Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 3
ਅਥਾਤ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਕਲ੍ਪਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ||੧|| ਇਤਿ ਹ ਸ੍ਮਾਹ ਭਗਵਾਨਾਤ੍ਰੇਯਃ||੨|| ਸਿਦ੍ਧਂ ਵਕ੍ਸ੍ਯਾਮ੍ਯਥੇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਕਲ੍ਪਂ ਯੇਸਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ|੩|
अथात इक्ष्वाकुकल्पं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२|| सिद्धं वक्ष्याम्यथेक्ष्वाकुकल्पं येषां प्रशस्यते|३|
🔊 Audio coming soon
ਉਕ੍ਤਾਧ੍ਯਾਯਸਮ੍ਬਨ੍ਧਾਦਿਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਕਲ੍ਪੋਭਿਧੀਯਤੇ| ਯੇਸਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਕਲ੍ਪਸ੍ਤਾਨ੍ ਵਕ੍ਸ੍ਯਾਮੀਤਿ ਯੋਜ੍ਯਮ੍||੧-੨||-
Adhikarana 2 (3) · Śloka 4
ਲਮ੍ਬਾਥ ਕਟੁਕਾਲਾਬੂਸ੍ਤੁਮ੍ਬੀ ਪਿਣ੍ਡਫਲਾ ਤਥਾ||੩|| ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਃ ਫਲਿਨੀ ਚੈਵ ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤੇ ਤਸ੍ਯ ਕਲ੍ਪਨਾ|੪|
लम्बाऽथ कटुकालाबूस्तुम्बी पिण्डफला तथा||३|| इक्ष्वाकुः फलिनी चैव प्रोच्यते तस्य कल्पना|४|
🔊 Audio coming soon
ਲਮ੍ਬੇਤ੍ਯਾਦਿ ਪਰ੍ਯਾਯਕਥਨਮ੍||੩||-
Adhikarana 3 (4) · Śloka 5
ਕਾਸਸ਼੍ਵਾਸਵਿਸਚ੍ਛਰ੍ਦਿਜ੍ਵਰਾਰ੍ਤੇ ਕਫਕਰ੍ਸਿਤੇ||੪|| ਪ੍ਰਤਾਮ੍ਯਤਿ ਨਰੇ ਚੈਵ ਵਮਨਾਰ੍ਥਂ ਤਦਿਸ੍ਯਤੇ|੫|
कासश्वासविषच्छर्दिज्वरार्ते कफकर्षिते||४|| प्रताम्यति नरे चैव वमनार्थं तदिष्यते|५|
🔊 Audio coming soon
ਤਦਿਸ੍ਯਤੇ ਇਤਿ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਕਲ੍ਪਨਮਿਸ੍ਯਤੇ||੪||-
Adhikarana 4 (5-10) · Śloka 11
ਅਪੁਸ੍ਪਸ੍ਯ ਪ੍ਰਵਾਲਾਨਾਂ ਮੁਸ੍ਟਿਂ ਪ੍ਰਾਦੇਸ਼ਸਮ੍ਮਿਤਮ੍||੫|| ਕ੍ਸੀਰਪ੍ਰਸ੍ਥੇ ਸ਼ਤਂ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ ਪਿਤ੍ਤੋਦ੍ਰਿਕ੍ਤੇ ਕਫਜ੍ਵਰੇ| ਪੁਸ੍ਪਾਦਿਸੁ ਚ ਚਤ੍ਵਾਰਃ ਕ੍ਸੀਰੇ ਜੀਮੂਤਕੇ ਯਥਾ||੬|| ਯੋਗਾ ਹਰਿਤਪਾਣ੍ਡੂਨਾਂ ਸੁਰਾਮਣ੍ਡੇਨ ਪਞ੍ਚਮਃ| ਫਲਸ੍ਵਰਸਭਾਗਂ ਚ ਤ੍ਰਿਗੁਣਕ੍ਸੀਰਸਾਧਿਤਮ੍||੭|| ਉਰਃਸ੍ਥਿਤੇ ਕਫੇ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ ਸ੍ਵਰਭੇਦੇ ਚ ਪੀਨਸੇ| ਜੀਰ੍ਣੇ ਮਧ੍ਯੋਦ੍ਧਤੇ ਕ੍ਸੀਰਂ ਪ੍ਰਕ੍ਸਿਪੇਤ੍ਤਦ੍ਯਦਾ ਦਧਿ||੮|| ਜਾਤਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਸਕਫੇ ਕਾਸੇ ਸ਼੍ਵਾਸੇ ਵਮ੍ਯਾਂ ਚ ਤਤ੍ ਪਿਬੇਤ੍| ਅਜਾਕ੍ਸੀਰੇਣ ਬੀਜਾਨਿ ਭਾਵਯੇਤ੍ ਪਾਯਯੇਤ੍ ਚ||੯|| ਵਿਸਗੁਲ੍ਮੋਦਰਗ੍ਰਨ੍ਥਿਗਣ੍ਡੇਸੁ ਸ਼੍ਲੀਪਦੇਸੁ ਚ| ਮਸ੍ਤੁਨਾ ਵਾ ਫਲਾਨ੍ਮਧ੍ਯਂ ਪਾਣ੍ਡੁਕੁਸ੍ਠਵਿਸਾਰ੍ਦਿਤਃ||੧੦|| ਤੇਨ ਤਕ੍ਰਂ ਵਿਪਕ੍ਵਂ ਵਾ ਸਕ੍ਸੌਦ੍ਰਲਵਣਂ ਪਿਬੇਤ੍|੧੧|
अपुष्पस्य प्रवालानां मुष्टिं प्रादेशसम्मितम्||५|| क्षीरप्रस्थे शृतं दद्यात् पित्तोद्रिक्ते कफज्वरे| पुष्पादिषु च चत्वारः क्षीरे जीमूतके यथा||६|| योगा हरितपाण्डूनां सुरामण्डेन पञ्चमः| फलस्वरसभागं च त्रिगुणक्षीरसाधितम्||७|| उरःस्थिते कफे दद्यात् स्वरभेदे च पीनसे| जीर्णे मध्योद्धृते क्षीरं प्रक्षिपेत्तद्यदा दधि||८|| जातं स्यात् सकफे कासे श्वासे वम्यां च तत् पिबेत्| अजाक्षीरेण बीजानि भावयेत् पाययेत् च||९|| विषगुल्मोदरग्रन्थिगण्डेषु श्लीपदेषु च| मस्तुना वा फलान्मध्यं पाण्डुकुष्ठविषार्दितः||१०|| तेन तक्रं विपक्वं वा सक्षौद्रलवणं पिबेत्|११|
🔊 Audio coming soon
ਅਪੁਸ੍ਪਸ੍ਯੇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਏਕਃ ਕ੍ਸੀਰਯੋਗਃ| ਅਪੁਸ੍ਪਸ੍ਯੇਤਿ ਅਨੁਤ੍ਪਨ੍ਨਪੁਸ੍ਪਸ੍ਯ| ਮੁਸ੍ਟਿਂ ਪ੍ਰਾਦੇਸ਼ਸਮ੍ਮਿਤਮਿਤਿ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਿਨ੍ਯਾ ਮੂਲਪਰ੍ਯਨ੍ਤਕਤਮੁਸ੍ਟਿਪਰਿਮਾਣਮ੍; ਏਵਂ ਚ ਨਾਤ੍ਰ ਮੁਸ੍ਟਿਸ਼ਬ੍ਦਃ ਪਲਵਚਨਃ| ਕ੍ਸੀਰਪ੍ਰਸ੍ਥੇ ਸ਼ਤਮਿਤਿ ਵਚਨਾਤ੍ ਕ੍ਸੀਰਪ੍ਰਸ੍ਥੇ ਯਥੋਕ੍ਤਮਾਨਮਿਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਮਾਵਾਪ੍ਯ ਚਤੁਰ੍ਗੁਣਂ ਪਾਨੀਯਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਕ੍ਸੀਰਂ ਸਾਧਨੀਯਮ੍| ਪੁਸ੍ਪਾਦਿਸ੍ਵਿਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਚਤੁਰਃ ਕ੍ਸੀਰਯੋਗਾਨਾਹ| ਜੀਮੂਤਕੇ ਯਥਾ “ਪਯਃ ਪੁਸ੍ਪੇਸ੍ਯ ਨਿਰ੍ਵਤ੍ਤੇ ਫਲੇ ਪੇਯਾ ਪਯਸ੍ਕਤਾ| ਰੋਮਸ਼ੇ ਕ੍ਸੀਰਸਨ੍ਤਾਨਂ ਦਧ੍ਯੁਤ੍ਤਰਮਰੋਮਸ਼ੇ” (ਕ.ਅ.੨) ਇਤ੍ਯਨੇਨੋਕ੍ਤਂ, ਤਥੇਹਾਪਿ ਯੋਗਚਤੁਸ੍ਟਯਂ ਕਰਣੀਯਮ੍| ਹਰਿਤੇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਸੁਰਾਯੋਗਮਾਹ| ਹਰਿਤਪਾਣ੍ਡੂਨਾਮਿਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਫਲਾਨਾਂ ਸੁਰਾਮਣ੍ਡੇ ਜੀਮੂਤਕਵਦ੍ਯੋਗਃ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਃ; ਜੀਮੂਤਕਵਿਧਾਨਾਤਿਦੇਸ਼ੇਨ “ਆਸੁਤ੍ਯ ਚ ਸੁਰਾਮਣ੍ਡੇ ਮੁਦਿਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਸ੍ਰੁਤਂ ਪਿਬੇਤ੍” (ਕ.ਅ.੨) ਇਤਿ ਗ੍ਰਨ੍ਥੋਕ੍ਤਵਿਧਾਨਮਿਹਾਪਿ ਭਵਤਿ| ਫਲਸ੍ਵਰਸੇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਸਸ੍ਠਃ ਕ੍ਸੀਰਯੋਗੋਭਿਧੀਯਤੇ| ਤ੍ਰਿਗੁਣਕ੍ਸੀਰਸਾਧਿਤਮਿਤਿ ਤ੍ਰਿਗੁਣੇਨ ਕ੍ਸੀਰੇਣ ਸਾਧਿਤਂ; ਤਚ੍ਚ ਚਤੁਰ੍ਗੁਣੇਨ ਤੋਯੇਨ ਸਾਧਨੀਯਮ੍| ਫਲਸ਼ਬ੍ਦੇਨਾਤ੍ਰੇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਫਲਮੁਚ੍ਯਤੇ| ਜੀਰ੍ਣੇ ਇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਸਪ੍ਤਮਃ ਕ੍ਸੀਰਯੋਗਃ| ਮਧ੍ਯੋਦ੍ਧਤੇ ਇਤਿ ਉਦ੍ਧਤਮਧ੍ਯੇ| ਅਜਾਕ੍ਸੀਰੇਣੇਤ੍ਯਾਦਿਨਾਸ੍ਟਮਃ ਕ੍ਸੀਰਯੋਗਃ| ਤੇਨ ਤਕ੍ਰਮਿਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਤਕ੍ਰਯੋਗਃ| ਤੇਨੇਤਿ ਤੁਮ੍ਬੀਫਲਮਧ੍ਯੇਨ||੫-੧੦||-
Adhikarana 5 (11) · Śloka 12
ਤੁਮ੍ਬ੍ਯਾ ਫਲਰਸੈਃ ਸ਼ੁਸ੍ਕੈਃ ਸਪੁਸ੍ਪੈਰਵਚੂਰ੍ਣਿਤਮ੍||੧੧|| ਛਰ੍ਦਯੇਨ੍ਮਾਲ੍ਯਮਾਘ੍ਰਾਯ ਗਨ੍ਧਸਮ੍ਪਤ੍ਸੁਖੋਚਿਤਃ|੧੨|
तुम्ब्या फलरसैः शुष्कैः सपुष्पैरवचूर्णितम्||११|| छर्दयेन्माल्यमाघ्राय गन्धसम्पत्सुखोचितः|१२|
🔊 Audio coming soon
ਤੁਮ੍ਬ੍ਯਾ ਇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਘ੍ਰੇਯਯੋਗਮਾਹ| ਗਨ੍ਧਸਮ੍ਪਤ੍ਸੁਖੋਚਿਤ ਇਤਿ ਗਨ੍ਧਸਮ੍ਪਤ੍ ਸੁਗਨ੍ਧਵਤ੍ਤ੍ਵਂ, ਤਯਾ ਗਨ੍ਧਸਮ੍ਪਦਾ ਸੁਖਮੁਚਿਤਮਭ੍ਯਸ੍ਤਂ ਯੇਨ ਸਃ; ਅਵਚੂਰ੍ਣਿਤੇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਫਲਰਸਪੁਸ੍ਪਂ ਮਾਲ੍ਯਮਾਘ੍ਰਾਯੈਵ ਵਮਤ੍ਯਨਭ੍ਯਸ੍ਤਦੁਰ੍ਗਨ੍ਧ ਇਤਿ ਭਾਵਃ||੧੧||-
Adhikarana 6 (12) · Śloka 13
ਭਕ੍ਸਯੇਤ੍ ਫਲਮਧ੍ਯਂ ਵਾ ਗੁਡੇਨ ਪਲਲੇਨ ਚ||੧੨|| ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਫਲਤੈਲਂ ਵਾ ਸਿਦ੍ਧਂ ਵਾ ਪੂਰ੍ਵਵਦ੍ਘਤਮ੍|੧੩|
भक्षयेत् फलमध्यं वा गुडेन पललेन च||१२|| इक्ष्वाकुफलतैलं वा सिद्धं वा पूर्ववद्घृतम्|१३|
🔊 Audio coming soon
ਭਕ੍ਸਯੇਦਿਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਵਮਨਯੋਗਮੇਕਮਾਹ| ਫਲਮਧ੍ਯਮ੍ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਫਲਮਧ੍ਯਮ੍| ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਫਲਕਲ੍ਕਸਾਧਿਤਂ ਤੈਲਮਿਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਫਲਤੈਲਮ੍; ਅਯਮੇਕ ਏਵ ਤੈਲਯੋਗਃ| ਪੂਰ੍ਵਵਦਿਤਿ ਜੀਮੂਤਕਵਤ੍, ਤੇਨ “ਤਥਾ ਜੀਮੂਤਕਕ੍ਸੀਰਾਤ੍” (ਕ.ਅ.੨) ਇਤ੍ਯਾਦਿਨੋਕ੍ਤਵਿਧਾਨੇਨ ਜੀਮੂਤਕਸ੍ਥਾਨੇ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਫਲਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵੇਹ ਘਤਂ ਸਾਧਨੀਯਮ੍||੧੨||-
Adhikarana 7 (13) · Śloka 14
ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦ੍ਦਸ਼ਵਦ੍ਧਾਨਿ ਫਲਾਦੀਨਾਂ ਯਥੋਤ੍ਤਰਮ੍||੧੩|| ਪਿਬੇਦ੍ਵਿਮਦ੍ਯ ਬੀਜਾਨਿ ਕਸਾਯੇਸ੍ਵਾਸ਼ਤਂ ਪਥਕ੍|੧੪|
पञ्चाशद्दशवृद्धानि फलादीनां यथोत्तरम्||१३|| पिबेद्विमृद्य बीजानि कषायेष्वाशतं पृथक्|१४|
🔊 Audio coming soon
ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦਿਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਸਡ੍ ਵਰ੍ਧਮਾਨਕਯੋਗਾਨਾਹ| ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦਾਰਭ੍ਯ ਦਸ਼ਕੇਨ ਵਦ੍ਧੈਰਿਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਬੀਜੈਃ ਸ਼ਤਂ ਪੂਰਣੀਯਮ੍| ਤੇਨ ਸਡ੍ਯੋਗਾ ਭਵਨ੍ਤਿ| ਤਾਨਿ ਚ ਯਥਾਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਮਦਨਫਲਾਦੀਨਾਂ ਸਣ੍ਣਾਮਨ੍ਯਤਮਕਸਾਯੇਸ੍ਵਾਸੁਤ੍ਯ ਵਿਮਦਿਤਾਨਿ ਪਾਤਵ੍ਯਾਨਿ | ਅਨ੍ਯੇ ਤੁ ਦਸ਼ਬੀਜਾਦਾਰਭ੍ਯ ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦ੍ਬੀਜਪਰ੍ਯਨ੍ਤਂ ਦੋਸਾਦ੍ਯਪੇਕ੍ਸਯਾ ਪਾਤਵ੍ਯਂ; ਤਤ੍ਰ ਮਦਨਾਦਿਕਸਾਯਭੇਦਾਦੇਵ ਯੋਗਭੇਦ ਇਤ੍ਯਾਹੁਃ||੧੩||-
Adhikarana 8 (14) · Śloka 14
ਯਸ੍ਟ੍ਯਾਹ੍ਵਕੋਵਿਦਾਰਾਦ੍ਯੈਰ੍ਮੁਸ੍ਟਿਮਨ੍ਤਰ੍ਨਖਂ ਪਿਬੇਤ੍||੧੪||
यष्ट्याह्वकोविदाराद्यैर्मुष्टिमन्तर्नखं पिबेत्||१४||
🔊 Audio coming soon
ਯਸ੍ਟ੍ਯਾਹ੍ਵੇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਨਵਕਸਾਯਯੋਗਾਨਾਹ| ਤਤ੍ਰ ਯਸ੍ਟ੍ਯਾਹ੍ਵਮੇਕਂ, ਕੋਵਿਦਾਰਾਦਯੋ ਮਦਨਕਲ੍ਪੋਕ੍ਤਾ ਅਸ੍ਟੌ||੧੪||
Adhikarana 9 (15) · Śloka 15
ਕਸਾਯੈਃ ਕੋਵਿਦਾਰਾਦ੍ਯੈਰ੍ਮਾਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਫਲਵਤ੍ ਸ੍ਮਤਾਃ|੧੫|
कषायैः कोविदाराद्यैर्मात्राश्च फलवत् स्मृताः|१५|
🔊 Audio coming soon
ਕਸਾਯੈਰਿਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਮਦਨਫਲਸਦਸ਼ਵਿਧਾ ਅਸ੍ਟੌ ਮਾਤ੍ਰਾਲਕ੍ਸਿਤਾਃ ਪ੍ਰਯੋਗਾ ਉਚ੍ਯਨ੍ਤੇ|੧੫|-
Adhikarana 10 (15-18) · Śloka 19
ਬਿਲ੍ਵਮੂਲਕਸਾਯੇਣ ਤੁਮ੍ਬੀਬੀਜਾਞ੍ਜਲਿਂ ਪਚੇਤ੍||੧੫|| ਪੂਤਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਤ੍ਰਯੋ ਭਾਗਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਥਃ ਫਾਣਿਤਸ੍ਯ ਤੁ| ਸਘਤੋ ਬੀਜਭਾਗਸ਼੍ਚ ਪਿਸ੍ਟਾਨਰ੍ਧਾਂਸ਼ਿਕਾਂਸ੍ਤਥਾ ||੧੬|| ਮਹਾਜਾਲਿਨਿਜੀਮੂਤਕਤਵੇਧਨਵਤ੍ਸਕਾਨ੍| ਤਂ ਲੇਹਂ ਸਾਧਯੇਦ੍ਦਰ੍ਵ੍ਯਾ ਘਟ੍ਟਯਨ੍ਮਦੁਨਾਗ੍ਨਿਨਾ||੧੭|| ਯਾਵਤ੍ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਨ੍ਤੁਮਤ੍ਤੋਯੇ ਪਤਿਤਂ ਤੁ ਨ ਸ਼ੀਰ੍ਯਤੇ| ਤਂ ਲਿਹਨ੍ਮਾਤ੍ਰਯਾ ਲੇਹਂ ਪ੍ਰਮਥ੍ਯਾਂ ਚ ਪਿਬੇਦਨੁ||੧੮|| ਕਲ੍ਪ ਏਸੋਗ੍ਨਿਮਨ੍ਥਾਦੌ ਚਤੁਸ੍ਕੇ ਪਥਗੁਚ੍ਯਤੇ|੧੯|
बिल्वमूलकषायेण तुम्बीबीजाञ्जलिं पचेत्||१५|| पूतस्यास्य त्रयो भागाश्चतुर्थः फाणितस्य तु| सघृतो बीजभागश्च पिष्टानर्धांशिकांस्तथा ||१६|| महाजालिनिजीमूतकृतवेधनवत्सकान्| तं लेहं साधयेद्दर्व्या घट्टयन्मृदुनाऽग्निना||१७|| यावत् स्यात्तन्तुमत्तोये पतितं तु न शीर्यते| तं लिहन्मात्रया लेहं प्रमथ्यां च पिबेदनु||१८|| कल्प एषोऽग्निमन्थादौ चतुष्के पृथगुच्यते|१९|
🔊 Audio coming soon
ਬਿਲ੍ਵੇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਏਕੋ ਲੇਹਃ, ਤਥਾ ‘ਕਲ੍ਪ’ ਇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਲੇਹਾ ਅਨ੍ਤੇ ਦ੍ਰਸ੍ਟਵ੍ਯਾਃ, ਏਵਂ ਪਞ੍ਚ ਲੇਹਾਃ| ਅਞ੍ਜਲਿਃ ਪਲਚਤੁਸ੍ਟਯਮ੍| ਅਤ੍ਰ ਚ “ਤਤਸ਼੍ਚ ਕੁਡਵਂ ਯਾਵਤ੍ਤੋਯਮਸ੍ਟਗੁਣਂ ਭਵੇਤ੍” ਇਤਿ ਵਚਨਾਦ੍ਬਿਲ੍ਵਮੂਲਕਸਾਯਸ੍ਯਾਸ੍ਟਾਵਞ੍ਜਲਯੋ ਦੇਯਾਃ, ਤਤਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭਾਗਾਵਸ਼ੇਸੇਣ ਕੁਡਵਦ੍ਵਯਮ੍| ਫਾਣਿਤਮ੍ ਅਰ੍ਧਸ਼ਤ ਇਕ੍ਸੁਰਸਃ| ‘ਚਤੁਰ੍ਥਃ ਫਾਣਿਤਸ੍ਯ ਚ’ ਇਤ੍ਯਸ੍ਯ ਸ੍ਥਾਨੇ ‘ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿਕਟੁਕਸ੍ਯ ਚ’ ਇਤਿ ਕੇਚਿਤ੍ ਪਠਨ੍ਤਿ| ਸਘਤ ਇਤਿ ਘਤਸ੍ਯੈਕੋ ਭਾਗਃ| ਅਰ੍ਧਾਂਸ਼ਿਕਾਨਿਤਿ ਏਕਭਾਗਾਰ੍ਧਮਾਨਾਨ੍ ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਂ ਮਹਾਜਾਲਿਨ੍ਯਾਦੀਨ੍| ਮਹਾਜਾਲਿਨੀ ਪੀਤਕੋਸਾਤਕੀ, ਕਤਵੇਧਨਃ ਘੋਸਕਭੇਦਃ ‘ਜ੍ਯੋਤ੍ਸ੍ਨਿਕਾ” ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤਃ| ਯਾਵਤ੍ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਨ੍ਤੁਮਦਿਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਲੇਹਪਾਕਲਕ੍ਸਣਮਾਹ; ਏਤਚ੍ਚ ਲਕ੍ਸਣਂ ਲੇਹਾਨ੍ਤਰੇਸ੍ਵਪਿ ਪਾਚਨੀਯੇਸੁ ਜ੍ਞੇਯਮ੍| ਨ ਸ਼ੀਰ੍ਯਤੇ ਨ ਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਯਤੇ| ਪ੍ਰਮਥ੍ਯਾਂ ਚ ਪਿਬੇਦਨ੍ਵਿਤਿ ਅਤੀਸਾਰਚਿਕਿਤ੍ਸਿਤੇ “ਪਿਪ੍ਪਲੀ ਨਾਗਰਂ ਧਾਨ੍ਯਂ” (ਚਿ.ਅ.੧੯) ਇਤ੍ਯਾਦਿਨੋਕ੍ਤਪ੍ਰਮਥ੍ਯਾਨਾਂ ਮਧ੍ਯੇਨ੍ਯਤਮਪ੍ਰਮਥ੍ਯਾਕਤਂ ਕਸਾਯਂ ਪਿਬੇਦਿਤ੍ਯਰ੍ਥਃ| ‘ਪ੍ਰਮਥ੍ਯਾਂ ਚ’ ਇਤ੍ਯਸ੍ਯ ਸ੍ਥਾਨੇ ਕੇਚਿਤ੍ ‘ਮਨ੍ਥਂ ਚਾਪਿ’ ਇਤਿ ਪਠਨ੍ਤਿ| ਅਗ੍ਨਿਮਨ੍ਥਾਦਾਵਿਤਿ ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਮਗ੍ਨਿਮਨ੍ਥ-ਸ੍ਯੋਨਾਕ-ਪਾਟਲਾ-ਗਮ੍ਭਾਰੀਮੂਲਚਤੁਸ੍ਕਂ ਪਞ੍ਚਮੂਲਕਥਨਪ੍ਰਸ੍ਤਾਵੇ ਰਸਾਯਨੇ ਕਥਿਤਮ੍||੧੫-੧੮||-
Adhikarana 11 (19) · Śloka 20
ਸ਼ਕ੍ਤੁਭਿਰ੍ਵਾ ਪਿਬੇਨ੍ਮਨ੍ਥਂ ਤੁਮ੍ਬੀਸ੍ਵਰਸਭਾਵਿਤੈਃ||੧੯|| ਕਫਜੇਥ ਜ੍ਵਰੇ ਕਾਸੇ ਕਣ੍ਠਰੋਗੇਸ੍ਵਰੋਚਕੇ|੨੦|
शक्तुभिर्वा पिबेन्मन्थं तुम्बीस्वरसभावितैः||१९|| कफजेऽथ ज्वरे कासे कण्ठरोगेष्वरोचके|२०|
🔊 Audio coming soon
ਸ਼ਕ੍ਤੁਭਿਰਿਤ੍ਯਾਦਿਨੈਕੋ ਮਨ੍ਥਯੋਗਃ||੧੯||-
Adhikarana 12 (20) · Śloka 20
ਗੁਲ੍ਮੇ ਮੇਹੇ ਪ੍ਰਸੇਕੇ ਚ ਕਲ੍ਕਂ ਮਾਂਸਰਸੈਃ ਪਿਬੇਤ੍| ਨਰਃ ਸਾਧੁ ਵਮਤ੍ਯੇਵਂ ਨ ਚ ਦੌਰ੍ਬਲ੍ਯਮਸ਼੍ਨੁਤੇ||੨੦||
गुल्मे मेहे प्रसेके च कल्कं मांसरसैः पिबेत्| नरः साधु वमत्येवं न च दौर्बल्यमश्नुते||२०||
🔊 Audio coming soon
ਗੁਲ੍ਮੇ ਜ੍ਵਰ ਇਤ੍ਯਾਦਿਨਾ ਰਸੈਕਯੋਗਮਾਹ| ਕਲ੍ਕਮ੍ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਬੀਜਕਲ੍ਕਮ੍||੨੦||
Adhikarana 13 (21-23) · Śloka 23
ਤਤ੍ਰ ਸ਼੍ਲੋਕਾਃ- ਪਯਸ੍ਯਸ੍ਟੌ ਸੁਰਾਮਣ੍ਡ-ਮਸ੍ਤੁ-ਤਕ੍ਰੇਸੁ ਚ ਤ੍ਰਯਃ| ਘ੍ਰੇਯਂ ਸਪਲਲਂ ਤੈਲਂ ਵਰ੍ਧਮਾਨਾਃ ਫਲੇਸੁ ਸਟ੍||੨੧|| ਘਤਮੇਕਂ ਕਸਾਯੇਸੁ ਨਵਾਨ੍ਯੇ ਮਧੁਕਾਦਿਸੁ| ਅਸ੍ਟੌ ਵਰ੍ਤਿਕ੍ਰਿਯਾ ਲੇਹਾਃ ਪਞ੍ਚ ਮਨ੍ਥੋ ਰਸਸ੍ਤਥਾ||੨੨|| ਯੋਗਾ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਕਲ੍ਪੇ ਤੇ ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਚ੍ਚ ਪਞ੍ਚ ਚ| ਉਕ੍ਤਾ ਮਹਰ੍ਸਿਣਾ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਹਿਤਕਾਮ੍ਯਯਾ||੨੩||
तत्र श्लोकाः- पयस्यष्टौ सुरामण्ड-मस्तु-तक्रेषु च त्रयः| घ्रेयं सपललं तैलं वर्धमानाः फलेषु षट्||२१|| घृतमेकं कषायेषु नवान्ये मधुकादिषु| अष्टौ वर्तिक्रिया लेहाः पञ्च मन्थो रसस्तथा||२२|| योगा इक्ष्वाकुकल्पे ते चत्वारिंशच्च पञ्च च| उक्ता महर्षिणा सम्यक् प्रजानां हितकाम्यया||२३||
🔊 Audio coming soon
ਪਯਸ੍ਯਸ੍ਟਾਵਿਤ੍ਯਾਦਿਸਙ੍ਗ੍ਰਹਾਰ੍ਥੋ ਵ੍ਯਾਕਤ ਏਵ| ਅਤ੍ਰ ਫਲੇਸ੍ਵਿਤਿ ਮਦਨਫਲਾਦਿਸੁ| ਘਤਂ ਯਦ੍ਯਪਿ ਵਰ੍ਧਮਾਨਪੂਰ੍ਵਪਠਿਤਂ, ਤਥਾਪਿ ਛਨ੍ਦੋਨੁਰੋਧਾਦਿਹ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ ਪਠਿਤਮ੍||੨੧-੨੩||
Adhikarana puShpikA · Śloka 3
ਇਤ੍ਯਗ੍ਨਿਵੇਸ਼ਕਤੇ ਤਨ੍ਤ੍ਰੇ ਚਰਕਪ੍ਰਤਿਸਂਸ੍ਕਤੇਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਦਢਬਲਸਮ੍ਪੂਰਿਤੇ ਕਲ੍ਪਸ੍ਥਾਨੇ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਕਲ੍ਪੋ ਨਾਮ ਤਤੀਯੋਧ੍ਯਾਯਃ||੩||
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृतेऽप्राप्ते दृढबलसम्पूरिते कल्पस्थाने इक्ष्वाकुकल्पो नाम तृतीयोऽध्यायः||३||
🔊 Audio coming soon
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਚਕ੍ਰਪਾਣਿਦਤ੍ਤਵਿਰਚਿਤਾਯਾਮਾਯੁਰ੍ਵੇਦਦੀਪਿਕਾਯਾਂ ਚਰਕਤਾਤ੍ਪਰ੍ਯਟੀਕਾਯਾਂ ਕਲ੍ਪਸ੍ਥਾਨੇ ਇਕ੍ਸ੍ਵਾਕੁਕਲ੍ਪੋ ਨਾਮ ਤਤੀਯੋਧ੍ਯਾਯਃ||੩||