Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
ಅಥಾತಸ್ತಿಲ್ವಕಕಲ್ಪಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ||೧|| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹ ಭಗವಾನಾತ್ರೇಯಃ||೨||
अथातस्तिल्वककल्पं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२||
🔊 Audio coming soon
ಚತುರಙ್ಗುಲವತ್ತಿಲ್ವಕಸ್ಯಾನಪಾಯಿತ್ವಾಚ್ಚತುರಙ್ಗುಲಕಲ್ಪಾನನ್ತರಂ ತಿಲ್ವಕಕಲ್ಪೋಽಭಿಧೀಯತೇ||೧-೨||
Adhikarana 2 (3-5) · Śloka 5
ತಿಲ್ವಕಸ್ತು ಮತೋ ಲೋಧ್ರೋ ಬೃಹತ್ಪತ್ರಸ್ತಿರೀಟಕಃ| ತಸ್ಯ ಮೂಲತ್ವಚಂ ಶುಷ್ಕಾಮನ್ತರ್ವಲ್ಕಲವರ್ಜಿತಾಮ್||೩|| ಚೂರ್ಣಯೇತ್ತು ತ್ರಿಧಾ ಕೃತ್ವಾ ದ್ವೌ ಭಾಗೌ ಶ್ಚೋತಯೇತ್ತತಃ| ಲೋಧ್ರಸ್ಯೈವ ಕಷಾಯೇಣ ತೃತೀಯಂ ತೇನ ಭಾವಯೇತ್||೪|| ಭಾಗಂ ತಂ ದಶಮೂಲಸ್ಯ ಪುನಃ ಕ್ವಾಥೇನ ಭಾವಯೇತ್| ಶುಷ್ಕಂ ಚೂರ್ಣಂ ಪುನಃ ಕೃತ್ವಾ ತತ ಊರ್ಧ್ವಂ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್||೫||
तिल्वकस्तु मतो लोध्रो बृहत्पत्रस्तिरीटकः| तस्य मूलत्वचं शुष्कामन्तर्वल्कलवर्जिताम्||३|| चूर्णयेत्तु त्रिधा कृत्वा द्वौ भागौ श्चोतयेत्ततः| लोध्रस्यैव कषायेण तृतीयं तेन भावयेत्||४|| भागं तं दशमूलस्य पुनः क्वाथेन भावयेत्| शुष्कं चूर्णं पुनः कृत्वा तत ऊर्ध्वं प्रयोजयेत्||५||
🔊 Audio coming soon
ಅನ್ತರ್ವಲ್ಕಲವರ್ಜಿತಾಮಿತಿ ತಿಲ್ವಕಸ್ಯಾನ್ತರ್ವಲ್ಕಲಂ ಕಠಿನಂ ಭವತಿ, ತದರ್ಥಂ ತದ್ವರ್ಜನಮ್| ಶ್ಚೋತಯೇದಿತಿ ವಚನೇನ ಷಡ್ಗುಣದ್ರವೇಣೈಕವಿಂಶತಿವಾರಾನ್ ಸ್ರಾವಯೇದಿತಿ ಜ್ಞೇಯಂ, ಮದನಫಲಕಲ್ಪೇ ಏವಮ್ಭೂತಸ್ಯೈವ ಸ್ರಾವಣಸ್ಯ ದೃಷ್ಟತ್ವಾತ್| ಭಾವನಾವಿಧಿಶ್ಚ ನಿರನ್ತರಂ ವ್ಯಾಕೃತ ಏವ||೩-೫||
Adhikarana 3 (6) · Śloka 6
ದಧಿತಕ್ರಸುರಾಮಣ್ಡಮೂತ್ರೈರ್ಬದರಸೀಧುನಾ | ರಸೇನಾಮಲಕಾನಾಂ ವಾ ತತಃ ಪಾಣಿತಲಂ ಪಿಬೇತ್||೬||
दधितक्रसुरामण्डमूत्रैर्बदरसीधुना | रसेनामलकानां वा ततः पाणितलं पिबेत्||६||
🔊 Audio coming soon
ದಧಿಮಣ್ಡೇತ್ಯಾದಿನಾ ಪಿಬೇದಿತ್ಯನ್ತೇನ ಪಞ್ಚ ಯೋಗಾಃ||೬||
Adhikarana 4 (7) · Śloka 8
ಮೇಷಶೃಙ್ಗ್ಯಭಯಾಕೃಷ್ಣಾಚಿತ್ರಕೈಃ ಸಲಿಲೇ ಶೃತೇ| ಮರುಜಾನ್ ಸುನುಯಾತ್ತಚ್ಚ ಜಾತಂ ಸೌವೀರಕಂ ಯದಾ||೭|| ಭವೇದಞ್ಜಲಿನಾ ತಸ್ಯ ಲೋಧ್ರಕಲ್ಕಂ ಪಿಬೇತ್ ಸದಾ|೮|
मेषशृङ्ग्यभयाकृष्णाचित्रकैः सलिले शृते| मरुजान् सुनुयात्तच्च जातं सौवीरकं यदा||७|| भवेदञ्जलिना तस्य लोध्रकल्कं पिबेत् सदा|८|
🔊 Audio coming soon
ಮೇಷಶೃಙ್ಗೀತ್ಯಾದಿನಾ ವಿಶಿಷ್ಟಸೌವೀರಕೇಣ ಯೋಗ ಏಕಃ| ಮರುಜಾ ಭೃಷ್ಟಯವಾಃ||೭||-
Adhikarana 5 (8-9) · Śloka 10
ಸುರಾಂ ಲೋಧ್ರಕಷಾಯೇಣ ಜಾತಾಂ ಪಕ್ಷಸ್ಥಿತಾಂ ಪಿಬೇತ್||೮|| ದನ್ತೀಚಿತ್ರಕಯೋರ್ದ್ರೋಣೇ ಸಲಿಲಸ್ಯಾಢಕಂ ಪೃಥಕ್| ಸಮುತ್ಕ್ವಾಥ್ಯ ಗುಡಸ್ಯೈಕಾಂ ತುಲಾಂ ಲೋಧ್ರಸ್ಯ ಚಾಞ್ಜಲಿಮ್||೯|| ಆವಪೇತ್ತತ್ ಪರಂ ಪಕ್ಷಾನ್ಮದ್ಯಪಾನಾಂ ವಿರೇಚನಮ್|೧೦|
सुरां लोध्रकषायेण जातां पक्षस्थितां पिबेत्||८|| दन्तीचित्रकयोर्द्रोणे सलिलस्याढकं पृथक्| समुत्क्वाथ्य गुडस्यैकां तुलां लोध्रस्य चाञ्जलिम्||९|| आवपेत्तत् परं पक्षान्मद्यपानां विरेचनम्|१०|
🔊 Audio coming soon
ಸುರಾಮಿತ್ಯಾದಿನಾ ಸುರಾಯೋಗಮಾಹ| ದನ್ತೀತ್ಯಾದಿನೈಕಮರಿಷ್ಟಯೋಗಮಾಹ| ದನ್ತೀಚಿತ್ರಕಯೋರಾಢಕಂ ಪೃಥಕ್ ಸಲಿಲದ್ರೋಣೇ ಪಚೇತ್| ತಿಲ್ವಕಚೂರ್ಣಮಾವಾಪಃ||೮-೯||-
Adhikarana 6 (10) · Śloka 11
ಕಮ್ಪಿಲ್ಲಕಕಷಾಯೇಣ ದಶಕೃತ್ವಃ ಸುಭಾವಿತಾಮ್||೧೦|| ಮಾತ್ರಾಂ ಕಮ್ಪಿಲ್ಲಕಸ್ಯೈವ ಕಷಾಯೇಣ ಪುನಃ ಪಿಬೇತ್|೧೧|
कम्पिल्लककषायेण दशकृत्वः सुभाविताम्||१०|| मात्रां कम्पिल्लकस्यैव कषायेण पुनः पिबेत्|११|
🔊 Audio coming soon
ಕಮ್ಪಿಲ್ಲಕೇತ್ಯಾದಿನಾ ಕಮ್ಪಿಲ್ಲಕಯೋಗಮಾಹ| ಕಮ್ಪಿಲ್ಲಕಃ ಗುಣ್ಡಾರೋಚನಿಕಾ| ಮಾತ್ರಾಮಿತಿ ತಿಲ್ವಕಚೂರ್ಣಮಾತ್ರಾಮ್||೧೦||-
Adhikarana 7 (11-13) · Śloka 13
ಚತುರಙ್ಗುಲಕಲ್ಪೇನ ಲೇಹೋಽನ್ಯಃ ಕಾರ್ಯ ಏವ ಚ||೧೧|| ತ್ರಿಫಲಾಯಾಃ ಕಷಾಯೇಣ ಸಸರ್ಪಿರ್ಮಧುಫಾಣಿತಃ| ಲೋಧ್ರಚೂರ್ಣಯುತಃ ಸಿದ್ಧೋ ಲೇಹಃ ಶ್ರೇಷ್ಠೋ ವಿರೇಚನೇ||೧೨|| ತಿಲ್ವಕಸ್ಯ ಕಷಾಯೇಣ ಕಲ್ಕೇನ ಚ ಸಶರ್ಕರಃ| ಸಘೃತಃ ಸಾಧಿತೋ ಲೇಹಃ ಸ ಚ ಶ್ರೇಷ್ಠೋ ವಿರೇಚನೇ||೧೩||
चतुरङ्गुलकल्पेन लेहोऽन्यः कार्य एव च||११|| त्रिफलायाः कषायेण ससर्पिर्मधुफाणितः| लोध्रचूर्णयुतः सिद्धो लेहः श्रेष्ठो विरेचने||१२|| तिल्वकस्य कषायेण कल्केन च सशर्करः| सघृतः साधितो लेहः स च श्रेष्ठो विरेचने||१३||
🔊 Audio coming soon
ಚತುರಙ್ಗುಲೇತ್ಯಾದಿನಾ ಪ್ರಥಮೋ ಲೇಹಃ| ಚತುರಙ್ಗುಲಕಲ್ಪೇನೇತಿ ‘ಕಷಾಯೇಣಾಥವಾ ತಸ್ಯ’ (ಕ.ಅ.೮) ಇತ್ಯಾದಿನೋಕ್ತವಿಧಾನೇನ| ತೇನಾತ್ರ ತಿಲ್ವಕಕ್ವಾಥೇನ ಗುಡಾನ್ವಿತತ್ರಿವೃಚ್ಚೂರ್ಣಂ ಪಕ್ತ್ವಾ ಲೇಹಃ ಕರ್ತವ್ಯಃ| ತ್ರಿಫಲಾಯಾ ಇತ್ಯಾದಿನಾ ದ್ವಿತೀಯೋ ಲೇಹಃ| ತಿಲ್ವಕಸ್ಯೇತ್ಯಾದಿನಾ ತೃತೀಯಃ||೧೧-೧೩||
Adhikarana 8 (14-16) · Śloka 16
ಅಷ್ಟಾಷ್ಟೌ ತ್ರಿವೃತಾದೀನಾಂ ಮುಷ್ಟೀಂಸ್ತು ಸನಖಾನ್ ಪೃಥಕ್| ದ್ರೋಣೇಽಪಾಂ ಸಾಧಯೇತ್ ಪಾದಶೇಷೇ ಪ್ರಸ್ಥಂ ಘೃತಾತ್ ಪಚೇತ್||೧೪|| ಪಿಷ್ಟೈಸ್ತೈರೇವ ಬಿಲ್ವಾಂಶೈಃ ಸಮೂತ್ರಲವಣೈರಥ| ತತೋ ಮಾತ್ರಾಂ ಪಿಬೇತ್ ಕಾಲೇ ಶ್ರೇಷ್ಠಮೇತದ್ವಿರೇಚನಮ್||೧೫|| ಲೋಧ್ರಕಲ್ಕೇನ ಮೂತ್ರಾಮ್ಲಲವಣೈಶ್ಚ ಪಚೇದ್ಘೃತಮ್| ಚತುರಙ್ಗುಲಕಲ್ಪೇನ ಸರ್ಪಿಷೀ ದ್ವೇ ಚ ಸಾಧಯೇತ್||೧೬||
अष्टाष्टौ त्रिवृतादीनां मुष्टींस्तु सनखान् पृथक्| द्रोणेऽपां साधयेत् पादशेषे प्रस्थं घृतात् पचेत्||१४|| पिष्टैस्तैरेव बिल्वांशैः समूत्रलवणैरथ| ततो मात्रां पिबेत् काले श्रेष्ठमेतद्विरेचनम्||१५|| लोध्रकल्केन मूत्राम्ललवणैश्च पचेद्घृतम्| चतुरङ्गुलकल्पेन सर्पिषी द्वे च साधयेत्||१६||
🔊 Audio coming soon
ಅಷ್ಟಾಷ್ಟಾವಿತ್ಯಾದಿನಾ ಪ್ರಥಮಂ ಘೃತಮ್| ಸನಖಾನಿತಿ ವಿದ್ಯಮಾನನಖಾನ್| ಅತ್ರ ತ್ರಿವೃದಾದಿಗೃಹೀತಲೋಧ್ರಸ್ಯ ಪ್ರಧಾನತ್ವಾದ್ದ್ವಿಗುಣೋ ಭಾಗೋ ಭವತಿ| ಉಕ್ತಂ ಹಿ ಜತೂಕರ್ಣೇ- “ತ್ರಿವೃದಾದಿದ್ವಿಗುಣೋ ಲೋಧ್ರಕ್ವಾಥಃ” ಇತಿ| ಸಮಭಾಗತ್ವೇ ತು ಲೋಧ್ರಪ್ರಯೋಗತ್ವಸ್ಯ ಕೇನ ವಿಶೇಷಃ ಸ್ಯಾತ್, ತಸ್ಮಾದ್ ಯಥಾವ್ಯಾಖ್ಯಾತಮೇವ ಸಾಧು| ಲವಣಮಪ್ಯತ್ರ ಪಲಾಂಶಮೇವ| ಲೋಧ್ರೇತ್ಯಾದಿ ದ್ವಿತೀಯಂ ಘೃತಮ್| ಚತುರಙ್ಗುಲೇತ್ಯಾದಿನಾ ಘೃತದ್ವಯಮತಿದಿಶ್ಯತೇ| ಏವಂ ಘೃತೇನ ಚತ್ವಾರೋ ಯೋಗಾ ಭವನ್ತಿ| ಚತುರಙ್ಗುಲಘೃತೇ ಚ “ಚತುರಙ್ಗುಲಸಿದ್ಧಾತ್” (ಕ.ಅ.೮) ಇತ್ಯಾದಿನಾ, ತಥಾ “ತದೇವ ದಶಮೂಲಸ್ಯ” (ಕ.ಅ.೮) ಇತ್ಯಾದಿನಾ ಪ್ರೋಕ್ತೇ ಜ್ಞೇಯೇ; ತಥಾ ಚ ಚತುರಙ್ಗುಲಕಲ್ಪೇನ ಲೋಧ್ರಾದಿನಾ ದ್ವೇ ಲೋಧ್ರಘೃತೇ ಭವತಃ||೧೪-೧೬||
Adhikarana 9 (17-18) · Śloka 18
ತತ್ರ ಶ್ಲೋಕೌ- ಪಞ್ಚ ದಧ್ಯಾದಿಭಿಸ್ತ್ವೇಕಾ ಸುರಾ ಸೌವೀರಕೇಣ ಚ| ಏಕೋಽರಿಷ್ಟಸ್ತಥಾ ಯೋಗ ಏಕಃ ಕಮ್ಪಿಲ್ಲಕೇನ ಚ||೧೭|| ಲೇಹಾಸ್ತ್ರಯೋ ಘೃತೇನಾಪಿ ಚತ್ವಾರಃ ಸಮ್ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ| ಯೋಗಾಸ್ತೇ ಲೋಧ್ರಮೂಲಾನಾಂ ಕಲ್ಪೇ ಷೋಡಶ ದರ್ಶಿತಾಃ||೧೮||
तत्र श्लोकौ- पञ्च दध्यादिभिस्त्वेका सुरा सौवीरकेण च| एकोऽरिष्टस्तथा योग एकः कम्पिल्लकेन च||१७|| लेहास्त्रयो घृतेनापि चत्वारः सम्प्रकीर्तिताः| योगास्ते लोध्रमूलानां कल्पे षोडश दर्शिताः||१८||
🔊 Audio coming soon
ಪಞ್ಚ ದಧ್ಯಾದಿಭಿರಿತ್ಯಾದಿಸಙ್ಗ್ರಹೋ ವ್ಯಕ್ತಃ||೧೭-೧೮||
Adhikarana puShpikA · Śloka 9
ಇತ್ಯಗ್ನಿವೇಶಕೃತೇ ತನ್ತ್ರೇ ಚರಕಪ್ರತಿಸಂಸ್ಕೃತೇಽಪ್ರಾಪ್ತೇ ದೃಢಬಲಸಮ್ಪೂರಿತೇ ಕಲ್ಪಸ್ಥಾನೇ ತಿಲ್ವಕಕಲ್ಪೋ ನಾಮ ನವಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೯||
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृतेऽप्राप्ते दृढबलसम्पूरिते कल्पस्थाने तिल्वककल्पो नाम नवमोऽध्यायः||९||
🔊 Audio coming soon
ಇತಿ ಶ್ರೀಚಕ್ರಪಾಣಿದತ್ತವಿರಚಿತಾಯಾಮಾಯುರ್ವೇದದೀಪಿಕಾಯಾಂ ಚರಕತಾತ್ಪರ್ಯಟೀಕಾಯಾಂ ಕಲ್ಪಸ್ಥಾನೇ ತಿಲ್ವಕಕಲ್ಪೋ ನಾಮ ನವಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೯||