Adhikarana 1 (1-3) · Śloka 3
અથાતઃ સપ્તલાશઙ્ખિનીકલ્પં વ્યાખ્યાસ્યામઃ||૧|| ઇતિ હ સ્માહ ભગવાનાત્રેયઃ||૨|| સપ્તલા ચર્મસાહ્વા ચ બહુફેનરસા ચ સા| શઙ્ખિની તિક્તલા ચૈવ યવતિક્તાઽક્ષિ(ક્ષ)પીડકઃ||૩||
अथातः सप्तलाशङ्खिनीकल्पं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२|| सप्तला चर्मसाह्वा च बहुफेनरसा च सा| शङ्खिनी तिक्तला चैव यवतिक्ताऽक्षि(क्ष)पीडकः||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 2 (4-5) · Śloka 5
તે ગુલ્મગરહૃદ્રોગકુષ્ઠશોફોદરાદિષુ| વિકાસિતીક્ષ્ણરૂક્ષત્વાદ્યોજ્યે શ્લેષ્માધિકેષુ તુ||૪|| નાતિશુષ્કં ફલં ગ્રાહ્યં શઙ્ખિન્યા નિસ્તુષીકૃતમ્| સપ્તલાયાશ્ચ મૂલાનિ ગૃહીત્વા ભાજને ક્ષિપેત્||૫||
ते गुल्मगरहृद्रोगकुष्ठशोफोदरादिषु| विकासितीक्ष्णरूक्षत्वाद्योज्ये श्लेष्माधिकेषु तु||४|| नातिशुष्कं फलं ग्राह्यं शङ्खिन्या निस्तुषीकृतम्| सप्तलायाश्च मूलानि गृहीत्वा भाजने क्षिपेत्||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (6-8) · Śloka 8
અક્ષમાત્રં તયોઃ પિણ્ડં પ્રસન્નાલવણાયુતમ્| હૃદ્રોગે કફવાતોત્થે ગુલ્મે ચૈવ પ્રયોજયેત્||૬|| પ્રિયાલપીલુકર્કન્ધુકોલામ્રાતકદાડિમૈઃ| દ્રાક્ષાપનસખર્જૂરબદરામ્લપરૂષકૈઃ||૭|| મૈરેયે દધિમણ્ડેઽમ્લે સૌવીરકતુષોદકે| સીધૌ ચાપ્યેષ કલ્પઃ સ્યાત્ સુખં શીઘ્રવિરેચનઃ||૮||
अक्षमात्रं तयोः पिण्डं प्रसन्नालवणायुतम्| हृद्रोगे कफवातोत्थे गुल्मे चैव प्रयोजयेत्||६|| प्रियालपीलुकर्कन्धुकोलाम्रातकदाडिमैः| द्राक्षापनसखर्जूरबदराम्लपरूषकैः||७|| मैरेये दधिमण्डेऽम्ले सौवीरकतुषोदके| सीधौ चाप्येष कल्पः स्यात् सुखं शीघ्रविरेचनः||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (9-11) · Śloka 11
તૈલં વિદારિગન્ધાદ્યૈઃ પયસિ ક્વથિતે પચેત્| સપ્તલાશઙ્ખિનીકલ્કે ત્રિવૃચ્છ્યામાર્ધભાગિકે||૯|| દધિમણ્ડેન સન્નીય સિદ્ધં તત્ પાયયેત ચ| શઙ્ખિનીચૂર્ણભાગૌ દ્વૌ તિલચૂર્ણસ્ય ચાપરઃ||૧૦|| હરીતકીકષાયેણ તૈલં તત્પીડિતં પિબેત્| અતસીસર્ષપૈરણ્ડકરઞ્જષ્વેષ સંવિધિઃ||૧૧||
तैलं विदारिगन्धाद्यैः पयसि क्वथिते पचेत्| सप्तलाशङ्खिनीकल्के त्रिवृच्छ्यामार्धभागिके||९|| दधिमण्डेन सन्नीय सिद्धं तत् पाययेत च| शङ्खिनीचूर्णभागौ द्वौ तिलचूर्णस्य चापरः||१०|| हरीतकीकषायेण तैलं तत्पीडितं पिबेत्| अतसीसर्षपैरण्डकरञ्जष्वेष संविधिः||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (12-16) · Śloka 16
શઙ્ખિનીસપ્તલાસિદ્ધાત્ ક્ષીરાદ્યદુદિયાદ્ઘૃતમ્| કલ્કભાગે તયોરેવ ત્રિવૃચ્છ્યામાર્ધસંયુતે||૧૨|| ક્ષીરેણાલોડ્ય સમ્પક્વં પિબેત્તચ્ચ વિરેચનમ્| દન્તીદ્રવન્ત્યોઃ કલ્પોઽયમજશૃઙ્ગ્યજગન્ધયોઃ||૧૩|| ક્ષીરિણ્યા નીલિકાયાશ્ચ તથૈવ ચ કરઞ્જયોઃ| મસૂરવિદલાયાશ્ચ પ્રત્યક્પર્ણ્યાસ્તથૈવ ચ||૧૪|| દ્વિવર્ગાર્ધાંશકલ્કેન તદ્વત્ સાધ્યં ઘૃતં પુનઃ| શઙ્ખિનીસપ્તલાધાત્રીકષાયે સાધયેદ્ઘૃતમ્ ||૧૫|| ત્રિવૃત્કલ્પેન સર્પિશ્ચ ત્રયો લેહાશ્ચ લોધ્રવત્ | સુરાકમ્પિલ્લયોર્યોગઃ કાર્યો લોધ્રવદેવ ચ||૧૬||
शङ्खिनीसप्तलासिद्धात् क्षीराद्यदुदियाद्घृतम्| कल्कभागे तयोरेव त्रिवृच्छ्यामार्धसंयुते||१२|| क्षीरेणालोड्य सम्पक्वं पिबेत्तच्च विरेचनम्| दन्तीद्रवन्त्योः कल्पोऽयमजशृङ्ग्यजगन्धयोः||१३|| क्षीरिण्या नीलिकायाश्च तथैव च करञ्जयोः| मसूरविदलायाश्च प्रत्यक्पर्ण्यास्तथैव च||१४|| द्विवर्गार्धांशकल्केन तद्वत् साध्यं घृतं पुनः| शङ्खिनीसप्तलाधात्रीकषाये साधयेद्घृतम् ||१५|| त्रिवृत्कल्पेन सर्पिश्च त्रयो लेहाश्च लोध्रवत् | सुराकम्पिल्लयोर्योगः कार्यो लोध्रवदेव च||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (17) · Śloka 17
દન્તીદ્રવન્ત્યોઃ કલ્પેન સૌવીરકતુષોદકે| અજગન્ધાજશૃઙ્ગ્યોશ્ચ તદ્વત્ સ્યાતાં વિરેચને||૧૭||
दन्तीद्रवन्त्योः कल्पेन सौवीरकतुषोदके| अजगन्धाजशृङ्ग्योश्च तद्वत् स्यातां विरेचने||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (18-19) · Śloka 19
તત્ર શ્લોકૌ- કષાયા દશ ષટ્ ચૈવ ષટ્ તૈલેઽષ્ટૌ ચ સર્પિષિ| પઞ્ચ મદ્યે ત્રયો લેહા યોગઃ કમ્પિલ્લકે તથા||૧૮|| સપ્તલાશઙ્ખિનીભ્યાં તે ત્રિંશદુક્તા નવાધિકાઃ| યોગાઃ સિદ્ધાઃ સમસ્તાભ્યામેકશોઽપિ ચ તે હિતાઃ||૧૯||
तत्र श्लोकौ- कषाया दश षट् चैव षट् तैलेऽष्टौ च सर्पिषि| पञ्च मद्ये त्रयो लेहा योगः कम्पिल्लके तथा||१८|| सप्तलाशङ्खिनीभ्यां ते त्रिंशदुक्ता नवाधिकाः| योगाः सिद्धाः समस्ताभ्यामेकशोऽपि च ते हिताः||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 11
ઇત્યગ્નિવેશકૃતે તન્ત્રે ચરકપ્રતિસંસ્કૃતેઽપ્રાપ્તે દૃઢબલસમ્પૂરિતે કલ્પસ્થાને સપ્તલાશઙ્ખિનીકલ્પો નામૈકાદશોઽધ્યાયઃ||૧૧||
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृतेऽप्राप्ते दृढबलसम्पूरिते कल्पस्थाने सप्तलाशङ्खिनीकल्पो नामैकादशोऽध्यायः||११||
🔊 Audio coming soon