Adhikarana garBavyApadvidhiradhyAyaH (2) · Śloka 2
ഗര്ഭാവക്രാന്തിശാരീരാദനന്തരം ഗര്ഭവ്യാപദം ശാരീരമാരഭ്യതേ| ഗര്ഭസ്യ വ്യാപത്പ്രതീകാരവിജ്ഞാനാര്ഥമാഹ അഥാതോ ഗര്ഭവ്യാപദം ശാരീരം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ| ഇതി ഹ സ്മാഹുരാത്രേയാദയോ മഹര്ഷയഃ| ഗദ്യസൂത്രേ|൨|
गर्भावक्रान्तिशारीरादनन्तरं गर्भव्यापदं शारीरमारभ्यते| गर्भस्य व्यापत्प्रतीकारविज्ञानार्थमाह अथातो गर्भव्यापदं शारीरं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः| गद्यसूत्रे|२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBiNyAH puShpe dRuShTe kartavyam (1-2) · Śloka 2
ഗര്ഭിണ്യാഃ പരിഹാര്യാണാം സേവയാ രോഗതോऽഥ വാ| പുഷ്പേദൃഷ്ടേऽഥവാ ശൂലേ ബാഹ്യാന്തഃ സ്നിഗ്ധശീതലമ്||൧|| സേവ്യാമ്ഭോജഹിമക്ഷീരിവല്കകല്കാജ്യലേപിതാന്| ധാരയേദ്യോനിബസ്തിഭ്യാമാര്ദ്രാര്ദ്രാന് പിചുനക്തകാന്||൨||
गर्भिण्याः परिहार्याणां सेवया रोगतोऽथ वा| पुष्पेदृष्टेऽथवा शूले बाह्यान्तः स्निग्धशीतलम्||१|| सेव्याम्भोजहिमक्षीरिवल्ककल्काज्यलेपितान्| धारयेद्योनिबस्तिभ्यामार्द्रार्द्रान् पिचुनक्तकान्||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shatadhautaghRutAktastriyAH snAnAdi (3-6) · Śloka 6
ശതധൌതഘൃതാക്താം സ്ത്രീം തദമ്ഭസ്യവഗാഹയേത്| സസിതാക്ഷൌദ്രകുമുദകമലോത്പലകേസരമ്||൩|| ലിഹ്യാത് ക്ഷീരഘൃതം ഖാദേച്ഛൃങ്ഗാടകകസേരുകമ്| പിബേത്കാന്താബ്ജശാലൂകബാലോദുമ്ബരവത്പയഃ||൪|| ശൃതേന ശാലികാകോലീദ്വിബലാമധുകേക്ഷുഭിഃ| പയസാ രക്തശാല്യന്നമദ്യാത്സമധുശര്കരമ്||൫|| രസൈര്വാ ജാങ്ഗലൈഃ| |൬|
शतधौतघृताक्तां स्त्रीं तदम्भस्यवगाहयेत्| ससिताक्षौद्रकुमुदकमलोत्पलकेसरम्||३|| लिह्यात् क्षीरघृतं खादेच्छृङ्गाटककसेरुकम्| पिबेत्कान्ताब्जशालूकबालोदुम्बरवत्पयः||४|| शृतेन शालिकाकोलीद्विबलामधुकेक्षुभिः| पयसा रक्तशाल्यन्नमद्यात्समधुशर्करम्||५|| रसैर्वा जाङ्गलैः| |६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana SuddhivarjamasroktAcaraNam (6) · Śloka 6
ശുദ്ധിവര്ജം ചാസ്രോക്തമാചരേത്| |൬|
शुद्धिवर्जं चास्रोक्तमाचरेत्| |६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana asaMpUrNatrimAsAyAH puShpadarSane kartavyam (6-7) · Śloka 7
| അസമ്പൂര്ണത്രിമാസായാഃ പ്രത്യാഖ്യായ പ്രസാധയേത്||൬|| ആമാന്വയേ ച| |൭|
| असम्पूर्णत्रिमासायाः प्रत्याख़्याय प्रसाधयेत्||६|| आमान्वये च| |७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AmaraktayoraviruddhasyopadeSaH (7-9) · Śloka 9
ഏവമപ്യാമരക്തയോര്ദ്വയോര്യദവിരുദ്ധം തദുപദേഷ്ടുമാഹ തത്രേഷ്ടം ശീതം രൂക്ഷോപസംഹിതമ്| ഉപവാസോ ഘനോശീരഗുഡൂച്യരലുധാന്യകാഃ||൭|| ദുരാലഭാപര്പടകചന്ദനാതിവിഷാബലാഃ| ക്വഥിതാഃ സലിലേ പാനം തൃണധാന്യാനി ഭോജനമ്||൮|| മുദ്ഗാദിയൂഷൈരാമേ തു ജിതേ സ്നിഗ്ധാദി പൂര്വവത്| |൯|
एवमप्यामरक्तयोर्द्वयोर्यदविरुद्धं तदुपदेष्टुमाह तत्रेष्टं शीतं रूक्षोपसंहितम्| उपवासो घनोशीरगुडूच्यरलुधान्यकाः||७|| दुरालभापर्पटकचन्दनातिविषाबलाः| क्वथिताः सलिले पानं तृणधान्यानि भोजनम्||८|| मुद्गादियूषैरामे तु जिते स्निग्धादि पूर्ववत्| |९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBenipatite tIkShNamadyapAnAdi (9-12) · Śloka 12
| ഗര്ഭേ നിപതിതേ തീക്ഷ്ണം മദ്യം സാമര്ഥ്യതഃ പിബേത്||൯|| ഗര്ഭകോഷ്ഠവിശുദ്ദ്യര്ഥമര്തിവിസ്മരണായ ച| ലഘുനാ പഞ്ചമൂലേന രൂക്ഷാം പേയാം തതഃ പിബേത്||൧൦|| പേയാമമദ്യപാ കല്കേ സാധിതാം പാഞ്ചകൌലികേ| ബില്വാദിപഞ്ചകക്വാഥേ തിലോദ്ദാലകതണ്ഡുലൈഃ||൧൧|| മാസതുല്യദിനാന്യേവം പേയാദിഃ പതിതേ ക്രമഃ| ലഘുരസ്നേഹലവണോ ദീപനീയയുതോ ഹിതഃ||൧൨||
| गर्भे निपतिते तीक्ष्णं मद्यं सामर्थ्यतः पिबेत्||९|| गर्भकोष्ठविशुद्द्यर्थमर्तिविस्मरणाय च| लग़ुना पञ्चमूलेन रूक्षां पेयां ततः पिबेत्||१०|| पेयाममद्यपा कल्के साधितां पाञ्चकौलिके| बिल्वादिपञ्चकक्वाथे तिलोद्दालकतण्डुलैः||११|| मासतुल्यदिनान्येवं पेयादिः पतिते क्रमः| लग़ुरस्नेहलवणो दीपनीययुतो हितः||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana doShAdInAM kledaSoShArtho~ayaM vidhiH (13) · Śloka 13
കിമര്ഥമ് ? ദോഷധാതുപരിക്ലേദശോഷാര്ഥം വിധിരിത്യയമ്| |൧൩|
किमर्थम् ? दोषधातुपरिक्लेदशोषार्थं विधिरित्ययम्| |१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana anantaraM snehAdayo hitAH (13) · Śloka 13
| സ്നേഹാന്നബസ്തയശ്ചോര്ധ്വം ബല്യദീപനജീവനാഃ||൧൩||
| स्नेहान्नबस्तयश्चोर्ध्वं बल्यदीपनजीवनाः||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana upaviShTakagarBasya lakShaNAdi (14-15) · Śloka 15
ഇദാനീമുപവിഷ്ടകനാഗോദരയോര്ഗര്ഭയോര്ഹേതുലിങ്ഗൌഷധാനി വിതാനയിതുമാഹ സഞ്ജാതസാരേ മഹതി ഗര്ഭേ യോനിപരിസ്രവാത്| വൃദ്ധിമപ്രാപ്രാപ്നുവന് ഗര്ഭഃ കോഷ്ഠേ തിഷ്ഠതി സസ്ഫുരഃ||൧൪|| ഉപവിഷ്ടകമാഹുസ്തം, വര്ദ്ധതേ തേന നോദരമ്| |൧൫|
इदानीमुपविष्टकनागोदरयोर्गर्भयोर्हेतुलिङ्गौषधानि वितानयितुमाह सञ्जातसारे महति गर्भे योनिपरिस्रवात्| वृद्धिमप्राप्राप्नुवन् गर्भः कोष्ठे तिष्ठति सस्फुरः||१४|| उपविष्टकमाहुस्तं, वर्द्धते तेन नोदरम्| |१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nAgodarAKyasya lakShaNAdi (15-16) · Śloka 16
ഏവമുപവിഷ്ടകമുക്ത്വാ നാഗോദരാഖ്യം വക്തുമാഹ ശോകോപവാസരൂക്ഷാദ്യൈരഥവാ യോന്യതിസ്രവാത്||൧൫|| വാതേ ക്രുദ്ധേ കൃശഃ ശുഷ്യേദ്ഗര്ഭോ നാഗോദരം തു തമ്| ഉദരം വൃദ്ധമപ്യത്ര ഹീയതേ സ്ഫുരണം ചിരാത്||൧൬||
एवमुपविष्टकमुक्त्वा नागोदराख्यं वक्तुमाह शोकोपवासरूक्षाद्यैरथवा योन्यतिस्रवात्||१५|| वाते क्रुद्धे कृशः शुष्येद्गर्भो नागोदरं तु तम्| उदरं वृद्धमप्यत्र हीयते स्फुरणं चिरात्||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tayoScikitsA (17-18) · Śloka 18
തയോര്ബൃംഹണവാതഘ്നമധുരദ്രവ്യസംസ്കൃതൈഃ| ഘൃതക്ഷീരരസൈസ്തൃപ്തിരാമഗര്ഭാംശ്ച ഖാദയേത്||൧൭|| തൈരേവ ച സുഭിക്ഷായാഃ ക്ഷോഭണം യാനവാഹനൈഃ| |൧൮|
तयोर्बृंहणवातघ्नमधुरद्रव्यसंस्कृतैः| ग़ृतक्षीररसैस्तृप्तिरामगर्भांश्च ख़ादयेत्||१७|| तैरेव च सुभिक्षायाः क्षोभणं यानवाहनैः| |१८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana lInAKyagarBasya cikitsA (18-20) · Śloka 20
അഥ ലീനാഖ്യസ്യ ഗര്ഭസ്യ ചികിത്സാമാഹ | ലീനാഖ്യേ നിസ്ഫുരേ ശ്യേനഗോമത്സ്യോത്ക്രോശബര്ഹിജാഃ||൧൮|| രസാ ബഹുഘൃതാ ദേയാ മാഷമൂലകജാ അപി| ബാലബില്വംതിലാന്മാഷാന്സക്തൂംശ്ച പയസാ പിബേത്||൧൯|| സമേദ്യമാംസം മധു വാ കട്യഭ്യങ്ഗം ച ശീലയേത്| |൨൦|
अथ लीनाख्यस्य गर्भस्य चिकित्सामाह | लीनाख्ये निस्फुरे श्येनगोमत्स्योत्क्रोशबर्हिजाः||१८|| रसा बहुघृता देया माषमूलकजा अपि| बालबिल्वंतिलान्माषान्सक्तूंश्च पयसा पिबेत्||१९|| समेद्यमांसं मधु वा कट्यभ्यङ्गं च शीलयेत्| |२०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tasyA AnandakaraNAdi (20) · Śloka 20
| ഹര്ഷയേത്സതതം ചൈനാമേവം ഗര്ഭഃ പ്രവര്ദ്ധതേ||൨൦||
| हर्षयेत्सततं चैनामेवं गर्भः प्रवर्द्धते||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana anyathA vaiparItyam (21) · Śloka 21
പുഷ്ടോऽന്യഥാ വര്ഷഗണൈഃ കൃച്ഛ്രാജ്ജായേത, നൈവ വാ| |൨൧|
पुष्टोऽन्यथा वर्षगणैः कृच्छ्राज्जायेत, नैव वा| |२१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBiNyA udAvartAKye vyAdhAvupAyAdi (21-22) · Śloka 22
| ഉദാവര്തം തു ഗര്ഭീണ്യാഃ സ്നേഹൈരാശുതരാം ജയേത്||൨൧|| യോഗ്യൈശ്ച ബസ്തിഭിര്ഹന്യാത്സഗര്ഭാം സ ഹി ഗര്ഭീണീമ്| |൨൨|
| उदावर्तं तु गर्भीण्याः स्नेहैराशुतरां जयेत्||२१|| योग्यैश्च बस्तिभिर्हन्यात्सगर्भां स हि गर्भीणीम्| |२२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana udara eva garBe mRute lakShNAni (22-24) · Śloka 24
| ഗര്ഭേऽതിദോഷോപചയാദപഥ്യൈര്ദൈവതോऽപി വാ||൨൨|| മൃതേऽന്തരുദരം ശീതം സ്തബ്ധം ധ്മാതം ഭൃശവ്യഥമ്| ഗര്ഭാസ്പന്ദോ ഭ്രമതൃഷ്ണാ കൃച്ഛ്രാദുച്ഛ്വസനം ക്ലമഃ||൨൩|| അരതിഃ സ്രസ്തനേത്രത്വമാവീനാമസമുദ്ഭവഃ| ||൨൪||
| गर्भेऽतिदोषोपचयादपथ्यैर्दैवतोऽपि वा||२२|| मृतेऽन्तरुदरं शीतं स्तब्धं ध्मातं भृशव्यथम्| गर्भास्पन्दो भ्रमतृष्णा कृच्छ्रादुच्छ्वसनं क्लमः||२३|| अरतिः स्रस्तनेत्रत्वमावीनामसमुद्भवः| ||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana antarmRutagarBAyAupacArAH (25-27) · Śloka 27
തസ്യാഃ കോഷ്ണാമ്ബുസിക്തായാഃ പിഷ്ട്വാ യോനിം പ്രലേപയേത്| ഗുഡം കിണ്വം സലവണം തഥാന്തഃ പൂരയേന്മുഹുഃ| ഘൃതേന കല്കീകൃതയാ ശാല്മല്യതസിപിച്ഛയാ||൨൫|| മന്ത്രൈര്യോഗൈര്ജരായൂക്തൈര്മൂഢഗര്ഭോ ന ചേത്പതേത്| അഥാപൃച്ഛയേശ്വരം വൈദ്യോ യത്നേനാശു തമാഹരേത്||൨൬|| ഹസ്തമഭ്യജ്യ യോനിം ച സാജ്യശാല്മലിപിച്ഛയാ| ഹസ്തേന ശക്യം തേനൈവ|൨൭|
तस्याः कोष्णाम्बुसिक्तायाः पिष्ट्वा योनिं प्रलेपयेत्| गुडं किण्वं सलवणं तथान्तः पूरयेन्मुहुः| ग़ृतेन कल्कीकृतया शाल्मल्यतसिपिच्छया||२५|| मन्त्रैर्योगैर्जरायूक्तैर्मूढगर्भो न चेत्पतेत्| अथापृच्छयेश्वरं वैद्यो यत्नेनाशु तमाहरेत्||२६|| हस्तमभ्यज्य योनिं च साज्यशाल्मलिपिच्छया| हस्तेन शक्यं तेनैव|२७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana antarmRutagarBasyAkarShaNAdi (27-28) · Śloka 28
| ഗാത്രം ച വിഷമം സ്ഥിതമ്||൨൭|| ആഞ്ഛനോത്പീഡസമ്പീഡവിക്ഷേപോത്ക്ഷേപണാദിഭിഃ| ആനുലോമ്യ സമാകര്ഷേദ്യോനിം പ്രത്യാര്ജവാഗതമ്||൨൮||
| गात्रं च विषमं स्थितम्||२७|| आञ्छनोत्पीडसम्पीडविक्षेपोत्क्षेपणादिभिः| आनुलोम्य समाकर्षेद्योनिं प्रत्यार्जवागतम्||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana SastropAyasAdhyA mUDhagarBacikitsA (29-30) · Śloka 30
ഇദാനീമ് ശസ്ത്രോപായസാധ്യാം മൂഢഗര്ഭചികിത്സാമാഹ ഹസ്തപാദശിരോഭിര്യോ യോനിം ഭുഗ്നഃ പ്രപദ്യതേ| പാദേന യോനിമേകേന ഭുഗ്നോऽന്യേന ഗുദം ച യഃ||൨൯|| വിഷ്കമ്ഭൌ നാമ തൌ മൂഢൌ ശസ്ത്രദാരണമര്ഹതഃ| |൩൦|
इदानीम् शस्त्रोपायसाध्यां मूढगर्भचिकित्सामाह हस्तपादशिरोभिर्यो योनिं भुग्नः प्रपद्यते| पादेन योनिमेकेन भुग्नोऽन्येन गुदं च यः||२९|| विष्कम्भौ नाम तौ मूढौ शस्त्रदारणमर्हतः| |३०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana maNDalA~gguliSastrAByAM dAraNam (30) · Śloka 30
അത ഏവാഹ | മണ്ഡലാങ്ഗുലിശസ്ത്രാഭ്യാം തത്ര കര്മ പ്രശസ്യതേ||൩൦||
अत एवाह | मण्डलाङ्गुलिशस्त्राभ्यां तत्र कर्म प्रशस्यते||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vRuddhipatraSastrasya niShedhaH (31) · Śloka 31
വൃദ്ധിപത്രം ഹി തീക്ഷ്ണാഗ്രം ന യോനാവവചാരയേത്| |൩൧|
वृद्धिपत्रं हि तीक्ष्णाग्रं न योनाववचारयेत्| |३१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pUrvaM kapAladAraNAdi (31-33) · Śloka 33
ദാരണം ച യഥാ വിധേയം തഥാ ऽऽഹ | പൂര്വം ശിരഃകപാലാനി ദാരയിത്വാ വിശോധയേത്||൩൧|| കക്ഷോരസ്താലുചിബുകപ്രദേശേऽന്യതമേ തതഃ| സമാലമ്ബ്യ ദൃഢം കര്ഷേത്കുശലോ ഗര്ഭശങ്കുനാ||൩൨|| അഭിന്നശിരസം ത്വക്ഷികൂടയോര്ഗണ്ഡയോരപി| |൩൩|
दारणं च यथा विधेयं तथा ऽऽह | पूर्वं शिरःकपालानि दारयित्वा विशोधयेत्||३१|| कक्षोरस्तालुचिबुकप्रदेशेऽन्यतमे ततः| समालम्ब्य दृढं कर्षेत्कुशलो गर्भशङ्कुना||३२|| अभिन्नशिरसं त्वक्षिकूटयोर्गण्डयोरपि| |३३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bAhucCedanAdi (33-34) · Śloka 34
| ബാഹും ച്ഛിത്വാംऽസസക്തസ്യ വാതാധ്മാതോദരസ്യ തു||൩൩|| വിദാര്യ കോഷ്ഠമന്ത്രാണി ബഹിര്വാ സന്നിരസ്യ ച| |൩൪|
| बाहुं च्छित्वांऽससक्तस्य वाताध्मातोदरस्य तु||३३|| विदार्य कोष्ठमन्त्राणि बहिर्वा सन्निरस्य च| |३४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaTIsaktasya dAraNAdi (34) · Śloka 34
| കടീസക്തസ്യ തദ്വച്ച തത്കപാലാനി ദാരയേത്||൩൪||
| कटीसक्तस्य तद्वच्च तत्कपालानि दारयेत्||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sAmAnyena mUDhagarBacikitsA (35) · Śloka 35
ഇതി വിശേഷേണ ഗര്ഭസ്യാകര്ഷണമുക്ത്വാ, സാമാന്യേന മൂഢഗര്ഭചികിത്സാമാഹ യദ്യദ്വായുവശാദങ്ഗം സജ്ജേദ്ഗര്ഭസ്യ ഖണ്ഡശഃ| തത്തച്ഛിത്ത്വാऽऽഹരേത്സമ്യഗ്രക്ഷേന്നാരീം ച യത്നതഃ||൩൫||
इति विशेषेण गर्भस्याकर्षणमुक्त्वा, सामान्येन मूढगर्भचिकित्सामाह यद्यद्वायुवशादङ्गं सज्जेद्गर्भस्य खण्डशः| तत्तच्छित्त्वाऽऽहरेत्सम्यग्रक्षेन्नारीं च यत्नतः||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tatra BiShajA svamatyA yatnaH kAryaH (36) · Śloka 36
ഗര്ഭസ്യ ഹി ഗതിം ചിത്രാം കരോതി വിഗുണോऽനിലഃ| തത്രാനല്പമതിസ്തസ്മാദവസ്ഥാപേക്ഷമാചരേത്||൩൬||
गर्भस्य हि गतिं चित्रां करोति विगुणोऽनिलः| तत्रानल्पमतिस्तस्मादवस्थापेक्षमाचरेत्||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jIvato garbhasya chedananiShedhaadi (37) · Śloka 37
ഛിന്ദ്യാദ്ഗര്ഭം ന ജീവന്തം മാതരം സ ഹി മാരയേത്| സഹാത്മനാ, ന ചോപേക്ഷ്യഃ ക്ഷണമപ്യസ്തജീവിതഃ||൩൭||
छिन्द्याद्गर्भं न जीवन्तं मातरं स हि मारयेत्| सहात्मना, न चोपेक्ष्यः क्षणमप्यस्तजीवितः||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mUDhagarBastriyA asAdhyatvam (38) · Śloka 38
ഇദാനീമുപേക്ഷ്യാം മൂഢഗര്ഭാ സ്ത്രിയമാഹ യോനിസംവരണഭ്രംശമക്കല്ലശ്വാസപീഡിതാമ്| പൂത്യുദ്ഗാരാം ഹിമാങ്ഗീ ച മൂഢഗര്ഭാം പരിത്യജേത്||൩൮||
इदानीमुपेक्ष्यां मूढगर्भा स्त्रियमाह योनिसंवरणभ्रंशमक्कल्लश्वासपीडिताम्| पूत्युद्गारां हिमाङ्गी च मूढगर्भां परित्यजेत्||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aparApAtanam (39-40) · Śloka 40
അഥാപതന്തീമപരാം പാതയേത്പൂര്വവദ്ഭിഷക്| ഏവം നിര്ഹൃതശല്യാം തു സിഞ്ചേദുഷ്ണേന വാരിണാ||൩൯|| ദദ്യാദഭ്യക്തദേഹായൈ യോനൌ സ്നേഹപിചും തതഃ| യോനിര്മൃദുര്ഭവേത്തേന ശൂലം ചാസ്യാഃ പ്രശാമ്യതി||൪൦||
अथापतन्तीमपरां पातयेत्पूर्ववद्भिषक्| एवं निर्हृतशल्यां तु सिञ्चेदुष्णेन वारिणा||३९|| दद्यादभ्यक्तदेहायै योनौ स्नेहपिचुं ततः| योनिर्मृदुर्भवेत्तेन शूलं चास्याः प्रशाम्यति||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nirhRutaSalyAyA upacAraH (41-46) · Śloka 46
ദീപ്യകാതിവിഷാരാസ്നാഹിങ്ഗ്വേലാപഞ്ചകോലകാത്| ചൂര്ണം സ്നേഹേന കല്കം വാ ക്വാഥം വാ(താം)പായയേത്തതഃ||൪൧|| കടുകാതിവിഷാപാഠാശാകത്വഗ്ഘിങ്ഗുതേജിനീഃ| തദ്വച്ച ദോഷസ്യന്ദാര്ഥം വേദനോപശമായ ച||൪൨|| ത്രിരാത്രമേവം, സപ്താഹം സ്നേഹമേവ തതഃ പിബേത്| സായം പിബേദരിഷ്ടം ച തഥാ സുകൃതമാസവമ്||൪൩|| ശിരീഷകകുഭക്വാഥപിചൂന് യോനൌ വിനിക്ഷിപേത്| ഉപദ്രവാശ്ച യേऽന്യേ സ്യുസ്താന് യഥാസ്വമുപാചരേത്||൪൪|| പയോ വാതഹരൈഃ സിദ്ധം ദശാഹം ഭോജനേ ഹിതമ്| രസോ ദശാഹം ച പരം ലഘുപഥ്യാല്പഭോജനാ||൪൫|| സ്വേദാഭ്യങ്ഗപരാ സ്നേഹാന് ബലാതൈലാദികാന് ഭജേത്| ഊര്ധ്വം ചതുര്ഭ്യോ മാസേഭ്യഃ സാ ക്രമേണ സുഖാനി ച||൪൬||
दीप्यकातिविषारास्नाहिङ्ग्वेलापञ्चकोलकात्| चूर्णं स्नेहेन कल्कं वा क्वाथं वा(तां)पाययेत्ततः||४१|| कटुकातिविषापाठाशाकत्वग्घिङ्गुतेजिनीः| तद्वच्च दोषस्यन्दार्थं वेदनोपशमाय च||४२|| त्रिरात्रमेवं, सप्ताहं स्नेहमेव ततः पिबेत्| सायं पिबेदरिष्टं च तथा सुकृतमासवम्||४३|| शिरीषककुभक्वाथपिचून् योनौ विनिक्षिपेत्| उपद्रवाश्च येऽन्ये स्युस्तान् यथास्वमुपाचरेत्||४४|| पयो वातहरैः सिद्धं दशाहं भोजने हितम्| रसो दशाहं च परं लघुपथ्याल्पभोजना||४५|| स्वेदाभ्यङ्गपरा स्नेहान् बलातैलादिकान् भजेत्| ऊर्ध्वं चतुर्भ्यो मासेभ्यः सा क्रमेण सुखानि च||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana balAtailam (47-52) · Śloka 52
അഥ ബലാതൈലം നിരൂപയതി ബലാമൂലകഷായസ്യ ഭാഗാഃ ഷട് പയസസ്തഥാ| യവകോലകുലത്ഥാനാം ദശമൂലസ്യ ചൈകതഃ||൪൭|| നിഷ്ക്വാഥഭാഗോ ഭാഗശ്ച തൈലസ്യ തു ചതുര്ദശഃ| ദ്വിമേദാദാരുമഞ്ജിഷ്ഠാകാകോലീദ്വയചന്ദനൈഃ||൪൮|| സാരിവാകുഷ്ഠതഗരജീവകര്ഷഭസന്ധവൈഃ| കാലാനുസാര്യാശൈലേയവചാഗുരുപുനര്നവൈഃ||൪൯|| അശ്വഗന്ധാവരീക്ഷീരശുക്ലായഷ്ടീവരാരസൈഃ| ശതാഹ്വാശൂര്പപര്ണ്യേലാത്വക്പത്രൈഃ ശ്ലക്ഷ്ണകല്കിതൈഃ||൫൦|| പക്വം മൃദ്വഗ്നിനാ തൈലം സര്വവാതവികാരജിത്| സൂതികാബാലമര്മാസ്ഥിഹതക്ഷീണേഷു പൂജിതമ്||൫൧|| ജ്വരഗുല്മഗ്രഹോന്മാദമൂത്രാഘാതാന്ത്രവൃദ്ധിജിത്| ധന്വന്തരേരഭിമതം യോനിരോഗക്ഷയാപഹമ്||൫൨||
अथ बलातैलं निरूपयति बलामूलकषायस्य भागाः षट् पयसस्तथा| यवकोलकुलत्थानां दशमूलस्य चैकतः||४७|| निष्क्वाथभागो भागश्च तैलस्य तु चतुर्दशः| द्विमेदादारुमञ्जिष्ठाकाकोलीद्वयचन्दनैः||४८|| सारिवाकुष्ठतगरजीवकर्षभसन्धवैः| कालानुसार्याशैलेयवचागुरुपुनर्नवैः||४९|| अश्वगन्धावरीक्षीरशुक्लायष्टीवरारसैः| शताह्वाशूर्पपर्ण्येलात्वक्पत्रैः श्लक्ष्णकल्कितैः||५०|| पक्वं मृद्वग्निना तैलं सर्ववातविकारजित्| सूतिकाबालमर्मास्थिहतक्षीणेषु पूजितम्||५१|| ज्वरगुल्मग्रहोन्मादमूत्राघातान्त्रवृद्धिजित्| धन्वन्तरेरभिमतं योनिरोगक्षयापहम्||५२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mRutagarBiNyA jIvadgarBaniShkAsanAdi (53) · Śloka 53
ബസ്തിദ്വാരേ വിപന്നായാഃ കുക്ഷിഃ പ്രസ്പന്ദതേ യദി| ജന്മകാലേ തതഃ ശീഘ്രം പാടയിത്വോദ്ധരേച്ഛിശുമ്||൫൩||
बस्तिद्वारे विपन्नायाः कुक्षिः प्रस्पन्दते यदि| जन्मकाले ततः शीघ्रं पाटयित्वोद्धरेच्छिशुम्||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBe sravati saptasu mAseShu saptayogAH (54-58) · Śloka 58
മധുകം ശാകബീജം ച പയസ്യാ സുരദാരു ച| അശ്മന്തകഃ കൃഷ്ണതിലാസ്താമ്രവല്ലീ ശതാവരീ||൫൪|| വൃക്ഷാദനീ പയസ്യാ ച ലതാ സോത്പലസാരിവാ| അനന്താ സാരിവാ രാസ്നാ പദ്മാ ച മധുയഷ്ടികാ||൫൫|| ബൃഹതീദ്വയകാശ്മര്യക്ഷീരിശുങ്ഗത്വചാ ഘൃതമ്| പൃശ്നിപര്ണീ ബലാ ശിഗ്രുഃ ശ്വദംഷ്ട്രാ മധുപര്ണികാ||൫൬|| ശൃങ്ഗാടകം ബിസം ദ്രാക്ഷാ കസേരു മധുകം സിതാ| സപ്തൈതാന് പയസാ യോഗാനര്ദ്ധശ്ലോകസമാപനാന്||൫൭|| ക്രമാത്സപ്തസു മാസേഷു ഗര്ഭേ സ്രവതി യോജയേത്| |൫൮|
मधुकं शाकबीजं च पयस्या सुरदारु च| अश्मन्तकः कृष्णतिलास्ताम्रवल्ली शतावरी||५४|| वृक्षादनी पयस्या च लता सोत्पलसारिवा| अनन्ता सारिवा रास्ना पद्मा च मधुयष्टिका||५५|| बृहतीद्वयकाश्मर्यक्षीरिशुङ्गत्वचा घृतम्| पृश्निपर्णी बला शिग्रुः श्वदंष्ट्रा मधुपर्णिका||५६|| शृङ्गाटकं बिसं द्राक्षा कसेरु मधुकं सिता| सप्तैतान् पयसा योगानर्द्धश्लोकसमापनान्||५७|| क्रमात्सप्तसु मासेषु गर्भे स्रवति योजयेत्| |५८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aShTamanavamadaSamamAseShu yogAH (58-60) · Śloka 60
| കപിത്ഥബില്വബൃഹതീപടോലേക്ഷുനിദിഗ്ധികാത്||൫൮|| മൂലൈഃ ശൃതം പ്രയുഞ്ജീത ക്ഷീരം മാസേ തഥാऽഷ്ടമേ| നവമേ സാരിവാനന്താപയസ്യാമധുയഷ്ടിഭിഃ||൫൯|| യോജയേദ്ദശമേ മാസി സിദ്ധം ക്ഷീരം പയസ്യയാ| അഥവാ യഷ്ടിമധുകനാഗരാമരദാരുഭിഃ||൬൦||
| कपित्थबिल्वबृहतीपटोलेक्षुनिदिग्धिकात्||५८|| मूलैः शृतं प्रयुञ्जीत क्षीरं मासे तथाऽष्टमे| नवमे सारिवानन्तापयस्यामधुयष्टिभिः||५९|| योजयेद्दशमे मासि सिद्धं क्षीरं पयस्यया| अथवा यष्टिमधुकनागरामरदारुभिः||६०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBaviShaye~aj~jAnAM mativiBramaH (2) · Śloka 2
അവസ്ഥിതം ലോഹിതമങ്ഗനായാ വാതേന ഗര്ഭം ബ്രുവതേऽനഭിജ്ഞാഃ| ഗര്ഭാകൃതിത്വാത്കടുകോഷ്ണതീക്ഷ്ണൈഃ സ്രുതേ പുനഃ കേവല ഏവ രക്തേ||൬൧|| ഗര്ഭം ജഡാ ഭൂതഹൃതം വദന്തി മൂര്തേന ദൃഷ്ടം ഹരണം യതസ്തൈഃ| ഓജോശനത്വാദഥവാऽവ്യവസ്ഥൈ- ര്ഭൂതൈരുപേക്ഷ്യേത ന ഗര്ഭമാതാ||൬൨|| ഇതി ശ്രീവൈദ്യപതിസിംഹഗുപ്തസൂനുശ്രീമദ്വാഗ്ഭടവിരചിതാ- യാമഷ്ടാങ്ഗഹൃദയസംഹിതായാം ദ്വിതീയേ ശാരീരസ്ഥാനേ ഗര്ഭവ്യാപന്നാമ ദ്വിതീയോऽധ്യായഃ||൨||
अवस्थितं लोहितमङ्गनाया वातेन गर्भं ब्रुवतेऽनभिज्ञाः| गर्भाकृतित्वात्कटुकोष्णतीक्ष्णैः स्रुते पुनः केवल एव रक्ते||६१|| गर्भं जडा भूतहृतं वदन्ति मूर्तेन दृष्टं हरणं यतस्तैः| ओजोशनत्वादथवाऽव्यवस्थै- र्भूतैरुपेक्ष्येत न गर्भमाता||६२|| इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तसूनुश्रीमद्वाग्भटविरचिता- यामष्टाङ्गहृदयसंहितायां द्वितीये शारीरस्थाने गर्भव्यापन्नाम द्वितीयोऽध्यायः||२||
🔊 Audio coming soon