Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
ਅਥਾਤੋ ਨਾਸਾਗਤਰੋਗਪ੍ਰਤਿਸੇਧਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ ||੧|| ਯਥੋਵਾਚ ਭਗਵਾਨ੍ ਧਨ੍ਵਨ੍ਤਰਿਃ ||੨||
View original
अथातो नासागतरोगप्रतिषेधं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
23. nāsāgatarōgapratiṣēdhādhyāyaḥ
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
ਪੂਰ੍ਵੋਦ੍ਦਿਸ੍ਟੇ ਪੂਤਿਨਸ੍ਯੇ ਚ ਜਨ੍ਤੋਃ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਵੇਦੌ ਛਰ੍ਦਨਂ ਸ੍ਰਂਸਨਂ ਚ | ਯੁਕ੍ਤਂ ਭਕ੍ਤਂ ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਮਲ੍ਪਂ ਲਘੁ ਸ੍ਯਾਦੁਸ੍ਣਂ ਤੋਯਂ ਧੂਮਪਾਨਂ ਚ ਕਾਲੇ ||੩||
View original
पूर्वोद्दिष्टे पूतिनस्ये च जन्तोः स्नेहस्वेदौ छर्दनं स्रंसनं च | युक्तं भक्तं तीक्ष्णमल्पं लघु स्यादुष्णं तोयं धूमपानं च काले ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
ਹਿਙ੍ਗੁ ਵ੍ਯੋਸਂ ਵਤ੍ਸਕਾਖ੍ਯਂ ਸ਼ਿਵਾਟੀ ਲਾਕ੍ਸਾ ਬੀਜਂ ਸੌਰਭਂ ਕਟ੍ਫਲਂ ਚ | ਉਗ੍ਰਾ ਕੁਸ੍ਠਂ ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਗਨ੍ਧਾ ਵਿਡਙ੍ਗਂ ਸ਼੍ਰੇਸ੍ਠਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਚਾਵਪੀਡੇ ਕਰਞ੍ਜਮ੍ ||੪||
View original
हिङ्गु व्योषं वत्सकाख्यं शिवाटी लाक्षा बीजं सौरभं कट्फलं च | उग्रा कुष्ठं तीक्ष्णगन्धा विडङ्गं श्रेष्ठं नित्यं चावपीडे करञ्जम् ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
ਏਤੈਰ੍ਦ੍ਰਵ੍ਯੈਃ ਸਾਰ੍ਸਪਂ ਮੂਤ੍ਰਯੁਕ੍ਤਂ ਤੈਲਂ ਧੀਮਾਨ੍ਨਸ੍ਯਹੇਤੋਃ ਪਚੇਤ |੫|
View original
एतैर्द्रव्यैः सार्षपं मूत्रयुक्तं तैलं धीमान्नस्यहेतोः पचेत |५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (5) · Śloka 6
ਨਾਸਾਪਾਕੇ ਪਿਤ੍ਤਹਤ੍ਸਂਵਿਧਾਨਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਂ ਬਾਹ੍ਮਮਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਚ ||੫|| ਹਤ੍ਵਾ ਰਕ੍ਤਂ ਕ੍ਸੀਰਵਕ੍ਸਤ੍ਵਚਸ਼੍ਚ ਸਾਜ੍ਯਾਃ ਸੇਕਾ ਯੋਜਨੀਯਾਸ਼੍ਚ ਲੇਪਾਃ |੬|
View original
नासापाके पित्तहृत्संविधानं कार्यं सर्वं बाह्ममाभ्यन्तरं च ||५|| हृत्वा रक्तं क्षीरवृक्षत्वचश्च साज्याः सेका योजनीयाश्च लेपाः |६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (6) · Śloka 6
ਵਕ੍ਸ੍ਯਾਮ੍ਯੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਰਕ੍ਤਪਿਤ੍ਤੋਪਸ਼ਾਨ੍ਤਿਂ... |੬|
View original
वक्ष्याम्यूर्ध्वं रक्तपित्तोपशान्तिं... |६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (6) · Śloka 6
... ਨਾਡੀਵਤ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ ਪੂਯਰਕ੍ਤੇ ਚਿਕਿਤ੍ਸਾ ||੬||
View original
... नाडीवत्स्यात् पूयरक्ते चिकित्सा ||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (7) · Śloka 7
ਵਾਨ੍ਤੇ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਚਾਵਪੀਡਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਂ ਘੂਮਂ ਸ਼ੋਧਨਂ ਚਾਤ੍ਰ ਨਸ੍ਯਮ੍ |੭|
View original
वान्ते सम्यक् चावपीडं वदन्ति तीक्ष्णं घूमं शोधनं चात्र नस्यम् |७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (7) · Śloka 8
ਕ੍ਸੇਪ੍ਯਂ ਨਸ੍ਯਂ ਮੂਰ੍ਧਵੈਰੇਚਨੀਯੈਰ੍ਨਾਡ੍ਯਾ ਚੂਰ੍ਣਂ ਕ੍ਸਵਥੌ ਭ੍ਰਂਸ਼ਥੌ ਚ ||੭|| ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਸ੍ਵੇਦਾਨ੍ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਵਾਤਾਮਯਘ੍ਨਾਨ੍ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਾਨ੍ ਧੂਮਾਨ੍ ਯਦ੍ਯਦਨ੍ਯਦ੍ਵਿਤਂ ਚ |੮|
View original
क्षेप्यं नस्यं मूर्धवैरेचनीयैर्नाड्या चूर्णं क्षवथौ भ्रंशथौ च ||७|| कुर्यात् स्वेदान् मूर्ध्नि वातामयघ्नान् स्निग्धान् धूमान् यद्यदन्यद्वितं च |८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (8) · Śloka 8
ਦੀਪ੍ਤੇ ਰੋਗੇ ਪੈਤ੍ਤਿਕਂ ਸਂਵਿਧਾਨਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਸ੍ਵਾਦੁ ਯਚ੍ਛੀਤਲਂ ਚ ||੮||
View original
दीप्ते रोगे पैत्तिकं संविधानं कुर्यात् सर्वं स्वादु यच्छीतलं च ||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (9) · Śloka 9
ਨਾਸਾਨਾਹੇ ਸ੍ਨੇਹਪਾਨਂ ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਾ ਧੂਮਾ ਮੂਰ੍ਧਬਸ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਨਿਤ੍ਯਮ੍ | ਬਲਾਤੈਲਂ ਸਰ੍ਵਥੈਵੋਪਯੋਜ੍ਯਂ ਵਾਤਵ੍ਯਾਧਾਵਨ੍ਯਦੁਕ੍ਤਂ ਚ ਯਦ੍ਯਤ੍ ||੯||
View original
नासानाहे स्नेहपानं प्रधानं स्निग्धा धूमा मूर्धबस्तिश्च नित्यम् | बलातैलं सर्वथैवोपयोज्यं वातव्याधावन्यदुक्तं च यद्यत् ||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (10) · Śloka 10
ਨਾਸਾਸ੍ਰਾਵੇ ਘ੍ਰਾਣਤਸ਼੍ਚੂਰ੍ਣਮੁਕ੍ਤਂ ਨਾਡ੍ਯਾ ਦੇਯਂ ਯੋਵਪੀਡਸ਼੍ਚ ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਃ | ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਂ ਧੂਮਂ ਦੇਵਦਾਰ੍ਵਗ੍ਨਿਕਾਭ੍ਯਾਂ ਮਾਂਸਂ ਵਾਜਂ ਯੁਕ੍ਤਮਤ੍ਰਾਦਿਸ਼ਨ੍ਤਿ ||੧੦||
View original
नासास्रावे घ्राणतश्चूर्णमुक्तं नाड्या देयं योऽवपीडश्च तीक्ष्णः | तीक्ष्णं धूमं देवदार्वग्निकाभ्यां मांसं वाऽऽजं युक्तमत्रादिशन्ति ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (11) · Śloka 11
ਨਾਸਾਸ਼ੋਸੇ ਕ੍ਸੀਰਸਰ੍ਪਿਃ ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਸਿਦ੍ਧਂ ਤੈਲਂ ਚਾਣੁਕਲ੍ਪੇਨ ਨਸ੍ਯਮ੍ | ਸਰ੍ਪਿਃਪਾਨਂ ਭੋਜਨਂ ਜਾਙ੍ਗਲੈਸ਼੍ਚ ਸ੍ਨੇਹਃ ਸ੍ਵੇਦਃ ਸ੍ਨੈਹਿਕਸ਼੍ਚਾਪਿ ਧੂਮਃ ||੧੧||
View original
नासाशोषे क्षीरसर्पिः प्रधानं सिद्धं तैलं चाणुकल्पेन नस्यम् | सर्पिःपानं भोजनं जाङ्गलैश्च स्नेहः स्वेदः स्नैहिकश्चापि धूमः ||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (12) · Śloka 12
ਸ਼ੇਸਾਨ੍ ਰੋਗਾਨ੍ ਘ੍ਰਾਣਜਾਨ੍ ਸਨ੍ਨਿਯਚ੍ਛੇਦੁਕ੍ਤਂ ਤੇਸਾਂ ਯਦ੍ਯਥਾ ਸਂਵਿਧਾਨਮ੍ ||੧੨||
View original
शेषान् रोगान् घ्राणजान् सन्नियच्छेदुक्तं तेषां यद्यथा संविधानम् ||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 23
ਇਤਿ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤਸਂਹਿਤਾਯਾਮੁਤ੍ਤਰਤਨ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ਤਰ੍ਗਤੇ ਸ਼ਾਲਾਕ੍ਯਤਨ੍ਤ੍ਰੇ ਨਾਸਾਗਤਰੋਗਪ੍ਰਤਿਸੇਧੋ ਨਾਮ ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ ||੨੩||
View original
इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते शालाक्यतन्त्रे नासागतरोगप्रतिषेधो नाम त्रयोविंशोऽध्यायः ||२३||
🔊 Audio coming soon