Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
athātaḥ kr̥ṣṇagatarōgavijñānīyamadhyāyaṁ vyākhyāsyāmaḥ ||1|| yathōvāca bhagavān dhanvantariḥ ||2||
View original
अथातः कृष्णगतरोगविज्ञानीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
5. kr̥ṣṇagatarōgavijñānīyādhyāyaḥ
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
yat savraṇaṁ śukra(kla)mathāvraṇaṁ vā pākātyayaścāpyajakā tathaiva | catvāra ētē'bhihitā vikārāḥ kr̥ṣṇāśrayāḥ saṅgrahataḥ purastāt ||3||
View original
यत् सव्रणं शुक्र(क्ल)मथाव्रणं वा पाकात्ययश्चाप्यजका तथैव | चत्वार एतेऽभिहिता विकाराः कृष्णाश्रयाः सङ्ग्रहतः पुरस्तात् ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
nimagnarūpaṁ hi bhavēttu kr̥ṣṇē sūcyēva viddhaṁ pratibhāti yadvai | srāvaṁ sravēduṣṇamatīva ruk ca tat savraṇaṁ śukra(kla)mudāharanti ||4||
View original
निमग्नरूपं हि भवेत्तु कृष्णे सूच्येव विद्धं प्रतिभाति यद्वै | स्रावं स्रवेदुष्णमतीव रुक् च तत् सव्रणं शुक्र(क्ल)मुदाहरन्ति ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
dr̥ṣṭēḥ samīpē na bhavēttu yacca na cāvagāḍhaṁ na ca saṁsravēddhi | avēdanāvanna ca yugmaśukraṁ tatsiddhimāpnōti kadācidēva ||5||
View original
दृष्टेः समीपे न भवेत्तु यच्च न चावगाढं न च संस्रवेद्धि | अवेदनावन्न च युग्मशुक्रं तत्सिद्धिमाप्नोति कदाचिदेव ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (6-7) · Śloka 7
vicchinnamadhyaṁ piśitāvr̥taṁ vā calaṁ sirāsaktamadr̥ṣṭikr̥cca | dvitvaggataṁ lōhitamantataśca cirōtthitaṁ cāpi vivarjanīyam ||6|| uṣṇāśrupātaḥ piḍakā ca kr̥ṣṇē yasmin bhavēnmudganibhaṁ ca śukram | tadapyasādhyaṁ pravadanti kēcidanyacca yattittiripakṣatulyam ||7||
View original
विच्छिन्नमध्यं पिशितावृतं वा चलं सिरासक्तमदृष्टिकृच्च | द्वित्वग्गतं लोहितमन्ततश्च चिरोत्थितं चापि विवर्जनीयम् ||६|| उष्णाश्रुपातः पिडका च कृष्णे यस्मिन् भवेन्मुद्गनिभं च शुक्रम् | तदप्यसाध्यं प्रवदन्ति केचिदन्यच्च यत्तित्तिरिपक्षतुल्यम् ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (8) · Śloka 8
sitaṁ yadā bhātyasitapradēśē syandātmakaṁ nātirugaśruyuktam | vihāyasīvācchaghanānukāri tadavraṇaṁ sādhyatamaṁ vadanti ||8||
View original
सितं यदा भात्यसितप्रदेशे स्यन्दात्मकं नातिरुगश्रुयुक्तम् | विहायसीवाच्छघनानुकारि तदव्रणं साध्यतमं वदन्ति ||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (9) · Śloka 9
gambhīrajātaṁ bahalaṁ ca śukraṁ cirōtthitaṁ cāpi vadanti kr̥cchram |9|
View original
गम्भीरजातं बहलं च शुक्रं चिरोत्थितं चापि वदन्ति कृच्छ्रम् |९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (9) · Śloka 10
sañcchādyatē śvētanibhēna sarvaṁ dōṣēṇa yasyāsitamaṇḍalaṁ tu ||9|| tamakṣipākātyayamakṣikōpasamutthitaṁ tīvrarujaṁ vadanti |10|
View original
सञ्च्छाद्यते श्वेतनिभेन सर्वं दोषेण यस्यासितमण्डलं तु ||९|| तमक्षिपाकात्ययमक्षिकोपसमुत्थितं तीव्ररुजं वदन्ति |१०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (10) · Śloka 10
ajāpurīṣapratimō rujāvān salōhitō lōhitapicchilāśruḥ | vidārya kr̥ṣṇaṁ pracayō'bhyupaiti taṁ cājakājātamiti vyavasyēt ||10||
View original
अजापुरीषप्रतिमो रुजावान् सलोहितो लोहितपिच्छिलाश्रुः | विदार्य कृष्णं प्रचयोऽभ्युपैति तं चाजकाजातमिति व्यवस्येत् ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 5
iti suśrutasaṁhitāyāmuttaratantrē kr̥ṣṇagatarōgavijñānīyō nāma pañcamō'dhyāyaḥ ||5||
View original
इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रे कृष्णगतरोगविज्ञानीयो नाम पञ्चमोऽध्यायः ||५||
🔊 Audio coming soon