6. unmādapratiṣēdhādhyāyaḥ

Adhikarana unmAdapratiShedhAdhyAyaH||6|| (2-3) · Śloka 3

ಅಥಾತ ಉನ್ಮಾದಪ್ರತಿಷೇಧಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ| (ಗದ್ಯಸೂತ್ರೇ||೨|| )||೩||

Adhikarana unmAdAH ShaT (1) · Śloka 1

ಉನ್ಮಾದಾಃ ಷಟ್ ಪೃಥಗ್ದೋಷನಿಚಯಾಧಿವಿಷೋದ್ಭವಾಃ| |೧|

Adhikarana unmAdasya svarUpam (1) · Śloka 1

| ಉನ್ಮಾದೋ ನಾಮ ಮನಸೋ ದೋಷೈರುನ್ಮಾರ್ಗಗೈರ್ಮದಃ||೧||

Adhikarana unmAdasya nidAnam unmAdasya samprAptiH unmAdasya sAmyAnyaM lakShaNam (2-6) · Śloka 6

ಅಧುನಾ ವಿಸ್ತರೇಣೋತ್ಪತ್ತಿಕ್ರಮಮುನ್ಮಾದಾನಾಮಾಹ ಶಾರೀರಮಾನಸೈರ್ದುಷ್ಟೈರಹಿತಾದನ್ನಪಾನತಃ| ವಿಕೃತಾಸಾತ್ಮ್ಯಸಮಲಾದ್ವಿಷಮಾದುಪಯೋಗತಃ||೨|| ವಿಷಣ್ಣಸ್ಯಾಲ್ಪಸತ್ತ್ವಸ್ಯ ವ್ಯಾಧಿವೇಗಸಮುದ್ಗಮಾತ್| ಕ್ಷೀಣಸ್ಯ ಚೇಷ್ಟಾವೈಷಮ್ಯಾತ್ ಪೂಜ್ಯಪೂಜಾವ್ಯತಿಕ್ರಮಾತ್||೩|| ಆಧಿಭಿಶ್ಚಿತ್ತವಿಭ್ರಂಶಾದ್ ವಿಷೇಣೋಪವಿಷೇಣ ಚ| ಏಭಿರ್ಹಿ ಹೀನಸತ್ತ್ವಸ್ಯ ಹೃದಿ ದೋಷಾಃ ಪ್ರದೂಷಿತಾಃ||೪|| ಧಿಯೋ ವಿಧಾಯ ಕಾಲುಷ್ಯಂ ಹತ್ವ ಮಾರ್ಗಾನ್ ಮನೋವಹಾನ್| ಉನ್ಮಾದಂ ಕುರ್ವತೇ, ತೇನ ಧೀವಿಜ್ಞಾನಸ್ಮೃತಿಭ್ರಮಾತ್||೫|| ದೇಹೋ ದುಃಖಸುಖಭ್ರಷ್ಟೋ ಭ್ರಷ್ಟಸಾರಥಿವದ್ರಥಃ| ಭ್ರಮತ್ಯಚಿನ್ತಿತಾರಮ್ಭಃ|೬|

Adhikarana 1 vAtonmAdasya lakShaNam (6-10) · Śloka 10

ಇತಿ ಸಾಮಾನ್ಯಲಕ್ಷಣಮುನ್ಮಾದಸ್ಯೋಕ್ತ್ವಾ ಪವನಾದಿಜಸ್ಯ ವಿಶಿಷ್ಟಂ ಲಕ್ಷಣಮಾಹ | ತತ್ರ ವಾತಾತ್ಕೃಶಾಙ್ಗತಾ||೬|| ಅಸ್ಥಾನೇ ರೋದನಾಕ್ರೋಶಹಸಿತಸ್ಮಿತನರ್ತನಮ್| ಗೀತವಾದಿತ್ರವಾಗಙ್ಗವಿಕ್ಷೇಪಾಸ್ಫೋಟನಾನಿ ಚ||೭|| ಅಸಾಮ್ನಾ ವೇಣುವೀಣಾದಿಶಬ್ದಾನುಕರಣಂ ಮುಹುಃ| ಆಸ್ಯಾತ್ಫೇನಾಗಮೋಽಜಸ್ರಮಟನಂ ಬಹುಭಾಷಿತಾ||೮|| ಅಲಙ್ಕಾರೋಽನಲಙ್ಕಾರೈರಯಾನೈರ್ಗಮನೋದ್ಯಮಃ| ಗೃದ್ಧಿರಭ್ಯವಹಾರ್ಯೇಷು ತಲ್ಲಾಭೇ ಚಾವಮಾನತಾ||೯|| ಉತ್ಪಿಣ್ಡಿತಾರುಣಾಕ್ಷಿತ್ವಂ ಜೀರ್ಣೇ ಚಾನ್ನೇ ಗದೋದ್ಭವಃ| |೧೦|

Adhikarana 2 pittonmAdasya lakShaNam (10-11) · Śloka 11

| ಪಿತ್ತಾತ್ಸನ್ತರ್ಜನಂ ಕ್ರೋಧೋ ಮುಷ್ಟಿಲೋಷ್ಟಾದ್ಯಭಿದ್ರವಃ||೧೦|| ಶೀತಚ್ಛಾಯೋದಕಾಕಾಙ್ಕ್ಷಾ ನಗ್ನತ್ವಂ ಪೀತವರ್ಣತಾ| ಅಸತ್ಯಜ್ವಲನಜ್ವಾಲಾತಾರಕಾದೀಪದರ್ಶನಮ್||೧೧||

Adhikarana 3 kaphonmAdasya lakShaNam (12-13) · Śloka 13

ಕಫಾದರೋಚಕಶ್ಛರ್ದಿರಲ್ಪೇಹಾಹಾರವಾಕ್ಯತಾ| ಸ್ತ್ರೀಕಾಮತಾ ರಹಃಪ್ರೀತಿರ್ಲಾಲಾಸಿಙ್ಘಾಣಕಸ್ರುತಿಃ||೧೨|| ಬೈಭತ್ಸ್ಯಂ ಶೌಚವಿದ್ವೇಷೋ ನಿದ್ರಾ ಶ್ವಯಥುರಾನನೇ| ಉನ್ಮಾದೋ ಬಲವಾನ್ ರಾತ್ರೌ ಭುಕ್ತಮಾತ್ರೇ ಚ ಜಾಯತೇ||೧೩||

Adhikarana 4 sannipAtonmAdasya lakShaNam (14) · Śloka 14

ಸರ್ವಾಯತನಸಂಸ್ಥಾನಸನ್ನಿಪಾತೇ ತದಾತ್ಮಕಮ್| ಉನ್ಮಾದಂ ದಾರುಣಂ ವಿದ್ಯಾತ್ ತಂ ಭಿಷಕ್ ಪರಿವರ್ಜಯೇತ್||೧೪||

Adhikarana 5 cittajonmAdasya lakShaNam (15-16) · Śloka 16

ಅಥ ಚಿತ್ತಜಮುನ್ಮಾದಂ ವಕ್ತಿ ಧನಕಾನ್ತಾದಿನಾಶೇನ ದುಃಸಹೇನಾಭಿಷಙ್ಗವಾನ್| ಪಾಣ್ಡುರ್ದೀನೋ ಮುಹುರ್ಮುಹ್ಯನ್ ಹಾಹೇತಿ ಪರಿದೇವತೇ||೧೫|| ರೋದಿತ್ಯಕಸ್ಮಾನ್ಮ್ರಿಯತೇ ತದ್ಗುಣಾನ್ ಬಹು ಮನ್ಯತೇ| ಶೋಕಕ್ಲಿಷ್ಟಮನಾ ಧ್ಯಾಯನ್ ಜಾಗರೂಕೋ ವಿಚೇಷ್ಟತೇ||೧೬||

Adhikarana 6 viShajonmAdasya lakShaNam (17) · Śloka 17

ವಿಷೇಣ ಶ್ಯಾವವದನೋ ನಷ್ಟಚ್ಛಾಯಾಬಲೇನ್ದ್ರಿಯಃ| ವೇಗಾನ್ತರೇಽಪಿ ಸಮ್ಭ್ರಾನ್ತೋ ರಕ್ತಾಕ್ಷಸ್ತಂ ವಿವರ್ಜಯೇತ್||೧೭||

Adhikarana vAtonmAde cikitsA (18) · Śloka 18

ಅಥಾನಿಲಜ ಉನ್ಮಾದೇ ಸ್ನೇಹಪಾನಂ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್| ಪೂರ್ವಮಾವೃತಮಾರ್ಗೇ ತು ಸಸ್ನೇಹಂ ಮೃದು ಶೋಧನಮ್||೧೮||

Adhikarana kaphapittonmAdayoH cikitsA (19-20) · Śloka 20

ಕಫಪಿತ್ತಭವೇಽಪ್ಯಾದೌ ವಮನಂ ಸವಿರೇಚನಮ್| ಸಸ್ನಿಗ್ಧಸ್ವಿನ್ನಸ್ಯ ಬಸ್ತಿಂ ಚ ಶಿರಸಃ ಸವಿರೇಚನಮ್||೧೯|| ತಥಾಽಸ್ಯ ಶುದ್ಧದೇಹಸ್ಯ ಪ್ರಸಾದಂ ಲಭತೇ ಮನಃ| |೨೦|

Adhikarana evamapyanuvRuttau nAvanA~jjanAdi (20-22) · Śloka 22

| ಇತ್ಥಮಪ್ಯನುವೃತ್ತೌ ತು ತೀಕ್ಷ್ಣಂ ನಾವನಮಞ್ಜನಮ್||೨೦|| ಹರ್ಷಣಾಶ್ವಾಸನೋತ್ತ್ರಾಸಭಯತಾಡನತರ್ಜನಮ್| ಅಭ್ಯಙ್ಗೋದ್ವರ್ತನಾಲೇಪಧೂಪಾನ್ ಪಾನಂ ಚ ಸರ್ಪಿಷಃ||೨೧|| ಯುಞ್ಜ್ಯಾತ್ತಾನಿ ಹಿ ಶುದ್ಧಸ್ಯ ನಯನ್ತಿ ಪ್ರಕೃತಿಂ ಮನಃ| |೨೨|

Adhikarana unmAdAdiharaM hiMgvAdighRutam (22-23) · Śloka 23

| ಹಿಙ್ಗುಸೌವರ್ಚಲವ್ಯೋಷೈರ್ದ್ವಿಪಲಾಂಶೈರ್ಘೃತಾಢಕಮ್||೨೨|| ಸಿದ್ಧಂ ಸಮೂತ್ರಮುನ್ಮಾದಭೂತಾಪಸ್ಮಾರನುತ್ಪರಮ್| |೨೩|

Adhikarana unmAdAdiharaM brAhmIghRutam (23-26) · Śloka 26

| ದ್ವೌ ಪ್ರಸ್ಥೌ ಸ್ವರಸಾದ್ ಬ್ರಾಹಯಾ ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಂ ಚ ಸಾಧಿತಮ್||೨೩|| ವ್ಯೋಷಶ್ಯಾಮಾತ್ರಿವೃದ್ದನ್ತೀಶಙ್ಖಪುಷ್ಪೀನೃಪದ್ರುಮೈಃ| ಸಸಪ್ತಲಾಕೃಮಿಹರೈಃ ಕಲ್ಕಿತೈರಕ್ಷಸಮ್ಮಿತೈಃ||೨೪|| ಪಲವೃದ್ಧ್ಯಾ ಪ್ರಯುಞ್ಜೀತ ಪರಂ ಮಾತ್ರಾ ಚತುಷ್ಪಲಮ್| ಉನ್ಮಾದಕುಷ್ಠಾಪಸ್ಮಾರಹರಂ ವನ್ಧ್ಯಾಸುತಪ್ರದಮ್||೨೫|| ವಾಕ್ಸ್ವರಸ್ಮೃತಿಮೇಧಾಕೃದ್ ಧನ್ಯಂ ಬ್ರಾಹ್ಮೀಘೃತಂ ಸ್ಮೃತಮ್| |೨೬|

Adhikarana unmAdAdiharaM kalyANakaM ghRutam (26-31) · Śloka 31

| ವರಾವಿಶಾಲಾಭದ್ರೈಲಾದೇವದಾರ್ವೇಲವಾಲುಕೈಃ||೨೬|| ದ್ವಿಸಾರಿವಾದ್ವಿರಜನೀದ್ವಿಸ್ಥಿರಾಫಲಿನೀನತೈಃ| ಬೃಹತೀಕುಷ್ಠಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾನಾಗಕೇಸರದಾಡಿಮೈಃ||೨೭|| ವೇಲ್ಲತಾಲೀಸಪತ್ರೈಲಾಮಾಲತೀಮುಕುಲೋತ್ಪಲೈಃ| ಸದನ್ತೀಪದ್ಮಕಹಿಮೈಃ ಕರ್ಷಾಂಶೈಃ ಸರ್ಪಿಷಃ ಪಚೇತ್||೨೮|| ಪ್ರಸ್ಥಂ ಭೂತಗ್ರಹೋನ್ಮಾದಕಾಸಾಪಸ್ಮಾರಪಾಪ್ಮಸು| ಪಾಣ್ಡುಕಣ್ಡೂವಿಷೇ ಶೋಷೇ ಮೋಹೇ ಮೇಹೇ ಗರೇ ಜ್ವರೇ||೨೯|| ಅರೇತಸ್ಯಪ್ರಜಸಿ ವಾ ದೈವೋಪಹತಚೇತಸಿ| ಅಮೇಧಸಿ ಸ್ಖಲದ್ವಾಚಿ ಸ್ಮೃತಿಕಾಮೇಽಲ್ಪಪಾವಕೇ||೩೦|| ಬಲ್ಯಂ ಮಙ್ಗಲ್ಯಮಾಯುಷ್ಯಂ ಕಾನ್ತಿಸೌಭಾಗ್ಯಪುಷ್ಟಿದಮ್| ಕಲ್ಯಾಣಕಮಿದಂ ಸರ್ಪಿಃ ಶ್ರೇಷ್ಠಂ ಪುಂಸವನೇಷು ಚ||೩೧||

Adhikarana unmAdAdiharaM mahAkalyANakaM ghRutam (32-34) · Śloka 34

ಏಭ್ಯೋ ದ್ವಿಸಾರಿವಾದೀನಿ ಜಲೇ ಪಕ್ತ್ವೈಕವಿಂಶತಿಮ್| ರಸೇ ತಸ್ಮಿನ್ ಪಚೇತ್ಸರ್ಪಿರ್ಗೃಷ್ಟಿಕ್ಷೀರಚತುರ್ಗುಣಮ್||೩೨|| ವೀರಾದ್ವಿಮೇದಾಕಾಕೋಲೀಕಪಿಕಚ್ಛೂವಿಷಾಣಿಭಿಃ| ಶೂರ್ಪಪರ್ಣೀಯುತೈರೇತನ್ಮಹಾಕಲ್ಯಾಣಕಂ ಪರಮ್||೩೩|| ಬೃಂಹಣಂ ಸನ್ನಿಪಾತಘ್ನಂ ಪೂರ್ವಸ್ಮಾದಧಿಕಂ ಗುಣೈಃ| |೩೪|

Adhikarana unmAdAdiharaM mahApaishAcikaM ghRutam (34-38) · Śloka 38

| ಜಟಿಲಾ ಪೂತನಾ ಕೇಶೀ ಚಾರಟೀ ಮರ್ಕಟೀ ವಚಾ||೩೪|| ತ್ರಾಯಮಾಣಾ ಜಯಾ ವೀರಾ ಚೋರಕಃ ಕಟುರೋಹಿಣೀ| ವಯಃಸ್ಥಾ ಶೂಕರೀ ಛತ್ರಾ ಸಾತಿಚ್ಛತ್ರಾ ಪಲಙ್ಕಷಾ||೩೫|| ಮಹಾಪುರುಷದನ್ತಾ ಚ ಕಾಯಸ್ಥಾ ನಾಕುಲೀದ್ವಯಮ್| ಕಟಮ್ಭರಾ ವೃಶ್ಚಿಕಾಲೀ ಶಾಲಿಪರ್ಣೀ ಚ ತೈರ್ಘೃತಮ್||೩೬|| ಸಿದ್ಧಂ ಚಾತುರ್ಥಿಕೋನ್ಮಾದಗ್ರಹಾಪಸ್ಮಾರನಾಶನಮ್| ಮಹಾಪೈಶಾಚಕಂ ನಾಮ ಘೃತಮೇತದ್ಯಥಾಽಮೃತಮ್||೩೭|| ಬುದ್ಧಿಮೇಧಾಸ್ಮೃತಿಕರಂ ಬಾಲಾನಂ ಚಾಙ್ಗವರ್ಧನಮ್| |೩೮|

Adhikarana unmAdAdiharaM brAhyAdivartiH (38-40) · Śloka 40

| ಬ್ರಾಹ್ಮೀಮೈನ್ದ್ರೀಂ ವಿಡಙ್ಗಾನಿ ವ್ಯೋಷಂ ಹಿಙ್ಗು ಜಟಾಂ ಮುರಾಮ್||೩೮|| ರಾಸ್ನಾಂ ವಿಷಘ್ನಾಂ ಲಶುನಂ ವಿಶಲ್ಯಾಂ ಸುರಸಾಂ ವಚಾಮ್| ಜ್ಯೋತಿಷ್ಮತೀಂ ನಾಗವಿನ್ನಾಮನನ್ತಾಂ ಸಹರೀತಕೀಮ್||೩೯|| ಕಾಙ್ಕ್ಷೀಂ ಚ ಹಸ್ತಿಮೂತ್ರೇಣ ಪಿಷ್ಟ್ವಾ ಛಾಯಾವಿಶೋಷಿತಾ| ವರ್ತಿರ್ನಸ್ಯಾಞ್ಜನಾಲೇಪಧೂಪೈರುನ್ಮಾದಸೂದನೀ||೪೦||

Adhikarana unmAdAdiharaM avapIDAdayaH (41-42) · Śloka 42

ಅವಪೀಡಾಶ್ಚ ವಿವಿಧಾಃ ಸರ್ಷಾಪಾಃ ಸ್ನೇಹಸಂಯುತಾಃ| ಕಟುತೈಲೇನ ಚಾಭ್ಯಙ್ಗೋ ಧ್ಮಾಪಯೇಚ್ಚಾಸ್ಯ ತದ್ರಜಃ||೪೧|| ಸಹಿಙ್ಗುಸ್ತೀಕ್ಷ್ಣಧೂಮಶ್ಚ ಸೂತ್ರಸ್ಥಾನೋದಿತೋ ಹಿತಃ| |೪೨|

Adhikarana unmAdAdiharaM shRugAlAdimUtrAdibhirdhUpAdikam (42-43) · Śloka 43

| ಶೃಗಾಲಶಲ್ಯಕೋಲೂಕಜಲೌಕಾವೃಷಬಸ್ತಜೈಃ||೪೨|| ಮೂತ್ರಪಿತ್ತಶಕೃಲ್ಲೋಮನಖಚರ್ಮಭಿರಾಚರೇತ್| ಧೂಪಧೂಮಾಞ್ಜನಾಭ್ಯಙ್ಗಪ್ರದೇಹಪರಿಷೇಚನಮ್||೪೩||

Adhikarana vAtakaphAtmake shvagomatsyairdhUpaH (44) · Śloka 44

ಧೂಪಯೇತ್ಸತತಂ ಚೈನಂ ಶ್ವಗೋಮತ್ಸ್ಯೈಃ ಸುಪೂತಿಭಿಃ| ವಾತಶ್ಲೇಷ್ಮಾತ್ಮಕೇ ಪ್ರಾಯಃ|೪೪|

Adhikarana pittAtmake tiktakaghRutAdi (44-45) · Śloka 45

| ಪೈತ್ತಿಕೇ ತು ಪ್ರಶಸ್ಯತೇ||೪೪|| ತಿಕ್ತಕಂ ಜೀವನೀಯಂ ಚ ಸರ್ಪಿಃ ಸ್ನೇಹಶ್ಚ ಮಿಶ್ರಕಃ| ಶೀತಾನಿ ಚಾನ್ನಪಾನಾನಿ ಮಧುರಾಣಿ ಲಘೂನಿ ಚ||೪೫||

Adhikarana shirAvyadhAdi (46) · Śloka 46

ವಿಧ್ಯೇಚ್ಛಿರಾಂ ಯಥೋಕ್ತಾಂ ವಾ ತೃಪ್ತಂ ಮೇದ್ಯಾಮಿಷಸ್ಯ ವಾ| ನಿವಾತೇ ಶಾಯಯೇದೇವಂ ಮುಚ್ಯತೇ ಮತಿವಿಭ್ರಮಾತ್||೪೬||

Adhikarana asalile kUpe prakShepaNAdi (47-52) · Śloka 52

ಪ್ರಕ್ಷಿಪ್ಯಾಸಲಿಲೇ ಕೂಪೇ ಶೋಷಯೇದ್ವಾ ಬುಭುಕ್ಷಯಾ| ಆಶ್ವಾಸಯೇತ್ಸುಹೃತ್ತಂ ವಾ ವಾಕ್ಯೈರ್ಧರ್ಮಾರ್ಥಸಂಹಿತೈಃ||೪೭|| ಬೃಯಾದಿಷ್ಟವಿನಾಶಂ ವಾ ದರ್ಶಯೇದದ್ಭುತಾನಿ ವಾ| ಬದ್ಧಂ ಸರ್ಷಪತೈಲಾಕ್ತಂ ನ್ಯಸೇದ್ವೋತ್ತಾನಮಾತಪೇ||೪೮|| ಕಪಿಕಚ್ಛ್ವಾಽಥವಾ ತಪ್ತೈರ್ಲೋಹತೈಲಜಲೈಃ ಸ್ಪೃಶೇತ್| ಕಶಾಭಿಸ್ತಾಡಯಿತ್ವಾ ವಾ ಬದ್ಧಂ ಶ್ವಭ್ರೇ ವಿನಿಃಕ್ಷಿಪೇತ್||೪೯|| ಅಥವಾ ವೀತಶಸ್ತ್ರಾಶ್ಮಜನೇ ಸಂತಮಸೇ ಗೃಹೇ| ಸರ್ಪೇಣೋದ್ಧೃತದಂಷ್ಟ್ರೇಣ ದಾನ್ತೈಃ ಸಿಂಹೈರ್ಗಜೈಶ್ಚ ತಮ್||೫೦|| (ತ್ರಾಸಯೇಚ್ಛಸ್ತ್ರಹಸ್ತೈರ್ವಾ ಕಿರಾತಾರಾತಿತಸ್ಕರೈಃ| ) ಅಥವಾ ರಾಜಪುರುಷಾ ಬಹಿರ್ನೀತ್ವಾ ಸುಸಂಯತಮ್| ಭಾಪಯೇಯುರ್ವಧೇನೈನಂ ತರ್ಜಯನ್ತೋ ನೃಪಾಜ್ಞಯಾ||೫೧|| ದೇಹದುಃಖಭಯೇಭ್ಯೋ ಹಿ ಪರಂ ಪ್ರಾಣಭಯಂ ಮತಮ್| ತೇನ ಯಾತಿ ಶಮಂ ತಸ್ಯ ಸರ್ವತೋ ವಿಪ್ಲುತಂ ಮನಃ||೫೨||

Adhikarana siddhA kriyA prayojyA (53) · Śloka 53

ಸಿದ್ಧಾ ಕ್ರಿಯಾ ಪ್ರಯೋಜ್ಯೇಯಂ ದೇಶಕಾಲಾದ್ಯಪೇಕ್ಷಯಾ| |೫೩|

Adhikarana iShTavinAshe tatsadRushaprAptyAdi (53-54) · Śloka 54

| ಇಷ್ಟದ್ರವ್ಯವಿನಾಶಾತ್ತು ಮನೋ ಯಸ್ಯೋಪಹನ್ಯತೇ||೫೩|| ತಸ್ಯ ತತ್ಸದೃಶಪ್ರಾಪ್ತಿಸಾನ್ತ್ವಾಶ್ವಾಸೈಃ ಶಮಂ ನಯೇತ್| |೫೪|

Adhikarana kAmAdije tatpratidvandvena shamanam (54-55) · Śloka 55

| ಕಾಮಶೋಕಭಯಕ್ರೋಧಹರ್ಷೇರ್ಷ್ಯಾಲೋಭಸಮ್ಭವಾನ್||೫೪|| ಪರಸ್ಪರಪ್ರತಿದ್ವನ್ದ್ವೈರೇಭಿರೇವ ಶಮಂ ನಯೇತ್| |೫೫|

Adhikarana bhUtAnubandhe bhUtanirdiShTamauShadham (55-56) · Śloka 56

| ಭೂತಾನುಬನ್ಧಮೀಕ್ಷೇತ ಪ್ರೋಕ್ತಲಿಙ್ಗಾಧಿಕಾಕೃತಿಮ್||೫೫|| ಯದ್ಯುನ್ಮಾದೇ ತತಃ ಕುರ್ಯಾದ್ಭೂತನಿರ್ದಿಷ್ಟಮೌಷಧಮ್| |೫೬|

Adhikarana bhUtAnubandhe bhUtanirdiShTamauShadham (56-58) · Śloka 58

| ಬಲಿಂ ಚ ದದ್ಯಾತ್ಪಲಲಂ ಯಾವಕಂ ಸಕ್ತುಪಿಣ್ಡಿಕಾಮ್||೫೬|| ಸ್ನಿಗ್ಧಂ ಮಧುರಮಾಹಾರಂ ತಣ್ಡುಲಾನ್ ರುಧಿರೋಕ್ಷಿತಾನ್| ಪಕ್ವಾಮಕಾನಿ ಮಾಂಸಾನಿ ಸುರಾಂ ಮೈರೇಯಮಾಸವಮ್||೫೭|| ಅತಿಮುಕ್ತಸ್ಯ ಪುಷ್ಪಾಣಿ ಜಾತ್ಯಾಃ ಸಹಚರಸ್ಯ ಚ| ಚತುಷ್ಪಥೇ ಗವಾಂ ತೀರ್ಥೇ ನದೀನಾಂ ಸಙ್ಗಮೇಷು ಚ||೫೮||

Adhikarana bhUtAnubandhe catuShpathAdau balirdeyaH (59) · Śloka 59

ನಿವೃತ್ತಾಮಿಷಮದ್ಯೋ ಯೋ ಹಿತಾಶೀ ಪ್ರಯತಃ ಶುಚಿಃ| ನಿಜಾಗನ್ತುಭಿರುನ್ಮಾದೈಃ ಸತ್ವವಾನ್ನ ಸ ಯುಜ್ಯತೇ||೫೯||

Adhikarana unmAde pathyam vigatonmAdasya lakShaNam (6) · Śloka 6

ಪ್ರಸಾದ ಇನ್ದ್ರಿಯಾರ್ಥಾನಾಂ ಬುದ್ಧ್ಯಾತ್ಮಮನಸಾಂ ತಥಾ| ಧಾತೂನಾಂ ಪ್ರಕೃತಿಸ್ಥತ್ವಂ ವಿಗತೋನ್ಮಾದಲಕ್ಷಣಮ್||೬೦|| ಇತಿ ಶ್ರೀವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸೂನುಶ್ರೀಮದ್ವಾಗ್ಭಟವಿರ- ಚಿತಾಯಾಮಷ್ಟಾಙ್ಗಹೃದಯಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಷಷ್ಠೇ ಉತ್ತರ- ಸ್ಥಾನೇ ಉನ್ಮಾದಪ್ರತಿಷೇಧೋ ನಾಮ ಷಷ್ಠೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೬||