Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
ಅಥಾತಶ್ಛೇದ್ಯರೋಗಪ್ರತಿಷೇಧಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ ||೧||
ಯಥೋವಾಚ ಭಗವಾನ್ ಧನ್ವನ್ತರಿಃ ||೨||
View original
अथातश्छेद्यरोगप्रतिषेधं व्याख्यास्यामः ||१||
यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
ಭೇದ್ಯರೋಗಪ್ರತಿಷೇಧಾನನ್ತರಂ ಪಾರಿಶೇಷ್ಯಾಚ್ಛೇದ್ಯರೋಗಪ್ರತಿಷೇಧಾರಮ್ಭೋ ಯುಜ್ಯತ ಇತ್ಯಾಹ- ಅಥಾತ ಇತ್ಯಾದಿ||೧-೨||
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
ಸ್ನಿಗ್ಧಂ ಭುಕ್ತವತೋ ಹ್ಯನ್ನಮುಪವಿಷ್ಟಸ್ಯ ಯತ್ನತಃ |
ಸಂರೋಷಯೇತ್ತು ನಯನಂ ಭಿಷಕ್ ಚೂರ್ಣೈಸ್ತು ಲಾವಣೈಃ ||೩||
View original
स्निग्धं भुक्तवतो ह्यन्नमुपविष्टस्य यत्नतः |
संरोषयेत्तु नयनं भिषक् चूर्णैस्तु लावणैः ||३||
ತತ್ರೈಕಾದಶಸು ಛೇದ್ಯೇಷು ಪ್ರಥಮಂ ಪಞ್ಚಾನಾಮರ್ಮಣಾಮೇಕಮೇವ ಪ್ರಕಾರಮುಪದರ್ಶಯಿಷ್ಯನ್ ಪ್ರಥಮಂ ತತ್ಪ್ರಾಕ್ಕರ್ಮೈವ ನಿರ್ದಿಶನ್ನಾಹ- ಸ್ನಿಗ್ಧಮಿತ್ಯಾದಿ| ಸ್ನಿಗ್ಧಂ ಭುಕ್ತವತ ಇತಿ ಸಂಶುದ್ಧದೇಹಸ್ಯ ಕೃತಸಂಸರ್ಜನಸ್ಯ ವಿಚಾರಣಾಪ್ರಕಾರೇಣ ವಾ ಸ್ನಿಗ್ಧಂ ಭುಕ್ತವತಃ| ಯತ್ನತ ಇತಿ ಯಥಾ ನಾತಿಪೀಡಾ ಸ್ಯಾತ್| ಸಂರೋಷಯೇತ್ ಅರ್ಮಶಿಥಿಲೀಕರಣಾಯ ಸಙ್ಕ್ಷೋಭಯೇತ್| ಲಾವಣೈಃ ಸೈನ್ಧವೋತ್ಥೈಃ||೩||
Adhikarana 3 (4-9) · Śloka 10
ತತಃ ಸಂರೋಷಿತಂ ತೂರ್ಣಂ ಸುಸ್ವಿನ್ನಂ ಪರಿಘಟ್ಟಿತಮ್ |
ಅರ್ಮ ಯತ್ರ ವಲೀಜಾತಂ ತತ್ರೈತಲ್ಲಗಯೇದ್ಭಿಷಕ್ ||೪||
ಅಪಾಙ್ಗಂ ಪ್ರೇಕ್ಷಮಾಣಸ್ಯ ಬಡಿಶೇನ ಸಮಾಹಿತಃ |
ಮುಚುಣ್ಡ್ಯಾಽಽದಾಯ ಮೇಧಾವೀ ಸೂಚೀಸೂತ್ರೇಣ ವಾ ಪುನಃ ||೫||
ನ ಚೋತ್ಥಾಪಯತಾ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಕಾರ್ಯಮಭ್ಯುನ್ನತಂ ತು ತತ್ |
ಶಸ್ತ್ರಾಬಾಧಭಯಾಚ್ಚಾಸ್ಯ ವರ್ತ್ಮನೀ ಗ್ರಾಹಯೇದ್ದೃಢಮ್ ||೬||
ತತಃ ಪ್ರಶಿಥಿಲೀಭೂತಂ ತ್ರಿಭಿರೇವ ವಿಲಮ್ಬಿತಮ್ |
ಉಲ್ಲಿಖನ್ಮಣ್ಡಲಾಗ್ರೇಣ ತೀಕ್ಷ್ಣೇನ ಪರಿಶೋಧಯೇತ್ ||೭||
ವಿಮುಕ್ತಂ ಸರ್ವತಶ್ಚಾಪಿ ಕೃಷ್ಣಾಚ್ಛುಕ್ಲಾಚ್ಚ ಮಣ್ಡಲಾತ್ |
ನೀತ್ವಾ ಕನೀನಕೋಪಾನ್ತಂ ಛಿನ್ದ್ಯಾನ್ನಾತಿಕನೀನಕಮ್ ||೮||
ಚತುರ್ಭಾಗಸ್ಥಿತೇ ಮಾಂಸೇ ನಾಕ್ಷಿ ವ್ಯಾಪತ್ತಿಮೃಚ್ಛತಿ |
ಕನೀನಕವಧಾದಸ್ರಂ ನಾಡೀ ವಾಽಪ್ಯುಪಜಾಯತೇ ||೯||
ಹೀನಚ್ಛೇದಾತ್ ಪುನರ್ವೃದ್ಧಿಂ ಶೀಘ್ರಮೇವಾಧಿಗಚ್ಛತಿ |೧೦|
View original
ततः संरोषितं तूर्णं सुस्विन्नं परिघट्टितम् |
अर्म यत्र वलीजातं तत्रैतल्लगयेद्भिषक् ||४||
अपाङ्गं प्रेक्षमाणस्य बडिशेन समाहितः |
मुचुण्ड्याऽऽदाय मेधावी सूचीसूत्रेण वा पुनः ||५||
न चोत्थापयता क्षिप्रं कार्यमभ्युन्नतं तु तत् |
शस्त्राबाधभयाच्चास्य वर्त्मनी ग्राहयेद्दृढम् ||६||
ततः प्रशिथिलीभूतं त्रिभिरेव विलम्बितम् |
उल्लिखन्मण्डलाग्रेण तीक्ष्णेन परिशोधयेत् ||७||
विमुक्तं सर्वतश्चापि कृष्णाच्छुक्लाच्च मण्डलात् |
नीत्वा कनीनकोपान्तं छिन्द्यान्नातिकनीनकम् ||८||
चतुर्भागस्थिते मांसे नाक्षि व्यापत्तिमृच्छति |
कनीनकवधादस्रं नाडी वाऽप्युपजायते ||९||
हीनच्छेदात् पुनर्वृद्धिं शीघ्रमेवाधिगच्छति |१०|
ಇದಾನೀಂ ಯಾದೃಶಮರ್ಮ ಬಡಿಶೇನ ಗ್ರಾಹ್ಯಂ ತಾದೃಶಂ ನಿರ್ದಿಶನ್ನಾಹ- ತತ ಇತ್ಯಾದಿ| ಪರಿಘಟ್ಟಿತಂ ಚಾಲಿತಮ್| ಅರ್ಮ ಯತ್ರ ವಲೀಜಾತಮಿತ್ಯಾದಿ| ಯತ್ರ ಯಸ್ಮಿನ್ ಪ್ರದೇಶೇ ಅರ್ಮ ಜಾತವಲೀಕಂ ಸ್ಯಾತ್ತತ್ರ ಪ್ರದೇಶೇ ಏತದರ್ಮ ಬಡಿಶೇನ ಲಗಯೇತ್ ಸಂಯೋಜಯೇತ್, ಗ್ರಾಹಯೇದಿತ್ಯರ್ಥಃ| ಮುಚುಣ್ಡ್ಯೇತ್ಯಾದಿ|- ತದನನ್ತರಂ ಬಡಿಶಂ ಮುಚುಣ್ಡ್ಯಾ ತರ್ಜನ್ಯಙ್ಗುಷ್ಠಸನ್ದಂಶೇನಾದಾಯ ಗೃಹೀತ್ವಾ ಸಮ್ಯಗ್ಯೋಗೇನೋತ್ಕ್ಷೇಪಯೇತ್| ಸೂಚೀಸೂತ್ರೇಣ ವಾ ಪುನರಿತಿ ಮುಚುಣ್ಡ್ಯಾ ಬಡಿಶೋತ್ಕ್ಷೇಪಾದನನ್ತರಂ ಪ್ರಣಿಹಿತಂ ಸಸೂತ್ರಸೂಚೀಸೂತ್ರೇಣ ತದರ್ಮ ಉತ್ಕ್ಷಿಪೇತ್| ನ ಚೋತ್ಥಾಪಯತೇತ್ಯಾದಿ|- ಉತ್ಥಾಪಯತಾ ವೈದ್ಯೇನ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಸಹಸಾ ತದರ್ಮಾತ್ಯುನ್ನತಂ ನ ಕಾರ್ಯಂ, ತ್ರುಟನಭಯಾತ್| ವರ್ತ್ಮನೀ ಗ್ರಾಹಯೇದಿತಿ ಊರ್ಧ್ವಂ ಸ್ಥಿತಂ ವರ್ತ್ಮ ಊರ್ಧ್ವಮಾಕೃಷ್ಯ ಗ್ರಾಹಯೇತ್, ಅಧಃ ಸ್ಥಿತಮಧ ಏವಾಕೃಷ್ಯ ಗ್ರಾಹಯೇದಿತ್ಯರ್ಥಃ| ತತಃ ಪ್ರಶಿಥಿಲೀಭೂತಮಿತ್ಯಾದಿ|- ಪ್ರಶಿಥಿಲೀಭೂತಂ ವಿಮುಕ್ತನಯನಗೋಲಕಾಶ್ಲೇಷಮ್ | ತ್ರಿಭಿಃ ಬಡಿಶಾದಿಭಿಃ, ನ ತ್ವೇಕೇನ, ತ್ರುಟನಭಯಾತ್; ವಿಲಮ್ಬಿತಂ ವಿಶೇಷೇಣ ಲಮ್ಬಿತಂ ಧೃತಮಿತ್ಯರ್ಥಃ| ಉಲ್ಲಿಖನ್ನಿತ್ಯಾದಿ- ಉಲ್ಲಿಖನ್ ಊರ್ಧ್ವಮೇವಾಧಃಸ್ಥಿತಂ ಕುರ್ವನ್| ಪರಿಶೋಧಯೇತ್ ಸರ್ವತ ಉನ್ಮೂಲಯೇತ್, ‘ಅರ್ಮಸನ್ತಾನಂ’ ಇತಿ ಶೇಷಃ| ಕನೀನಕೋಪಾನ್ತಂ ಕನೀನಕಸಮೀಪಂ, ಕನೀನಕಶ್ಚ ನಾಸಾಸಮೀಪಸ್ಥೋಽಕ್ಷಿಸನ್ಧಿಃ| ಛಿನ್ದ್ಯಾದಿತಿ ಕ್ರಿಯಾಸೌಕರ್ಯಾರ್ಥಂ ಬಡಿಶಮಪಕೃಷ್ಯ ಪ್ರಣಿಹಿತಸೂಚೀಸೂತ್ರೇಣಾವಲಮ್ಬ್ಯಾರ್ಮ ಛಿನ್ದ್ಯಾದಿತ್ಯರ್ಥಃ| ನಾತಿಕನೀನಕಮಿತಿ ಅತಿಕ್ರಾನ್ತಕನೀನಕಂ ಯಥಾ ನ ಸ್ಯಾತ್ತಥಾ ಛಿನ್ದ್ಯಾದಿತ್ಯರ್ಥಃ| ಚತುರ್ಭಾಗಸ್ಥಿತೇ ಇತಿ ಅಕ್ಷಿಗೋಲಕಸ್ಯೋಪರಿತನೇ ಮಾಂಸೇ ಚತುರ್ಭಾಗೇನ ಸ್ಥಿತೇ ಇತ್ಯರ್ಥಃ, ನಾನ್ತಿಕೇ | ವ್ಯಾಪತ್ತಿಂ ವ್ಯಾಪದಮ್, ಋಚ್ಛತಿ ಪ್ರಾಪ್ನೋತೀತ್ಯರ್ಥಃ| ಕನೀನಕವಧಾದಿತ್ಯಾದಿ ಅತಿಚ್ಛೇದಾತ್ ಕನೀನಕವಧಃ| ಅಸ್ರಂ ರಕ್ತಮ್| ನಾಡೀತಿ ನಾಡೀವ್ರಣಃ| ಅಪಿಶಬ್ದಾದ್ವೇದನಾ ಚ| ಹೀನಚ್ಛೇದಾತ್ ಕಿಂ ಸ್ಯಾದಿತ್ಯಾಹ- ವೃದ್ಧಿಮಧಿಗಚ್ಛತಿ; ‘ಅರ್ಮ’ ಇತಿ ಶೇಷಃ||೪-೯||-
Adhikarana 4 (10) · Śloka 11
ಅರ್ಮ ಯಜ್ಜಾಲವದ್ವ್ಯಾಪಿ ತದಪ್ಯುನ್ಮಾರ್ಜ್ಯ ಲಮ್ಬಿತಮ್ ||೧೦||
ಛಿನ್ದ್ಯಾದ್ವಕ್ರೇಣ ಶಸ್ತ್ರೇಣ ವರ್ತ್ಮಶುಕ್ಲಾನ್ತಮಾಶ್ರಿತಮ್ |೧೧|
View original
अर्म यज्जालवद्व्यापि तदप्युन्मार्ज्य लम्बितम् ||१०||
छिन्द्याद्वक्रेण शस्त्रेण वर्त्मशुक्लान्तमाश्रितम् |११|
ಯತ್ರ ಪುನಃ ಪ್ರಸ್ತಾರ್ಯರ್ಮಣಿ ವಿಸ್ತರತ್ವಾದರ್ಮಣೋ ವರ್ತ್ಮದ್ವಯಸಮೀಪಶುಕ್ಲಾವಯವವ್ಯಾಪಿನೋ ವಲೀಭಾವೋ ನಾಸ್ತಿ ತತ್ರ ಕಿಂ ಕರಣೀಯಮಿತಿ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ- ಅರ್ಮೇತ್ಯಾದಿ| ಯದರ್ಮ ಜಾಲವನ್ಮತ್ಸ್ಯಬನ್ಧನಜಾಲಸದೃಶಂ ವ್ಯಾಪಿ ವ್ಯಾಪನಶೀಲಂ ತದಪಿ ಸೈನ್ಧವಚೂರ್ಣೇನ ಸಹೋರ್ಧ್ವಘೃಷ್ಟಂ ಶಿಥಿಲೀಭೂತಂ ವಕ್ರಶಸ್ತ್ರೇಣ ಬಡಿಶೇನ ಲಮ್ಬಿತಂ ಮಣ್ಡಲಾಗ್ರೇಣ ಛಿನ್ದ್ಯಾದಿತ್ಯರ್ಥಃ| ವರ್ತ್ಮಶುಕ್ಲಾನ್ತಮಾಶ್ರಿತಮಿತಿ ಅತ್ರ ವರ್ತ್ಮನೋಽನ್ತ ಶಬ್ದಃ ಸಮೀಪವಾಚೀ, ಶುಕ್ಲೇ ಪುನರವಯವವಾಚೀ| ಕೇಚಿತ್ ‘ಅರ್ಮವಜ್ಜಾಲಕಂ ವ್ಯಾಪಿ’ ಇತಿ ಪಠನ್ತಿ; ಜಾಲಕಂ ಸ್ನಾಯ್ವರ್ಮ, ತಚ್ಚ ವಕ್ರೇಣ ಶಸ್ತ್ರೇಣ ಲಮ್ಬಿತಮರ್ಮವಚ್ಛಿನ್ದ್ಯಾತ್, ವರ್ತ್ಮಶುಕ್ಲಾನ್ತಮಾಶ್ರಿತಂ ಪುನರರ್ಮ ಉಲ್ಲೇಖಪ್ರಕಾರೇಣ ಛಿನ್ದ್ಯಾದಿತಿ ಚ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಯನ್ತಿ||೧೦||-
Adhikarana 5 (11-13) · Śloka 14
ಪ್ರತಿಸಾರಣಮಕ್ಷ್ಣೋಸ್ತು ತತಃ ಕಾರ್ಯಮನನ್ತರಮ್ ||೧೧||
ಯಾವನಾಲಸ್ಯ ಚೂರ್ಣೇನ ತ್ರಿಕಟೋರ್ಲವಣಸ್ಯ ಚ |
ಸ್ವೇದಯಿತ್ವಾ ತತಃ ಪಶ್ಚಾದ್ಬಧ್ನೀಯಾತ್ ಕುಶಲೋ ಭಿಷಕ್ ||೧೨||
ದೋಷರ್ತುಬಲಕಾಲಜ್ಞಃ ಸ್ನೇಹಂ ದತ್ತ್ವಾ ಯಥಾಹಿತಮ್ |
ವ್ರಣವತ್ ಸಂವಿಧಾನಂ ತು ತಸ್ಯ ಕುರ್ಯಾದತಃ ಪರಮ್ ||೧೩||
ತ್ರ್ಯಹಾನ್ಮುಕ್ತ್ವಾ ಕರಸ್ವೇದಂ ದತ್ತ್ವಾ ಶೋಧನಮಾಚರೇತ್ |೧೪|
View original
प्रतिसारणमक्ष्णोस्तु ततः कार्यमनन्तरम् ||११||
यावनालस्य चूर्णेन त्रिकटोर्लवणस्य च |
स्वेदयित्वा ततः पश्चाद्बध्नीयात् कुशलो भिषक् ||१२||
दोषर्तुबलकालज्ञः स्नेहं दत्त्वा यथाहितम् |
व्रणवत् संविधानं तु तस्य कुर्यादतः परम् ||१३||
त्र्यहान्मुक्त्वा करस्वेदं दत्त्वा शोधनमाचरेत् |१४|
ಛೇದಾನನ್ತರಂ ಪ್ರತಿಸಾರಣಂ ನಿರ್ದಿಶನ್ನಾಹ- ಪ್ರತಿಸಾರಣಮಿತ್ಯಾದಿ| ತತ ಇತಿ ಕರ್ಮಣಃ| ಯಾವನಾಲಸ್ಯ ಯವಕ್ಷಾರಸ್ಯ, ಲವಣಸ್ಯ ಸೈನ್ಧವಸ್ಯ| ಸ್ವೇದಯಿತ್ವೇತ್ಯಾದಿ| ಸ್ವೇದಯಿತ್ವಾ ‘ಕರೇಣ’ ಇತಿ ಶೇಷಃ| ಕುಶಲೋ ಬನ್ಧಾದಿವೇತ್ತಾ| ‘ದೋಷರ್ತುಬಲಕಾಲಜ್ಞ’ ಇತಿ ದೋಷಾಣಾಂ ಚಯಾದಿಮುಖೇನ ಬಲಕಾಲಜ್ಞಃ, ಋತೂನಾಮಾದಿಮಧ್ಯಾವಸಾನೇನ; ಅಥವಾ ದೋಷಾ ವಾತಾದಯಃ, ಋತವೋ ಹೇಮನ್ತಾದಯಃ, ಬಲಂ ಕ್ರಿಯಾಸು ಸಾಮರ್ಥ್ಯಂ, ಕಾಲಶ್ಚಾವಸ್ಥಿಕಃ, ತಾನ್ ಜಾನಾತಿ ಯಃ ಸ ತಾದೃಶಃ| ಸ್ನೇಹಂ ದತ್ತ್ವಾ ಯಥಾಹಿತಮಿತಿ ಸನ್ಧಾನಾರ್ಥಂ ಘೃತಾದೀನಾಂ ಮಧ್ಯೇ ಯೋ ಯಸ್ಮೈ ಹಿತಸ್ತಂ ದತ್ತ್ವೇತ್ಯರ್ಥಃ| ತಥಾಽನುಕ್ತಮಪಿ ಚಕ್ಷುಷ್ಯಂ ಸದ್ಯೋವ್ರಣಹಿತಂ ತ್ರಿಫಲಾಲೋಧ್ರಚನ್ದನಾದಿಕಷಾಯದ್ರವಕಲ್ಕಪಿಣ್ಡಂ ದತ್ತ್ವಾ ಬಧ್ನೀಯಾತ್, ತೇನೈವ ಚ ಪ್ರಕ್ಷಾಲನಮ್| ವ್ರಣವದಿತ್ಯಾದಿ ವ್ರಣವತ್ ಸಂವಿಧಾನಂ ಶೋಧನರೋಪಣಾದಿಕಮ್| ತದೇವ ಶೋಧನವಿಧಾನಂ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ- ತ್ರ್ಯಹಾದಿತ್ಯಾದಿ||೧೧-೧೩||-
Adhikarana 6 (14-15) · Śloka 16
ಕರಞ್ಜಬೀಜಾಮಲಕಮಧುಕೈಃ ಸಾಧಿತಂ ಪಯಃ ||೧೪||
ಹಿತಮಾಶ್ಚ್ಯೋತನಂ ಶೂಲೇ ದ್ವಿರಹ್ನಃ ಕ್ಷೌದ್ರಸಂಯುತಮ್ |
ಮಧುಕೋತ್ಪಲಕಿಞ್ಜಲ್ಕದೂರ್ವಾಕಲ್ಕೈಶ್ಚ ಮೂರ್ಧನಿ ||೧೫||
ಪ್ರಲೇಪಃ ಸಘೃತಃ ಶೀತಃ ಕ್ಷೀರಪಿಷ್ಟಃ ಪ್ರಶಸ್ಯತೇ |೧೬|
View original
करञ्जबीजामलकमधुकैः साधितं पयः ||१४||
हितमाश्च्योतनं शूले द्विरह्नः क्षौद्रसंयुतम् |
मधुकोत्पलकिञ्जल्कदूर्वाकल्कैश्च मूर्धनि ||१५||
प्रलेपः सघृतः शीतः क्षीरपिष्टः प्रशस्यते |१६|
ಇದಾನೀಮಾವಸ್ಥಿಕಶೂಲಸ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾಮಾಹ- ಕರಞ್ಜಬೀಜೇತ್ಯಾದಿ| ಆಶ್ಚ್ಯೋತನಮ್ ಅಕ್ಷಿಪೂರಣಮ್| ದ್ವಿರಹ್ನ ಇತಿ ದಿವಸಸ್ಯ ಕಾಲದ್ವಯಮ್| ತಸ್ಮಿನ್ನೇವ ಶೂಲೇ ಶಿರೋಲೇಪಂ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ- ಮಧುಕೋತ್ಪಲಕಿಞ್ಜಲ್ಕೇತ್ಯಾದಿ| ಉತ್ಪಲಂ ನೀಲೋತ್ಪಲಂ, ಕಿಞ್ಜಲ್ಕಃ ಪದ್ಮಕೇಶರಮ್||೧೪-೧೫||-
Adhikarana 7 (16) · Śloka 16
ಲೇಖ್ಯಾಞ್ಜನೈರಪಹರೇದರ್ಮಶೇಷಂ ಭವೇದ್ಯದಿ ||೧೬||
View original
लेख्याञ्जनैरपहरेदर्मशेषं भवेद्यदि ||१६||
ಶಸ್ತ್ರಕರ್ಮಾವಶಿಷ್ಟಸ್ಯಾರ್ಮಣೋ ಲೇಖ್ಯಾಞ್ಜನೈರೇವಾಪಹರಣಂ ನಿರ್ದಿಶನ್ನಾಹ- ಲೇಖ್ಯಾಞ್ಜನೈರಿತ್ಯಾದಿ| ಲೇಖ್ಯಾಞ್ಜನೈರಿತಿ ‘ಲೋಹಚೂರ್ಣಾನಿ ಸರ್ವಾಣಿ ಧಾತವೋ ಲವಣಾನಿ ಚ’ ಇತ್ಯಾದಿನಾ ಶುಕ್ರನಿರ್ದಿಷ್ಟೈಃ||೧೬||
Adhikarana 8 (17) · Śloka 17
ಅರ್ಮ ಚಾಲ್ಪಂ ದಧಿನಿಭಂ ನೀಲಂ ರಕ್ತಮಥಾಪಿ ವಾ |
ಧೂಸರಂ ತನು ಯಚ್ಚಾಪಿ ಶುಕ್ರವತ್ತದುಪಾಚರೇತ್ ||೧೭||
View original
अर्म चाल्पं दधिनिभं नीलं रक्तमथापि वा |
धूसरं तनु यच्चापि शुक्रवत्तदुपाचरेत् ||१७||
ಇದಾನೀಂ ಲೇಖ್ಯಾಞ್ಜನಪ್ರಸಙ್ಗೇನ ಯಾದೃಶಂ ಲೇಖನಸಾಧ್ಯಮರ್ಮ ತಾದೃಶಂ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ- ಅರ್ಮ ಚಾಲ್ಪಮಿತ್ಯಾದಿ| ಅಲ್ಪಂ ವಿಸ್ತಾರೇಣ, ದಧಿನಿಭಂ ಶುಕ್ಲಾರ್ಮ, ನೀಲಂ ಪ್ರಸ್ತಾರಿ, ರಕ್ತಂ ಲೋಹಿತಾರ್ಮ, ಧೂಸರಂ ಪಾಣ್ಡುರಂ, ತನು ಸ್ನಾಯ್ವರ್ಮ, ತನು ಯಚ್ಚಾಪೀತ್ಯತ್ರ ಚಕಾರಾಪಿಶಬ್ದಾಭ್ಯಾಂ ಮಾಂಸಾರ್ಮಾಪಿ ಯಕೃತ್ಪ್ರಕಾಶಂ ಶ್ಯಾವಂ ವಾ; ಏತತ್ ಪಞ್ಚವಿಧಮಪ್ಯರ್ಮ ವಿಸ್ತೀರ್ಣಂ ತನು ವಾ ಶುಕ್ರವದೇವ ಲೇಖ್ಯಾಞ್ಜನೈರೇವೋಪಚರಣೀಯಮ್||೧೭||
Adhikarana 9 (18) · Śloka 18
ಚರ್ಮಾಭಂ ಬಹಲಂ ಯತ್ತು ಸ್ನಾಯುಮಾಂಸಘನಾವೃತಮ್ |
ಛೇದ್ಯಮೇವ ತದರ್ಮ ಸ್ಯಾತ್ ಕೃಷ್ಣಮಣ್ಡಲಗಂ ಚ ಯತ್ ||೧೮||
View original
चर्माभं बहलं यत्तु स्नायुमांसघनावृतम् |
छेद्यमेव तदर्म स्यात् कृष्णमण्डलगं च यत् ||१८||
ಇದಾನೀಂ ಯಾದೃಶಂ ಛೇದ್ಯಮರ್ಮ ತಾದೃಶಂ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ- ಚರ್ಮಾಭಮಿತ್ಯಾದಿ| ಚರ್ಮವದಾಭಾಸತೇ ಯತ್ತತ್ತಥಾ ಚರ್ಮಖಣ್ಡವದಿತ್ಯರ್ಥಃ| ಬಹಲಂ ಸ್ಥೂಲಮ್| ಸ್ನಾಯುಮಾಂಸಘನಂ ಸ್ನಾಯುಮಾಂಸಾಭ್ಯಾಂ ಘನಂ ಯಥಾ ಸ್ಯಾದೇವಮಾವೃತಂ; ‘ಸ್ನಾಯುಮಾಂಸಸಿರಾವೃತಂ’ ಇತಿ ಕೇಚಿತ್ ಪಠನ್ತಿ| ಕೃಷ್ಣಮಣ್ಡಲಗಮಿತಿ ದೃಷ್ಟಿಮಾರ್ಗಾವರಣಕಾರೀತ್ಯರ್ಥಃ||೧೮||
Adhikarana 10 (19) · Śloka 19
ವಿಶುದ್ಧವರ್ಣಮಕ್ಲಿಷ್ಟಂ ಕ್ರಿಯಾಸ್ವಕ್ಷಿ ಗತಕ್ಲಮಮ್ |
ಛಿನ್ನೇಽರ್ಮಣಿ ಭವೇತ್ ಸಮ್ಯಗ್ಯಥಾಸ್ವಮನುಪದ್ರವಮ್ ||೧೯||
View original
विशुद्धवर्णमक्लिष्टं क्रियास्वक्षि गतक्लमम् |
छिन्नेऽर्मणि भवेत् सम्यग्यथास्वमनुपद्रवम् ||१९||
ಸಮ್ಯಕ್ಛಿನ್ನಸ್ಯಾರ್ಮಣೋ ಲಕ್ಷಣಮಾಹ- ವಿಶುದ್ಧವರ್ಣಮಿತ್ಯಾದಿ| ವಿಶುದ್ಧವರ್ಣಮರ್ಮಾಪನಯನಾತ್ ಪ್ರಕೃತಿವರ್ಣಮಕ್ಷಿ ಭವೇತ್| ಅಕ್ಲಿಷ್ಟಂ ಕ್ರಿಯಾಸ್ವಿತಿ ನಿಮೇಷೋನ್ಮೇಷಾದಿಷು ನ ಕ್ಲೇಶವತ್| ಗತಕ್ಲಮಮ್ ಅನಾಯಾಸಕ್ಲೇಶರಹಿತಮ್| ಕೇಚಿದಕ್ಲಿಷ್ಟಂ ನಿರ್ದೋಷಂ, ಕ್ರಿಯಾಸ್ವಕ್ಷಿ ಗತಕ್ಲಮಂ ಕ್ರಿಯಾಸೂನ್ಮೇಷಾದಿಷ್ವಪಿ ನಿರಾಬಾಧಂ ಸ್ಯಾದಿತಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಯನ್ತಿ| ಯಥಾಸ್ವಮನುಪದ್ರವಮಿತಿ ಹೀನಾತಿಚ್ಛೇದಯೋರ್ಯೇ ಪ್ರತ್ಯೇಕಮುಪದ್ರವಾಸ್ತೇ ನ ವಿದ್ಯಮಾನಾ ಯಸ್ಯ ತತ್ತಥೇತ್ಯರ್ಥಃ||೧೯||
Adhikarana 11 (20) · Śloka 20
ಸಿರಾಜಾಲೇ ಸಿರಾ ಯಾಸ್ತು ಕಠಿನಾಸ್ತಾಶ್ಚ ಬುದ್ಧಿಮಾನ್ |
ಉಲ್ಲಿಖೇನ್ಮಣ್ಡಲಾಗ್ರೇಣ ಬಡಿಶೇನಾವಲಮ್ಬಿತಾಃ ||೨೦||
View original
सिराजाले सिरा यास्तु कठिनास्ताश्च बुद्धिमान् |
उल्लिखेन्मण्डलाग्रेण बडिशेनावलम्बिताः ||२०||
ಅರ್ಮಚ್ಛೇದಂ ಪ್ರತಿಪಾದ್ಯ ಸಿರಾಜಾಲಚ್ಛೇದಂ ಪ್ರತಿಪಾದಯನ್ನಾಹ- ಸಿರಾಜಾಲೇ ಇತ್ಯಾದಿ| ಪೂರ್ವವದೇವ ಸ್ನಿಗ್ಧಸ್ವಿನ್ನಸಂರೋಷಿತನಯನಸ್ಯ ಬಡಿಶೇನಾವಲಮ್ಬಿತಾಃ ಕಠಿನಸಿರಾ ಮಣ್ಡಲಾಗ್ರೇಣೋರ್ಧ್ವಂ ಲಿಖೇತ್ ಊರ್ಧ್ವಂ ಛಿನ್ದ್ಯಾದಿತಿ ಪಿಣ್ಡಾರ್ಥಃ| ಕಠಿನಸಿರಾಗ್ರಹಣಾನ್ಮೃದೂನಾಂ ಸಿರಾಣಾಂ ಲೇಖ್ಯಾಞ್ಜನಂ ಯೋಜ್ಯಮಿತಿ ಜ್ಞೇಯಮ್||೨೦||
Adhikarana 12 (21) · Śloka 21
ಸಿರಾಸು ಪಿಡಕಾ ಜಾತಾ ಯಾ ನ ಸಿಧ್ಯನ್ತಿ ಭೇಷಜೈಃ |
ಅರ್ಮವನ್ಮಣ್ಡಲಾಗ್ರೇಣ ತಾಸಾಂ ಛೇದನಮಿಷ್ಯತೇ ||೨೧||
View original
सिरासु पिडका जाता या न सिध्यन्ति भेषजैः |
अर्मवन्मण्डलाग्रेण तासां छेदनमिष्यते ||२१||
ಸಿರಾಜಪಿಡಕಾಸು ಭೇಷಜೈರಸಿಧ್ಯಮಾನಾಸು ಛೇದಂ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ- ಸಿರಾಸ್ವಿತ್ಯಾದಿ| ಅರ್ಮವಚ್ಛೇದನಮಿತಿ ಅರ್ಮೋಕ್ತಂ ಪೂರ್ವಕರ್ಮಾದಿಕಂ ಕೃತ್ವಾ ಛೇದಃ ಕಾರ್ಯಃ||೨೧||
Adhikarana 13 (22) · Śloka 22
ರೋಗಯೋಶ್ಚೈತಯೋಃ ಕಾರ್ಯಮರ್ಮೋಕ್ತಂ ಪ್ರತಿಸಾರಣಮ್ |
ವಿಧಿಶ್ಚಾಪಿ ಯಥಾದೋಷಂ ಲೇಖನದ್ರವ್ಯಸಮ್ಭೃತಃ ||೨೨||
View original
रोगयोश्चैतयोः कार्यमर्मोक्तं प्रतिसारणम् |
विधिश्चापि यथादोषं लेखनद्रव्यसम्भृतः ||२२||
ರೋಗಯೋರಿತ್ಯಾದಿ| ಏತಯೋಃ ಸಿರಾಜಾಲಸಿರಾಪಿಡಕಯೋಃ| ಅರ್ಮೋಕ್ತಂ ಪ್ರತಿಸಾರಣಮಿತಿ ‘ಯಾವನಾಲಸ್ಯ ಚೂರ್ಣೇನ’ ಇತ್ಯಾದ್ಯುಕ್ತಮ್| ಯಥಾದೋಷಂ ಯೋ ವಿಧಿರ್ವಾತಾಭಿಷ್ಯನ್ದನಾದಿಷು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಃ ಸ ಚ ಕಾರ್ಯೋ ಲೇಖನೈರ್ದ್ರವ್ಯೈಃ ಸಮ್ಪಾದಿತ ಇತ್ಯರ್ಥಃ||೨೨||
Adhikarana 14 (13-14) · Śloka 25
ಸನ್ಧೌ ಸಂಸ್ವೇದ್ಯ ಶಸ್ತ್ರೇಣ ಪರ್ವಣೀಕಾಂ ವಿಚಕ್ಷಣಃ |
ಉತ್ತರೇ ಚ ತ್ರಿಭಾಗೇ ಚ ಬಡಿಶೇನಾವಲಮ್ಬಿತಾಮ್ ||೨೩||
ಛಿನ್ದ್ಯಾತ್ತತೋಽರ್ಧಮಗ್ರೇ, ಸ್ಯಾದಶ್ರುನಾಡೀ ಹ್ಯತೋಽನ್ಯಥಾ |
ಪ್ರತಿಸಾರಣಮತ್ರಾಪಿ ಸೈನ್ಧವಕ್ಷೌದ್ರಮಿಷ್ಯತೇ ||೨೪||
ಲೇಖನೀಯಾನಿ ಚೂರ್ಣಾನಿ ವ್ಯಾಧಿಶೇಷಸ್ಯ ಭೇಷಜಮ್ |೨೫|
View original
सन्धौ संस्वेद्य शस्त्रेण पर्वणीकां विचक्षणः |
उत्तरे च त्रिभागे च बडिशेनावलम्बिताम् ||२३||
छिन्द्यात्ततोऽर्धमग्रे, स्यादश्रुनाडी ह्यतोऽन्यथा |
प्रतिसारणमत्रापि सैन्धवक्षौद्रमिष्यते ||२४||
लेखनीयानि चूर्णानि व्याधिशेषस्य भेषजम् |२५|
ಪರ್ವಣಿಕಾಪಿಡಕಾಚ್ಛೇದನಮಾಹ- ಸನ್ಧಾವಿತ್ಯಾದಿ| ಸನ್ಧೌ ಕೃಷ್ಣಶುಕ್ಲಸನ್ಧೌ, ಸಂಸ್ವೇದ್ಯ ಸಮ್ಯಕ್ ಸ್ವೇದಯಿತ್ವಾ, ಪರಂ ಯಥಾ ದೃಶೋಃ ಪೀಡಾ ನ ಸ್ಯಾತ್, ಉತ್ತರೇ ತ್ರಿಭಾಗೇ ಬಡಿಶೇನಾವಲಮ್ಬಿತಾಂ ವಿದ್ಧಾ ಗೃಹೀತಾಂ, ಛಿನ್ದ್ಯಾತ್ತತೋಽರ್ಧಮಗ್ರೇ ಇತಿ ತದನನ್ತರಮಗ್ರೇಽರ್ಧಂ ಛಿನ್ದ್ಯಾತ್ ಮೂಲಾಗ್ರಯೋರ್ಮಿತ್ವಾ ಮಧ್ಯೇ ತಾಂ ಛಿನ್ದ್ಯಾದಿತ್ಯರ್ಥಃ| ತಸ್ಯಾಂ ಛಿನ್ನಾಯಾಂ ಪ್ರತಿಸಾರಣಮಾಹ- ಪ್ರತಿಸಾರಣಮಿತ್ಯಾದಿ| ಶಸ್ತ್ರಕರ್ಮಾವಶಿಷ್ಟಸ್ಯ ಪರ್ವಣೀಶೇಷಸ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾಮಾಹ- ಲೇಖನೀಯಾನೀತ್ಯಾದಿ||೧೩-೧೪||-
Adhikarana 15 (25-28) · Śloka 28
ಶಙ್ಖಂ ಸಮುದ್ರಫೇನಂ ಚ ಮಣ್ಡೂಕೀಂ ಚ ಸಮುದ್ರಜಾಮ್ ||೨೫||
ಸ್ಫಟಿಕಂ ಕುರುವಿನ್ದಂ ಚ ಪ್ರವಾಲಾಶ್ಮನ್ತಕಂ ತಥಾ |
ವೈದೂರ್ಯಂ ಪುಲಕಂ ಮುಕ್ತಾಮಯಸ್ತಾಮ್ರರಜಾಂಸಿ ಚ ||೨೬||
ಸಮಭಾಗಾನಿ ಸಮ್ಪಿಷ್ಯ ಸಾರ್ಧಂ ಸ್ರೋತೋಞ್ಜನೇನ ತು |
ಚೂರ್ಣಾಞ್ಜನಂ ಕಾರಯಿತ್ವಾ ಭಾಜನೇ ಮೇಷಶೃಙ್ಗಜೇ ||೨೭||
ಸಂಸ್ಥಾಪ್ಯೋಭಯತಃ ಕಾಲಮಞ್ಜಯೇತ್ ಸತತಂ ಬುಧಃ |
ಅರ್ಮಾಣಿ ಪಿಡಕಾಂ ಹನ್ಯಾತ್ ಸಿರಾಜಾಲಾನಿ ತೇನ ವೈ ||೨೮||
View original
शङ्खं समुद्रफेनं च मण्डूकीं च समुद्रजाम् ||२५||
स्फटिकं कुरुविन्दं च प्रवालाश्मन्तकं तथा |
वैदूर्यं पुलकं मुक्तामयस्ताम्ररजांसि च ||२६||
समभागानि सम्पिष्य सार्धं स्रोतोञ्जनेन तु |
चूर्णाञ्जनं कारयित्वा भाजने मेषशृङ्गजे ||२७||
संस्थाप्योभयतः कालमञ्जयेत् सततं बुधः |
अर्माणि पिडकां हन्यात् सिराजालानि तेन वै ||२८||
ತಾನ್ಯೇವ ಲೇಖನೀಯಚೂರ್ಣಾನ್ಯಾಹ- ಶಙ್ಖಮಿತ್ಯಾದಿ| ಮಣ್ಡೂಕೀಂ ಚ ಸಮುದ್ರಜಾಮಿತಿ ಸಮುದ್ರಜಾ ಮಣ್ಡೂಕೀ ಮುಕ್ತಾನಾಂ ಶುಕ್ತಿಃ| ಕುರುವಿನ್ದಃ ಪದ್ಮರಾಗಃ, ‘ನಿಶಾನೋಪಲ’ ಇತ್ಯನ್ಯೇ, ಅಶ್ಮನ್ತಕಂ ಸಲೌಪಮಂ(?) ಮಣಿವಿಶೇಷಃ| ವೈದೂರ್ಯಮಿತಿ ವಿದೂರಗಿರಿಸಮ್ಭವಮ್ ಅತ್ಯಚ್ಛಮಾನೀಲಂ, ಪುಲಕಂ ಸ್ಫಟಿಕಮೇವ ಪಾಕಾದ್ವರ್ಣಾನ್ತರಮಾಪನ್ನಂ; ಕೇಚಿತ್ ‘ವೈದೂರ್ಯೋಪಲಕಂ’ ಇತಿ ಪಠನ್ತಿ, ತತ್ರ ವೈದೂರ್ಯೋಪಲಕಂ ವೇರುಡಿಕೇತಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಯನ್ತಿ| ಮೇಷಶೃಙ್ಗ ಇಙ್ಗುದೀಭೇದಃ; ಕೇಚಿತ್ ಮೇಷವಿಷಾಣರಚಿತಭಾಜನಂ ಮನ್ಯನ್ತೇ||೨೫-೨೮||
Adhikarana 16 (29) · Śloka 29
ಅರ್ಶಸ್ತಥಾ ಯಚ್ಚ ನಾಮ್ನಾ ಶುಷ್ಕಾರ್ಶೋಽರ್ಬುದಮೇವ ಚ |
ಅಭ್ಯನ್ತರಂ ವರ್ತ್ಮಶಯಾ ವಿಧಾನಂ ತೇಷು ವಕ್ಷ್ಯತೇ ||೨೯||
View original
अर्शस्तथा यच्च नाम्ना शुष्कार्शोऽर्बुदमेव च |
अभ्यन्तरं वर्त्मशया विधानं तेषु वक्ष्यते ||२९||
ಅರ್ಶ ಇತ್ಯಾದಿ| ಅಭ್ಯನ್ತರಂ ವರ್ತ್ಮಶಯಾ ಇತಿ ವರ್ತ್ಮಾಭ್ಯನ್ತರಾಶ್ರಯಾ ಇತ್ಯರ್ಥಃ||೨೯||
Adhikarana 17 (30-32) · Śloka 33
ವರ್ತ್ಮೋಪಸ್ವೇದ್ಯ ನಿರ್ಭುಜ್ಯ ಸೂಚ್ಯೋತ್ಕ್ಷಿಪ್ಯ ಪ್ರಯತ್ನತಃ |
ಮಣ್ಡಲಾಗ್ರೇಣ ತೀಕ್ಷ್ಣೇನ ಮೂಲೇ ಭಿನ್ದ್ಯಾದ್ಭಿಷಗ್ವರಃ ||೩೦||
ತತಃ ಸೈನ್ಧವಕಾಸೀಸಕೃಷ್ಣಾಭಿಃ ಪ್ರತಿಸಾರಯೇತ್ |
ಸ್ಥಿತೇ ಚ ರುಧಿರೇ ವರ್ತ್ಮ ದಹೇತ್ ಸಮ್ಯಕ್ ಶಲಾಕಯಾ ||೩೧||
ಕ್ಷಾರೇಣಾವಲಿಖೇಚ್ಚಾಪಿ ವ್ಯಾಧಿಶೇಷೋ ಭವೇದ್ಯದಿ |
ತೀಕ್ಷ್ಣೈರುಭಯತೋಭಾಗೈಸ್ತತೋ ದೋಷಮಧಿಕ್ಷಿಪೇತ್ ||೩೨||
ವಿತರೇಚ್ಚ ಯಥಾದೋಷಮಭಿಷ್ಯನ್ದಕ್ರಿಯಾವಿಧಿಮ್ |೩೩|
View original
वर्त्मोपस्वेद्य निर्भुज्य सूच्योत्क्षिप्य प्रयत्नतः |
मण्डलाग्रेण तीक्ष्णेन मूले भिन्द्याद्भिषग्वरः ||३०||
ततः सैन्धवकासीसकृष्णाभिः प्रतिसारयेत् |
स्थिते च रुधिरे वर्त्म दहेत् सम्यक् शलाकया ||३१||
क्षारेणावलिखेच्चापि व्याधिशेषो भवेद्यदि |
तीक्ष्णैरुभयतोभागैस्ततो दोषमधिक्षिपेत् ||३२||
वितरेच्च यथादोषमभिष्यन्दक्रियाविधिम् |३३|
ತದೇವ ವಿಧಾನಮಾಹ- ವರ್ತ್ಮೇತ್ಯಾದಿ| ನಿರ್ಭುಜ್ಯ ಪರಿವರ್ತ್ಯ, ಉತ್ತಾನಂ ಕೃತ್ವೇತ್ಯರ್ಥಃ| ಕೇಚಿದಮುಮೇವ ಪಾಠಮನ್ಯಥಾ ಕೃತ್ವಾ ಪಠನ್ತಿ, ಸ ಚ ವರ್ತಮಾನಪುಸ್ತಕೇಷು ನ ದೃಶ್ಯತೇ, ಅತೋ ನ ಲಿಖಿತಃ| ತೇಷಾಂ ಕರ್ಮಣಿ ಕೃತೇ ಪ್ರತಿಸಾರಣಮಾಹ- ತತ ಇತ್ಯಾದಿ| ಪ್ರತಿಸಾರಯೇದ್ ಘರ್ಷಯೇತ್| ಶಸ್ತ್ರಕರ್ಮಾವಶಿಷ್ಟಾನಾಮರ್ಶಆದೀನಾಂ ಚಿಕಿತ್ಸಾಮಾಹ- ಸ್ಥಿತ ಇತ್ಯಾದಿ| ಸಮ್ಯಗ್ ಯೋಗೇನ, ಶಲಾಕಯೇತಿ ವಸ್ತ್ರಾಚ್ಛಾದಿತಾಂ ದೃಷ್ಟಿಂ ಕೃತ್ವಾ ಅಗ್ನಿತಪ್ತಶಲಾಕಯಾ ವ್ಯಾಧಿಶೇಷಂ ದಹೇತ್, ಕ್ಷಾರೇಣಾವಲಿಖೇಚ್ಚ| ಸರ್ವೇಷ್ವೇವೋಕ್ತೇಷು ಛೇದ್ಯರೋಗೇಷ್ವನಿರ್ದಿಷ್ಟಂ ಭೇಷಜಂ ನಿರ್ದಿಶನ್ನಾಹ- ತೀಕ್ಷ್ಣೈರಿತ್ಯಾದಿ| ಉಭಯತೋಭಾಗೈಃ ವಾಮನೀಯವಿರೇಚನದ್ರವ್ಯೈಃ| ದೋಷಂ ವ್ರಣಗತಾಂ ದೋಷದುಷ್ಟಿಂ; ಏತೇನೈತದುಕ್ತಂ ಭವತಿ- ವಾಮನೀಯವಿರೇಚನೀಯದ್ರವ್ಯಾಣಾಂ ಕಲ್ಕಕಷಾಯಾದಿನಾ ವ್ರಣಶುದ್ಧಿಃ ಕರ್ತವ್ಯೇತ್ಯರ್ಥಃ| ಕೇಚಿದ್ವಮನವಿರೇಚನೈರೇವ ಕಫಾದಿಕಂ ದೋಷಂ ನಿರ್ಹರೇದಿತಿ ಮನ್ಯನ್ತೇ; ಏತಚ್ಚ ಪಞ್ಜಿಕಾಕಾರೇಣ ದೂಷಿತಮ್||೩೦-೩೨||-
Adhikarana 18 (33) · Śloka 33
ಶಸ್ತ್ರಕರ್ಮಣ್ಯುಪರತೇ ಮಾಸಂ ಚ ಸ್ಯಾತ್ ಸುಯನ್ತ್ರಿತಃ ||೩೩||
View original
शस्त्रकर्मण्युपरते मासं च स्यात् सुयन्त्रितः ||३३||
ಇದಾನೀಂ ಛೇದ್ಯಾದಿಷು ಪರಿಹಾರ್ಯಪರಿಹಾರಾವಧಿಂ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ- ಶಸ್ತ್ರಕರ್ಮಣೀತ್ಯಾದಿ||೩೩||
Adhikarana puShpikA · Śloka 15
ಇತಿ ಸುಶ್ರುತಸಂಹಿತಾಯಾಮುತ್ತರತನ್ತ್ರಾನ್ತರ್ಗತೇ ಶಾಲಾಕ್ಯತನ್ತ್ರೇ ಛೇದ್ಯರೋಗಪ್ರತಿಷೇಧೋ ನಾಮ ಪಞ್ಚದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ||೧೫||
View original
इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते शालाक्यतन्त्रे छेद्यरोगप्रतिषेधो नाम पञ्चदशोऽध्यायः ||१५||
ಇತಿ ಶ್ರೀಡಲ್ಹ(ಹ್ಲ)ಣವಿರಚಿತಾಯಾಂ ನಿಬನ್ಧಸಙ್ಗ್ರಹಾಖ್ಯಾಯಾಂ ಸುಶ್ರುತವ್ಯಾಖ್ಯಾಯಾಮುತ್ತರತನ್ತ್ರಾನ್ತರ್ಗತೇ ಶಾಲಾಕ್ಯತನ್ತ್ರೇ ಪಞ್ಚದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೧೫||