Skip to content
AYANAAYURVEDAby Dr Vijaya Dwarampudi
Open navigation
Explore AyurvedaBook appointment

2. jīmūtakakalpaḥ

Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2

అథాతో జీమూతకకల్పం వ్యాఖ్యాస్యామః||1|| ఇతి హ స్మాహ భగవానాత్రేయః||2||

View original

अथातो जीमूतककल्पं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 2 (3) · Śloka 3

కల్పం జీమూతకస్యేమం ఫలపుష్పాశ్రయం శుణు| గరాగరీ చ వేణీ చ తథా స్యాద్దేవతాడకః||3||

View original

कल्पं जीमूतकस्येमं फलपुष्पाश्रयं शुणु| गरागरी च वेणी च तथा स्याद्देवताडकः||३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 3 (4) · Śloka 4

జీమూతకం త్రిదోషఘ్నం యథాస్వౌషధకల్పితం| ప్రయోక్తవ్యం జ్వరశ్వాసహిక్కాద్యేష్వామయేషు చ||4||

View original

जीमूतकं त्रिदोषघ्नं यथास्वौषधकल्पितम्| प्रयोक्तव्यं ज्वरश्वासहिक्काद्येष्वामयेषु च||४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 4 (5-7) · Śloka 7

యథోక్తగుణయుక్తానాం దేశజానాం యథావిధి| పయః పుష్పేఽస్య, నిర్వృత్తే ఫలే పేయా పయస్కృతా||5|| లోమశే క్షీరసంతానం, దధ్యుత్తరమలోమశే| శృతే పయసి దధ్యమ్లం జాతం హరితపాండుకే||6|| జీర్ణానాం చ సుశుష్కాణాం న్యస్తానాం భాజనే శుచౌ| చూర్ణస్య పయసా శుక్తిం వాతపిత్తార్దితః పిబేత్||7||

View original

यथोक्तगुणयुक्तानां देशजानां यथाविधि| पयः पुष्पेऽस्य, निर्वृत्ते फले पेया पयस्कृता||५|| लोमशे क्षीरसन्तानं, दध्युत्तरमलोमशे| शृते पयसि दध्यम्लं जातं हरितपाण्डुके||६|| जीर्णानां च सुशुष्काणां न्यस्तानां भाजने शुचौ| चूर्णस्य पयसा शुक्तिं वातपित्तार्दितः पिबेत्||७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 5 (8-10) · Śloka 11

ఆసుత్య చ సురామండే మృదిత్వా ప్రస్రుతం పిబేత్| కఫజేఽరోచకే కాసే పాండురోగే సయక్ష్మణి||8|| ద్వే చాపోథ్యాథవా త్రీణి గుడూచ్యా మధుకస్య వా| కోవిదారాదికానాం వా నింబస్య కుటజస్య వా||9|| కషాయేష్వాసుతం పూత్వా తేనైవ విధినా పిబేత్| అథవాఽఽరగ్వధాదీనాం సప్తానాం పూర్వవత్ పిబేత్||10|| ఏకైకస్య కషాయేణ పిత్తశ్లేష్మజ్వరార్దితః|11|

View original

आसुत्य च सुरामण्डे मृदित्वा प्रस्रुतं पिबेत्| कफजेऽरोचके कासे पाण्डुरोगे सयक्ष्मणि||८|| द्वे चापोथ्याथवा त्रीणि गुडूच्या मधुकस्य वा| कोविदारादिकानां वा निम्बस्य कुटजस्य वा||९|| कषायेष्वासुतं पूत्वा तेनैव विधिना पिबेत्| अथवाऽऽरग्वधादीनां सप्तानां पूर्ववत् पिबेत्||१०|| एकैकस्य कषायेण पित्तश्लेष्मज्वरार्दितः|११|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 6 (11) · Śloka 11

మాత్రాః స్యుః ఫలవచ్చాష్టౌ కోలమాత్రాస్తు తా మతాః||11||

View original

मात्राः स्युः फलवच्चाष्टौ कोलमात्रास्तु ता मताः||११||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 7 (12) · Śloka 12

జీవకర్షభకేక్షూణాం శతావర్యా రసేన వా| పిత్తశ్లేష్మజ్వరే దద్యాద్వాతపిత్తజ్వరేఽథవా||12||

View original

जीवकर्षभकेक्षूणां शतावर्या रसेन वा| पित्तश्लेष्मज्वरे दद्याद्वातपित्तज्वरेऽथवा||१२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 8 (13) · Śloka 13

తథా జీమూతకక్షీరాత్ సముత్పన్నం పచేద్ఘృతం| ఫలాదీనాం కషాయేణ శ్రేష్ఠం తద్వమనం మతం||13||

View original

तथा जीमूतकक्षीरात् समुत्पन्नं पचेद्घृतम्| फलादीनां कषायेण श्रेष्ठं तद्वमनं मतम्||१३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 9 (14-15) · Śloka 15

తత్ర శ్లోకౌ- షట్ క్షీరే మదిరామండే ఏకో ద్వాదశ చాపరే| సప్త చారగ్వధాదీనాం కషాయేఽష్టౌ చ వర్తిషు||14|| జీవకాదిషు చత్వారో ఘృతం చైకం ప్రకీర్తితం| కల్పే జీమూతకానాం చ యోగాస్త్రింశన్నవాధికాః||15||

View original

तत्र श्लोकौ- षट् क्षीरे मदिरामण्डे एको द्वादश चापरे| सप्त चारग्वधादीनां कषायेऽष्टौ च वर्तिषु||१४|| जीवकादिषु चत्वारो घृतं चैकं प्रकीर्तितम्| कल्पे जीमूतकानां च योगास्त्रिंशन्नवाधिकाः||१५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana puShpikA · Śloka 2

ఇత్యగ్నివేశకృతే తంత్రే చరకప్రతిసంస్కృతేఽప్రాప్తే దృఢబలసంపూరితే కల్పస్థానే జీమూతకకల్పో నామ ద్వితీయోఽధ్యాయః||2||

View original

इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृतेऽप्राप्ते दृढबलसम्पूरिते कल्पस्थाने जीमूतककल्पो नाम द्वितीयोऽध्यायः||२||

🔊 Audio coming soon

2. jīmūtakakalpaḥ — Charaka Samhita | Ayana Ayurveda | Dr Vijaya Dwarampudi