Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
அதாதஃ ப்ராஸதயோகீயாஂ ஸித்திஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ||௧|| இதி ஹ ஸ்மாஹ பகவாநாத்ரேயஃ||௨||
अथातः प्रासृतयोगीयां सिद्धिं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२||
🔊 Audio coming soon
ஸம்ப்ரதி பஸ்திவ்யாபத்ப்ரஶமகபஸ்த்யபிதாயகதயைவ ப்ராஸதயோகீயா ஸித்திருச்யதே| ப்ரஸதோபலக்ஷிதா யே யோகாஃ தாநதிகத்ய கதா ஸித்திஃ; தேந ப்ரஸதாலக்ஷிதா அப்யத்ர யோகா வக்தவ்யா ஏவ||௧-௨||
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
அதேமாந் ஸுகுமாராணாஂ நிரூஹாந் ஸ்நேஹநாந் மதூந்| கர்மணா விப்லுதாநாஂ ச வக்ஷ்யாமி ப்ரஸதைஃ பதக்||௩||
अथेमान् सुकुमाराणां निरूहान् स्नेहनान् मृदून्| कर्मणा विप्लुतानां च वक्ष्यामि प्रसृतैः पृथक्||३||
🔊 Audio coming soon
இமாநிதி அக்ரே வக்ஷ்யமாணாந்| தேநாத்யாயஶேஷவக்தவ்யாநாஂ நாவஶ்யஂ ப்ரஸதோபலக்ஷிதவிதாநம்| ஸுகுமாராணாமிதி தந்வாதிகுணஸம்பத்தஂ பவதி||௩||
Adhikarana 3 (4-6) · Śloka 6
க்ஷீராத்த்வௌ ப்ரஸதௌ கார்யௌ மதுதைலகதாத்த்ரயஃ| கஜேந மதிதோ பஸ்திர்வாதக்நோ பலவர்ணகத்||௪|| ஏகைகஃ ப்ரஸதஸ்தைலப்ரஸந்நாக்ஷௌத்ரஸர்பிஷாம்| பில்வாதிமூலக்வாதாத்த்வௌ கௌலத்தாத்த்வௌ ஸ வாதநுத்||௫|| பஞ்சமூலரஸாத் பஞ்ச த்வௌ தைலாத் க்ஷௌத்ரஸர்பிஷோஃ| ஏகைகஃ ப்ரஸதோ பஸ்திஃ ஸ்நேஹநீயோऽநிலாபஹஃ||௬||
क्षीराद्द्वौ प्रसृतौ कार्यौ मधुतैलघृतात्त्रयः| खजेन मथितो बस्तिर्वातघ्नो बलवर्णकृत्||४|| एकैकः प्रसृतस्तैलप्रसन्नाक्षौद्रसर्पिषाम्| बिल्वादिमूलक्वाथाद्द्वौ कौलत्थाद्द्वौ स वातनुत्||५|| पञ्चमूलरसात् पञ्च द्वौ तैलात् क्षौद्रसर्पिषोः| एकैकः प्रसृतो बस्तिः स्नेहनीयोऽनिलापहः||६||
🔊 Audio coming soon
ப்ரஸதஂ பலத்வயம்| மதுதைலகதாத்த்ரய இதி மிலிதாத்| அத்ர ச யதோக்தைரேவ த்ரவ்யைர்பஸ்திர்தேயஃ; தேந நேதரபஸ்திந்யாயேநாநுக்தகல்காதிகல்பநா; யத்ர நியதமாநத்ரவ்யவிபாகேந பஸ்த்யபிதாநஂ, தத்ர ஸாமாந்யபஸ்தித்ரவ்யமாநாநவகாஶஃ; யத்ர த்வேகதேஶகதநஂ, தத்ர நிரூஹயோகிதயோக்தத்ரவ்யமாநாதிகாரஃ; ஸைந்தவப்ரவேஶஸ்த்வத்யாஜ்ய ஏவ| பில்வாதிமூலஂ தஶமூலம்| ஸ வாதநுதிதி ஸ பஸ்திர்வாதஂ ஹந்தீதி||௪-௬||
Adhikarana 4 (7) · Śloka 7
ஸைந்தவார்தாக்ஷ ஏகைகஃ க்ஷௌத்ரதைலபயோகதாத்| ப்ரஸதோ ஹபுஷாகர்ஷோ நிரூஹஃ ஶுக்ரகத் பரம்||௭||
सैन्धवार्धाक्ष एकैकः क्षौद्रतैलपयोघृतात्| प्रसृतो हपुषाकर्षो निरूहः शुक्रकृत् परम्||७||
🔊 Audio coming soon
ஹபுஷாகர்ஷஃ||௭||
Adhikarana 5 (8) · Śloka 9
படோலநிம்பபூநிம்பராஸ்நாஸப்தச்சதாம்பஸஃ| சத்வாரஃ ப்ரஸதா ஏகோ கதாத் ஸர்ஷபகல்கிதஃ||௮|| நிரூஹஃ பஞ்சதிக்தோऽயஂ மேஹாபிஷ்யந்தகுஷ்டநுத் |௯|
पटोलनिम्बभूनिम्बरास्नासप्तच्छदाम्भसः| चत्वारः प्रसृता एको घृतात् सर्षपकल्कितः||८|| निरूहः पञ्चतिक्तोऽयं मेहाभिष्यन्दकुष्ठनुत् |९|
🔊 Audio coming soon
படோலேத்யாதௌ அம்பஸஃ இதி க்வாதாத்| ஸர்ஷபகல்கித இதி அத்ர யத்யபி கல்கமாநஂ நோக்தஂ, ததாऽபி த்வாதஶப்ரஸதே நிரூஹே த்விபலகல்கஸ்ய விஹிதத்வாதிஹ பஞ்சப்ரஸதே ததநுஸாராத் ஷட்பாகோநஂ பலஂ பவதி; ஏவமந்யத்ராப்யநுக்தமாநகல்கவ்யவஸ்தா||௮||-
Adhikarana 6 (10) · Śloka 10
விடங்கத்ரிபலாஶிக்ருபலமுஸ்தாகுபர்ணிஜாத்||௯|| கஷாயாத் ப்ரஸதாஃ பஞ்ச தைலாதேகோ விமத்ய தாந்| விடங்கபிப்பலீகல்கோ நிரூஹஃ க்ரிமிநாஶநஃ||௧௦||
विडङ्गत्रिफलाशिग्रुफलमुस्ताखुपर्णिजात्||९|| कषायात् प्रसृताः पञ्च तैलादेको विमथ्य तान्| विडङ्गपिप्पलीकल्को निरूहः क्रिमिनाशनः||१०||
🔊 Audio coming soon
விடங்கேத்யாதௌ பலஂ மதநபலம்| ஆகுபர்ணீ தந்தீ||௧௦||
Adhikarana 7 (11-12) · Śloka 12
பயஸ்யேக்ஷுஸ்திராராஸ்நாவிதாரீக்ஷௌத்ரஸர்பிஷாம்| ஏகைகஃ ப்ரஸதோ பஸ்திஃ கஷ்ணாகல்கோ வஷத்வகத்||௧௧|| சத்வாரஸ்தைலகோமூத்ரததிமண்டாம்லகாஞ்ஜிகாத்| ப்ரஸதாஃ ஸர்ஷபைஃ கல்கைர்விட்ஸங்காநாஹபேதநஃ ||௧௨||
पयस्येक्षुस्थिरारास्नाविदारीक्षौद्रसर्पिषाम्| एकैकः प्रसृतो बस्तिः कृष्णाकल्को वृषत्वकृत्||११|| चत्वारस्तैलगोमूत्रदधिमण्डाम्लकाञ्जिकात्| प्रसृताः सर्षपैः कल्कैर्विट्सङ्गानाहभेदनः ||१२||
🔊 Audio coming soon
பயஸ்யேத்யாதௌ யத்யபி பயஸ்யாதீநாஂ க்வாதோ ந ஶ்ரூயதே, ததாऽபி த்ரவாந்தரைஃ ஸமமேகைகப்ரஸதவிதாநாத் ப்ரத்யேகஂ பயஸ்யாதிக்வாதஸ்ய ப்ரஸதமாநத்வம்| வஷத்வகதிதி ஶுக்ரவத்திகத்||௧௧-௧௨||
Adhikarana 8 (13-14) · Śloka 14
ஶ்வதஂஷ்ட்ராஶ்மபிதேரண்டரஸாத்தைலாத் ஸுராஸவாத்| ப்ரஸதாஃ பஞ்ச யஷ்ட்யாஹ்வகௌந்தீமாகதிகாஸிதாஃ||௧௩|| கல்கஃ ஸ்யாந்மூத்ரகச்ச்ரே து ஸாநாஹே பஸ்திருத்தமஃ| ஏதே ஸலவணாஃ கோஷ்ணா நிரூஹாஃ ப்ரஸதைர்நவ||௧௪||
श्वदंष्ट्राश्मभिदेरण्डरसात्तैलात् सुरासवात्| प्रसृताः पञ्च यष्ट्याह्वकौन्तीमागधिकासिताः||१३|| कल्कः स्यान्मूत्रकृच्छ्रे तु सानाहे बस्तिरुत्तमः| एते सलवणाः कोष्णा निरूहाः प्रसृतैर्नव||१४||
🔊 Audio coming soon
ஶ்வதஂஷ்ட்ரேத்யாதௌ ஶ்வதஂஷ்ட்ராதித்ரவ்யத்ரயக்வாதஸ்ய ப்ரத்யேகஂ ப்ரஸதமாநத்வம், ஏவஂ தைலஸுராஸவப்ரஸதாப்யாஂ ஸஹ பஞ்சப்ரஸதாஃ பூரணீயாஃ; ஸுராகத ஆஸவஃ ஸுராஸவஃ||௧௩-௧௪||
Adhikarana 9 (15) · Śloka 15
மதுபஸ்திஜடீபூதே தீக்ஷ்ணோऽந்யோ பஸ்திரிஷ்யதே| தீக்ஷ்ணைர்விகர்ஷிதே ஸ்வாது ப்ரத்யாஸ்தாபநமிஷ்யதே ||௧௫||
मृदुबस्तिजडीभूते तीक्ष्णोऽन्यो बस्तिरिष्यते| तीक्ष्णैर्विकर्षिते स्वादु प्रत्यास्थापनमिष्यते ||१५||
🔊 Audio coming soon
ஏததுக்தமதுபஸ்திப்ரயோகாநாமந்தே கர்தவ்யமாஹ- மத்வித்யாதி| ஸ்வாது ப்ரத்யாஸ்தாபநமிஷ்யத இத்யத்ர ஸ்வாது த்ராக்ஷாதித்ரவ்யகதம்| கேசித்ததஹரேவ ப்ரத்யாஸ்தாபநமிச்சந்தி| ஆஸ்தாபநஂ லக்ஷ்யீகத்ய தீயத இதி ப்ரத்யாஸ்தாபநம்||௧௫||
Adhikarana 10 (16-17) · Śloka 17
வாதோபஸஷ்டஸ்யோஷ்ணைஃ ஸ்யுர்குததாஹாதயோ யதி| த்ராக்ஷாம்புநா த்ரிவத்கல்கஂ தத்யாத்தோஷாநுலோமநம்||௧௬|| தத்தி பித்தஶகத்வாதாந் ஹத்வா தாஹாதிகாஞ்ஜயேத்| ஶுத்தஶ்சாபி பிபேச்சீதாஂ யவாகூஂ ஶர்கராயுதாம்||௧௭||
वातोपसृष्टस्योष्णैः स्युर्गुददाहादयो यदि| द्राक्षाम्बुना त्रिवृत्कल्कं दद्याद्दोषानुलोमनम्||१६|| तद्धि पित्तशकृद्वातान् हृत्वा दाहादिकाञ्जयेत्| शुद्धश्चापि पिबेच्छीतां यवागूं शर्करायुताम्||१७||
🔊 Audio coming soon
வாதோபஸஷ்டஸ்யேத்யாதௌ உஷ்ணைரிதி பஸ்திவிஶேஷணம்| தாஹாதயோ தாஹமோஹதடாதயோ வாதபித்தஜந்யாஃ| த்ராக்ஷாம்புநா த்ரிவத்பாநஸ்ய தாஹாதிகாரகே பித்தே வாதே ச ஹிதத்வஂ தர்ஶயந்நாஹ- தத்தீத்யாதி||௧௬-௧௭||
Adhikarana 11 (18) · Śloka 18
அதவாऽதிவிரிக்தஃ ஸ்யாத் க்ஷீணவிட்கஃ ஸ பக்ஷயேத்| மாஷயூஷேண குல்மாஷாந் பிபேந்மத்வதவா ஸுராம்||௧௮||
अथवाऽतिविरिक्तः स्यात् क्षीणविट्कः स भक्षयेत्| माषयूषेण कुल्माषान् पिबेन्मध्वथवा सुराम्||१८||
🔊 Audio coming soon
குல்மாஷா இதி அர்தஸ்விந்நயவாதிமயா பக்ஷ்யாஃ||௧௮||
Adhikarana 12 (19) · Śloka 19
ஸாமஂ சேத் குணபஂ ஶூலைருபவிஶேதரோசகீ| ஸ கநாதிவிஷாகுஷ்டநததாருவசாஃ பிபேத்||௧௯||
सामं चेत् कुणपं शूलैरुपविशेदरोचकी| स घनातिविषाकुष्ठनतदारुवचाः पिबेत्||१९||
🔊 Audio coming soon
பஸ்திமித்யாப்ரயோகோதீரிதாநாமதீஸாரபேதாநாஂ சிகித்ஸிதமாஹ- ஸாமஂ சேதித்யாதி| ஸாமஂ யதா ஸ்யாத் ததோபவிஶேதிதி; தேந மலாதிவ்யதிரிக்தாமமாத்ரோபவேஶரூபோऽயமதீஸாரஃ கேவலாமஶகத்வாதரக்தபித்தகபஜந்யாநாமிஹ ஷண்ணாமதீஸாராணாஂ வக்தவ்யாநாஂ ப்ரதம உக்தோ பவதி| குணபமிதி ஶவகந்தம்| ஶூலைஃ ‘யுக்த’ இதி ஶேஷஃ| கநஂ முஸ்தகம்||௧௯||
Adhikarana 13 (20) · Śloka 20
ஶகத்வாதமஸக் பித்தஂ கபஂ வா யோऽதிஸார்யதே| பக்வஂ , தத்ர ஸ்வவர்கீயைர்பஸ்திஃ ஶ்ரேஷ்டஂ பிஷக்ஜிதம்||௨௦||
शकृद्वातमसृक् पित्तं कफं वा योऽतिसार्यते| पक्वं , तत्र स्ववर्गीयैर्बस्तिः श्रेष्ठं भिषग्जितम्||२०||
🔊 Audio coming soon
கேவலஶகதாதிஜந்யாஂஶ்சாதிஸாராநாஹ- ஶகத்வாதமித்யாதி| பக்வமிதி நிராமம்| ஆமஶப்தேநேஹாக்நிதௌர்பல்யாதவிபக்வாஹாரரஸ ஏவ கோஷ்டோபலேபக ஆமோ கஹ்யதே; யதுக்தமந்யத்ர- “ஆமாஶயஸ்தஃ காயாக்நேர்தௌர்பல்யாதவிபாசிதஃ| ஆத்ய ஆஹாரதாதுர்யஃ ஸ ஆம இதி ஸஞ்ஜ்ஞிதஃ” இதி| ஸ்வவர்கீயைரிதி புரீஷஸங்க்ரஹணவாதக்நஶோணிதாஸ்தாபநபித்தகபஹரபேஷஜவர்கைஃ; கிஂவா உத்தரத்ர ப்ரத்யேகஂ ஶகதாதிவக்ஷ்யமாணபேஷஜைஃ||௨௦||
Adhikarana 14 (21) · Śloka 21
ஷண்ணாமேஷாஂ த்விஸஂஸர்காத் த்ரிஂஶத்பேதா பவந்தி து| கேவலைஃ ஸஹ ஷட்த்ரிஂஶத்வித்யாத் ஸோபத்ரவாநபி||௨௧||
षण्णामेषां द्विसंसर्गात् त्रिंशद्भेदा भवन्ति तु| केवलैः सह षट्त्रिंशद्विद्यात् सोपद्रवानपि||२१||
🔊 Audio coming soon
அதீஸாரபேதாநாஹ- ஷண்ணாமித்யாதி| ஏஷாமிதி ஏததபிஹிதாநாம்| அந்யே து பஸ்திவிப்ரஂஶஜாஃ ஷட்ஸங்க்யா பவந்தீதி வதந்தி; பூர்வவ்யாக்யாநமேவ ஸாது||௨௧||
Adhikarana 15 (22) · Śloka 22
ஶூலப்ரவாஹிகாத்மாநபரிகர்த்யருசிஜ்வராந்| தஷ்ணோஷ்ணதாஹமூர்ச்சாதீஂஶ்சைஷாஂ வித்யாதுபத்ரவாந்||௨௨||
शूलप्रवाहिकाध्मानपरिकर्त्यरुचिज्वरान्| तृष्णोष्णदाहमूर्च्छादींश्चैषां विद्यादुपद्रवान्||२२||
🔊 Audio coming soon
உபத்ரவாநேஷாமாஹ- ஶூலேத்யாதி||௨௨||
Adhikarana 16 (23) · Śloka 23
தத்ராமேऽந்தரபாநஂ ஸ்யாத் வ்யோஷாம்லலவணைர்யுதம்| பாசநஂ ஶஸ்யதே பஸ்திராமே ஹி ப்ரதிஷித்யதே||௨௩||
तत्रामेऽन्तरपानं स्यात् व्योषाम्ललवणैर्युतम्| पाचनं शस्यते बस्तिरामे हि प्रतिषिध्यते||२३||
🔊 Audio coming soon
யதோக்தாதீஸாரேஷு சிகித்ஸாமாஹ- தத்ராமே இத்யாதி| அந்தரபாநஂ பாசநமாஹுஃ| பாசநமித்யநேந சேஹ பூர்வஂ ‘ஸ கநாதிவிஷா’ இத்யாத்யுக்தஂ பாசநஂ கஹ்யதே| வ்யோஷாம்லலவணைர்யுதமிதி வ்யோஷாம்லலவணயோகேந கதம்||௨௩||
Adhikarana 17 (24) · Śloka 24
வாதக்நைர்க்ராஹிவர்கீயைர்பஸ்திஃ ஶகதி ஶஸ்யதே|௨௪|
वातघ्नैर्ग्राहिवर्गीयैर्बस्तिः शकृति शस्यते|२४|
🔊 Audio coming soon
வாதக்நைரித்யாதௌ வாதக்நஂ தஶமூலஂ; க்ராஹிவர்கஶ்ச ஷட்விரேசநஶதாஶ்ரிதீயோக்த ஏவ| அத்ர ஜதூகர்ணஃ- “ஶகதி ஶோபக்நக்ராஹிபிர்பஸ்திஃ” இத்யாஹ; ஶோபக்நஂ ச தஶமூலமேவ|௨௪|
Adhikarana 18 (24) · Śloka 24
ஸ்வாத்வம்லலவணைஃ ஶஸ்தஃ ஸ்நேஹபஸ்திஃ ஸமீரணே||௨௪||
स्वाद्वम्ललवणैः शस्तः स्नेहबस्तिः समीरणे||२४||
🔊 Audio coming soon
ஸ்வாத்வம்லலவணைஃ ஶஸ்தஃ ஸ்நேஹபஸ்திரிதி ஸ்வாத்வம்லலவணத்ரவ்யஸாதிதஸ்நேஹகதமநுவாஸநமித்யர்தஃ| ஸமீரணே இதி கேவலவாதாதீஸாரே||௨௪||
Adhikarana 19 (25) · Śloka 25
ரக்தே ரக்தேந, பித்தே து கஷாயஸ்வாதுதிக்தகைஃ| ஸார்யமாணே கபே பஸ்திஃ கஷாயகடுதிக்தகைஃ||௨௫||
रक्ते रक्तेन, पित्ते तु कषायस्वादुतिक्तकैः| सार्यमाणे कफे बस्तिः कषायकटुतिक्तकैः||२५||
🔊 Audio coming soon
ரக்தே ரக்தேநேதி ஸரக்தேऽதீஸார்யமாணே ரக்தேந பஸ்திர்தேயஃ| பித்தே த்விதி பித்தேऽதீஸார்யமாணே கஷாயாதிகதோ பஸ்திரேவ||௨௫||
Adhikarana 20 (26-33) · Śloka 33
ஶகதா வாயுநா வாऽऽமே தேந வர்சஸ்யதாநிலே| ஸஂஸஷ்டேऽந்தரபாநஂ ஸ்யாத் வ்யோஷாம்லலவணைர்யுதம்||௨௬|| பித்தேநாமேऽஸஜா வாऽபி தயோராமேந வா புநஃ| ஸஂஸஷ்டயோர்பவேத் பாநஂ ஸவ்யோஷஸ்வாதுதிக்தகம்||௨௭|| ததாऽऽமே கபஸஂஸஷ்டே கஷாயவ்யோஷதிக்தகம்| ஆமேந து கபே வ்யோஷகஷாயலவணைர்யுதம்||௨௮|| வாதேந விஶி பித்தே வா விட்பித்தாப்யாஂ ததாऽநிலே| மதுராம்லகஷாயஃ ஸ்யாத் ஸஂஸஷ்டே பஸ்திருத்தமஃ||௨௯|| ஶகச்சோணிதயோஃ பித்தஶகதோ ரக்தபித்தயோஃ| பஸ்திரந்யோந்யஸஂஸர்கே கஷாயஸ்வாதுதிக்தகஃ||௩௦|| கபேந விஶி பித்தே வா கபே விட்பித்தஶோணிதைஃ| வ்யோஷதிக்தகஷாயஃ ஸ்யாத் ஸஂஸஷ்டே பஸ்திருத்தமஃ||௩௧|| ஸ்யாத்பஸ்திர்வ்யோஷதிக்தாம்லஃ ஸஂஸஷ்டே வாயுநா கபே| மதுரவ்யோஷதிக்தஸ்து ரக்தே கபவிமூர்ச்சிதே||௩௨|| மாருதே கபஸஂஸஷ்டே வ்யோஷாம்லலவணோ பவேத்| பஸ்திர்வாதேந பித்தே து கார்யஃ ஸ்வாத்வம்லதிக்தகஃ||௩௩||
शकृता वायुना वाऽऽमे तेन वर्चस्यथानिले| संसृष्टेऽन्तरपानं स्याद् व्योषाम्ललवणैर्युतम्||२६|| पित्तेनामेऽसृजा वाऽपि तयोरामेन वा पुनः| संसृष्टयोर्भवेत् पानं सव्योषस्वादुतिक्तकम्||२७|| तथाऽऽमे कफसंसृष्टे कषायव्योषतिक्तकम्| आमेन तु कफे व्योषकषायलवणैर्युतम्||२८|| वातेन विशि पित्ते वा विट्पित्ताभ्यां तथाऽनिले| मधुराम्लकषायः स्यात् संसृष्टे बस्तिरुत्तमः||२९|| शकृच्छोणितयोः पित्तशकृतो रक्तपित्तयोः| बस्तिरन्योन्यसंसर्गे कषायस्वादुतिक्तकः||३०|| कफेन विशि पित्ते वा कफे विट्पित्तशोणितैः| व्योषतिक्तकषायः स्यात् संसृष्टे बस्तिरुत्तमः||३१|| स्याद्बस्तिर्व्योषतिक्ताम्लः संसृष्टे वायुना कफे| मधुरव्योषतिक्तस्तु रक्ते कफविमूर्च्छिते||३२|| मारुते कफसंसृष्टे व्योषाम्ललवणो भवेत्| बस्तिर्वातेन पित्ते तु कार्यः स्वाद्वम्लतिक्तकः||३३||
🔊 Audio coming soon
ஸஂஸர்கே சிகித்ஸாமாஹ- ஶகதேத்யாதி| ஶகதாऽऽமே ப்ரதாநே ஸஂஸஷ்டே, ததா வாயுநா வாऽऽமே ஸஂஸஷ்டே; தேநேத்யாமேநாப்ரதாநேந வர்சஸி அநிலே ச பதக் ஸஂஸஷ்டே, அத்ர தேநேதி பூர்வவத்வ்யாக்யேயம்| அத்ர ஸஂஸஷ்டேஷு ததீயாநிர்திஷ்டமல்பமாநதயாऽப்ரதாநஂ, ஸப்தமீநிர்திஷ்டஂ பஹுமாநத்வாத் ப்ரதாநஂ ஜ்ஞேயம்| தயோரிதி பித்தாஸஜோஃ| ஸஂஸஷ்டயோரிதி ஏகமாநேந யுக்தயோஃ| கபே வ்யோஷகஷாயலவணைர்யுதமித்யந்தஂ யாவத் ‘அந்தரபாநஂ’ இத்யநுவர்ததே| வாதேந விஶீத்யாதௌ மதுராம்லகஷாயோ பஸ்திரிதி மதுராதித்ரவ்யக்வாதாதிகதோ பஸ்திர்தேய இத்யர்தஃ| ஶகச்சோணிதயோரித்யாதௌ அந்யோந்யஸஂஸர்கே ஸதி ஶகதா ஶோணிதே ஶோணிதேந வா ஶகதி ஸஂஸஷ்டே; ஏவஂ பித்தஶகதோஃ ரக்தபித்தயோஶ்ச த்விவிதஃ ஸஂஸர்கோ வ்யாக்யேயஃ| விட்பித்தஶோணிதைரிதி ப்ரத்யேகஂ விடாதிபிஃ கபே ஸஂஸஷ்டே| கபவிமூர்ச்சிதே இதி கபேநாப்ரதாநேந ஸஂஸஷ்டே இத்யர்தஃ||௨௬-௩௩||
Adhikarana 21 (34) · Śloka 34
த்ரிசதுஃபஞ்சஸஂஸர்காநேவமேவ விகல்பயேத்| யுக்திஶ்சைஷாதிஸாரோக்தா ஸர்வரோகேஷ்வபி ஸ்மதா||௩௪||
त्रिचतुःपञ्चसंसर्गानेवमेव विकल्पयेत्| युक्तिश्चैषातिसारोक्ता सर्वरोगेष्वपि स्मृता||३४||
🔊 Audio coming soon
அநுக்தஸஂஸர்கசிகித்ஸாஂ ஸூத்ரயந்நாஹ- த்ரிசதுரித்யாதி| த்ரிசதுஃபஞ்சஸஂஸர்காநிதி ஆமாதீநாஂ த்ரிக-சதுஷ்க-பஞ்சகரூபாந் ஸஂஸர்காந்| ஏவமேவ விகல்பயேதிதி ப்ரதாநாதிமேலகேந விகல்பயேத், ததா பேஷஜமபி தேஷாஂ யதோக்தபேஷஜாநுஸாரேண கல்பயேதித்யர்தஃ| ஏதே ச பேதா லிக்யமாநா அதிபஹுப்ரபேததயா க்ரந்தகௌரவமாபாதயந்தி, ஸ்வயஂ ச புத்திமதா ஸுகரவிபாகா ஏவேதி ந லிக்யந்தே| ஏவமாதிஸஂஸர்ககதஂ ரோகபேதமந்யத்ராபி புத்த்யா கர்தவ்யதயாऽதிதிஶந்நாஹ- ஸர்வரோகேஷ்வபி ஸ்மதேதி| இயஂ வ்யவஸ்தா ஸர்வரோகேஷ்வேவயதாஸம்பவமாசார்யாநுமதேத்யர்தஃ| தத்ர க்ரஹணீகதே யத்ர து ஷடப்யாமாதயஃ ஸம்பவந்தி, தத்ரைவஂ ஸஂஸர்காஃ ப்ரகல்ப்யந்தே; யத்ர ச த்ரயோதோஷாஃ ஸம்பவந்தி, ஶோணிதேந வா ஸமஂ சத்வாரஃ, தத்ர தேஷாமேவ பரஸ்பரஸஂஸர்கோ பேஷஜவிபாகார்தஂ கல்பநீயஃ||௩௪||
Adhikarana 22 (35) · Śloka 35
யுகபத் ஷட்ரஸஂ ஷண்ணாஂ ஸஂஸர்கே பாசநஂ பவேத் | நிராமாணாஂ து பஞ்சாநாஂ பஸ்திஃ ஷாட்ரஸிகோ மதஃ||௩௫||
युगपत् षड्रसं षण्णां संसर्गे पाचनं भवेत् | निरामाणां तु पञ्चानां बस्तिः षाड्रसिको मतः||३५||
🔊 Audio coming soon
ஆமாதிஷட்கஸமுதயரூபஸஂஸர்கே கார்யமாஹ- யுகபதித்யாதி| யுகபதிதி ஏகதைவ மிலிதாநாஂ ஷண்ணாமிதி யாவத்| ஷட்ரஸமிதி மிலிதஷட்ரஸகதம்| நிராமாணாமிதி ஆமவர்ஜிதாநாஂ ஶகதாதீநாஂ பஞ்சாநாம்| ஷாட்ரஸிக இதி ஷட்ரஸமேலகேந கதஃ||௩௫||
Adhikarana 23 (36-42) · Śloka 42
உதும்பரஶலாடூநி ஜம்ப்வாம்ரோதும்பரத்வசஃ| ஶங்கஂ ஸர்ஜரஸஂ லாக்ஷாஂ கர்தமஂ ச பலாஂஶிகம்||௩௬|| பிஷ்ட்வா தைஃ ஸர்பிஷஃ ப்ரஸ்தஂ க்ஷீரத்விகுணிதஂ பசேத்| அதீஸாரேஷு ஸர்வேஷு பேயமேதத்யதாபலம்||௩௭|| கச்சுராதாதகீபில்வஸமங்காரக்தஶாலிபிஃ| மஸூராஶ்வத்தஶுங்கைஶ்ச யவாகூஃ ஸ்யாஜ்ஜலே ஶதைஃ||௩௮|| பாலோதும்பரகட்வங்கஸமங்காப்லக்ஷபல்லவைஃ | மஸூரதாதகீபுஷ்பபலாபிஶ்ச ததா பவேத்||௩௯|| ஸ்திராதீநாஂ பலாதீநாமிக்ஷ்வாதீநாமதாபி வா| க்வாதேஷு ஸமஸூராணாஂ யவாக்வஃ ஸ்யுஃ பதக் பதக்||௪௦|| கச்சுராமூலஶால்யாதிதண்டுலைருபஸாதிதாஃ| ததிதக்ராரநாலாம்லக்ஷீரேஷ்விக்ஷுரஸேऽபி வா||௪௧|| ஶீதாஃ ஸஶர்கராக்ஷௌத்ராஃ ஸர்வாதிஸாரநாஶநாஃ| ஸஸர்பிர்மரிசாஜாஜ்யோ மதுரா லவணாஃ ஶிவாஃ||௪௨||
उदुम्बरशलाटूनि जम्ब्वाम्रोदुम्बरत्वचः| शङ्खं सर्जरसं लाक्षां कर्दमं च पलांशिकम्||३६|| पिष्ट्वा तैः सर्पिषः प्रस्थं क्षीरद्विगुणितं पचेत्| अतीसारेषु सर्वेषु पेयमेतद्यथाबलम्||३७|| कच्छुराधातकीबिल्वसमङ्गारक्तशालिभिः| मसूराश्वत्थशुङ्गैश्च यवागूः स्याज्जले शृतैः||३८|| बालोदुम्बरकट्वङ्गसमङ्गाप्लक्षपल्लवैः | मसूरधातकीपुष्पबलाभिश्च तथा भवेत्||३९|| स्थिरादीनां बलादीनामिक्ष्वादीनामथापि वा| क्वाथेषु समसूराणां यवाग्वः स्युः पृथक् पृथक्||४०|| कच्छुरामूलशाल्यादितण्डुलैरुपसाधिताः| दधितक्रारनालाम्लक्षीरेष्विक्षुरसेऽपि वा||४१|| शीताः सशर्कराक्षौद्राः सर्वातिसारनाशनाः| ससर्पिर्मरिचाजाज्यो मधुरा लवणाः शिवाः||४२||
🔊 Audio coming soon
ஸர்வாதீஸாரஸாதாரணஂ பேஷஜமாஹ- உதும்பரேத்யாதி| ‘ரக்தஶாலிபிஃ’ இத்யத்ர ‘ரக்தமூலிபிஃ’ இதி பாடே ‘ரக்தமூலீ ரக்தைரண்டம்’ இத்யபரே| ஜலே ஶதைரிதி ஷடங்கவிதாநேந ஜலே ஶதைஃ| பாலோதும்பரம் உதும்பரஶலாடு| பவேதிதி யவாகூர்பவேத்| இக்ஷ்வாதீநாமிதி தணபஞ்சமூலபடிதாநாஂ ஶரவர்ஜிதாநாமிக்ஷுகுஶகாஶஶாலிமூலாநாம்| ஶால்யாதிதண்டுலைரிதி ரக்தஶாலிகலமாதிதண்டுலைஃ| தத்யாதிபிரத்ர ஜலஸ்தாநீயைர்யவாகூஃ ஸாதநீயா||௩௬-௪௨||
Adhikarana 24 (43-45) · Śloka 45
பவந்தி சாத்ர ஶ்லோகாஃ- ஸ்நிக்தாம்லலவணமதுரஂ பாநஂ பஸ்திஶ்ச மாருதே கோஷ்ணஃ| ஶீதஂ திக்தகஷாயஂ மதுரஂ பித்தே ச ரக்தே ச||௪௩|| திக்தோஷ்ணகஷாயகடுஶ்லேஷ்மணி ஸங்க்ராஹி வாதநுச்சகதி| பாசநமாமே பாநஂ பிச்சாஸக்பஸ்தயோ ரக்தே||௪௪|| அதிஸாரஂ ப்ரத்யுக்தஂ மிஶ்ரஂ த்வந்த்வாதியோகஜேஷ்வபி ச| தத்ரோத்ரேகவிஶேஷாத்தோஷேஷூபக்ரமஃ கார்யஃ||௪௫||
भवन्ति चात्र श्लोकाः- स्निग्धाम्ललवणमधुरं पानं बस्तिश्च मारुते कोष्णः| शीतं तिक्तकषायं मधुरं पित्ते च रक्ते च||४३|| तिक्तोष्णकषायकटुश्लेष्मणि सङ्ग्राहि वातनुच्छकृति| पाचनमामे पानं पिच्छासृग्बस्तयो रक्ते||४४|| अतिसारं प्रत्युक्तं मिश्रं द्वन्द्वादियोगजेष्वपि च| तत्रोद्रेकविशेषाद्दोषेषूपक्रमः कार्यः||४५||
🔊 Audio coming soon
ப்ரபஞ்சோக்தஂ பேஷஜஂ ஸங்க்ரஹேணாபிததாதி- பவந்தி சாத்ரேத்யாதி| பாநமிதி பாசநபாநம்| பஸ்திஶ்சேதி ஸ்நிக்தாம்லலவணமதுர ஏவ பஸ்திஃ| மாருதே இதி மாருதாதிஸாரே; ஏவமந்யத்ராபி பித்தே இத்யாதௌ பித்தாதிஜாதிஸாரே இதி ஜ்ஞேயம்| ஸங்க்ராஹி வாதநுதித்யத்ர ‘பேஷஜஂ’ இதி ஶேஷஃ; தச்ச பேஷஜஂ யதோக்தபஸ்த்யாதிரூபமேவ| பாசநமாமே பாநமிதி பாசநகநாதிவிஷாதித்ரவ்யகதஂ பாநமித்யர்தஃ| பிச்சாபஸ்தயோऽஸக்பஸ்தயஶ்சேதி பிச்சாஸக்பஸ்தயஃ| உக்தமிதி ஸாக்ஷாததிதேஶேந ச த்ரிகாதிஸஂஸர்கே ப்ரோக்தம்| மிஶ்ரமிதி ஏததேவ ப்ரத்யேகஂ மிஶ்ரீகதம்| த்வந்த்வாதியோகஜேஷ்விதி த்ரிசதுஷ்காதிஸஂஸர்கஜேऽதிஸாரே| தத்ரோத்ரேகாதிவிஶேஷாதிதி ஸஂஸர்க ஏவ பலாபலவிஶேஷாதுபக்ரமஸ்யாபி விஶேஷோ பவதி| ஏததேவ பலாபேக்ஷஂ பஹுதுர்பலாऽப்ரத்யநீகஂ பஸ்த்யேகபேஷஜமிதி ஶேஷஃ(?)||௪௩-௪௫||
Adhikarana 25 (46) · Śloka 46
தத்ர ஶ்லோகஃ- ப்ராஸதிகாஃ ஸவ்யாபத்க்ரியா நிரூஹாஸ்ததாऽதிஸாரஹிதாஃ| ரஸகல்பகதயவாக்வஶ்சோக்தா குருணா ப்ரஸதஸித்தௌ||௪௬||
तत्र श्लोकः- प्रासृतिकाः सव्यापत्क्रिया निरूहास्तथाऽतिसारहिताः| रसकल्पघृतयवाग्वश्चोक्ता गुरुणा प्रसृतसिद्धौ||४६||
🔊 Audio coming soon
ப்ராஸதிகா இத்யாத்யத்யாயார்தஸங்க்ரஹஃ| ஸவ்யாபத்க்ரியா இதி வ்யாபதஶ்ச மதுபஸ்திகதஜாட்யாதிகா உக்தாஃ, ததா க்ரியாஶ்ச தாஸாமேவ வ்யாபதாமுக்தாஃ| நிரூஹாஶ்சாதிஸாரசிகித்ஸிதே ப்ரோக்தாஃ| ரஸகல்பஶ்சாதீஸாரேஷு ரஸோத்தேஶசிகித்ஸயா கதஃ| கதஂ சோதும்பரேத்யாதிநோக்தம்||௪௬||
Adhikarana puShpikA · Śloka 8
இத்யக்நிவேஶகதே தந்த்ரே சரகப்ரதிஸஂஸ்கதேऽப்ராப்தே தடபலஸம்பூரிதே ஸித்திஸ்தாநே ப்ராஸதயோகீயஸித்திர்நாமாஷ்டமோऽத்யாயஃ ||௮||
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृतेऽप्राप्ते दृढबलसम्पूरिते सिद्धिस्थाने प्रासृतयोगीयसिद्धिर्नामाष्टमोऽध्यायः ||८||
🔊 Audio coming soon
இதி ஶ்ரீசக்ரபாணிதத்தப்ரணீதாயாமாயுர்வேததீபிகாயாஂ சரகதாத்பர்யடீகாயாஂ ஸித்திஸ்தாநே ப்ராஸதயோகீயஸித்திர்நாமாஷ்டமோऽத்யாயஃ||௮||