Skip to content
AYANAAYURVEDAby Dr Vijaya Dwarampudi
Open navigation
Explore AyurvedaBook appointment

2. saṁdhigatarōgavijñānīyādhyāyaḥ

Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2

அதாதஃ ஸந்திகதரோகவிஜ்ஞாநீயமத்யாயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧|| யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||

View original

अथातः सन्धिगतरोगविज्ञानीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||

🔊 Audio coming soon

பூர்வஸ்மிந்நத்யாயே ஸந்த்யாதிக்ரமேண நயநகதரோகா அபிஹிதாஃ, அத ஔபத்ரவிகாநந்தரஂ ப்ராக் ஸந்திகதா ரோகாஃ ப்ரதிபாத்யா பவந்தீத்யத ஆஹ- அதாத இத்யாதி| கதஶப்த ஆஶ்ரயவசநஃ||௧-௨||

Adhikarana 2 (3) · Śloka 3

பூயாலஸஃ ஸோபநாஹஃ ஸ்ராவாஃ பர்வணிகாऽலஜீ | க்ரிமிக்ரந்திஶ்ச விஜ்ஞேயா ரோகாஃ ஸந்திகதா நவ ||௩||

View original

पूयालसः सोपनाहः स्रावाः पर्वणिकाऽलजी | क्रिमिग्रन्थिश्च विज्ञेया रोगाः सन्धिगता नव ||३||

🔊 Audio coming soon

ஸ்ராவாஃ சத்வாரஃ பூயாஸ்ராவ இத்யாதயஃ||௩||

Adhikarana 3 (4) · Śloka 4

பக்வஃ ஶோபஃ ஸந்திஜஃ ஸஂஸ்ரவேத்யஃ ஸாந்த்ரஂ பூயஂ பூதி பூயாலஸஃ ஸஃ |௪|

View original

पक्वः शोफः सन्धिजः संस्रवेद्यः सान्द्रं पूयं पूति पूयालसः सः |४|

🔊 Audio coming soon

இதாநீஂ தேஷாஂ நவாநாமபி ப்ரத்யேகஂ லக்ஷணமாஹ- பக்வ இத்யாதி| ஸந்திஜஃ கநீநஸந்திஜஃ| பூதி துர்கந்தம்| அயஂ ஸந்நிபாதஜஃ ஸாத்யஶ்ச|௪|-

Adhikarana 4 (4) · Śloka 4

க்ரந்திர்நால்போ தஷ்டிஸந்தாவபாகஃ கண்டூப்ராயோ நீருஜஸ்தூபநாஹஃ ||௪||

View original

ग्रन्थिर्नाल्पो दृष्टिसन्धावपाकः कण्डूप्रायो नीरुजस्तूपनाहः ||४||

🔊 Audio coming soon

க்ரந்திரித்யாதி| நால்போ மஹாநித்யர்தஃ| அபாக ஈஷத்பாகஃ| உபநாஹஃ ஶ்லேஷ்மோபநாஹஃ| கபஜோऽயஂ ஸாத்யஶ்ச||௪||

Adhikarana 5 (5-7) · Śloka 7

கத்வா ஸந்தீநஶ்ருமார்கேண தோஷாஃ குர்யுஃ ஸ்ராவாந் ருக்விஹீநாந் கநீநாத் | தாந் வை ஸ்ராவாந் நேத்ரநாடீமதைகே தஸ்யா லிங்கஂ கீர்தயிஷ்யே சதுர்தா ||௫|| பாகஃ ஸந்தௌ ஸஂஸ்ரவேத்யஶ்ச பூயஂ பூயாஸ்ராவோ நைகரூபஃ ப்ரதிஷ்டஃ | ஶ்வேதஂ ஸாந்த்ரஂ பிச்சிலஂ ஸஂஸ்ரவேத்யஃ ஶ்லேஷ்மாஸ்ராவோ நீருஜஃ ஸ ப்ரதிஷ்டஃ ||௬|| ரக்தாஸ்ராவஃ ஶோணிதோத்தஃ ஸரக்தமுஷ்ணஂ நால்பஂ ஸஂஸ்ரவேந்நாதிஸாந்த்ரம் | பீதாபாஸஂ நீலமுஷ்ணஂ ஜலாபஂ பித்தாஸ்ராவஃ ஸஂஸ்ரவேத் ஸந்திமத்யாத் ||௭||

View original

गत्वा सन्धीनश्रुमार्गेण दोषाः कुर्युः स्रावान् रुग्विहीनान् कनीनात् | तान् वै स्रावान् नेत्रनाडीमथैके तस्या लिङ्गं कीर्तयिष्ये चतुर्धा ||५|| पाकः सन्धौ संस्रवेद्यश्च पूयं पूयास्रावो नैकरूपः प्रदिष्टः | श्वेतं सान्द्रं पिच्छिलं संस्रवेद्यः श्लेष्मास्रावो नीरुजः स प्रदिष्टः ||६|| रक्तास्रावः शोणितोत्थः सरक्तमुष्णं नाल्पं संस्रवेन्नातिसान्द्रम् | पीताभासं नीलमुष्णं जलाभं पित्तास्रावः संस्रवेत् सन्धिमध्यात् ||७||

🔊 Audio coming soon

ஸந்தயோ நேத்ராந்தர்கதாஶ்சத்வாரஃ| அஶ்ருமார்கஶப்தேநாத்ர ஸிரா அபிப்ரேதாஃ| ததாச விதேஹஃ,- “அஶ்ருஸ்ராவஃ ஸிரா கத்வா நேத்ரஸந்திஷு திஷ்டதி| ததஃ கநீநகஂ கத்வா சாஶ்ரு கத்வா கநீநகே|| ததஃ ஸ்ரவத்யதாஸ்ராவஂ யதாதோஷமவேதநம்”- இதி| அஶ்ருஸ்ராவஶப்தேநாத்ர தத்ஸஹிதோ தோஷோऽபிதீயதே| கதஂ சதுர்தேத்யாஹ- பாக இத்யாதி|- நைகரூப இதி அஸ்ய ஸந்நிபாதஜத்வாத்பஹுரூபத்வம்| ஸந்திரத்ர கநீநகஸந்திஃ| அஸாத்யோऽயம்| ஶ்வேத இத்யாதி|- அயமப்யஸாத்யஃ| ரக்தேத்யாதி|- அஸாவப்யஸாத்யஃ| பீதேத்யாதி|- கநீநகஸந்திமத்யாதித்யர்தஃ| வ்யாதிஸ்வபாவதோ வாதாஸ்ராவோ நாஸ்தி, பித்தஜகலகண்டசாதுர்திகவத்| ஏஷோऽப்யஸாத்யஃ||௫-௭||

Adhikarana 6 (8) · Śloka 8

தாம்ரா தந்வீ தாஹஶூலோபபந்நா ரக்தாஜ்ஜ்ஞேயா பர்வணீ வத்தஶோபா | ஜாதா ஸந்தௌ கஷ்ணஶுக்லேऽலஜீ ஸ்யாத்தஸ்மிந்நேவ க்யாபிதா பூர்வலிங்கைஃ ||௮||

View original

ताम्रा तन्वी दाहशूलोपपन्ना रक्ताज्ज्ञेया पर्वणी वृत्तशोफा | जाता सन्धौ कृष्णशुक्लेऽलजी स्यात्तस्मिन्नेव ख्यापिता पूर्वलिङ्गैः ||८||

🔊 Audio coming soon

தாம்ரேத்யாதி| அஸாத்யோऽயம்| அலஜீத்யாதி| தஸ்மிந்நேவ கஷ்ணஶுக்லஸந்தாவேவ| பூர்வலிங்கைஃ பர்வணீலிங்கைரித்யர்தஃ| பர்வண்யலஜ்யோஃ ஸ்தாநஸ்ய லக்ஷணஸ்ய சைக்யேऽபி தநுத்வஸ்தூலத்வாப்யாஂ பேதஃ| தந்வீ பர்வணீ, ததஃ ஸ்தூலா புநரலஜீ| இயஂ ஸந்நிபாதஜா அஸாத்யா ச||௮||

Adhikarana 7 (9) · Śloka 9

க்ரிமிக்ரந்திர்வர்த்மநஃ பக்ஷ்மணஶ்ச கண்டூஂ குர்யுஃ க்ரிமயஃ ஸந்திஜாதாஃ | நாநாரூபா வர்த்மஶுக்லஸ்ய ஸந்தௌ சரந்தோऽந்தர்நயநஂ தூஷயந்தி ||௯||

View original

क्रिमिग्रन्थिर्वर्त्मनः पक्ष्मणश्च कण्डूं कुर्युः क्रिमयः सन्धिजाताः | नानारूपा वर्त्मशुक्लस्य सन्धौ चरन्तोऽन्तर्नयनं दूषयन्ति ||९||

🔊 Audio coming soon

க்ரிமீத்யாதி| க்ரிமீக்ரந்திர்வர்த்மஶுக்லயோஃ ஸந்தௌ பவதி| தத்ரைவ நாநாரூபாஃ க்ரிமயோ வர்த்மநஃ பக்ஷ்மணஶ்ச ஸந்திஂ ப்ராப்தாஃ கண்டூஂ ஜநயந்தி, அந்தஶ்சரந்தோ பக்ஷயந்தோ நயநஂ தூஷயந்தி| அஸௌ கபஜஃ ஸாத்யஶ்ச||௯||

Adhikarana puShpikA · Śloka 2

இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாமுத்தரதந்த்ரே ஸந்திகதரோகவிஜ்ஞாநீயோ நாம த்விதீயோऽத்யயஃ ||௨||

View original

इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रे सन्धिगतरोगविज्ञानीयो नाम द्वितीयोऽध्ययः ||२||

🔊 Audio coming soon

இதி ஶ்ரீடல்ஹ(ஹ்ல)ணவிரசிதாயாஂ நிபந்தஸங்க்ரஹாக்யாயாஂ ஸுஶ்ருதவ்யாக்யாமுத்தரதந்த்ராந்தர்கதே ஶாலாக்யதந்த்ரே த்விதீயோऽத்யாயஃ||௨||

2. saṁdhigatarōgavijñānīyādhyāyaḥ — Sushruta Samhita | Ayana Ayurveda | Dr Vijaya Dwarampudi