Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
అథాతశ్చికిత్సితప్రవిభాగవిజ్ఞానీయమధ్యాయం వ్యాఖ్యాస్యామః ||1|| యథోవాచ భగవాన్ ధన్వంతరిః (సుశ్రుతాయ) ||2||
अथातश्चिकित्सितप्रविभागविज्ञानीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः (सुश्रुताय) ||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
షట్సప్తతిర్యేఽభిహితా వ్యాధయో నామలక్షణైః | చికిత్సితమిదం తేషాం సమాసవ్యాసతః శృణు ||3||
षट्सप्ततिर्येऽभिहिता व्याधयो नामलक्षणैः | चिकित्सितमिदं तेषां समासव्यासतः शृणु ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4-5) · Śloka 5
ఛేద్యాస్తేషు దశైకశ్చ నవ లేఖ్యాః ప్రకీర్తితాః | భేద్యాః పంచ వికారాః స్యుర్వ్యధ్యాః పంచదశైవ తు ||4|| ద్వాదశాఽశస్త్రకృత్యాశ్చ యాప్యాః సప్త భవంతి హి | రోగా వర్జయితవ్యాః స్యుర్దశ పంచ చ జానతా | అసాధ్యౌ వా భవేతాం తు యాప్యౌ చాగంతుసంజ్ఞితౌ ||5||
छेद्यास्तेषु दशैकश्च नव लेख्याः प्रकीर्तिताः | भेद्याः पञ्च विकाराः स्युर्व्यध्याः पञ्चदशैव तु ||४|| द्वादशाऽशस्त्रकृत्याश्च याप्याः सप्त भवन्ति हि | रोगा वर्जयितव्याः स्युर्दश पञ्च च जानता | असाध्यौ वा भवेतां तु याप्यौ चागन्तुसञ्ज्ञितौ ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (6) · Śloka 6
అర్శోఽన్వితం భవతి వర్త్మ తు యత్తథాఽర్శః శుష్కం తథాఽర్బుదమథో పిడకాః సిరాజాః | జాలం సిరాజమపి పంచవిధం తథాఽర్మ ఛేద్యా భవంతి సహ పర్వణికామయేన ||6||
अर्शोऽन्वितं भवति वर्त्म तु यत्तथाऽर्शः शुष्कं तथाऽर्बुदमथो पिडकाः सिराजाः | जालं सिराजमपि पञ्चविधं तथाऽर्म छेद्या भवन्ति सह पर्वणिकामयेन ||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (7) · Śloka 7
ఉత్సాంగినీ బహలకర్దమవర్త్మనీ చ శ్యావం చ యచ్చ పఠితం త్విహ బద్ధవర్త్మ | క్లిష్టం చ పోథకియుతం ఖలు యచ్చ వర్త్మ కుంభీకినీ చ సహ శర్కరయా చ లేఖ్యాః ||7||
उत्साङ्गिनी बहलकर्दमवर्त्मनी च श्यावं च यच्च पठितं त्विह बद्धवर्त्म | क्लिष्टं च पोथकियुतं खलु यच्च वर्त्म कुम्भीकिनी च सह शर्करया च लेख्याः ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (8) · Śloka 8
శ్లేష్మోపనాహలగణౌ చ బిసం చ భేద్యా గ్రంథిశ్చ యః కృమికృతోఽంజననామికా చ |8|
श्लेष्मोपनाहलगणौ च बिसं च भेद्या ग्रन्थिश्च यः कृमिकृतोऽञ्जननामिका च |८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (8) · Śloka 9
ఆదౌ సిరా నిగదితాస్తు యయోః ప్రయోగే పాకౌ చ యౌ నయనయోః పవనోఽన్యతశ్చ ||8|| పూయాలసానిలవిపర్యయమంథసంజ్ఞాః స్యందాస్తు యాంత్యుపశమం హి సిరావ్యధేన |9|
आदौ सिरा निगदितास्तु ययोः प्रयोगे पाकौ च यौ नयनयोः पवनोऽन्यतश्च ||८|| पूयालसानिलविपर्ययमन्थसञ्ज्ञाः स्यन्दास्तु यान्त्युपशमं हि सिराव्यधेन |९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (9-10) · Śloka 10
శుష్కాక్షిపాకకఫపిత్తవిదగ్ధదృష్టిష్వమ్లాఖ్యశుక్రసహితార్జునపిష్టకేషు ||9|| అక్లిన్నవర్త్మహుతభుగ్ధ్వజదర్శిశుక్తిప్రక్లిన్నవర్త్మసు తథైవ బలాససంజ్ఞే | ఆగంతునాఽఽమయయుగేన చ దూషితాయాం దృష్టౌ న శస్త్రపతనం ప్రవదంతి తజ్జ్ఞాః ||10||
शुष्काक्षिपाककफपित्तविदग्धदृष्टिष्वम्लाख्यशुक्रसहितार्जुनपिष्टकेषु ||९|| अक्लिन्नवर्त्महुतभुग्ध्वजदर्शिशुक्तिप्रक्लिन्नवर्त्मसु तथैव बलाससञ्ज्ञे | आगन्तुनाऽऽमययुगेन च दूषितायां दृष्टौ न शस्त्रपतनं प्रवदन्ति तज्ज्ञाः ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (11) · Śloka 11
సంపశ్యతః షడపి యేఽభిహితాస్తు కాచాస్తే పక్ష్మకోపసహితాస్తు భవంతి యాప్యాః |11|
सम्पश्यतः षडपि येऽभिहितास्तु काचास्ते पक्ष्मकोपसहितास्तु भवन्ति याप्याः |११|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (11) · Śloka 11
చత్వార ఏవ పవనప్రభవాస్త్వసాధ్యా ద్వౌ పిత్తజౌ కఫనిమిత్తజ ఏక ఏవ | అష్టార్ధకా రుధిరజాశ్చ గదాస్త్రిదోషాస్తావంత ఏవ గదితావపి బాహ్యజౌ ద్వౌ ||11||
चत्वार एव पवनप्रभवास्त्वसाध्या द्वौ पित्तजौ कफनिमित्तज एक एव | अष्टार्धका रुधिरजाश्च गदास्त्रिदोषास्तावन्त एव गदितावपि बाह्यजौ द्वौ ||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 8
ఇతి సుశ్రుతసంహితాయాముత్తరతంత్రాంతర్గతే శాలాక్యతంత్రే చికిత్సితప్రవిభాగవిజ్ఞానీయో నామాష్టమోఽధ్యాయః ||8||
इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते शालाक्यतन्त्रे चिकित्सितप्रविभागविज्ञानीयो नामाष्टमोऽध्यायः ||८||
🔊 Audio coming soon