ੍||੩੫||

ਅਥਵਾ ਸ਼ੋਧਨਕਾਰ੍ਯਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਨਪ੍ਯਤਿਯੋਗੇਨ ਦੇਹਨਾਸ਼ਰੂਪਾਨ੍ ਵ੍ਯਾਧੀਨ੍ ਕੁਰੁਤੇ| ਤਤ੍ਰ ਦਸ੍ਟਾਨ੍ਤੋ ਯਥਾ ਅਮ੍ਬ੍ਵੋਗ਼ੋ ਵਾਰਿਵੇਗੋਤਿਯੋਜਨਾਤ੍ ਸੇਤੁਂ ਨਿਹਤ੍ਯ ਮਤ੍ਕੋਸ੍ਠੈਕਦੇਸ਼ਾਤ੍ ਸ੍ਰਵਤਿ| ਸ੍ਰਵਂਸ਼੍ਚ ਮਦਂ ਕ੍ਸਪਯੇਤ੍| ਤਦ੍ਵਤ੍ ਸ੍ਨੇਹੋਪਿ ਸੇਤੁਸਂਸ੍ਥਾਨਮਗ੍ਨਿਂ ਹਤ੍ਵਾ ਦੇਹਕੋਸ੍ਠਾਤ੍ ਸ੍ਰਵਨ੍ਮਤ੍ਸਂਸ੍ਥਾਨਾਂ ਤਨੁਂ ਕ੍ਸਪਯੇਤ੍|| ੩੫||

Adhikarana samyaksnigdhAsnigdhalakShaNam (36) · Śloka 36

ਵਾਤਾਨੁਲੋਮ੍ਯਂ ਦੀਪ੍ਤੋਗ੍ਨਿਰ੍ਵਰ੍ਚਃ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਮਸਂਹਤਮ੍| ਮਦੁਸ੍ਨਿਗ੍ਧਾਙ੍ਗਤਾਗ੍ਲਾਨਿ ਸ੍ਨੇਹੋਦ੍ਵੇਗੋਥ ਲਾਗ਼ਵਮ੍| ਵਿਮਲੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਤਾ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧੇ ਰੂਕ੍ਸੇ ਵਿਪਰ੍ਯਯਃ||੩੬||

ਸਮ੍ਯਕ੍ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧੇ ਪੁਰੁਸੇ ਵਾਤਾਨੁਲੋਮ੍ਯਾਦਿਲਕ੍ਸਣਂ ਭਵਤਿ| ਵਰ੍ਚਃ ਪੁਰੀਸਮ੍| ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਮਸਂਹਤਂ ਸ਼ਿਥਿਲਂ ਚ| ਵਿਮਲੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਤਾਨ੍ਤਂ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਲਕ੍ਸਣਮ੍| ਰੂਕ੍ਸੇ ਪੁਨਰਸ੍ਨਿਗ੍ਧੇ ਯਥੋਕ੍ਤੇਭ੍ਯੋ ਲਕ੍ਸਣੇਭ੍ਯੋ ਯਥਾਸ੍ਵਂ ਵੈਪਰੀਤ੍ਯਮਿਤਿ ਸ੍ਨੇਹਾਯੋਗਲਕ੍ਸਣਮ੍|| ੩੬||

Adhikarana atisnigdhalakShaNAni (37) · Śloka 37

ਪਾਣ੍ਡ੍ਵਾਮਯਾਙ੍ਗਸਦਨਗ਼੍ਰਾਣਵਕ੍ਤ੍ਰਗੁਦਸ੍ਰਵਾਃ| ਗੁਦਦਾਹਾਰੁਚਿਸ਼੍ਛਰ੍ਦਿਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਤਸ੍ਣਾਪ੍ਰਵਾਹਿਕਾਃ| ਸ਼ੁਕ੍ਤੋਦ੍ਗਾਰਭ੍ਰਮਸ਼੍ਵਾਸਕਾਸਾਃ ਸ੍ਨੇਹਾਤਿਸੇਵਨਾਤ੍||੩੭||

ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯਾਤਿਸੇਵਨਾਤ੍ ਪਾਣ੍ਡ੍ਵਾਮਯਾਦ੍ਯੁਦ੍ਭਵਃ| ਸ੍ਰਵਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਯ ਗ਼੍ਰਾਣਾਦਿਨਾ ਸਮਾਸਃ| ਪ੍ਰਵਾਹਿਕਾ ਨਿਸ੍ਤਾਨਿਕਾ| ਸ਼ੁਕ੍ਤੋਦ੍ਗਾਰੋ ਵਿਦਗ੍ਧਾਮ੍ਲੋਦ੍ਗਾਰਃ| ਇਤਿ ਸ੍ਨੇਹਾਤਿਯੋਗਲਕ੍ਸਣਮ੍|| ੩੭||

Adhikarana mithyAsnigdhalakShaNam (38) · Śloka 38

ਅਮਾਤ੍ਰਯਾਹਿਤੋਕਾਲੇ ਮਿਥ੍ਯਾਹਾਰਵਿਹਾਰਤਃ| ਸ੍ਨੇਹਃ ਕਰੋਤਿ ਸ਼ੋਫਾਰ੍ਸ਼ਸ੍ਤਨ੍ਦ੍ਰਾਨਿਦ੍ਰਾਵਿਸਂਜ੍ਞਤਾਃ| ਕਣ੍ਡੂਕੁਸ੍ਠਜ੍ਵਰੋਤ੍ਕ੍ਲੇਸ਼ਸ਼ੂਲਾਨਾਹਬਲਕ੍ਸਯਾਨ੍| ਜਠਰੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਦੌਰ੍ਬਲ੍ਯਜਾਡ੍ਯਾਮਸ੍ਤਮ੍ਭਵਾਗ੍ਗ੍ਰਹਾਨ੍| ਤਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ਸ੍ਵਦੋਸਹੇਤੂਤ੍ਥਾਨ੍ਪਾਣ੍ਡ੍ਵਾਦੀਂਸ਼੍ਚਾਤਿਯੋਜਨਾਤ੍||੩੮||

ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਸ੍ਨੇਹੋ ਦੋਸਾਨਪੇਕ੍ਸਯਾ ਮਾਤ੍ਰਯਾ ਅਪ੍ਥ੍ਯਸ਼੍ਚਾਕਾਲੇ ਚ ਯੁਕ੍ਤਸ੍ਤਥਾ ਮਿਥ੍ਯਾਹਾਰਵਿਹਾਰਤਸ਼੍ਚ ਹੇਤੋਃ ਸ੍ਨੇਹਃ ਸ਼ੋਫਾਦੀਨ੍ ਕਰੋਤਿ| ਤਾਂਸ੍ਤਾਂਸ਼੍ਚ ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤਾਨਪਚਾਰਾਨੁਗੁਣ੍ਯੇਨ ਵਾਤਾਦਿਦੋਸਕਾਰਣਜਾਨ੍ ਵ੍ਯਾਧੀਨ੍ ਕਰੋਤਿ| ਉਤ੍ਕ੍ਲੇਸ਼ੋ ਦੋਸਾਦੀਨਾਂ ਵਿਕਾਰਃ|| ੩੮||

Adhikarana snehavyApadi sAdhanam (39) · Śloka 39

ਕ੍ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਣੋਲ੍ਲੇਖ਼ਨਸ੍ਵੇਦਰੂਕ੍ਸਪਾਨ੍ਨਭੇਸਜਮ੍| ਤਕ੍ਰਾਰਿਸ੍ਟਖ਼ਲੋਦ੍ਦਾਲਯਵਸ਼੍ਯਾਮਾਕਕੋਦ੍ਰਵਾਃ| ਪਿਪ੍ਪਲੀਤ੍ਰਿਫਲਾਕ੍ਸੌਦ੍ਰਪਥ੍ਯਾਗੋਮੂਤ੍ਰਗੁਗ੍ਗੁਲੁ| ਯਥਾਸ੍ਵਂ ਪ੍ਰਤਿਰੋਗਂ ਚ ਸ੍ਨੇਹਵ੍ਯਾਪਦਿ ਸਾਧਨਮ੍||੩੯||

ਅਸ੍ਯਾਂ ਚ ਸ਼ੋਫਾਦਿਕਾਯਾਂ ਸ੍ਨੇਹਵ੍ਯਾਪਦਿ ਕ੍ਸੁਤ੍ਤਡਾਦਿਸਾਧਨਂ ਚਿਕਿਤ੍ਸਾ| ਉਲ੍ਲੇਖ਼ਨਂ ਵਮਨਮ੍| ਰੂਕ੍ਸਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਯ ਪਾਨਾਦਿਤ੍ਰਯੇਣ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ| ਉਦ੍ਦਾਲਃ ਸ਼ਾਲਿਵਿਸ਼ੇਸਃ| ਤਥਾ ਯਦ੍ਦੋਸਾਨੁਗੁਣ੍ਯੇਨ ਪ੍ਰਤਿਰੋਗਂ ਯਦ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਰੋਗੇ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯੋਕ੍ਤਂ ਤਦਪਿ ਸਾਧਨਮ੍|| ੩੯||

Adhikarana virUkShaNasya samyakkRutAtikRutalakShaNam (40) · Śloka 40

ਵਿਰੂਕ੍ਸਣੇ ਲਙ੍ਗ਼ਨਵਤ੍ ਕਤਾਤਿਕਤਲਕ੍ਸਣਮ੍||੪੦||

ਸ੍ਨੇਹਵ੍ਯਾਪਤ੍ਸਾਧਨਸ੍ਯ ਵਿਰੂਕ੍ਸਣਸ੍ਵਭਾਵਤ੍ਵਾਤ੍ ਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇਨ ਵਿਰੂਕ੍ਸਣਸ੍ਯ ਸਮ੍ਯਕ੍ਕਤਾਤਿਕਤਲਕ੍ਸਣਮੁਚ੍ਯਤੇ| ਯਤ੍ ਲਙ੍ਗ਼ਨਸ੍ਯ ਸਮ੍ਯਕ੍ਕਤਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸਣਂ ਤਦ੍ਵਿਰੂਕ੍ਸਣਸ੍ਯਾਪਿ| ਏਵਮਤਿਕਤਲਕ੍ਸਣਂ ਲਙ੍ਗ਼ਨਵਦ੍ ਜ੍ਞੇਯਮ੍| ਵਿਰੂਕ੍ਸਣਾਯੋਗਲਕ੍ਸਣਂ ਤੁ ਸ੍ਨੇਹਾਯੋਗਲਕ੍ਸਣੈਰੇਵੋਕ੍ਤਮ੍|

Adhikarana pittaprakRuteH snehenAtitIkShNIBUtA- nilatRuShNAyAmupacAraH (41) · Śloka 41

ਸ੍ਨੇਹੇਨ ਪੈਤ੍ਤਿਕਸ੍ਯਾਗ੍ਨਿਰ੍ਯਦਾ ਤੀਵ੍ਰਤਰੀਕਤਃ| ਸ੍ਨੇਹਮਾਸ਼ੁ ਜਰਾਂ ਨੀਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰੋਜੋਭਿਤਸ਼੍ਚਰਨ੍| ਉਦੀਰਯੇਤ੍ ਸੋਪਸਰ੍ਗਾਂ ਪਿਪਾਸਾਮਸ੍ਯ ਬਾਧਿਕਾਮ੍| ਸੋਸੂਂਸ੍ਤ੍ਯਜੇਦ੍ਯਦ੍ਯੁਦਕਂ ਨ ਪਿਬੇਦਾਸ਼ੁ ਸ਼ੀਤਲਮ੍| ਸ਼ੀਤਸੇਕਾਵਗਾਹਾਨ੍ ਵਾ ਤਤ੍ਤਸ੍ਣਾਪੀਡਿਤੋ ਭਜੇਤ੍| ਸ੍ਨੇਹਾਗ੍ਨਿਨਾ ਦਹ੍ਯਮਾਨਃ ਸ੍ਵਵਿਸੇਣੈਵ ਪਨ੍ਨਗਃ||੪੧||

ਪੈਤ੍ਤਿਕਸ੍ਯ ਪਿਤ੍ਤਪ੍ਰਕਤੇਃ ਪੁਰੁਸਸ੍ਯ ਯਦਾ ਸ੍ਨੇਹੇਨਾਗ੍ਨਿਸ੍ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਤਰੀਕਤੋ ਭਵਤਿ ਤਦਾ ਸੋਗ੍ਨਿਰਾਸ਼ੁ ਸ੍ਨੇਹਂ ਜਰਾਂ ਨੀਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰੋਜਸਸ਼੍ਚਾਭਿਮੁਖ਼੍ਯੇਨ ਚਰਨ੍ ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਤ੍ਵਾਦਸ੍ਯ ਹਿ ਪੈਤ੍ਤਿਕਸ੍ਯ ਸੋਪਸਰ੍ਗਾਂ ਸਜ੍ਵਰਾਦਿਮਹਾਰੋਗਾਂ ਬਾਧਿਕਾਂ ਪ੍ਰਾਣਨਾਸ਼ਿਨੀਂ ਪਿਪਾਸਾਂ ਤਸਮੁਦੀਰਯੇਤ੍| ਸ ਚ ਤਥਾਵਿਧਃ ਪੁਰੁਸਸ੍ਤਥਾਵਿਧਯਾ ਪਿਪਾਸਯਾਸੂਨ੍ ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ੍ਤ੍ਯਜੇਤ੍ ਯਦ੍ਯੁਦਕਂ ਸ਼ੀਤਲਂ ਨ ਪਿਬੇਤ੍| ਤਥਾਵਿਧਸ੍ਤਸ੍ਣਾਪੀਡਿਤਃ ਸ਼ੀਤਸੇਕਾਦੀਨ੍ਨਭਜੇਦ੍ਯਦਿ ਤਦਾਸੂਂਸ੍ਤ੍ਯਜੇਤ੍| ਕਿਮ੍ਭੂਤਸ੍ਤਸ੍ਣਾਪੀਡਿਤ ਆਹ-ਸ੍ਨੇਹਾਗ੍ਨਿਨਾ ਦਹ੍ਯਮਾਨਃ| ਅਤ੍ਰ ਦਸ੍ਟਾਨ੍ਤੋ ਯਥਾ ਸ੍ਵਵਿਸ਼ੇਸਾਭਿਵਦ੍ਧੇਨ ਪਨ੍ਨਗੋ ਭਸ੍ਮਸਾਤ੍ ਕ੍ਰਿਯਤੇ, ਤਦ੍ਵਤ੍ ਸ੍ਨੇਹਾਗ੍ਨਿਨਾ ਪੁਰੁਸਃ|| ੪੧||

Adhikarana pittaprakRuteH snehe~ajIrNe tIvratRuShNAyAM copacAraHkaPAnilaprakRuteH samaprakRuteshca tRuShNAyAmupacAraH (42) · Śloka 42

ਅਜੀਰ੍ਣੇ ਬਲਵਤ੍ਯਾ ਤੁ ਸ਼ੀਤੈਰ੍ਦਿਹ੍ਯਾਚ੍ਛਿਰੋਮੁਖ਼ਮ੍| ਛਰ੍ਦਯੇਤ੍ਤਦਸ਼ਾਨ੍ਤੌ ਚ ਪੀਤ੍ਵਾ ਸ਼ੀਤੋਦਕਂ ਪੁਨਃ| ਰੂਕ੍ਸਾਨ੍ਨਮੁਲ੍ਲਿਖ਼ੇਦ੍ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ.......................... ................................ਤਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਤੁ ਕਫਾਨਿਲੇ| ਸਮਦੋਸਸ਼੍ਚ ਨਿਃਸ਼ੇਸਂ ਸ੍ਨੇਹਮੁਸ੍ਣਾਮ੍ਬੁਨੋਦ੍ਧਰੇਤ੍| ਤਤੋ ਦੋਸਾਦਿਬਲਤਃ ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤਞ੍ਚ ਵਿਧਿਂ ਸ਼੍ਰਯੇਤ੍||੪੨||

ਸ੍ਨੇਹੇ ਤ੍ਵਜੀਰ੍ਣੇ ਬਲਵਤ੍ਯਾਂ ਤਸਿ ਪੈਤ੍ਤਿਕਸ੍ਯ ਸ਼ੀਤੈਰੌਸਧੈਃ ਸ਼ਿਰੋਮੁਖ਼ਂ ਦਿਹ੍ਯਾਤ੍| ਤਂ ਚਾਜੀਰ੍ਣਂ ਸ੍ਨੇਹਂ ਛਰ੍ਦਯੇਤ੍| ਏਵਮਪਿ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਸੋਸ਼ਾਨ੍ਤੌ ਸ੍ਨੇਹੇ ਛਰ੍ਦਿਤੇਪਿ ਸ਼ੀਤੋਦਕਂ ਪੀਤ੍ਵਾ ਰੂਕ੍ਸਾਨ੍ਨਂ ਚ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰੁਲ੍ਲਿਖ਼ੇਤ੍| ਛਰ੍ਦਯੇਦਿਤਿ ਪੈਤ੍ਤਿਕਸ੍ਯ ਤਟ੍ਸਾਧਨਮ੍| ਕਫਾਨਿਲੇ ਪੁਨਸ੍ਤਾਦਸ਼੍ਯਾਮਤਿਮਾਤ੍ਰਾਯਾਂ ਤਸ੍ਯੁਸ੍ਣਾਮ੍ਬੁਨਾ ਨਿਃਸ਼ੇਸਂ ਸ੍ਨੇਹਮੁਦ੍ਧਰੇਤ੍ ਵਮੇਦਿਤ੍ਯਰ੍ਥਃ| ਸਮਦੋਸਸ਼੍ਚ ਤਥੈਵ ਵਮੇਤ੍ ਤਤਃ ਸ੍ਨੇਹੇ ਵਾਨ੍ਤੇ ਦੋਸਦੂਸ੍ਯਾਦਿਬਲਾਪੇਕ੍ਸਯਾ ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤਂ ਲਾਗ਼ਵੇ ਜਾਤੇ ਸਤ੍ਯਨ੍ਨਾਦਿਂ ਵਿਧਿਂ ਚਰੇਤ੍|| ੪੨||

Adhikarana pitte sarpiHpAnanirNayaH (43) · Śloka 43

ਨ ਸਰ੍ਪਿਃ ਕੇਵਲਂ ਪਿਤ੍ਤੇ ਪੇਯਂ ਸਾਮੇ ਵਿਸ਼ੇਸਤਃ| ਸਰ੍ਵਂ ਹ੍ਯਨੁਰੁਜਂ ਦੇਹਂ ਹਤ੍ਵਾ ਸਂਜ੍ਞਾ ਚ ਮਾਰਯੇਤ੍||੪੩||

ਸ੍ਨੇਹਨਿਰ੍ਣਯਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇਨਾਹ-ਸਰ੍ਪਿਰਿਤ੍ਯਾਦਿ| ਪਿਤ੍ਤੇ ਤੁ ਕੇਵਲੇ ਕੇਵਲਮਚ੍ਛਂ ਸਰ੍ਪਿਰ੍ਨ ਪੇਯਮ੍| ਸਾਮੇ ਤੁ ਪਿਤ੍ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸਤਃ ਕੇਵਲਃ ਨ ਪੇਯਮ੍| ਕੁਤਃ ? ਯਥਾਸਙ੍ਖ਼੍ਯੇਨ ਹੇਤੁਦ੍ਵਯਮੁਚ੍ਯਤੇ| ਕੇਵਲਂ ਪਿਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਪਿਸਿ ਪੀਤੇ ਪਿਤ੍ਤਂ ਸ੍ਨੇਹਸਹਾਯਂ ਸਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਦੇਹਮਨੁਵ੍ਰਜੇਤ੍ ਤਤਸ਼੍ਚਾਧਿਕਂ ਰੋਗਸ-ਮੀਰਣਾ| ਸਾਮੇ ਪਿਤ੍ਤੇ ਪੀਤਂ ਸਾਮਂ ਸ੍ਨੇਹਸਹਾਯਂ ਪਿਤ੍ਤਂ ਸ੍ਰੋਤਃ-ਪਿਧਾਨੇਨ ਸਂਜ੍ਞਾਂ ਹਤ੍ਵਾ ਮਾਰਯੇਤ੍| ਇਦਂ ਚ ਸ਼ੋਧ੍ਯਪਿਤ੍ਤਾਸ਼ਯਂ ਪਿਤ੍ਤਘ੍ਨਾਸ੍ਤ ਇਤਿ ਸ਼ਮਨੀਯਮ੍| ਤੇਨ ਗ੍ਰਨ੍ਥਵਿਰੋਧੋ ਨ ਭਵਤਿ| ਪਿਤ੍ਤੇ ਕੇਵਲਮਿਸ੍ਯਤ ਇਤ੍ਯੇਤਚ੍ਚੋਪਪਨ੍ਨਂ ਭਵਤਿ| ਚਸ਼ਬ੍ਦੋ ਹੇਤੁਸਮੁਚ੍ਚਯੇ|| ੪੩||

Adhikarana snehanAnantaraM virekavamanasevanavidhiH (44) · Śloka 44

ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਦ੍ਰਵੋਸ੍ਣਧਨ੍ਵੋਤ੍ਥਰਸਭੁਕ੍ਸ੍ਵੇਦਮਾਚਰੇਤ੍| ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਸ੍ਤ੍ਰ੍ਯਹਂ ਸ੍ਥਿਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਵਿਰੇਕਂ ਵਮਨਂ ਪੁਨਃ| ਏਕਾਹਂ ਦਿਨਮਨ੍ਯਚ੍ਚ ਕਫਮੁਤ੍ਕ੍ਲੇਸ਼੍ਯ ਤਤ੍ਕਰੈਃ| ਤਿਲਮਾਸਦਧਿਕ੍ਸੀਰਗੁਡਮਤ੍ਸ੍ਯਰਸਾਦਿਭਿਃ||੪੪||

ਏਵਮਨਨ੍ਤਰੇਣ ਪ੍ਰਕਾਰੇਣ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਃ ਸਨ੍ ਯਦਾ ਵਮਨੇਨ ਵਿਨਾ ਵਿਰੇਕਮੇਵ ਕਾਰਣਵਸ਼ੇਨ ਕਰੋਤਿ ਤਦਾਭ੍ਯਕ੍ਤਸ੍ਨੇਹਃ ਸਨ੍ ਤ੍ਰ੍ਯਹਂ ਸ੍ਥਿਤੋ ਵਿਰੇਕਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍| ਕਿਮ੍ਭੂਤਃ ਕਿਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ ਤ੍ਰ੍ਯਹਂ ਸ੍ਥਿਤਃ| ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਾਦਿਗੁਣਯੁਕ੍ਤਮਾਂਸਰਸਭੁਕ੍ ਤਥਾ ਸ੍ਵੇਦਮਾਚਰਨ੍ ਯਦਾ ਤੁ ਸ੍ਨੇਹਾਦਨਨ੍ਤਰਂ ਵਮਨਮੇਵੋਪਯੁਙ੍ਕ੍ਤੇ| ਤਦਾ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਃ ਸਨ੍ ਦ੍ਵ੍ਯਹਂ ਸ੍ਥਿਤੋ ਵਮਨਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍| ਕਥਂ ਦ੍ਵ੍ਯਹਂ ਸ੍ਥਿਤਃ| ਏਕਾਹਮਨੇਨੈਵ ਪ੍ਰਕਾਰੇਣ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਦ੍ਰਵੋਸ੍ਣਧਨ੍ਵੋਤ੍ਥਰਸਭੁਕ੍ ਸ੍ਵੇਦਮਾਚਰਨ੍ ਸ੍ਥਿਤਃ| ਅਨ੍ਯਚ੍ਚ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਦਿਨਂ ਕਫਮੁਤ੍ਕ੍ਲੇਸ਼੍ਯ ਸ੍ਥਿਤਃ ਕੇਨੋਤ੍ਕ੍ਲੇਸ਼੍ਯ ਤਤ੍ਕਰੈਃ ਕਫਕਰੈਃ| ਕੈਰਿਤ੍ਯਾਹ-ਤਿਲੇਤ੍ਯਾਦਿਭਿਃ|| ੪੪||

Adhikarana mAMsalAdiShu snehanAtpUrvaM rUkShaNam (45) · Śloka 45

ਮਾਂਸਲਾ ਮੇਦੁਰਾ ਭੂਰਿਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਾਣੋ ਵਿਸਮਾਗ੍ਨਯਃ| ਸ੍ਨੇਹੋਚਿਤਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ਸ੍ਨੇਹ੍ਯਾਸ੍ਤਾਨ੍ ਪੂਰ੍ਵਂ ਰੂਕ੍ਸਯੇਤ੍ਤਤਃ| ਸਂਸ੍ਨੇਹ੍ਯ ਸ਼ੋਧਯੇਦੇਵਂ ਸ੍ਨੇਹਵ੍ਯਾਪਨ੍ਨ ਜਾਯਤੇ| ਅਲਂ ਮਲਾਨੀਰਯਿਤੁਂ ਸ੍ਨੇਹਸ਼੍ਚਾਸਾਤ੍ਮ੍ਯਤਾਂ ਗਤਃ||੪੫||

ਮਾਂਸਲਤ੍ਵਾਦਿਯੁਕ੍ਤਾਃ ਪੁਰੁਸਾ ਯੇ ਸ਼ੋਧ੍ਯਤ੍ਵੇਨ ਸ੍ਨੇਹ੍ਯਾਃ ਤਾਨ੍ ਸ੍ਨੇਹਾਤ੍ ਪੂਰ੍ਵਂ ਰੂਕ੍ਸਯੇਤ੍| ਤਤੋ ਰੂਕ੍ਸਯਿਤ੍ਵਾਨਨ੍ਤਰਂ ਚ ਸਂਸ੍ਨੇਹ੍ਯ ਸ਼ੋਧਯੇਤ੍| ਕਿਮੇਵਂ ਸਤਿ ਭਵਤਿ| ਇਦਂ ਭਵਤਿ-ਮਾਂਸਲਾਦੀਨਾਂ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਸਦਸ਼ਤ੍ਵਾਦ੍ਯਾ ਸ੍ਨੇਹਵ੍ਯਾਪਦਾਸ਼ਙ੍ਕ੍ਯਤੇ ਸਾ ਨ ਜਾਯਤੇ| ਤਥਾ ਰੂਕ੍ਸਸ੍ਯ ਸ੍ਨੇਹਃ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਃ ਅਸਾਤ੍ਮ੍ਯਤ੍ਵਾਨ੍ਮਲਾਨੀਰਯਿਤੁਂ ਸ਼ੋਧਯਿਤੁਮਲਂ ਪਰ੍ਯਾਪ੍ਤੋ ਭਵਤੀਤਿ ਫਲਦ੍ਵਯਮ੍|| ੪੫||

Adhikarana sadyaH snehanayogAstadarhAshca (46) · Śloka 46

ਬਾਲਵਦ੍ਧਾਦਿਸੁ ਸ੍ਨੇਹਪਰਿਹਾਰਾਸਹਿਸ੍ਣੁਸੁ| ਯੋਗਾਨਿਮਾਨਨੁਦ੍ਵੇਗਾਨ੍ ਸਦ੍ਯਃ ਸ੍ਨੇਹਾਨ੍ ਪ੍ਰਯੋਜਯੇਤ੍| ਪ੍ਰਭੂਤਮਾਂਸਨਿਸ੍ਕ੍ਵਾਥਾਨ੍ ਜਾਙ੍ਗਲਾਨੂਪਜਾਨ੍ ਰਸਾਨ੍| ਸ੍ਨੇਹਭਸ੍ਟੇਸੁ ਵਾ ਤੇਸੁ ਯਵਾਗੂਂ ਵਾਤਿਸਂਹਤਾਮ੍| ਤਿਲਚੂਰ੍ਣਂ ਚ ਸਸ੍ਨੇਹਂ ਫਾਣਿਤਂ ਕਸਰਂ ਤਥਾ| ਤਿਲਕਾਮ੍ਬਲਿਕਂ ਭੂਰਿਸ੍ਨੇਹਂ ਸਰ੍ਪਿਸ੍ਮਤੀਮਪਿ| ਪੇਯਾਂ ਸੁਖ਼ੋਸ੍ਣਾਂ ਕ੍ਸੈਰੇਯੀਂ ਪਾਤ੍ਰੇ ਵਾ ਸਸਿਤਾਘਤੇ| ਸਰ੍ਪਿਰ੍ਲਵਣਯੁਕ੍ਤਂ ਵਾ ਸਦ੍ਯਃ ਦੁਗ੍ਧਂ ਤਥਾ ਪਯਃ| ਪੇਯਾਂ ਚ ਪਞ੍ਚਪ੍ਰਸਤਾਂ ਸ੍ਨੇਹੈਸ੍ਤਣ੍ਡੁਲਪਞ੍ਚਮੈਃ| ਪਾਯਸਂ ਮਾਸਮਿਸ਼੍ਰਂ ਚ ਬਹੁਸ੍ਨੇਹਸਮਾਯੁਤਮ੍| ਤੈਲਸ਼ੁਣ੍ਠੀਗੁਡਰਸਂ ਜੀਰ੍ਣੇ ਮਾਂਸਰਸਾਸ਼ਿਨਃ| ਸ੍ਨੇਹਂ ਵੈਕਂ ਸੁਰਾਚ੍ਛੇਨ ਦਧ੍ਨੋ ਵਾ ਸਗੁਡਂ ਸਰਮ੍| ਵਸਾਂ ਵਰਾਹਜਾਂ ਸਰ੍ਪਿਃ ਪਿਪ੍ਪਲੀਂ ਲਵਣਂ ਤਿਲਾਨ੍| ਪਿਪ੍ਪਲੀਂ ਲਵਣਂ ਸ੍ਨੇਹਾਂਸ਼੍ਚਤੁਰੋ ਦਧਿਮਸ੍ਤੁਕਮ੍| ਦਧ੍ਨਾ ਸਿਦ੍ਧਂ ਵ੍ਯੋਸਗਰ੍ਭਂ ਧਾਤ੍ਰੀਦ੍ਰਾਕ੍ਸਾਰਸੇ ਘਤਮ੍| ਯਵਕੋਲਕੁਲਤ੍ਥਾਮ੍ਬੁਕ੍ਸਾਰਕ੍ਸੀਰਸੁਰਾਦਧਿ| ਘਤਂ ਚ ਸਿਦ੍ਧਂ ਤੁਲ੍ਯਾਂਸ਼ਂ ਸਦ੍ਯਃ ਸ੍ਨੇਹਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍| ਸਿਦ੍ਧਾਂਸ਼੍ਚ ਚਤੁਰਃ ਸ੍ਨੇਹਾਨ੍ ਬਦਰਤ੍ਰਿਫਲਾਰਸੈਃ| ਯੋਨਿਸ਼ੁਕ੍ਰਾਮਯਹਰਾਨ੍ ਸਦ੍ਯਃ ਸ੍ਨੇਹਾਨ੍ ਪ੍ਰਯੋਜਯੇਤ੍| ਲਵਣੋਪਹਿਤਾਃ ਸ੍ਨੇਹਾਃ ਸ੍ਨੇਹਯਨ੍ਤ੍ਯਚਿਰਾਨ੍ਨਰਮ੍| ਤਦ੍ਧਿ ਵਿਸ੍ਯਨ੍ਦ੍ਯਰੂਕ੍ਸਂ ਚ ਸੂਕ੍ਸ੍ਮਮੁਸ੍ਣਂ ਵ੍ਯਵਾਯਿ ਚ||੪੬||

ਤਤ੍ਰ ਬਾਲਵਦ੍ਧਾਦਿਸੁ ਪੂਰ੍ਵਂ ਬਂਹਣਸ੍ਨੇਹਵਿਸਯਪਠਿਤੇਸ਼ੁ ਤਥਾ ਯੇ ਸ੍ਨੇਹੇ ਪ੍ਰਯੁਜ੍ਯਮਾਨੇ ਵਰ੍ਜ੍ਯਪਰਿਹਾਰਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੁਵਨ੍ਤਿ ਤੇਸੁ ਚ ਸਦ੍ਯਃ ਸ੍ਨੇਹਾਖ਼੍ਯਾਨ੍ ਯੋਗਾਨ੍ ਪ੍ਰਯੋਜਯੇਤ੍| ਕੇ ਤ ਇਤ੍ਯਾਹ-ਪ੍ਰਭੁਤੇਤ੍ਯਾਦਿ| ਜਾਙ੍ਗਲਸਤ੍ਤ੍ਵਜਾਨਾਨੂਪਸਤ੍ਤ੍ਵਜਾਂਸ਼੍ਚ ਮਾਂਸਰਸਾਨ੍ਯਥਾਯੋਗ੍ਯਮ੍| ਕਿਮ੍ਭੂਤਾਨ੍ ਪ੍ਰਭੂਤਮਾਂਸਨਿਸ੍ਕ੍ਵਾਥਾਨ੍| ਅਥਵਾ ਤੇਸ੍ਵਨਨ੍ਤਰੋਕ੍ਤੇਸੁ ਰਸੇਸੁ ਸ੍ਨੇਹੇਨ ਘਤਾਦਿਨਾ ਭਸ੍ਟੇਸੁ ਸਤ੍ਸ੍ਵਧਿਕਰਣਭੂਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਯਵਾਗੂਂ ਸਿਦ੍ਧਾਮ੍| ਕਿਮ੍ਭੂਤਾਂ ਨਾਤਿਸਂਹਤਾਂ ਨਾਤਿਗ਼ਨਾਮ੍| ਤਥਾ ਸਸ੍ਨੇਹਫਾਣਿਤਸ੍ਤਿਲਚੂਰ੍ਣਃ| ਫਾਣਿਤਃ ਕ੍ਸੁਦ੍ਰਗੁਡਃ| ਤਥਾ ਕਸਰਃ ਤਿਲਮਿਸ਼੍ਰਾ ਵਿਲੇਪੀ| ਤਥੇਤਿ ਸਸ੍ਨੇਹਫਾਣਿਤੇਤ੍ਯਰ੍ਥਃ| ਤਥੋਕ੍ਤਲਕ੍ਸਣਮ੍| ਕਾਮ੍ਬਲਿਕਂ ਤਿਲਕਤਂ ਯਦ੍ ਭੂਰਿਸ੍ਨੇਹਮ੍| ਕ੍ਸੈਰੇਯੀਂ ਵਾ ਪੇਯਾਂ ਸਰ੍ਪਿਸ੍ਮਤੀਂ ਸਗ਼ਤਾਂ ਸੁਖ਼ੋਸ੍ਣਾਂ ਚ| ਅਪੀਤਿ ਸਮੁਚ੍ਚਯੇ| ਤਥਾ ਸ਼ਰ੍ਕਰਾਘਤਸਹਿਤੇ ਪਾਤ੍ਰੇ ਸਦ੍ਯੋਦੁਗ੍ਧਂ ਪਯਃ ਸਸਰ੍ਪਿਰ੍ਲਵਣਮ੍| ਏਤੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤੇ ਵਾ ਪਾਤ੍ਰੇ ਸਦ੍ਯੋਦੁਗ੍ਧਂ ਪਯਃ| ਤਥਾ ਪਞ੍ਚਪ੍ਰਸਤਾਖ਼੍ਯਾ ਪੇਯਾ ਸ੍ਨੇਹੈਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭਿਃ ਪ੍ਰਸਤਸਮ੍ਮਿਤੈਃ ਪਞ੍ਚਮੇਨ ਚ ਤਾਵਤਾ ਤਣ੍ਡੁਲੇਨ ਕਤਾ| ਅਥਵਾ ਪਯਸਾ ਸਿਦ੍ਧਂ ਬਹੁਸ੍ਨੇਹਸਮਾਯੁਤਂ ਮਾਸਮਿਸ਼੍ਰਮੋਦਨਮ੍| ਤਥਾ ਸਰ੍ਪਿਰਾਦਿਭ੍ਯ ਏਕਮਨ੍ਯਤਮਂ ਤੈਲਸ਼ੁਣ੍ਠੀਗੁਡਯੁਤਂ ਸੁਰਾਚ੍ਛੇਨ ਪੀਤਂ ਸਦ੍ਯਃਸ੍ਨੇਹਨਮ੍| ਕਿਮ੍ਭੂਤਸ੍ਯ ਪੁਰੁਸਸ੍ਯ ਸ੍ਨੇਹਨਮਾਹ| ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਯੋਗੇ ਜੀਰ੍ਣੇ ਮਾਂਸਰਸਾਸ਼ਿਨਃ| ਅਥਵਾ ਦਧ੍ਨਃ ਸਰਃ ਸਗੁਡਃ| ਤਥਾ ਵਰਾਹਵਸਾ ਸਰ੍ਪਿਰਾਦਿਚਤੁਸ੍ਟਯਯੁਕ੍ਤਾ ਯੋਗਃ| ਤਥਾ ਚਤ੍ਵਾਰਃ ਸ੍ਨੇਹਾਃ ਪਿਪ੍ਪਲੀਲਵਣਦਧਿਮਸ੍ਤੁਯੁਕ੍ਤਾ ਯੋਗਃ| ਤਥਾ ਧਾਤ੍ਰ੍ਯਾ ਦ੍ਰਾਕ੍ਸਾਯਾਸ਼੍ਚ ਮਿਸ਼੍ਰਿਤੇ ਰਸੇ ਦਧ੍ਨਾ ਵ੍ਯੋਸਗਰ੍ਭਂ ਘਤਂ ਸਿਦ੍ਧਂ ਯੋਗਃ| ਅਤ੍ਰ ਦਧ੍ਨਃ ਸਹਾਰ੍ਥੇ ਤਤੀਯਾਵਿਧਾਨਾਤ੍ ਸ੍ਨੇਹਸਮਤ੍ਵਾਤ੍ ਧਾਤ੍ਰੀਦ੍ਰਾਕ੍ਸਾਰਸਯੋਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਂ ਸ੍ਨੇਹਸਮਤ੍ਵਂ ਯੋਗਃ| ਤਥਾ ਯਵਾਦਿਕ੍ਵਥਿਤਾਮ੍ਲਾਦਿਸਮਾਂਸ਼ਸਿਦ੍ਧਂ ਯੋਗਃ| ਏਤਦ੍ ਘਤਮੁਤ੍ਤਮਂ ਸਦ੍ਯਃਸ੍ਨੇਹਨਮ੍| ਤਥਾ ਚਤੁਰਃ ਸ੍ਨੇਹਾਨ੍| ਅਭਿਸ੍ਯਨ੍ਦਿ ਸ੍ਰੋਤਸਾਂ ਸ੍ਰਾਵਕਮ੍| ਅਰੂਕ੍ਸਤ੍ਵਾਦਿਗੁਣਯੁਕ੍ਤਂ ਚ| ਸੂਕ੍ਸ੍ਮਂ ਸੂਕ੍ਸ੍ਮਸ੍ਰੋਤਃਪ੍ਰਵੇਸ਼ਿਤ੍ਵਾਤ੍| ਵ੍ਯਵਾਯਿ ਦੇਹਮਖ਼ਿਲਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਯ ਪਾਕਾਯ ਕਲ੍ਪਤੇ|| ੪੬||

Adhikarana kuShThAdiShu snehanArthaM guDAdInAM niShedhaH triPalAdInAM vidhishca (47) · Śloka 47

ਗੁਡਾਨੂਪਾਮਿਸਕ੍ਸੀਰਤਿਲਮਾਸਸੁਰਾਦਧਿ| ਕੁਸ੍ਠਸ਼ੋਫਪ੍ਰਮੇਹੇਸੁ ਸ੍ਨੇਹਾਰ੍ਥਂ ਨ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਯੇਤ੍| ਤ੍ਰਿਫਲਾਪਿਪ੍ਪਲੀਪਥ੍ਯਾਗੁਗ੍ਗੁਲ੍ਵਾਦਿਵਿਪਾਚਿਤਾਨ੍| ਸ੍ਨੇਹਾਨ੍ ਯਥਾਸ੍ਵਮੇਤੇਸਾਂ ਯੋਜਯੇਦਵਿਕਾਰਿਣਃ| ਕ੍ਸੀਣਾਨਾਂ ਤ੍ਵਾਮਯੈਰਗ੍ਨਿਦੇਹਸਨ੍ਧੁਕ੍ਸਣਕ੍ਸਮਾਨ੍||੪੭||

ਕੁਸ੍ਠਾਦਿਸੁ ਸ੍ਨੇਹਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇ ਗੁਡਾਦਿ ਸ੍ਨੇਹਨਾੜ੍ਰ੍ਥਂ ਨ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਯੇਤ੍| ਕੇਨਤਰ੍ਹਿ ਤਾਨ੍ ਸ੍ਨੇਹਯੇਦਿਤ੍ਯਾਹ-ਤ੍ਰਿਫਲੇਤ੍ਯਾਦਿ| ਏਤੇਸਾਂ ਕੁਸ੍ਠਾਦੀਨਾਂ ਯਥਾਸ੍ਵਮਧ੍ਯਾਯੇਸੁ ਪਥ੍ਯਤ੍ਵੇਨੋਕ੍ਤੌਸ੍ਤ੍ਰਿਫਲਾਦਿਭਿਰਵਿਕਾਰਿਣਃ ਸ੍ਨੇਹਾਨ੍ ਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ ਪ੍ਰਯੋਜਯੇਤ੍| ਤਥਾ ਆਮਯੈਰ੍ਵ੍ਯਾਧਿਭਿਃ ਕ੍ਸੀਣਾਨਾਂ ਨਰਾਣਾਂ ਸ੍ਨੇਹਨਾਰ੍ਥਮਗ੍ਨਿਦੇਹਸਨ੍ਧੁਕ੍ਸਣਕ੍ਸਮਾਨ੍ ਵਰ੍ਧਨਕ੍ਸਮਾਨ੍ ਸ੍ਨੇਹਾਨ੍ ਯੋਜਯੇਦਿਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਃ|| ੪੭||

Adhikarana snehAByAsasya Palam (3) · Śloka 3

ਦੀਪ੍ਤਾਨ੍ਤਰਾਗ੍ਨਿਃ ਪਰਿਸ਼ੁਦ੍ਧਕੋਸ੍ਠਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਗ੍ਰਧਾਤੁਃ ਬਲਵਰ੍ਣਯੁਕ੍ਤਃ| ਦਢੇਨ੍ਦਿਰ੍ਯੋ ਮਨ੍ਦਜਰਃ ਸ਼ਤਾਯੁਃ ਸ੍ਨੇਹੋਪਸੇਵੀ ਪੁਰੁਸਃ ਪ੍ਰਦਿਸ੍ਟਃ| ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਵੈਦ੍ਯਪਤਿਸਿਂਹਗੁਪ੍ਤਸ੍ਯ ਸੂਨੋਰ੍ਵਾਗ੍ਭਟਸ੍ਯ ਕਤੌ ਅਸ੍ਟਾਙ੍ਗਸਂਗ੍ਰਹਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸੂਤ੍ਰਸ੍ਥਾਨੇ ਸ੍ਨੇਹਵਿਧਿਰ੍ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਵਿਂਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ||੩||

ਉਪਸਂਹਰਤਿ-ਯੋਭ੍ਯਾਸੇਨ ਸ੍ਨੇਹਮੁਪਸੇਵਤੇ ਸ ਦੀਪ੍ਤਾਨ੍ਤਰਾਗ੍ਨਿਤ੍ਵਾਦਿਗੁਣਯੁਕ੍ਤੋ ਭਵਤੀਤਿ ਪ੍ਰਦਿਸ੍ਟ ਆਗਮਵਿਦ੍ਭਿਰਿਤਿ|| ੪੮|| ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਮਨ੍ਮਹਾਮਹੋਪਾਧ੍ਯਾਯੇਨ੍ਦੁਵਿਰਚਿਤਾਯਾਮ੍ ਅਸ੍ਟਾਙ੍ਗਸਂਗ੍ਰਹਵ੍ਯਾਖ਼੍ਯਾਯਾਂ ਸ਼ਸ਼ਿਲੇਖ਼ਾਯਾਂ ਸੂਤ੍ਰਸ੍ਥਾਨੇ ਪਞ੍ਚਵਿਂਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ