Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
அதாதோऽத்யயநஸம்ப்ரதாநீயமத்யாயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧||
யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||
View original
अथातोऽध्ययनसम्प्रदानीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१||
यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
அதாத இத்யாதி| அதீயத இத்யத்யயநஂ ஶாஸ்த்ரம்| ஸம்யக் ப்ரவிபஜ்ய தாநஂ ஸம்ப்ரதாநம்||௧-௨||
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
ப்ராகபிஹிதஂ ஸவிஂஶமத்யாயஶதஂ பஞ்சஸு ஸ்தாநேஷு |
தத்ர ஸூத்ரஸ்தாநமத்யாயாஃ ஷட்சத்வாரிஂஶத், ஷோடஶ நிதாநாநி, தஶ ஶாரீராணி, சத்வாரிஂஶச்சிகித்ஸிதாநி, அஷ்டௌ கல்பாஃ, ததுத்தரஂ ஷட்ஷஷ்டிஃ ||௩||
View original
प्रागभिहितं सविंशमध्यायशतं पञ्चसु स्थानेषु |
तत्र सूत्रस्थानमध्यायाः षट्चत्वारिंशत्, षोडश निदानानि, दश शारीराणि, चत्वारिंशच्चिकित्सितानि, अष्टौ कल्पाः, तदुत्तरं षट्षष्टिः ||३||
அவிபக்தமத்யயநஂ தாதுமஶக்யம், அதஸ்தத்விபாகாயாஹ- ப்ராகித்யாதி| அஸ்ய ச வாக்யஸ்யார்த ஆத்யாத்யாயே உக்தஃ| ப்ரதிஸ்தாநமத்யாயாந் ஸங்க்யாதுமாஹ- தத்ரேத்யாதி||௩||
Adhikarana 3 (4-12) · Śloka 12
வேதோத்பத்திஃ ஶிஷ்யநயஸ்ததாऽத்யயநதாநிகஃ |
ப்ரபாஷணாக்ரஹரணாவதுசர்யாऽத யாந்த்ரிகஃ ||௪||
ஶஸ்த்ராவசாரணஂ யோக்யா விஶிகா க்ஷாரகல்பநம் |
அக்நிகர்ம ஜலௌகாக்யோ ஹ்யத்யாயோ ரக்தவர்ணநம் ||௫||
தோஷதாதுமலாத்யாநாஂ விஜ்ஞாநாத்யாய ஏவ ச |
கர்ணவ்யதாமபக்வைஷாவாலேபோ வ்ரண்யுபாஸநம் ||௬||
ஹிதாஹிதோ வ்ரணப்ரஶ்நோ வ்ரணாஸ்ராவஶ்ச யஃ பதக் |
கத்யாகத்யவிதிர்வ்யாதிஸமுத்தேஶீய ஏவ ச ||௭||
விநிஶ்சயஃ ஶஸ்த்ரவிதௌ ப்ரநஷ்டஜ்ஞாநிகஸ்ததா |
ஶல்யோத்ததிர்வ்ரணஜ்ஞாநஂ தூதஸ்வப்நநிதர்ஶநம் ||௮||
பஞ்சேந்த்ரியஂ ததா சாயா ஸ்வபாவாத்வைகதஂ ததா |
அவாரணோ யுக்தஸேநீய ஆதுரக்ரமபூமிகௌ ||௯||
மிஶ்ரகாக்யோ த்ரவ்யகணஃ ஸஂஶுத்தௌ ஶமநே ச யஃ |
த்ரவ்யாதீநாஂ ச விஜ்ஞாநஂ விஶேஷோ த்ரவ்யகோऽபரஃ ||௧௦||
ரஸஜ்ஞாநஂ வமநார்தமத்யாயோ ரேசநாய ச |
த்ரவத்ரவ்யவிதிஸ்தத்வதந்நபாநவிதிஸ்ததா ||௧௧||
ஸூசநாத் ஸூத்ரணாச்சைவ ஸவநாச்சார்தஸந்ததேஃ |
ஷட்சத்வாரிஂஶதத்யாயஂ ஸூத்ரஸ்தாநஂ ப்ரசக்ஷதே ||௧௨||
View original
वेदोत्पत्तिः शिष्यनयस्तथाऽध्ययनदानिकः |
प्रभाषणाग्रहरणावृतुचर्याऽथ यान्त्रिकः ||४||
शस्त्रावचारणं योग्या विशिखा क्षारकल्पनम् |
अग्निकर्म जलौकाख्यो ह्यध्यायो रक्तवर्णनम् ||५||
दोषधातुमलाद्यानां विज्ञानाध्याय एव च |
कर्णव्यधामपक्वैषावालेपो व्रण्युपासनम् ||६||
हिताहितो व्रणप्रश्नो व्रणास्रावश्च यः पृथक् |
कृत्याकृत्यविधिर्व्याधिसमुद्देशीय एव च ||७||
विनिश्चयः शस्त्रविधौ प्रनष्टज्ञानिकस्तथा |
शल्योद्धृतिर्व्रणज्ञानं दूतस्वप्ननिदर्शनम् ||८||
पञ्चेन्द्रियं तथा छाया स्वभावाद्वैकृतं तथा |
अवारणो युक्तसेनीय आतुरक्रमभूमिकौ ||९||
मिश्रकाख्यो द्रव्यगणः संशुद्धौ शमने च यः |
द्रव्यादीनां च विज्ञानं विशेषो द्रव्यगोऽपरः ||१०||
रसज्ञानं वमनार्थमध्यायो रेचनाय च |
द्रवद्रव्यविधिस्तद्वदन्नपानविधिस्तथा ||११||
सूचनात् सूत्रणाच्चैव सवनाच्चार्थसन्ततेः |
षट्चत्वारिंशदध्यायं सूत्रस्थानं प्रचक्षते ||१२||
ப்ரதிஸ்தாநோக்தாநாமத்யாயாநாஂ நாமாநி நிர்தேஷ்டுமாஹ- வேதோத்பத்திரித்யாதி| ஶிஷ்யநயஃ ஶிஷ்யோபநயநீயஃ| அத்யயநதாநிகஃ அத்யயநஸம்ப்ரதாநீயஃ| ப்ரபாஷணஃ ப்ரபாஷணீயஃ| அக்ரஹரணஃ அக்ரோபஹரணீயஃ| துசர்யா துசர்யாத்யாயஃ| யாந்த்ரிகஃ யந்த்ரவிதிஃ| ஶஸ்த்ராவசாரணஃ ஶஸ்த்ராவசாரணீயஃ| யோக்யா யோக்யாஸூத்ரீயஃ| விஶிகா விஶிகாநுப்ரவேஶநீயஃ| க்ஷாரகல்பநஂ க்ஷாரபாகவிதிஃ| அக்நிகர்ம அக்நிகர்மவிதிஃ| ஜலௌகாக்யஃ ஜலௌகோவசாரணீயஃ| அத்யாயோ ரக்தவர்ணநஂ ஶோணிதவர்ணநீயோऽத்யாயஃ| தோஷதாதுமலாத்யாநாஂ விஜ்ஞாநாத்யாயஃ தோஷதாதுமலக்ஷயவத்திவிஜ்ஞாநீயஃ| கர்ணவ்யதஃ கர்ணவ்யதபந்தவிதிஃ| ஆமபக்வைஷஃ ஆமபக்வைஷணீயஃ| ஆலேபஃ வ்ரணாலேபநபந்தவிதிஃ| வ்ரண்யுபாஸநஂ வ்ரணிதோபாஸநீயஃ| ஹிதாஹிதஃ ஹிதாஹிதீயாத்யாயஃ| வ்ரணாஸ்ராவஃ வ்ரணாஸ்ராவவிஜ்ஞாநீயஃ| விநிஶ்சயஃ ஶஸ்த்ரவிதௌ அஷ்டவிதஶஸ்த்ரகர்மீயஃ| ப்ரநஷ்டஜ்ஞாநிகஃ ப்ரநஷ்டஶல்யவிஜ்ஞாநீயஃ| ஶல்யோத்ததிஃ ஶல்யாபநயநீயஃ| வ்ரணஜ்ஞாநஂ விபரீதாவிபரீதவ்ரணவிஜ்ஞாநீயஃ| தூதஸ்வப்நநிதர்ஶநஂ விபரீதாவிபரீததூதஸ்வப்நநிதர்ஶநீயஃ| பஞ்சேந்த்ரியஂ பஞ்சேந்த்ரியார்தவிப்ரதிபத்திஃ| சாயா சாயாவிப்ரதிபத்திஃ| ஸ்வபாவாத்வைகதஂ ஸ்வபாவவிப்ரதிபத்திஃ| அவாரணஃ அவாரணீயாத்யாயஃ| ஆதுரக்ரமஃ ஆதுரோபக்ரமணீயாத்யாயஃ| பூமிகோ பூமிப்ரவிபாகீயஃ| த்ரவ்யகணஃ த்ரவ்யஸங்க்ரஹணீயஃ| ஸஂஶுத்தௌ ஶமநே ச யஃ ஸஂஶோதநஸஂஶமநீயஃ| த்ரவ்யாதீநாஂ ச விஜ்ஞாநஂ த்ரவ்யகுணரஸவீர்யவிபாகவிஜ்ஞாநீயஃ| விஶேஷோ த்ரவ்யகோऽபரஃ த்ரவ்யவிஶேஷவிஜ்ஞாநீயஃ| ரஸஜ்ஞாநஂ ரஸவிஶேஷவிஜ்ஞாநீயஃ| வமநார்தமத்யாயஃ வமநத்ரவ்யவிகல்பவிஜ்ஞாநீயஃ| ரேசநாய ச விரேசநத்ரவ்யவிகல்பவிஜ்ஞாநீயஃ| ஶேஷாஸ்து நிர்திஷ்டநாமப்ரஸித்தா இதி நோக்தாஃ| ‘ஆதுரக்ரமமிஶ்ரகௌ’ இதி கேசித் படந்தி; தந்ந, யதஃ பூர்வநிபந்தகாரைரேஷ க்ரமோ நாங்கீகதஃ| ஸூத்ரஸ்தாநஸ்ய நிருக்திஂ கர்துமாஹ- ஸூசநாதிதி| ஸூசநாத் லேஶதோऽர்தப்ரகாஶநாத்| ஸூத்ரணாத் அர்தாநாஂ யதாஸ்தாநஂ நிவேஶநாத்| ஸவநாத் ஜநநாத்| அர்தஸந்ததேஃ அர்தஸமூஹஸ்ய| ஸூத்ரஸ்தாநமத்யாயாஃ ஷட்சத்வாரிஂஶதிதி ப்ராகேவ ஸங்க்யாநிர்தேஶாத் புநஃ ஷட்சத்வாரிஂஶதத்யாயஂ ஸூத்ரஸ்தாநமிதி ஸங்க்யாகரணஂ நியமார்தஂ; தேந த்ரவத்ரவ்யாந்நபாநிகாநாமுதககோரஸதைலாதிப்ரகரணாநாஂ ப்ரத்யேகமத்யாயத்வஂ நிராகதம்||௪-௧௨||
Adhikarana 4 (13-14) · Śloka 14
வாதவ்யாதிகமர்ஶாஂஸி ஸாஶ்மரிஶ்ச பகந்தரஃ |
குஷ்டமேஹோதரஂ மூடோ வித்ரதிஃ பரிஸர்பணம் ||௧௩||
க்ரந்திவத்திக்ஷுத்ரஶூகபக்நாஶ்ச முகரோகிகம் |
ஹேதுலக்ஷணநிர்தேஶாந்நிதாநாநீதி ஷோடஶ ||௧௪||
View original
वातव्याधिकमर्शांसि साश्मरिश्च भगन्दरः |
कुष्ठमेहोदरं मूढो विद्रधिः परिसर्पणम् ||१३||
ग्रन्थिवृद्धिक्षुद्रशूकभग्नाश्च मुखरोगिकम् |
हेतुलक्षणनिर्देशान्निदानानीति षोडश ||१४||
காநி புநஸ்தாநி ஷோடஶ நிதாநாநீத்யாஹ- வாதவ்யாதிகமித்யாதி| மூடகர்பாதீநாமேகதேஶேந ஸமுதாயஸூசநஂ லாகவார்தம்; ஏவமுத்தரத்ராபி போத்தவ்யம்| மூடஃ மூடகர்பநிதாநம்| பரிஸர்பணஂ விஸர்பநாடீஸ்தநரோகநிதாநம்| க்ரந்திரிதி க்ரந்த்யபச்யர்புதகலகண்டநிதாநம்| வத்திரிதி வத்த்யுபதஂஶஶ்லீபதநிதாநம்| ஶூகஃ ஶூகதோஷநிதாநம்| நிதாநநிருக்திஂ ப்ரதிபாதயந்நாஹ- ஹேத்வித்யாதி| ஹேதவ இதி காரகஹேதவோ பலவத்விக்ரஹக்ரோததிவாஸ்வப்நாதயஃ; லக்ஷணாநி ஜ்ஞாபகஹேதவஃ, தே ச பூர்வரூபரூபோபஶயஸம்ப்ராப்தயஃ| நிர்தேஶாத் விவரணாத்||௧௩-௧௪||
Adhikarana 5 (15-17) · Śloka 17
பூதசிந்தா ரஜஃஶுத்திர்கர்பாவக்ராந்திரேவ ச |
வ்யாகரணஂ ச கர்பஸ்ய ஶரீரஸ்ய ச யத்ஸ்மதம் ||௧௫||
ப்ரத்யேகஂ மர்மநிர்தேஶஃ ஸிராவர்ணநமேவ ச |
ஸிராவ்யதோ தமநீநாஂ கர்பிண்யா வ்யாகதிஸ்ததா ||௧௬||
நிர்திஷ்டாநி தஶைதாநி ஶாரீராணி மஹர்ஷிணா |
விஜ்ஞாநார்தஂ ஶரீரஸ்ய பிஷஜாஂ யோகிநாமபி ||௧௭||
View original
भूतचिन्ता रजःशुद्धिर्गर्भावक्रान्तिरेव च |
व्याकरणं च गर्भस्य शरीरस्य च यत्स्मृतम् ||१५||
प्रत्येकं मर्मनिर्देशः सिरावर्णनमेव च |
सिराव्यधो धमनीनां गर्भिण्या व्याकृतिस्तथा ||१६||
निर्दिष्टानि दशैतानि शारीराणि महर्षिणा |
विज्ञानार्थं शरीरस्य भिषजां योगिनामपि ||१७||
காநி புநஃ ஶாரீராணீத்யாஹ- பூதசிந்தேத்யாதி| பூதசிந்தா ஸர்வபூதசிந்தாஶாரீரம்| ரஜஃஶுத்திஃ ஶுக்ரஶோணிதஶுத்திஶாரீரம்| கர்பாவக்ராந்திரிதி அநேநைவ நாம்நா ப்ரஸித்தஃ, கர்பாவக்ராந்திஃ கர்பாந்தஃ(நு)ப்ரவேஶ இத்யர்தஃ| வ்யாகரணஂ ச கர்பஸ்ய கர்பவ்யாகரணஂ ஶாரீரஂ, வ்யாகரணஂ விவரணம்| ஶரீரஸ்ய ச யத் ஸ்மதஂ ஶரீரஸங்க்யாவ்யாகரணஂ ஶாரீரம்| ஸிராவர்ணநஂ ஸிராவர்ணநவிபக்திஶாரீரம்| ஸிராவ்யதஃ ஸிராவ்யதவிதிஶாரீரம்| வ்யாகதிஶப்தோ தமநீகர்பிணீப்யாஂ ப்ரத்யேகஂ ஸம்பத்யதே; தேந தமநீவ்யாகதிஃ தமநீவ்யாகரணஂ ஶாரீரஂ, கர்பிணீவ்யாகதிஃ கர்பிணீவ்யாகரணஂ ஶாரீரம்| மஹர்ஷிணேதி மஹச்சப்தஃ பூஜாவசநஃ; தேந பூஜ்யேந தந்வந்தரிணா| விஜ்ஞாநார்தஂ விஶிஷ்டஜ்ஞாநார்தம்| யோகஃ ஸமாதிஃ, ஸ வித்யதே யேஷாஂ தே யோகிநஃ, தேஷாம்||௧௫-௧௭||
Adhikarana 6 (18-26) · Śloka 26
த்விவ்ரணீயோ வ்ரணஃ ஸத்யோ பக்நாநாஂ வாதரோகிகம் |
மஹாவாதிகமர்ஶாஂஸி ஸாஶ்மரிஶ்ச பகந்தரஃ ||௧௮||
குஷ்டாநாஂ மஹதாஂ சாபி மைஹிகஂ பைடிகஂ ததா |
மதுமேஹசிகித்ஸா ச ததா சோதரிணாமபி ||௧௯||
மூடகர்பசிகித்ஸா ச வித்ரதீநாஂ விஸர்பிணாம் |
க்ரந்திவத்த்யுபதஂஶாநாஂ ததா ச க்ஷுத்ரரோகிணாம் ||௨௦||
ஶூகதோஷசிகித்ஸா ச ததா ச முகரோகிணாம் |
ஶோபஸ்யாநாகதாநாஂ ச நிஷேதோ மிஶ்ரகஂ ததா ||௨௧||
வாஜீகரஂ ச யத் க்ஷீணே ஸர்வாபாதஶமோऽபி ச |
மேதாயுஷ்கரணஂ சாபி ஸ்வபாவவ்யாதிவாரணம் ||௨௨||
நிவத்தஸந்தாபகரஂ கீர்திதஂ ச ரஸாயநம் |
ஸ்நேஹோபயௌகிகஃ ஸ்வேதோ வமநே ஸவிரேசநே ||௨௩||
தயோர்வ்யாபச்சிகித்ஸா ச நேத்ரபஸ்திவிபாகிகஃ |
நேத்ரபஸ்திவிபத்ஸித்திஸ்ததா சோத்தரபஸ்திகஃ ||௨௪||
நிரூஹக்ரமஸஞ்ஜ்ஞஶ்ச ததைவாதுரஸஞ்ஜ்ஞகஃ |
தூமநஸ்யவிதிஶ்சாந்த்யஶ்சத்வாரிஂஶதிதி ஸ்மதாஃ ||௨௫||
ப்ராயஶ்சித்தஂ ப்ரஶமநஂ சிகித்ஸா ஶாந்திகர்ம ச |
பர்யாயாஸ்தஸ்ய நிர்தேஶாச்சிகித்ஸாஸ்தாநமுச்யதே ||௨௬||
View original
द्विव्रणीयो व्रणः सद्यो भग्नानां वातरोगिकम् |
महावातिकमर्शांसि साश्मरिश्च भगन्दरः ||१८||
कुष्ठानां महतां चापि मैहिकं पैडिकं तथा |
मधुमेहचिकित्सा च तथा चोदरिणामपि ||१९||
मूढगर्भचिकित्सा च विद्रधीनां विसर्पिणाम् |
ग्रन्थिवृद्ध्युपदंशानां तथा च क्षुद्ररोगिणाम् ||२०||
शूकदोषचिकित्सा च तथा च मुखरोगिणाम् |
शोफस्यानागतानां च निषेधो मिश्रकं तथा ||२१||
वाजीकरं च यत् क्षीणे सर्वाबाधशमोऽपि च |
मेधायुष्करणं चापि स्वभावव्याधिवारणम् ||२२||
निवृत्तसन्तापकरं कीर्तितं च रसायनम् |
स्नेहोपयौगिकः स्वेदो वमने सविरेचने ||२३||
तयोर्व्यापच्चिकित्सा च नेत्रबस्तिविभागिकः |
नेत्रबस्तिविपत्सिद्धिस्तथा चोत्तरबस्तिकः ||२४||
निरूहक्रमसञ्ज्ञश्च तथैवातुरसञ्ज्ञकः |
धूमनस्यविधिश्चान्त्यश्चत्वारिंशदिति स्मृताः ||२५||
प्रायश्चित्तं प्रशमनं चिकित्सा शान्तिकर्म च |
पर्यायास्तस्य निर्देशाच्चिकित्सास्थानमुच्यते ||२६||
காநி புநஶ்சிகித்ஸிதாநீத்யாஹ- த்விவ்ரணீய இத்யாதி| வ்ரணஃ ஸத்யஃ ஸத்யோவ்ரணசிகித்ஸிதம்| பக்நாநாஂ பக்நசிகித்ஸிதம்| வாதரோகிகஂ வாதவ்யாதிசிகித்ஸிதம்| மஹாவாதிகஂ மஹாவாதவ்யாதிசிகித்ஸிதம்| மஹதாஂ சாபி மஹாகுஷ்டசிகித்ஸிதம்| மைஹிகஂ ப்ரமேஹசிகித்ஸிதம்| பைடிகஂ ப்ரமேஹபிடகாசிகித்ஸிதம்| விஸர்பிணாஂ விஸர்பநாடீஸ்தநரோகசிகித்ஸிதம்| க்ரந்திரிதி க்ரந்த்யபச்யர்புதகலகண்டசிகித்ஸிதம்| வத்த்யுபதஂஶாநாஂ வத்த்யுபதஂஶஶ்லீபதசிகித்ஸிதம்| அநாகதாநாஂ நிஷேதஃ அநாகதாபாதப்ரதிஷேதசிகித்ஸிதம்| மிஶ்ரகஂ மிஶ்ரகசிகித்ஸிதம்| வாஜீகரஂ ச யத் க்ஷீணே க்ஷீணபலீயவாஜீகரணசிகித்ஸிதம்| ஸர்வாபாதஶமோऽபி ஸர்வாபாதஶமநீயஂ ரஸாயநம்| மேதாயுஷ்கரணஂ சாபி மேதாயுஷ்காமீயஂ ரஸாயநம்| ஸ்வபாவவ்யாதிவாரணஂ ஸ்வபாவவ்யாதிப்ரதிஷேதநீயஂ ரஸாயநம்| நிவத்தஸந்தாபகரஂ கீர்திதஂ ச ரஸாயநஂ நிவத்தஸந்தாபீயஂ ரஸாயநம்| ஸ்வேதஃ ஸ்வேதாவசாரணீயஂ சிகித்ஸிதம்| வமநே ஸவிரேசநே வமநவிரேசநஸாத்யோபத்ரவசிகித்ஸிதம்| தயோர்வ்யாபச்சிகித்ஸா ச வமநவிரேசநவ்யாபச்சிகித்ஸிதம்| நேத்ரபஸ்திவிபாகிகஃ நேத்ரபஸ்திப்ரமாணப்ரவிபாகசிகித்ஸிதம்| நேத்ரபஸ்திவிபத்ஸித்திஃ நேத்ரபஸ்திவ்யாபச்சிகித்ஸிதம்| ததா சோத்தரபஸ்திகஃ அநுவாஸநோத்தரபஸ்திசிகித்ஸிதம்| நிரூஹக்ரமஸஞ்ஜ்ஞஶ்ச நிரூஹோபக்ரமசிகித்ஸிதம்| ததைவாதுரஸஞ்ஜ்ஞிதஃ ஆதுரோபத்ரவசிகித்ஸிதம்| தூமநஸ்யவிதிஶ்சாந்த்யஃ தூமநஸ்யகவட(ல)க்ரஹசிகித்ஸிதம்; அந்தே பவோऽந்த்யஃ| சிகித்ஸிதஸ்ய பர்யாயாந்தரஂ தர்ஶயிதுமாஹ- ப்ராயஶ்சித்தமித்யாதி| ஏதே ப்ராயஶ்சித்தாதயஸ்தஸ்ய சிகித்ஸிதஸ்ய பர்யாயாஃ| தஸ்யைவம்பர்யாயவிநிர்திஷ்டஸ்ய சிகித்ஸிதஸ்ய நிர்தேஶாத் விவரணாச்சிகித்ஸாஸ்தாநஂ கத்யதே||௧௮-௨௬||
Adhikarana 7 (27-28) · Śloka 28
அந்நஸ்ய ரக்ஷா விஜ்ஞாநஂ ஸ்தாவரஸ்யேதரஸ்ய ச |
ஸர்பதஷ்டவிஷஜ்ஞாநஂ தஸ்யைவ ச சிகித்ஸிதம் ||௨௭||
துந்துபேர்மூஷிகாணாஂ ச கீடாநாஂ கல்ப ஏவ ச |
அஷ்டௌ கல்பாஃ ஸமாக்யாதா விஷபேஷஜகல்பநாத் ||௨௮||
View original
अन्नस्य रक्षा विज्ञानं स्थावरस्येतरस्य च |
सर्पदष्टविषज्ञानं तस्यैव च चिकित्सितम् ||२७||
दुन्दुभेर्मूषिकाणां च कीटानां कल्प एव च |
अष्टौ कल्पाः समाख्याता विषभेषजकल्पनात् ||२८||
கே புநஃ கல்பா இத்யாஹ- அந்நஸ்யேத்யாதி| அந்நஸ்ய ரக்ஷா அந்நபாநரக்ஷாகல்பஃ | விஜ்ஞாநஂ ஸ்தாவரஸ்ய ஸ்தாவரவிஷவிஜ்ஞாநீயஃ கல்பஃ| இதரஸ்ய ச ஜங்கமவிஷவிஜ்ஞாநீயஃ கல்பஃ| தஸ்யைவ ச சிகித்ஸிதஂ ஸர்பதஷ்டசிகித்ஸாகல்பஃ| துந்துபேஃ துந்துபிஸ்வநீயஃ கல்பஃ| மூஷிகாணாஂ ச மூஷிககல்பஃ| கல்பநிருக்திஂ ப்ரதிபாதயந்நாஹ- விஷபேஷஜகல்பநாதிதி; விஷௌஷதவிஜ்ஞாநாத்||௨௭-௨௮||
Adhikarana 8 (29) · Śloka 29
அத்யாயாநாஂ ஶதஂ விஂஶமேவமேததுதீரிதம் |௨௯|
View original
अध्यायानां शतं विंशमेवमेतदुदीरितम् |२९|
பூர்வப்ரதிஜ்ஞாதமுபஸஂஹரந்நாஹ- அத்யாயாநாமித்யாதி| ஏவமேததிதி அநந்தரோக்தம்|௨௯|-
Adhikarana 9 (29-34) · Śloka 35
அதஃ பரஂ ஸ்வநாம்நைவ தந்த்ரமுத்தரமுச்யதே ||௨௯||
அதிகத்ய கதஂ யஸ்மாத்தந்த்ரமேததுபத்ரவாந் |
ஔபத்ரவிக இத்யேஷ தஸ்யாக்ர்யத்வாந்நிருச்யதே ||௩௦||
ஸந்தௌ வர்த்மநி ஶுக்லே ச கஷ்ணே ஸர்வத்ர தஷ்டிஷு |
ஸஂவிஜ்ஞாநார்தமத்யாயா கதாநாஂ து ப்ரதி ப்ரதி ||௩௧||
சிகித்ஸாப்ரவிபாகீயோ வாதாபிஷ்யந்தவாரணஃ |
பைத்தஸ்ய ஶ்லைஷ்மிகஸ்யாபி ரௌதிரஸ்ய ததைவ ச ||௩௨||
லேக்யபேத்யநிஷேதௌ ச சேத்யாநாஂ வர்த்மதஷ்டிஷு |
க்ரியாகல்போऽபிகாதஶ்ச கர்ணோத்தாஸ்தச்சிகித்ஸிதம் ||௩௩||
க்ராணோத்தாநாஂ ச விஜ்ஞாநஂ தத்கதப்ரதிஷேதநம் |
ப்ரதிஶ்யாயநிஷேதஶ்ச ஶிரோகதவிவேசநம் ||௩௪||
சிகித்ஸா தத்கதாநாஂ ச ஶாலாக்யஂ தந்த்ரமுச்யதே |௩௫|
View original
अतः परं स्वनाम्नैव तन्त्रमुत्तरमुच्यते ||२९||
अधिकृत्य कृतं यस्मात्तन्त्रमेतदुपद्रवान् |
औपद्रविक इत्येष तस्याग्र्यत्वान्निरुच्यते ||३०||
सन्धौ वर्त्मनि शुक्ले च कृष्णे सर्वत्र दृष्टिषु |
संविज्ञानार्थमध्याया गदानां तु प्रति प्रति ||३१||
चिकित्साप्रविभागीयो वाताभिष्यन्दवारणः |
पैत्तस्य श्लैष्मिकस्यापि रौधिरस्य तथैव च ||३२||
लेख्यभेद्यनिषेधौ च छेद्यानां वर्त्मदृष्टिषु |
क्रियाकल्पोऽभिघातश्च कर्णोत्थास्तच्चिकित्सितम् ||३३||
घ्राणोत्थानां च विज्ञानं तद्गदप्रतिषेधनम् |
प्रतिश्यायनिषेधश्च शिरोगदविवेचनम् ||३४||
चिकित्सा तद्गदानां च शालाक्यं तन्त्रमुच्यते |३५|
ஶல்யதந்த்ரஂ ப்ரதிபாத்ய ததுத்தரமர்தவஶாதாகதஂ ப்ரதிபாதயந்நாஹ- அதஃ பரமிதி| அதஃ பரம் உக்தஸ்தாநபஞ்சகாதநந்தரஂ, ஸ்வநாம்நைவ ஸ்வஸஞ்ஜ்ஞயைவ தந்த்ரமுச்யதே| கிஂ ததாத்மீயமஸ்ய நாம யேநோச்யதே தத்தந்த்ரமித்யாஹ- உத்தரதந்த்ரமிதி; ந ஶல்யதந்த்ரஸஞ்ஜ்ஞயா| குதஃ புநரௌபத்ரவிகாத்யாயஸ்யோத்தரதந்த்ரஸ்யாதௌ ஸ்திதஸ்ய ‘ஔபத்ரவிக’ இதி நாம கதமித்யாஹ- அதிகத்யேத்யாதி| அதிகத்ய அங்கீகத்ய, உபத்ரவாந் ரோகாந், யஸ்மாத்தந்த்ரமேததுத்தரதந்த்ரஂ கதம், அதஸ்தஸ்யோத்தரதந்த்ரஸ்யாக்ர்யத்வாத் ப்ரதமத்வாத், ‘ஔபத்ரவிக’ இத்யத்யாயோ நிருச்யதே நிருக்த்யா கத்யதே; உபத்ரவாதிகததந்த்ரஸ்ய ப்ரதமத்வாதத்யாயஸ்ய ‘ஔபத்ரவிக’ இதி நாம கதமித்யர்தஃ| ஸந்தௌ வர்த்மநீத்யாதிஷு கதாநாஂ கதாநாஂ து ப்ரதி ப்ரதி ஸம்யக்விஜ்ஞாநார்தமத்யாயா இதி ஸம்பந்தஃ| தேநாயமர்தஃ- ஸந்தாவிதி ஸந்திகதரோகவிஜ்ஞாநீயாத்யாயஃ, வர்த்மநீதி வர்த்மகதரோகவிஜ்ஞாநீயாத்யாயஃ, ஶுக்லே சேதி ஶுக்லகதரோகவிஜ்ஞாநீயாத்யாயஃ, கஷ்ணே இதி கஷ்ணகதரோகவிஜ்ஞாநீயாத்யாயஃ, ஸர்வத்ரேதி ஸர்வகதரோகவிஜ்ஞாநீயாத்யாயஃ தஷ்டிஷ்விதி தஷ்டிகதரோகவிஜ்ஞாநீயாத்யாயஃ| பைத்தஸ்யேத்யாதிஷு அபிஷ்யந்தவாரண இதி ஸம்பந்தஃ, தேந பைத்தஸ்யேதி பித்தாபிஷ்யந்தப்ரதிஷேதாத்யாயஃ, ஶ்லேஷ்மிகஸ்யேதி ஶ்லேஷ்மாபிஷ்யந்தப்ரதிஷேதாத்யாயஃ, ரௌதிரஸ்யேதி ரக்தாபிஷ்யந்தப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| லேக்யபேத்யநிஷேதௌ சேதி லேக்யரோகப்ரதிஷேதாத்யாயஃ, பேத்யரோகப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| சேத்யாநாமிதி சேத்யரோகப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| வர்த்மதஷ்டிஷ்விதி வர்த்மகதரோகப்ரதிஷேதாத்யாயஃ, தஷ்டிகதரோகப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| அபிகாதஶ்சேதி நயநாபிகாதப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| கர்ணோத்தா இதி கர்ணகதரோகவிஜ்ஞாநீயாத்யாயஃ| தச்சிகித்ஸிதமிதி கர்ணகதரோகப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| க்ராணோத்தாநாஂ ச விஜ்ஞாநமிதி நாஸாகதரோகவிஜ்ஞாநஜ்ஞாநீயத்யாயஃ| தத்கதப்ரதிஷேதநமிதி நாஸாகதரோகப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| ப்ரதிஶ்யாயநிஷேதஶ்சேதி ப்ரதிஶ்யாயப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| ஶிரோகதவிவேசநமிதி ஶிரோரோகவிஜ்ஞாநீயாத்யாயஃ| சிகித்ஸா தத்கதாநாஂ சேதி ஶிரோரோகப்ரதிஷேதாத்யாயஃ||௨௯-௩௪||-
Adhikarana 10 (35-37) · Śloka 37
நவக்ரஹாகதிஜ்ஞாநஂ ஸ்கந்தஸ்ய ச நிஷேதநம் ||௩௫||
அபஸ்மாரஶகுந்யோஶ்ச ரேவத்யாஶ்ச புநஃ பதக் |
பூதநாயாஸ்ததாऽந்தாயாஃ ஶீதபூதநமண்டிகா ||௩௬||
நைகமேஷசிகித்ஸா ச க்ரஹோத்பத்திஃ ஸயோநிஜா |
குமாரதந்த்ரமித்யேதச்சாரீரேஷு ச கீர்திதம் ||௩௭||
View original
नवग्रहाकृतिज्ञानं स्कन्दस्य च निषेधनम् ||३५||
अपस्मारशकुन्योश्च रेवत्याश्च पुनः पृथक् |
पूतनायास्तथाऽन्धायाः शीतपूतनमण्डिका ||३६||
नैगमेषचिकित्सा च ग्रहोत्पत्तिः सयोनिजा |
कुमारतन्त्रमित्येतच्छारीरेषु च कीर्तितम् ||३७||
ஶாலாக்யதந்த்ரஂ ஸமாப்ய குமாரதந்த்ரஂ தர்ஶயந்நாஹ- நவக்ரஹேத்யாதி| ஸ்கந்தஸ்ய ச நிஷேதநஂ ஸ்கந்தக்ரஹப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| அபஸ்மாரஶகுந்யோஶ்சேதி ஸ்கந்தாபஸ்மாரப்ரதிஷேதாத்யாயஃ, ஶகுநிப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| ரேவத்யாஶ்ச புநஃ பதகிதி ரேவதீப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| பூதநாயா இதி பூதநாப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| ததாऽந்தாயா இத்யத்ராபி பூதநாஶப்தஃ ஸம்பத்யதே; தேந அந்தபூதநாப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| ஶீதபூதநேதி ஶீதபூதநாப்ரதிஷேதாத்யாயஃ, மண்டிகேதி முகமண்டிகாப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| நைகமேஷசிகித்ஸா சேதி நைகமேஷப்ரதிஷேதாத்யாயஃ| க்ரஹோத்பத்திரிதி க்ரஹோத்பத்த்யத்யாயஃ| ஸயோநிஜேதி யோநிவ்யாபத்ப்ரதிஷேதாத்யாயஃ, ஸஶப்தஃ ஸஹார்தஃ| குமாரதந்த்ரமிதி அத்ரேதிஶப்தஃ குமாரதந்த்ரபரிஸமாப்தௌ| கிமேதாவதேவ குமாரதந்த்ரமதவாऽந்யதப்யஸ்தீதி பஷ்ட ஆஹ- ஶாரீரேஷு ச கீர்திதமிதி| கிஂ தச்சரீரேஷூக்தஂ? தத்யதா- ரஜஃஶுத்திஃ, கர்பாவக்ராந்திரித்யாதி||௩௫-௩௭||
Adhikarana 11 (38-40) · Śloka 40
ஜ்வராதிஸாரஶோஷாணாஂ குல்மஹத்ரோகிணாமபி |
பாண்டூநாஂ ரக்தபித்தஸ்ய மூர்ச்சாயாஃ பாநஜாஶ்ச யே ||௩௮||
தஷ்ணாயாஶ்சர்திஹிக்காநாஂ நிஷேதஃ ஶ்வாஸகாஸயோஃ |
ஸ்வரபேதசிகித்ஸா ச கம்யுதாவர்திநோஃ பதக் ||௩௯||
விஸூசிகாரோசகயோர்மூத்ராகாதவிகச்ச்ரயோஃ |
இதி காயசிகித்ஸாயாஃ ஶேஷமத்ர ப்ரகீர்திதம் ||௪௦||
View original
ज्वरातिसारशोषाणां गुल्महृद्रोगिणामपि |
पाण्डूनां रक्तपित्तस्य मूर्च्छायाः पानजाश्च ये ||३८||
तृष्णायाश्छर्दिहिक्कानां निषेधः श्वासकासयोः |
स्वरभेदचिकित्सा च कृम्युदावर्तिनोः पृथक् ||३९||
विसूचिकारोचकयोर्मूत्राघातविकृच्छ्रयोः |
इति कायचिकित्सायाः शेषमत्र प्रकीर्तितम् ||४०||
கா புநருத்தரதந்த்ரே காயசிகித்ஸேதி தர்ஶயந்நாஹ- ஜ்வரேத்யாதி| நிஷேதஃ ப்ரதிஷேதஃ, ஸ ச ஜ்வராதிபிஃ ஸஹ ப்ரத்யேகஂ ஸம்பத்யதே; தேந ஜ்வரப்ரதிஷேதோऽதீஸாரப்ரதிஷேத இத்யாதி த்ரஷ்டவ்யம்| பாநஜாஶ்ச ய இதி மத்யபாநஜாஶ்ச யே ரோகாஸ்தேஷாஂ ப்ரதிஷேதஃ, ஏதேந பாநாத்யயப்ரதிஷேத இத்யுக்தம்| ஸ்வரபேதசிகித்ஸா சேதி ஸ்வரபேதப்ரதிஷேதஃ| மூத்ராகாதவிகச்ச்ரயோரிதி விஶப்தஶ்சந்தஃ பூர்தயே; தேந மூத்ராகாதப்ரதிஷேதஃ, மூத்ரகச்ச்ரப்ரதிஷேதஃ| இதி காயசிகித்ஸாயாஃ ஶேஷமத்ர ப்ரகீர்திதமிதி இதிஶப்தஃ ஸமாப்தௌ; அத்ர உத்தரதந்த்ரே, காயசிகித்ஸாயாஃ ஶேஷஂ ப்ரகீர்திதஂ நிர்திஷ்டஂ; ஶேஷஶப்தேந ஶல்யேऽபி நிர்திஷ்டமிதி போதயதி||௩௮-௪௦||
Adhikarana 12 (41) · Śloka 41
அமாநுஷநிஷேதஶ்ச ததாऽऽபஸ்மாரிகோऽபரஃ |
உந்மாதப்ரதிஷேதஶ்ச பூதவித்யா நிருச்யதே ||௪௧||
View original
अमानुषनिषेधश्च तथाऽऽपस्मारिकोऽपरः |
उन्मादप्रतिषेधश्च भूतविद्या निरुच्यते ||४१||
காயசிகித்ஸாஂ ஸமாப்ய பூதவித்யாஂ ப்ரதிபாதயந்நாஹ- அமாநுஷேத்யாதி| அமாநுஷநிஷேதஃ அமாநுஷோபஸர்கப்ரதிஷேதஃ | ஆபஸ்மாரிகஃ அபஸ்மாரப்ரதிஷேதஃ||௪௧||
Adhikarana 13 (42) · Śloka 42
ரஸபேதாஃ ஸ்வஸ்தவத்தஂ யுக்தயஸ்தாந்த்ரிகாஶ்ச யாஃ |
தோஷபேதா இதி ஜ்ஞேயா அத்யாயாஸ்தந்த்ரபூஷணாஃ ||௪௨||
View original
रसभेदाः स्वस्थवृत्तं युक्तयस्तान्त्रिकाश्च याः |
दोषभेदा इति ज्ञेया अध्यायास्तन्त्रभूषणाः ||४२||
தந்த்ரபூஷணாத்யாயாநாஹ- ரஸபேதா இத்யாதி| ரஸபேதாஃ ரஸபேதவிகல்பஃ| இதிஶப்தஃ ஸமாப்தௌ| ஏதே அத்யாயாஸ்தந்த்ரபூஷணாஃ ஶாஸ்த்ரஸ்யாலங்கரணாஃ||௪௨||
Adhikarana 14 (43) · Śloka 43
ஶ்ரேஷ்டத்வாதுத்தரஂ ஹ்யேதத்தந்த்ரமாஹுர்மஹர்ஷயஃ |
பஹ்வர்தஸங்க்ரஹாச்ச்ரேஷ்டமுத்தரஂ வாऽபி பஶ்சிமம் ||௪௩||
View original
श्रेष्ठत्वादुत्तरं ह्येतत्तन्त्रमाहुर्महर्षयः |
बह्वर्थसङ्ग्रहाच्छ्रेष्ठमुत्तरं वाऽपि पश्चिमम् ||४३||
உத்தரதந்த்ரஸ்ய நிருக்திஂ ப்ரதிபாதயந்நாஹ- ஶ்ரேஷ்டத்வாதித்யாதி| ஶ்ரேஷ்டத்வாதிதி ஏதத்தந்த்ரஂ மஹர்ஷயஃ ஶ்ரேஷ்டத்வாதுத்தரஂ ப்ருவந்தி| குதஃ புநரஸ்ய ஶ்ரேஷ்டத்வமித்யாஹ- பஹ்வர்தஸங்க்ரஹாச்ச்ரேஷ்டமிதி| ஶாலக்யகுமாராபாதகாயசிகித்ஸாபூதவித்யாதந்த்ரபூஷணாத்யாயநிர்திஷ்டாநாமர்தாநாஂ ஸங்க்ரஹாச்ச்ரேஷ்டமுத்தரதந்த்ரம்| தஸ்ய நிருக்திபக்ஷாந்தரஂ வக்துமாஹ- உத்தரஂ வாऽபி பஶ்சிமமிதி|- பஶ்சிமத்வாத்வா இதஂ தந்த்ரமுத்தரம்| ‘ஶேஷத்வாதுத்தரஂ ஹ்யேதத்’- இதி கேசித் படந்தி, பூர்வதந்த்ரஶேஷத்வாதிதஂ தந்த்ரமுத்தரஂ ஶ்ரைஷ்ட்யாத்வேதி வ்யாக்யாநயந்தி||௪௩||
Adhikarana 15 (44-46) · Śloka 46
ஶாலாக்யதந்த்ரஂ கௌமாரஂ சிகித்ஸா காயிகீ ச யா |
பூதவித்யேதி சத்வாரி தந்த்ரே தூத்தரஸஞ்ஜ்ஞிதே ||௪௪||
வாஜீகரஂ சிகித்ஸாஸு ரஸாயநவிதிஸ்ததா |
விஷதந்த்ரஂ புநஃ கல்பாஃ ஶல்யஜ்ஞாநஂ ஸமந்ததஃ ||௪௫||
இத்யஷ்டாங்கமிதஂ தந்த்ரமாதிதேவப்ரகாஶிதம் |
விதிநாऽதீத்ய யுஞ்ஜாநா பவந்தி ப்ராணதா புவி ||௪௬||
View original
शालाक्यतन्त्रं कौमारं चिकित्सा कायिकी च या |
भूतविद्येति चत्वारि तन्त्रे तूत्तरसञ्ज्ञिते ||४४||
वाजीकरं चिकित्सासु रसायनविधिस्तथा |
विषतन्त्रं पुनः कल्पाः शल्यज्ञानं समन्ततः ||४५||
इत्यष्टाङ्गमिदं तन्त्रमादिदेवप्रकाशितम् |
विधिनाऽधीत्य युञ्जाना भवन्ति प्राणदा भुवि ||४६||
அஷ்டாங்கஸ்யாயுர்வேதஸ்ய விஸ்தரேண ப்ரதிபாதிதஸ்ய ஸங்க்ஷேபேண தந்த்ரத்வயேऽவஸ்தாநஂ நியமயந்நாஹ- ஶாலாக்யதந்த்ரமித்யாதி| இதி சத்வாரி தந்த்ராணி உத்தரஸஞ்ஜ்ஞகே தந்த்ரே ஸந்தி| உத்தரதந்த்ரே சதுர்ணாஂ தந்த்ராணாமவஸ்தாநஂ ப்ரதிபாத்ய பூர்வேऽபி ஶல்யதந்த்ரே சதுர்ணாஂ தந்த்ராணாமவஸ்தாநஂ ப்ரதிபாதயந்நாஹ- வாஜீகரமித்யாதி|- வாஜீகரஂ தந்த்ரஂ சிகித்ஸாஸு யதுக்தஂ, ததா ரஸாயநவிதிஶ்ச யஶ்சிகித்ஸாஸூக்தஃ, ததா விஷதந்த்ரஂ கல்பாஃ கல்பஸ்தாநோக்தஂ விஷதந்த்ரம், ஏதத்த்ரயஂ பூர்வே ஶல்யதந்த்ரே ப்ரதிபாதிதம்| ஶல்யஜ்ஞாநஂ ஶல்யாங்கஜ்ஞாநஂ, ஸமந்ததஃ ஸர்வத்ர| இத்யஷ்டாங்கமிதமித்யாதி இத்யநேந ப்ரகாரேண| ஆதிதேவப்ரகாஶிதஂ தந்வந்தரிணா ப்ரகடீகதம்| யுஞ்ஜாநாஃ ப்ரயோகஂ குர்வாணாஃ||௪௪-௪௬||
Adhikarana 16 (47) · Śloka 47
ஏதத்த்யவஶ்யமத்யேயம், அதீத்ய ச கர்மாப்யவஶ்யமுபாஸிதவ்யம், உபயஜ்ஞோ ஹி பிஷக் ராஜார்ஹோ பவதி ||௪௭||
View original
एतद्ध्यवश्यमध्येयम्, अधीत्य च कर्माप्यवश्यमुपासितव्यम्, उभयज्ञो हि भिषग् राजार्हो भवति ||४७||
ஏதத்தீதி ஏதத் தந்த்ரஂ, ஹி ஸ்புடம், அவஶ்யமத்யேயமிதி நிஶ்சயேந படநீயம்| உபாஸிதவ்யமிதி அப்யஸநீயம்| ஹி யஸ்மாதர்தே| ராஜார்ஹஃ ராஜயோக்யோ பவதி ராஜபூஜ்ய இத்யர்தஃ||௪௭||
Adhikarana 17 (48-50) · Śloka 50
பவந்தி சாத்ர- யஸ்து கேவலஶாஸ்த்ரஜ்ஞஃ கர்மஸ்வபரிநிஷ்டிதஃ |
ஸ முஹ்யத்யாதுரஂ ப்ராப்ய ப்ராப்ய பீருரிவாஹவம் ||௪௮||
யஸ்து கர்மஸு நிஷ்ணாதோ தார்ஷ்ட்யாச்சாஸ்த்ரபஹிஷ்கதஃ |
ஸ ஸத்ஸு பூஜாஂ நாப்நோதி வதஂ சர்ச்சதி ராஜதஃ ||௪௯||
உபாவேதாவநிபுணாவஸமர்தௌ ஸ்வகர்மணி |
அர்தவேததராவேதாவேகபக்ஷாவிவ த்விஜௌ ||௫௦||
View original
भवन्ति चात्र- यस्तु केवलशास्त्रज्ञः कर्मस्वपरिनिष्ठितः |
स मुह्यत्यातुरं प्राप्य प्राप्य भीरुरिवाहवम् ||४८||
यस्तु कर्मसु निष्णातो धार्ष्ट्याच्छास्त्रबहिष्कृतः |
स सत्सु पूजां नाप्नोति वधं चर्च्छति राजतः ||४९||
उभावेतावनिपुणावसमर्थौ स्वकर्मणि |
अर्धवेदधरावेतावेकपक्षाविव द्विजौ ||५०||
பவந்தி சாத்ரேத்யாதி| கர்மஸ்வபரிநிஷ்டித இதி கர்மஸு விஷயே அநிஷ்பந்நஃ அஶிக்ஷித இத்யர்தஃ, அதஷ்டகர்மேத்யந்யே| ஆஹவஂ ஸங்க்ராமம்| யஸ்து கர்மஸு நிஷ்ணாத இதி யஃ புநஃ கர்மஸு விஷயே ஸுஶிக்ஷிதஃ, ஶாஸ்த்ரபஹிஷ்கதஃ ஶாஸ்த்ரே ச பஹிர்பூதஃ, தார்ஷ்ட்யாத் ப்ராகல்ப்யாத், கர்ம கரோதி, ஸ ராஜதஃ ராஜ்ஞஃ ஸகாஶாத், வதஂ சர்ச்சதி வதஂ ப்ராப்நோதி| உபாவேதாவநிபுணௌ உபௌ த்வௌ, ஏதௌ இமௌ, அநிபுணௌ அஶிக்ஷிதௌ, ஸ்வகர்மணி சிகித்ஸாயாம்| அர்தவேததராவிதி வேதஶப்தோऽத்ர ஜ்ஞாநார்தஃ; தேந, அர்தஜ்ஞாநதரௌ ஶாஸ்த்ரஜ்ஞஃ கர்மஜ்ஞோ வா| காவிவைதாவர்தவேததரௌ ஸ்வகர்மண்யஸமர்தௌ? ஆஹ- ஏதாவேகபக்ஷாவிவ த்விஜாவிதி|- யதைகபக்ஷௌ த்விஜௌ பக்ஷிணௌ, ஏதௌ ஸர்வதோ கமநேऽஸமர்தௌ தத்வதித்யர்தஃ||௪௮-௫௦||
Adhikarana 18 (51) · Śloka 51
ஓஷத்யோऽமதகல்பாஸ்து ஶஸ்த்ராஶநிவிஷோபமாஃ |
பவந்த்யஜ்ஞைருபஹதாஸ்தஸ்மாதேதாந் விவர்ஜயேத் ||௫௧||
View original
ओषध्योऽमृतकल्पास्तु शस्त्राशनिविषोपमाः |
भवन्त्यज्ञैरुपहृतास्तस्मादेतान् विवर्जयेत् ||५१||
குதஃ காரணாச்சாஸ்த்ரபஹிஷ்கதோ வதமச்சதி ராஜத இதி ஹேதுஂ ப்ரதிபாதயந்நாஹ- ஓஷத்ய இத்யாதி| அமதகல்பாஃ அமததுல்யாஃ| அஜ்ஞைருபஹதாஃ ஔஷதவிஷயாஜ்ஞைஃ ப்ரயுக்தாஃ, ஓஷதேரஜ்ஞாநஂ ச ஶாஸ்த்ரவிஹீநத்வாத்| ததாசோக்தஂ- யஸ்து கர்மஸு நிஷ்ணாதோ தார்ஷ்ட்யாச்சாஸ்த்ரபஹிஷ்கத இதி| ஓஷதீநாஂ ஜ்ஞாநமபி நாமரூபயோகபேதாத்த்ரிவிதஂ; தத்ர நாமாதிஷு மத்யே யோகஜ்ஞாநஂ ப்ரதாநம், இதஂ ச யோகஜ்ஞாநஂ ஶாஸ்த்ரஜ்ஞாநே ஸதி பவதி| தஸ்மாதேதாந் விவர்ஜயேதிதி ஏதாஞ்சாஸ்த்ரஜ்ஞாநபஹிஷ்கதாந் விஶேஷேண பரிஹரேத்| தஷ்டாந்தத்ரயோபாதாநஂ சோர்த்வாதோபயபாகவ்யாபந்நிதர்ஶநார்தமித்யேகே; ஸஂஶோதநபாசநஸஂஶமநீயௌஷதவ்யாபந்நிதர்ஶநார்தமித்யபரே, அநேககாலாநேகாவஸ்தாநத்வஸூசநார்தமித்யந்யே| இதரே த்வத்ர ஶ்லோகாப்யாமந்யதா ஸமாதாநஂ தததி| ததாஹி- “அதவைதத்த்ரயஂ யத்வந்மிலிதஂ மத்யுகாரணம்| துஷ்ப்ரயுக்தாஸ்து தாஸ்தத்வந்நியதஂ மத்யுகாரணம்|| அப்ரஸித்தஂ க்வசித் கிஞ்சிதித்யர்தஂ வ்யாப்ய தத்த்ரயம்| கருடாதிஷ்டிதே தேஶே விஷமப்யவிஷஂ யதா”- இதி| அந்யே து புநாரோஷத்யோऽமதகல்பாஸ்ததா ஸ்நேஹாதிஷ்வநபிஜ்ஞோ ய இத்யுபயத்ர உபாவபி கர்மஶாஸ்த்ராநபிஜ்ஞாவதிகுர்வதே, ‘தஸ்மாதேதௌ விவர்ஜயேத்’- இதி ச படந்தி, ஏதௌ பூர்வோக்தௌ கேவலஶாஸ்த்ரஜ்ஞகர்மஜ்ஞௌ விவர்ஜயேதிதி வ்யாக்யாநயந்தி| ஏஷ பக்ஷஃ பஞ்ஜிகாயாஂ விஸ்தரேணாப்யாததஃ | யத்யப்யோஷதிஶப்தஃ பலபாகாந்தேஷு த்ரவ்யேஷு வர்ததே, ததாऽப்யத்ர ஸமஸ்தத்ரவ்யவாசீ க்ரஹீதவ்யஃ, குதஃ? விஶேஷஸ்யாநுபாதாநாத்||௫௧||
Adhikarana 19 (52) · Śloka 52
ஸ்நேஹாதிஷ்வநபிஜ்ஞோ யஶ்சேத்யாதிஷு ச கர்மஸு |
ஸ நிஹந்தி ஜநஂ லோபாத் குவைத்யோ நபதோஷதஃ ||௫௨||
View original
स्नेहादिष्वनभिज्ञो यश्छेद्यादिषु च कर्मसु |
स निहन्ति जनं लोभात् कुवैद्यो नृपदोषतः ||५२||
இதாநீஂ ஶாஸ்த்ரஜ்ஞஂ கர்மாநபிஜ்ஞமதிகத்யாஹ- ஸ்நேஹாதிஷ்வித்யாதி| சேத்யாதிப்யஃ ஸ்நேஹாதீநி கர்மாணி ப்ராகுபயுஜ்யந்த இதி ஸ்நேஹாதீநாஂ ப்ராகுபாதாநஂ; கேசிச்சேத்யாதீநாஂ க்ரஹணஂ ப்ராக் படந்தி| குவைத்ய இதி குஶப்தஃ குத்ஸாவசநஃ, தேந ஶாஸ்த்ரஜ்ஞஸ்யாபி கர்மாஜ்ஞாநேந குத்ஸிதத்வஂ ப்ரதிபாதயதி| நபதோஷத இதி ராஜ்ஞாமயஂ தோஷோ யேந நாஜ்ஞாதகர்மணி ப்ரவர்தயிதுஂ வைத்யாந்நிவாரயந்தி பூபா இதி| கேசித் கர்தபதஂ ஸர்வத்ர பஹுவசநாந்தஂ படந்தி ‘ஸ்நேதாதிஷ்வநபிஜ்ஞா யே’ இத்யாதி||௫௨||
Adhikarana 20 (53) · Śloka 53
யஸ்தூபயஜ்ஞோ மதிமாந் ஸ ஸமர்தோऽர்தஸாதநே |
ஆஹவே கர்ம நிர்வோடுஂ த்விசக்ரஃ ஸ்யந்தநோ யதா ||௫௩||
View original
यस्तूभयज्ञो मतिमान् स समर्थोऽर्थसाधने |
आहवे कर्म निर्वोढुं द्विचक्रः स्यन्दनो यथा ||५३||
இதாநீஂ ஶாஸ்த்ரஜ்ஞகர்மஜ்ஞஸ்ய குணஂ நிதர்ஶயந்நாஹ- யஸ்தூபயஜ்ஞ இத்யாதி| உபயஜ்ஞஃ ஶாஸ்த்ரஜ்ஞஃ கர்மஜ்ஞஶ்ச| மதிவாந் ஊஹாபோஹக்ஷம இத்யர்தஃ| அர்தஸாதநே ஆரோக்யகரணே| தஷ்டாந்தமாஹ- ஆஹவே கர்மநிர்வோடுமித்யாதி|- ஆஹவே ஸங்க்ராமே, கர்ம நிர்வோடுஂ கர்ம ப்ரவர்தயிதுஂ, ஸ்யந்தநஃ ரதஃ||௫௩||
Adhikarana 21 (54) · Śloka 54
அத வத்ஸ! ததேததத்யேயஂ யதா ததோபதாரய மயா ப்ரோச்யமாநஂ- அத ஶுசயே கதோத்தராஸங்காயாவ்யாகுலாயோபஸ்திதாயாத்யயநகாலே ஶிஷ்யாய யதாஶக்தி குருருபதிஶேத் பதஂ பாதஂ ஶ்லோகஂ வா; தே ச பதபாதஶ்லோகா பூயஃ க்ரமேணாநுஸந்தேயாஃ, ஏவமேகைகஶோ கடயேதாத்மநா சாநுபடேத்; அத்ருதமவிலம்பிதமவிஶங்கிதமநநுநாஸிகஂ ஸுவ்யக்தாக்ஷரமபீடிதவர்ணமக்ஷிப்ருவௌஷ்டஹஸ்தைரநபிநீதஂ ஸுஸஂஸ்கதஂ நாத்யுச்சைர்நாதிநீசைஶ்ச ஸ்வரைஃ படேத் |
ந சாந்தரேண கஶ்சித்வ்ரஜேத் தயோரதீயாநயோஃ ||௫௪||
View original
अथ वत्स! तदेतदध्येयं यथा तथोपधारय मया प्रोच्यमानं- अथ शुचये कृतोत्तरासङ्गायाव्याकुलायोपस्थितायाध्ययनकाले शिष्याय यथाशक्ति गुरुरुपदिशेत् पदं पादं श्लोकं वा; ते च पदपादश्लोका भूयः क्रमेणानुसन्धेयाः, एवमेकैकशो घटयेदात्मना चानुपठेत्; अद्रुतमविलम्बितमविशङ्कितमननुनासिकं सुव्यक्ताक्षरमपीडितवर्णमक्षिभ्रुवौष्ठहस्तैरनभिनीतं सुसंस्कृतं नात्युच्चैर्नातिनीचैश्च स्वरैः पठेत् |
न चान्तरेण कश्चिद्व्रजेत् तयोरधीयानयोः ||५४||
இதாநீஂ ப்ரகதமத்யயநஂ ப்ரஸ்தௌதி- அத வத்ஸேத்யாதி| அதேதி ஆஹ்நிகாத்யாவஶ்யகாதாநந்தர்யே, ஆவஶ்யகமாஹ்நிகஂ கத்வேத்யர்தஃ| ஶுசயே கதாஹ்நிகத்வேந பவித்ராய| கதோத்தராஸங்காய கஹீதோத்தரீயவஸ்த்ராய| அவ்யாகுலாய ஏகசித்தாய| உபஸ்திதாய ஸமீபஸ்திதாய, தூரஸ்திதாவந்தராயஸம்பவஃ; உபஸ்திதாய அபிவாதநாநந்தரஂ கதோபஸ்தாநாயேத்யந்யே| அத்யயநகாலே ப்ராதராதாவநத்யயநவர்ஜிதே| ஶிஷ்யாய உபநயநவிதாநேநாக்நிஸாக்ஷிகமநுஶிஷ்டாய| யதாஶக்தி ஶிஷ்யஸ்ய ஶக்த்யநதிக்ரமேண| பதஂ பாதஂ ஶ்லோகஂ வேதி அநேந த்ரிவிதாஂ க்ரஹணஶக்திஂ ஸ்தாபயதி; தேந ஹீநஶக்தயே பதஂ, தச்ச பதஂ ஸ்வாத்யந்தஂ த்யாத்யந்தஂ வா; ததாஹி- “ஶுசயே கதோத்தராஸங்காய” இத்யாதி ஸ்வாத்யந்தஂ பவதி, உபதிஶ்யதே இதி த்யாத்யந்தஂ; மத்யமஶக்தயே பாதஂ ஶ்லோகசதுர்தாஂஶம்; உத்தமஶக்தயே ஶ்லோகஂ சதுஷ்பாதபரிபூர்ணம்| தே ச பதபாதஶ்லோகா உபதிஷ்டாஃ, பூயஃ புநஃ புநஃ, அநுக்ரமேண, ஸந்தேயாஃ ஸந்தாநீயாஃ; ததாஹி- பதேந பாதஃ ஸந்தாநீயஃ, பதபாதாப்யாஂ ஶ்லோகஃ ஸந்தாநீயஃ| ஏவமேகைகஶோ கடயேத் அநேந ப்ரகாரேண ஏகமேகஂ ஶிஷ்யஂ ப்ரதி யோஜநிகாஂ காரயேத்| ஆத்மநா சாநுபடேத் படதஃ ஶிஷ்யஸ்ய பஶ்சாதாசார்யஃ ஸ்வயஂ படேத்| ஶிஷ்யஸ்ய ஸுகபடநார்தம | காயமநோப்யாஂ ஶிஷ்யஂ நியம்ய பாடே வாசி நியந்துமாஹ- அத்ருதமித்யாதி|- அத்ருதம் அஸந்நிகஷ்டவர்ணபதபாதோச்சாரணம்| அவிலம்பிதஂ நாதிவிஸ்ரஸ்தம்| அஶங்கிதஂ த்ராஸரஹிதம்| அநநுநாஸிகஂ டஞணநமாந் வர்ஜயித்வா நாஸிகோச்சரிதவர்ஜ்யம்| அபீடிதவர்ணஂ வர்ணமபீடயந்| அக்ஷிப்ருவௌஷ்டஹஸ்தைரநபிநீதம் அக்ஷ்யாதிபிர்நர்தக இவாபிநயஂ ந குர்யாதித்யர்தஃ| ஸுஸஂஸ்கதம் அக்லிஷ்டவர்ணஶ்ருதிகம்| நாத்யுச்சைர்நாதிநீசைரிதி ஏதேநைததுக்தஂ- மத்யமேந ஸ்வரேண படேத்| ந சாந்தரேணேத்யாதி தயோர்குருஶிஷ்யயோர்மத்யே ந கஶ்சித்கச்சேதித்யர்தஃ| அந்யே த்வந்யதா படந்தி வ்யாக்யாநயந்தி ச- ஶாஸ்த்ரமுத்திஶ்ய தஸ்ய ஸம்ப்ரதாநாயாஹ- அத வத்ஸேத்யாதி|- வத்ஸ ஸுஶ்ருத இதி கம்யதே, ஶாஸ்த்ரப்ரஶ்நே தஸ்யாதிகதத்வாத்| கஸ்மை தத்தேயமித்யாஹ- ஶுசய இத்யாதி||௫௪||
Adhikarana 22 (55) · Śloka 55
பவதஶ்சாத்ர |
ஶுசிர்குருபரோ தக்ஷஸ்தந்த்ராநித்ராவிவர்ஜிதஃ |
படந்நேதேந விதிநா ஶிஷ்யஃ ஶாஸ்த்ராந்தமாப்நுயாத் ||௫௫||
View original
भवतश्चात्र |
शुचिर्गुरुपरो दक्षस्तन्द्रानिद्राविवर्जितः |
पठन्नेतेन विधिना शिष्यः शास्त्रान्तमाप्नुयात् ||५५||
படதஃ ஶிஷ்யஸ்ய ஶாஸ்த்ராந்தாவாப்திஹேதுமாஹ- பவதஶ்சாத்ரேத்யாதி| ஶுசிஃ பாஹ்யாப்யந்தரஶௌசயுக்தஃ| குருபரஃ குருகார்யரதஃ| தக்ஷஃ நித்யாபியுக்தஃ| தந்த்ரா ஆலஸ்யம்||௫௫||
Adhikarana 23 (56) · Śloka 56
வாக்ஸௌஷ்டவேऽர்தவிஜ்ஞாநே ப்ராகல்ப்யே கர்மநைபுணே |
ததப்யாஸே ச ஸித்தௌ ச யதேதாத்யயநாந்தகஃ ||௫௬||
View original
वाक्सौष्ठवेऽर्थविज्ञाने प्रागल्भ्ये कर्मनैपुणे |
तदभ्यासे च सिद्धौ च यतेताध्ययनान्तगः ||५६||
அத்யயநாந்தகஃ ஶிஷ்யஃ கிஂ குர்யாதித்யாஹ- வாகித்யாதி| வாக்ஸௌஷ்டவே அதிஸ்பஷ்டவாக்த்வே| ப்ராகல்ப்யே தார்ஷ்ட்யே; ப்ராகல்ப்யாந்மஹதோऽபி ரோகாந் ஸாத்யாநுத்ஸாஹீ ஸாதயதி| ததப்யாஸே கர்மாப்யாஸே, சஶப்தாத் கர்மதர்ஶநேऽபி| ஸித்தௌ சேதி ஆரப்தாபிப்ரேதார்தஸாதநஂ ஸித்திஃ; சகாரோऽத்ராஸாத்யாநாமநாரம்பமநுக்தஂ ஸமுச்சிநோதி||௫௬||
Adhikarana puShpikA · Śloka 3
இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாஂ ஸூத்ரஸ்தாநேऽத்யயநஸம்ப்ரதாநீயோ நாம ததீயோऽத்யாயஃ ||௩||
View original
इति सुश्रुतसंहितायां सूत्रस्थानेऽध्ययनसम्प्रदानीयो नाम तृतीयोऽध्यायः ||३||
இதி ஶ்ரீடல்ஹ(ஹ்ல)ணவிரசிதாயாஂ ஸுஶ்ருதவ்யாக்யாயாஂ நிபந்தஸங்க்ரஹாக்யாயாஂ ஸூத்ரஸ்தாநே ததீயோऽத்யாயஃ||௩||