Skip to content
AYANAAYURVEDAby Dr Vijaya Dwarampudi
Open navigation
Explore AyurvedaBook appointment

3. jaṅgamaviṣavijñānīyakalpaḥ

Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2

அதாதோ ஜங்கமவிஷவிஜ்ஞாநீயஂ கல்பஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ ||௧|| யதோவாச பகவாந் தந்வந்தரிஃ ||௨||

View original

अथातो जङ्गमविषविज्ञानीयं कल्पं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 2 (3-4) · Śloka 4

ஜங்கமஸ்ய விஷஸ்யோக்தாந்யதிஷ்டாநாநி ஷோடஶ | ஸமாஸேந மயா யாநி விஸ்தரஸ்தேஷு வக்ஷ்யதே ||௩|| தத்ர, தஷ்டிநிஃஶ்வாஸதஂஷ்ட்ராநகமூத்ரபுரீஷஶுக்ரலாலார்தவமுகஸந்தஂஶ- விஶர்திததுண்டாஸ்திபித்தஶூகஶவாநீதி ||௪||

View original

जङ्गमस्य विषस्योक्तान्यधिष्ठानानि षोडश | समासेन मया यानि विस्तरस्तेषु वक्ष्यते ||३|| तत्र, दृष्टिनिःश्वासदंष्ट्रानखमूत्रपुरीषशुक्रलालार्तवमुखसन्दंश- विशर्धिततुण्डास्थिपित्तशूकशवानीति ||४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 3 (5) · Śloka 5

தத்ர, தஷ்டிநிஃஶ்வாஸவிஷா திவ்யாஃ ஸர்பாஃ, பௌமாஸ்து தஂஷ்ட்ராவிஷாஃ, மார்ஜாரஶ்வவாநரமகரமண்டூகபாகமத்ஸ்யகோதாஶம்பூகப்ரசலாககஹகோதிகாசதுஷ்பாதகீடாஸ்ததாऽந்யே தஂஷ்ட்ராநகவிஷாஃ, சிபிடபிச்சிடககஷாயவாஸிகஸர்ஷபகதோடகவர்சஃகீடகௌண்டிந்யகாஃ ஶகந்மூத்ரவிஷாஃ, மூஷிகாஃ ஶுக்ரவிஷாஃ, லூதா லாலாமூத்ரபுரீஷமுகஸந்தஂஶநகஶுக்ரார்தவவிஷாஃ , வஶ்சிகவிஶ்வம்பரவரடீராஜீவமத்ஸ்யோச்சிடிங்காஃ ஸமுத்ரவஶ்சிகாஶ்சால(ர)விஷாஃ, சித்ரஶிரஃஸராவகுர்திஶததாருகாரிமேதகஸாரிகாமுகா முகஸந்தஂஶவிஶர்திதமூத்ரபுரீஷவிஷாஃ, மக்ஷிகாகணபஜலாயுகா முகஸந்தஂஶவிஷாஃ, விஷஹதாஸ்தி ஸர்பகண்டகவரடீமத்ஸ்யாஸ்தி சேத்யஸ்திவிஷாணி, ஶகுலீமத்ஸ்யரக்தராஜிவரகீ(டீ)மத்ஸ்யாஶ்ச பித்தவிஷாஃ, ஸூக்ஷ்மதுண்டோச்சிடிங்கவரடீஶதபதீஶூகவலபிகாஶங்கிப்ரமராஃ ஶூகதுண்டவிஷாஃ, கீடஸர்பதேஹா கதாஸவஃ ஶவவிஷாஃ; ஶேஷாஸ்த்வநுக்தா முகஸந்தஂஶவிஷேஷ்வேவ கணயிதவ்யாஃ ||௫||

View original

तत्र, दृष्टिनिःश्वासविषा दिव्याः सर्पाः, भौमास्तु दंष्ट्राविषाः, मार्जारश्ववानरमकरमण्डूकपाकमत्स्यगोधाशम्बूकप्रचलाकगृहगोधिकाचतुष्पादकीटास्तथाऽन्ये दंष्ट्रानखविषाः, चिपिटपिच्चिटककषायवासिकसर्षपकतोटकवर्चःकीटकौण्डिन्यकाः शकृन्मूत्रविषाः, मूषिकाः शुक्रविषाः, लूता लालामूत्रपुरीषमुखसन्दंशनखशुक्रार्तवविषाः , वृश्चिकविश्वम्भरवरटीराजीवमत्स्योच्चिटिङ्गाः समुद्रवृश्चिकाश्चाल(र)विषाः, चित्रशिरःसरावकुर्दिशतदारुकारिमेदकसारिकामुखा मुखसन्दंशविशर्धितमूत्रपुरीषविषाः, मक्षिकाकणभजलायुका मुखसन्दंशविषाः, विषहतास्थि सर्पकण्टकवरटीमत्स्यास्थि चेत्यस्थिविषाणि, शकुलीमत्स्यरक्तराजिवरकी(टी)मत्स्याश्च पित्तविषाः, सूक्ष्मतुण्डोच्चिटिङ्गवरटीशतपदीशूकवलभिकाशृङ्गिभ्रमराः शूकतुण्डविषाः, कीटसर्पदेहा गतासवः शवविषाः; शेषास्त्वनुक्ता मुखसन्दंशविषेष्वेव गणयितव्याः ||५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 4 (6) · Śloka 6

பவந்தி சாத்ர- ராஜ்ஞோऽரிதேஶே ரிபவஸ்தணாம்புமார்காந்நதூமஶ்வஸநாந் விஷேண | ஸந்தூஷயந்த்யேபிரதிப்ரதுஷ்டாந் விஜ்ஞாய லிங்கைரபிஶோதயேத்தாந் ||௬||

View original

भवन्ति चात्र- राज्ञोऽरिदेशे रिपवस्तृणाम्बुमार्गान्नधूमश्वसनान् विषेण | सन्दूषयन्त्येभिरतिप्रदुष्टान् विज्ञाय लिङ्गैरभिशोधयेत्तान् ||६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 5 (7-8) · Śloka 8

துஷ்டஂ ஜலஂ பிச்சிலமுக்ரகந்தி பேநாந்விதஂ ராஜிபிராவதஂ ச | மண்டூகமத்ஸ்யஂ ம்ரியதே விஹங்கா மத்தாஶ்ச ஸாநூபசரா ப்ரமந்தி ||௭|| மஜ்ஜந்தி யே சாத்ர நராஶ்வநாகாஸ்தே சர்திமோஹஜ்வரதாஹஶோபாந் | (க)ச்சந்தி தேஷாமபஹத்ய தோஷாந் துஷ்டஂ ஜலஂ ஶோதயிதுஂ யதேத ||௮||

View original

दुष्टं जलं पिच्छिलमुग्रगन्धि फेनान्वितं राजिभिरावृतं च | मण्डूकमत्स्यं म्रियते विहङ्गा मत्ताश्च सानूपचरा भ्रमन्ति ||७|| मज्जन्ति ये चात्र नराश्वनागास्ते छर्दिमोहज्वरदाहशोफान् | ऋ(ग)च्छन्ति तेषामपहृत्य दोषान् दुष्टं जलं शोधयितुं यतेत ||८||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 6 (9) · Śloka 10

தவாஶ்வகர்ணாஸநபாரிபத்ராந் ஸபாடலாந் ஸித்தகமோக்ஷகௌ ச | தக்த்வா ஸராஜத்ருமஸோமவல்காஂஸ்தத்பஸ்ம ஶீதஂ விதரேத் ஸரஃஸு ||௯|| பஸ்மாஞ்ஜலிஂ சாபி கடே நிதாய விஶோதயேதீப்ஸிதமேவமம்பஃ |௧௦|

View original

धवाश्वकर्णासनपारिभद्रान् सपाटलान् सिद्धकमोक्षकौ च | दग्ध्वा सराजद्रुमसोमवल्कांस्तद्भस्म शीतं वितरेत् सरःसु ||९|| भस्माञ्जलिं चापि घटे निधाय विशोधयेदीप्सितमेवमम्भः |१०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 7 (10-12) · Śloka 12

க்ஷிதிப்ரதேஶஂ விஷதூஷிதஂ து ஶிலாதலஂ தீர்தமதேரிணஂ வா ||௧௦|| ஸ்பஶந்தி காத்ரேண து யேந யேந கோவாஜிநாகோஷ்ட்ரகரா நரா வா | தச்சூநதாஂ யாத்யத தஹ்யதே ச விஶீர்யதே ரோமநகஂ ததைவ ||௧௧|| தத்ராப்யநந்தாஂ ஸஹ ஸர்வகந்தைஃ பிஷ்ட்வா ஸுராபிர்விநியோஜ்ய மார்கம் | ஸிஞ்சேத் பயோபிஃ ஸுமதந்வதைஸ்தஂ விடங்கபாடாகடபீஜலைர்வா ||௧௨||

View original

क्षितिप्रदेशं विषदूषितं तु शिलातलं तीर्थमथेरिणं वा ||१०|| स्पृशन्ति गात्रेण तु येन येन गोवाजिनागोष्ट्रखरा नरा वा | तच्छूनतां यात्यथ दह्यते च विशीर्यते रोमनखं तथैव ||११|| तत्राप्यनन्तां सह सर्वगन्धैः पिष्ट्वा सुराभिर्विनियोज्य मार्गम् | सिञ्चेत् पयोभिः सुमृदन्वतैस्तं विडङ्गपाठाकटभीजलैर्वा ||१२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 8 (13-15) · Śloka 15

தணேஷு பக்தேஷு ச தூஷிதேஷு ஸீதந்தி மூர்ச்சந்தி வமந்தி சாந்யே | விட்பேதமச்சந்த்யதவா ம்ரியந்தே தேஷாஂ சிகித்ஸாஂ ப்ரணயேத்யதோக்தாம் ||௧௩|| விஷாபஹைர்வாऽப்யகதைர்விலிப்ய வாத்யாநி சித்ராண்யபி வாதயேத | தாரஃ ஸுதாரஃ ஸஸுரேந்த்ரகோபஃ ஸர்வைஶ்ச துல்யஃ குருவிந்தபாகஃ ||௧௪|| பித்தேந யுக்தஃ கபிலாந்வயேந வாத்யப்ரலேபோ விஹிதஃ ப்ரஶஸ்தஃ | வாத்யஸ்ய ஶப்தேந ஹி யாந்தி நாஶஂ விஷாணி கோராண்யபி யாநி ஸந்தி ||௧௫||

View original

तृणेषु भक्तेषु च दूषितेषु सीदन्ति मूर्च्छन्ति वमन्ति चान्ये | विड्भेदमृच्छन्त्यथवा म्रियन्ते तेषां चिकित्सां प्रणयेद्यथोक्ताम् ||१३|| विषापहैर्वाऽप्यगदैर्विलिप्य वाद्यानि चित्राण्यपि वादयेत | तारः सुतारः ससुरेन्द्रगोपः सर्वैश्च तुल्यः कुरुविन्दभागः ||१४|| पित्तेन युक्तः कपिलान्वयेन वाद्यप्रलेपो विहितः प्रशस्तः | वाद्यस्य शब्देन हि यान्ति नाशं विषाणि घोराण्यपि यानि सन्ति ||१५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 9 (16-17) · Śloka 17

தூமேऽநிலே வா விஷஸம்ப்ரயுக்தே ககாஃ ஶ்ரமார்தாஃ ப்ரபதந்தி பூமௌ | காஸப்ரதிஶ்யாயஶிரோருஜஶ்ச பவந்தி தீவ்ரா நயநாமயாஶ்ச ||௧௬|| லாக்ஷாஹரித்ராதிவிஷாபயாப்தஹரேணுகைலாதலவக்ரகுஷ்டம் | ப்ரியங்குகாஂ சாப்யநலே நிதாய தூமாநிலௌ சாபி விஶோதயேத ||௧௭||

View original

धूमेऽनिले वा विषसम्प्रयुक्ते खगाः श्रमार्ताः प्रपतन्ति भूमौ | कासप्रतिश्यायशिरोरुजश्च भवन्ति तीव्रा नयनामयाश्च ||१६|| लाक्षाहरिद्रातिविषाभयाब्दहरेणुकैलादलवक्रकुष्ठम् | प्रियङ्गुकां चाप्यनले निधाय धूमानिलौ चापि विशोधयेत ||१७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 10 (18-22) · Śloka 22

ப்ரஜாமிமாமாத்மயோநேர்ப்ரஹ்மணஃ ஸஜதஃ கில | அகரோதஸுரோ விக்நஂ கைடபோ நாம தர்பிதஃ ||௧௮|| தஸ்ய க்ருத்தஸ்ய வை வக்த்ராத்ப்ரஹ்மணஸ்தேஜஸோ நிதேஃ | க்ரோதோ விக்ரஹவாந் பூத்வா நிபபாதாதிதாருணஃ ||௧௯|| ஸ தஂ ததாஹ கர்ஜந்தமந்தகாபஂ மஹாபலம் | ததோऽஸுரஂ காதயித்வா தத்தேஜோऽவர்ததாத்புதம் ||௨௦|| ததோ விஷாதோ தேவாநாமபவத்தஂ நிரீக்ஷ்ய வை | விஷாதஜநநத்வாச்ச விஷமித்யபிதீயதே ||௨௧|| ததஃ ஸஷ்ட்வா ப்ரஜாஃ ஶேஷஂ ததா தஂ க்ரோதமீஶ்வரஃ | விந்யஸ்தவாந் ஸ பூதேஷு ஸ்தாவரேஷு சரேஷு ச ||௨௨||

View original

प्रजामिमामात्मयोनेर्ब्रह्मणः सृजतः किल | अकरोदसुरो विघ्नं कैटभो नाम दर्पितः ||१८|| तस्य क्रुद्धस्य वै वक्त्राद्ब्रह्मणस्तेजसो निधेः | क्रोधो विग्रहवान् भूत्वा निपपातातिदारुणः ||१९|| स तं ददाह गर्जन्तमन्तकाभं महाबलम् | ततोऽसुरं घातयित्वा तत्तेजोऽवर्धताद्भुतम् ||२०|| ततो विषादो देवानामभवत्तं निरीक्ष्य वै | विषादजननत्वाच्च विषमित्यभिधीयते ||२१|| ततः सृष्ट्वा प्रजाः शेषं तदा तं क्रोधमीश्वरः | विन्यस्तवान् स भूतेषु स्थावरेषु चरेषु च ||२२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 11 (23-24) · Śloka 24

யதாऽவ்யக்தரஸஂ தோயமந்தரீக்ஷாந்மஹீகதம் | தேஷு தேஷு ப்ரதேஶேஷு ரஸஂ தஂ தஂ நியச்சதி ||௨௩|| ஏவமேவ விஷஂ யத்யத்த்ரவ்யஂ வ்யாப்யாவதிஷ்டதே | ஸ்வபாவாதேவ தஂ தஸ்ய ரஸஂ ஸமநுவர்ததே ||௨௪||

View original

यथाऽव्यक्तरसं तोयमन्तरीक्षान्महीगतम् | तेषु तेषु प्रदेशेषु रसं तं तं नियच्छति ||२३|| एवमेव विषं यद्यद्द्रव्यं व्याप्यावतिष्ठते | स्वभावादेव तं तस्य रसं समनुवर्तते ||२४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 12 (25-27) · Śloka 27

விஷே யஸ்மாத்குணாஃ ஸர்வே தீக்ஷ்ணாஃ ப்ராயேண ஸந்தி ஹி | விஷஂ ஸர்வமதோ ஜ்ஞேயஂ ஸர்வதோஷப்ரகோபணம் ||௨௫|| தே து வத்திஂ ப்ரகுபிதா ஜஹதி ஸ்வாஂ விஷார்திதாஃ | நோபயாதி விஷஂ பாகமதஃ ப்ராணாந் ருணத்தி ச ||௨௬|| ஶ்லேஷ்மணாऽऽவதமார்கத்வாதுச்ச்வாஸோऽஸ்ய நிருத்யதே | விஸஞ்ஜ்ஞஃ ஸதி ஜீவேऽபி தஸ்மாத்திஷ்டதி மாநவஃ ||௨௭||

View original

विषे यस्माद्गुणाः सर्वे तीक्ष्णाः प्रायेण सन्ति हि | विषं सर्वमतो ज्ञेयं सर्वदोषप्रकोपणम् ||२५|| ते तु वृत्तिं प्रकुपिता जहति स्वां विषार्दिताः | नोपयाति विषं पाकमतः प्राणान् रुणद्धि च ||२६|| श्लेष्मणाऽऽवृतमार्गत्वादुच्छ्वासोऽस्य निरुध्यते | विसञ्ज्ञः सति जीवेऽपि तस्मात्तिष्ठति मानवः ||२७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 13 (28-29) · Śloka 29

ஶுக்ரவத் ஸர்வஸர்பாணாஂ விஷஂ ஸர்வஶரீரகம் | க்ருத்தாநாமேதி சாங்கேப்யஃ ஶுக்ரஂ நிர்மந்தநாதிவ ||௨௮|| தேஷாஂ படிஶவத்தஂஷ்ட்ராஸ்தாஸு ஸஜ்ஜதி சாகதம் | அநுத்வத்தா விஷஂ தஸ்மாந்ந முஞ்சந்தி ச போகிநஃ ||௨௯||

View original

शुक्रवत् सर्वसर्पाणां विषं सर्वशरीरगम् | क्रुद्धानामेति चाङ्गेभ्यः शुक्रं निर्मन्थनादिव ||२८|| तेषां बडिशवद्दंष्ट्रास्तासु सज्जति चागतम् | अनुद्वृत्ता विषं तस्मान्न मुञ्चन्ति च भोगिनः ||२९||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 14 (30-31) · Śloka 32

யஸ்மாதத்யர்தமுஷ்ணஂ ச தீக்ஷ்ணஂ ச படிதஂ விஷம் | அதஃ ஸர்வவிஷேஷூக்தஃ பரிஷேகஸ்து ஶீதலஃ ||௩௦|| மந்தஂ கீடேஷு நாத்யுஷ்ணஂ பஹுவாதகபஂ விஷம் | அதஃ கீடவிஷே சாபி ஸ்வேதோ ந ப்ரதிஷித்யதே ||௩௧|| கீடைர்தஷ்டாநுக்ரவிஷைஃ ஸர்பவத் ஸமுபாசரேத் |௩௨|

View original

यस्मादत्यर्थमुष्णं च तीक्ष्णं च पठितं विषम् | अतः सर्वविषेषूक्तः परिषेकस्तु शीतलः ||३०|| मन्दं कीटेषु नात्युष्णं बहुवातकफं विषम् | अतः कीटविषे चापि स्वेदो न प्रतिषिध्यते ||३१|| कीटैर्दष्टानुग्रविषैः सर्पवत् समुपाचरेत् |३२|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 15 (32-34) · Śloka 35

ஸ்வபாவாதேவ திஷ்டேத்து ப்ரஹாராதஂஶயோர்விஷம் ||௩௨|| வ்யாப்ய ஸாவயவஂ தேஹஂ திக்தவித்தாஹிதஷ்டயோஃ | லௌல்யாத்விஷாந்விதஂ மாஂஸஂ யஃ காதேந்மதமாத்ரயோஃ ||௩௩|| யதாவிஷஂ ஸ ரோகேண க்லிஶ்யதே ம்ரியதேऽபி வா | அதஶ்சாப்யநயோர்மாஂஸமபக்ஷ்யஂ மதமாத்ரயோஃ ||௩௪|| முஹூர்தாத்ததுபாதேயஂ ப்ரஹாராதஂஶவர்ஜிதம் |௩௫|

View original

स्वभावादेव तिष्ठेत्तु प्रहारादंशयोर्विषम् ||३२|| व्याप्य सावयवं देहं दिग्धविद्धाहिदष्टयोः | लौल्याद्विषान्वितं मांसं यः खादेन्मृतमात्रयोः ||३३|| यथाविषं स रोगेण क्लिश्यते म्रियतेऽपि वा | अतश्चाप्यनयोर्मांसमभक्ष्यं मृतमात्रयोः ||३४|| मुहूर्तात्तदुपादेयं प्रहारादंशवर्जितम् |३५|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 16 (35-37) · Śloka 37

ஸவாதஂ கஹதூமாபஂ புரீஷஂ யோऽதிஸார்யதே ||௩௫|| ஆத்மாதோऽத்யர்தமுஷ்ணாஸ்ரோ விவர்ணஃ ஸாதபீடிதஃ | உத்வமத்யத பேநஂ ச விஷபீதஂ தமாதிஶேத் ||௩௬|| ந சாஸ்ய ஹதயஂ வஹ்நிர்விஷஜுஷ்டஂ தஹத்யபி | தத்தி ஸ்தாநஂ சேதநாயாஃ ஸ்வபாவாத்வ்யாப்ய திஷ்டதி ||௩௭||

View original

सवातं गृहधूमाभं पुरीषं योऽतिसार्यते ||३५|| आध्मातोऽत्यर्थमुष्णास्रो विवर्णः सादपीडितः | उद्वमत्यथ फेनं च विषपीतं तमादिशेत् ||३६|| न चास्य हृदयं वह्निर्विषजुष्टं दहत्यपि | तद्धि स्थानं चेतनायाः स्वभावाद्व्याप्य तिष्ठति ||३७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 17 (38) · Śloka 38

அஶ்வத்ததேவாயதநஶ்மஶாநவல்மீகஸந்த்யாஸு சதுஷ்பதேஷு | யாம்யே ஸபித்ர்யே பரிவர்ஜநீயா க்ஷே நரா மர்மஸு யே ச தஷ்டாஃ ||௩௮||

View original

अश्वत्थदेवायतनश्मशानवल्मीकसन्ध्यासु चतुष्पथेषु | याम्ये सपित्र्ये परिवर्जनीया ऋक्षे नरा मर्मसु ये च दष्टाः ||३८||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 18 (39) · Śloka 40

தர்வீகராணாஂ விஷமாஶுகாதி ஸர்வாணி சோஷ்ணே த்விகுணீபவந்தி | அஜீர்ணபித்தாதபபீடிதேஷு பாலப்ரமேஹிஷ்வத கர்பிணீஷு ||௩௯|| வத்தாதுரக்ஷீணபுபுக்ஷிதேஷு ரூக்ஷேஷு பீருஷ்வத துர்திநேஷு |௪௦|

View original

दर्वीकराणां विषमाशुघाति सर्वाणि चोष्णे द्विगुणीभवन्ति | अजीर्णपित्तातपपीडितेषु बालप्रमेहिष्वथ गर्भिणीषु ||३९|| वृद्धातुरक्षीणबुभुक्षितेषु रूक्षेषु भीरुष्वथ दुर्दिनेषु |४०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 19 (40-44) · Śloka 44

ஶஸ்த்ரக்ஷதே யஸ்ய ந ரக்தமேதி ராஜ்யோ லதாபிஶ்ச ந ஸம்பவந்தி ||௪௦|| ஶீதாபிரத்பிஶ்ச ந ரோமஹர்ஷோ விஷாபிபூதஂ பரிவர்ஜயேத்தம் | ஜிஹ்வா ஸிதா யஸ்ய ச கேஶஶாதோ நாஸாவபங்கஶ்ச ஸகண்டபங்கஃ ||௪௧|| கஷ்ணஃ ஸரக்தஃ ஶ்வயதுஶ்ச தஂஶே ஹந்வோஃ ஸ்திரத்வஂ ச ஸ வர்ஜநீயஃ | வர்திர்கநா யஸ்ய நிரேதி வக்த்ராத்ரக்தஂ ஸ்ரவேதூர்த்வமதஶ்ச யஸ்ய ||௪௨|| தஂஷ்ட்ராநிபாதாஃ ஸகலாஶ்ச யஸ்ய தஂ சாபி வைத்யஃ பரிவர்ஜயேத்து | உந்மத்தமத்யர்தமுபத்ருதஂ வா ஹீநஸ்வரஂ வாऽப்யதவா விவர்ணம் ||௪௩|| ஸாரிஷ்டமத்யர்தமவேகிநஂ ச ஜஹ்யாந்நரஂ தத்ர ந கர்ம குர்யாத் ||௪௪||

View original

शस्त्रक्षते यस्य न रक्तमेति राज्यो लताभिश्च न सम्भवन्ति ||४०|| शीताभिरद्भिश्च न रोमहर्षो विषाभिभूतं परिवर्जयेत्तम् | जिह्वा सिता यस्य च केशशातो नासावभङ्गश्च सकण्ठभङ्गः ||४१|| कृष्णः सरक्तः श्वयथुश्च दंशे हन्वोः स्थिरत्वं च स वर्जनीयः | वर्तिर्घना यस्य निरेति वक्त्राद्रक्तं स्रवेदूर्ध्वमधश्च यस्य ||४२|| दंष्ट्रानिपाताः सकलाश्च यस्य तं चापि वैद्यः परिवर्जयेत्तु | उन्मत्तमत्यर्थमुपद्रुतं वा हीनस्वरं वाऽप्यथवा विवर्णम् ||४३|| सारिष्टमत्यर्थमवेगिनं च जह्यान्नरं तत्र न कर्म कुर्यात् ||४४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana puShpikA · Śloka 3

இதி ஸுஶ்ருதஸஂஹிதாயாஂ கல்பஸ்தாநே ஜங்கமவிஷவிஜ்ஞாநீயோ நாம ததீயோऽத்யாயஃ ||௩||

View original

इति सुश्रुतसंहितायां कल्पस्थाने जङ्गमविषविज्ञानीयो नाम तृतीयोऽध्यायः ||३||

🔊 Audio coming soon

3. jaṅgamaviṣavijñānīyakalpaḥ — Sushruta Samhita | Ayana Ayurveda | Dr Vijaya Dwarampudi