Adhikarana atha shvayathucikitsitannAmaikonaviMsho~adhyAyaH | adhyAyapratij~jA (1) · Śloka 1
ਅਥਾਤਃ ਸ਼੍ਵਯਥੁਚਿਕਿਤ੍ਸਿਤਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ| ਇਤਿ ਹ ਸ੍ਮਾਹੁਰਾਤ੍ਰੇਯਾਦਯੋ ਮਹਰ੍ਸਯਃ||੧||
अथातः श्वयथुचिकित्सितं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tatrAdau cikitsAsUtram (2) · Śloka 2
ਸ਼੍ਵਯਥੁਸੁ ਦੋਸਜੇਸ਼ੁ ਸਰ੍ਵੇਸੁ ਸਰ੍ਵਸਰੇਸ੍ਵਾਮਾਨੁਬਦ੍ਧੇਸ਼ੁ ਲਙ੍ਘਨ ਪਾਚਨਸ਼ੋਧਨਾਨ੍ਯਾਦੌ ਯੋਜਯੇਤ੍| ਸ੍ਨੇਹਜੇਸੁ ਵਿਰੂਕ੍ਸ੍ਣਾਨ੍ਯੌਸ਼ ਧਾਨਿ ਵਿਰੂਕ੍ਸਣੋਤ੍ਥੇਸੁ ਸ੍ਨੇਹਨਾਨਿ||੨||
श्वयथुषु दोषजेशु सर्वेषु सर्वसरेष्वामानुबद्धेशु लङ्घन पाचनशोधनान्यादौ योजयेत्| स्नेहजेषु विरूक्ष्णान्यौश धानि विरूक्षणोत्थेषु स्नेहनानि||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AmajeShUpacArAH (3) · Śloka 3
ਤਤ੍ਰਾਮਜੇਸ਼ੁ ਲਙ੍ਘਿਤਵਤੋ ਲਘ੍ਵਨ੍ਨਮਸ਼ਿਤਸ੍ਯ ਭਦ੍ਰਦਾਰੁਨਾਗਰ ਮਰਿਚਪ੍ਰਤਿਵਿਸਾਵਿਡਙ੍ਗੇਨ੍ਦ੍ਰਯਵਾਨੁਸ੍ਣਾਮ੍ਬੁਨਾ| ਨਾਗਰਦੇਵਦਾਰੁਪ ਥ੍ਯਾਵਰ੍ਸਾਭ੍ਵੋ ਵਾ| ਪਞ੍ਚ ਕੋਲਕਾਜਾਜੀਨਿਦਿਗ੍ਧਿਕਾਮੁਸ੍ਤਪਾ ਠਾਰਜਨੀਰ੍ਵਾ| ਮੂਤ੍ਰਵਰ੍ਤਿ ਵਾ ਨਵਾਯਸਂ ਵਾ||੩||
तत्रामजेशु लङ्घितवतो लघ्वन्नमशितस्य भद्रदारुनागर मरिचप्रतिविषाविडङ्गेन्द्रयवानुष्णाम्बुना| नागरदेवदारुप थ्यावर्षाभ्वो वा| पञ्च कोलकाजाजीनिदिग्धिकामुस्तपा ठारजनीर्वा| मूत्रवर्ति वा नवायसं वा||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana gurubhinnapurIShe visheShaH (4) · Śloka 4
ਗੁਰੁਭਿਨ੍ਨਪੁਰੀਸਸ੍ਤੁ ਤਕ੍ਰਂ ਸਵ੍ਯੋਸਸੌਵਰ੍ਚਲਕ੍ਸੌਦ੍ਰਮ੍| ਗੁਡਹਰੀ ਤਕੀਂ ਵਾ ਸ਼ੀਲਯੇਤ੍||੪||
गुरुभिन्नपुरीषस्तु तक्रं सव्योषसौवर्चलक्षौद्रम्| गुडहरी तकीं वा शीलयेत्||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana laghubaddhapurIShe visheShaH (5) · Śloka 5
ਇਤਰਸ੍ਤ੍ਰਿਵਤ੍ਯੂਸਣਕਟੁਰੋਹਿਣ੍ਯਯਸ਼੍ਚੂਰ੍ਣਾਨਿ ਤ੍ਰਿਫਲਾਕ੍ਵਾਥੇਨ| ਵ੍ਯੋਸਯਵਕ੍ਸਾਰਾਯੋਰਜਾਂਸਿ ਵਾ| ਬਿਭੀਤਕਕਲ੍ਕਂ ਵਾ ਤਣ੍ਡੁ ਲਾਮ੍ਬੁਨਾ| ਗੁਗ੍ਗੁਲੁਂ ਵਾ ਗੋਮੂਤ੍ਰੇਣ| ਹਰੀਤਕੀਂ ਵਾ| ਤੁਲ੍ਯਗੁਡਾਂ ਵਾ ਸ਼ੁਣ੍ਠੀਂ ਪੁਨਰ੍ਨਵਕਸਾਯਾਨੁਪਾਨਾਮ੍| ਆਰ੍ਦ੍ਰਕਂ ਵਾ ਤੁਲ੍ਯਗੁਡ ਮਰ੍ਧਪਲਾਭਿਵਦ੍ਧਂ ਪਞ੍ਚਪਲਪ੍ਰਕਰ੍ਸਂ ਪ੍ਰਯੁਞ੍ਜੀਤ| ਮਾਸਮਯਂ ਪ੍ਰਯੋਗਃ ਸ਼ੋਫਸ਼ੋਸਾਰ੍ਸਃ ਸ਼੍ਵਾਸਕਾਸਪ੍ਰਸੇਕਪੀਨਸਾਲਸਕਾਗ੍ਨਿਸਾਦਗੁ ਲ੍ਮੋਦਰਪ੍ਰਮੇਹਪਾਣ੍ਡੁਕਾਮਿਲਾਮਨੋਵਿਕਾਰਾਨਪਹਰਤਿ| ਆਰ੍ਦ੍ਰਕ ਰਸਂ ਵਾ ਸ਼ਾਲਿਕ੍ਸੀਰਾਹਾਰਃ ਪਿਬੇਤ੍||੫||
इतरस्त्रिवृत्यूषणकटुरोहिण्ययश्चूर्णानि त्रिफलाक्वाथेन| व्योषयवक्षारायोरजांसि वा| बिभीतककल्कं वा तण्डु लाम्बुना| गुग्गुलुं वा गोमूत्रेण| हरीतकीं वा| तुल्यगुडां वा शुण्ठीं पुनर्नवकषायानुपानाम्| आर्द्रकं वा तुल्यगुड मर्धपलाभिवृद्धं पञ्चपलप्रकर्षं प्रयुञ्जीत| मासमयं प्रयोगः शोफशोषार्षः श्वासकासप्रसेकपीनसालसकाग्निसादगु ल्मोदरप्रमेहपाण्डुकामिलामनोविकारानपहरति| आर्द्रक रसं वा शालिक्षीराहारः पिबेत्||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nivRuttAmadoShe prayojyam (6) · Śloka 6
ਨਿਵਤ੍ਤਾਮਦੋਸਃ ਸ਼ਤਾਨਿ ਪਯਾਂਸਿ ਸਰ੍ਪੀਸਿ ਚ| ਤ੍ਰਿਕਟੁਕੈ ਰਣ੍ਡਸ਼੍ਯਾਮਾਮੂਲੈਃ ਸਿਦ੍ਧਂ ਕ੍ਸੀਰਮ੍| ਮਹੌਸਧਮੁਰੁਙ੍ਗੀਮੂਲਾਭ੍ਯਾਂ ਵਾ| ਵਰ੍ਸਾਭੂਮਯੂਰਕਪਞ੍ਚਕੋਲੈਰ੍ਵਾ| ਕੁਮ੍ਭਨਿਕੁਮ੍ਭਵ੍ਯੋਸਾ ਗ੍ਨਿਕੈਰ੍ਵਾ| ਕਰਭੀਕ੍ਸੀਰਵਤ੍ਤਿਰ੍ਵਾ ਸ੍ਯਾਤ੍| ਗੋਮੂਤ੍ਰਂ ਮਹਿਸੀਮੂਤ੍ਰਂ ਵਾ ਸਕ੍ਸੀਰਂ ਕ੍ਸੀਰਾਸ਼ਨਃ ਪਿਬੇਤ੍||੬||
निवृत्तामदोषः शृतानि पयांसि सर्पीषि च| त्रिकटुकै रण्डश्यामामूलैः सिद्धं क्षीरम्| महौषधमुरुङ्गीमूलाभ्यां वा| वर्षाभूमयूरकपञ्चकोलैर्वा| कुम्भनिकुम्भव्योषा ग्निकैर्वा| करभीक्षीरवृत्तिर्वा स्यात्| गोमूत्रं महिषीमूत्रं वा सक्षीरं क्षीराशनः पिबेत्||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ghRutayogAH (7) · Śloka 7
ਦਾਡਿਮਯਵਾਨੀਯਵਾਨਕਧਨਿਕਾਪਾਠਾਮ੍ਲਵੇਤਸਮਰਿਚਪਞ੍ਚਕੋਲ ਬਿਲ੍ਵਫਲਯਾਵਸ਼ੂਕਾਨਕ੍ਸਮਾਤ੍ਰਾਨ੍ ਸਲਿਲਾਢਕੇ ਵਿਪਾਚ੍ਯ ਤਤ੍ਕਸਾਯੇਣ ਘਤਪ੍ਰਸ੍ਥਂ ਸਾਧਯੇਚ੍ਛੋਫਾਰ੍ਸ਼ੋਗੁਲ੍ਮਮੇਹਾਗ੍ਨਿਸਾਦ ਹਰਮ੍| ਅਰ੍ਸ਼ੋਵਿਹਿਤਵਿਧਿਨਾ ਚਿਤ੍ਰਕਦਧ੍ਨੋ ਨਵਨੀਤਮਾਦਦੀਤ| ਤਚ੍ਚਿਤ੍ਰਕਮੂਲਗਰ੍ਭਂ ਸਚਿਤ੍ਰਕਕਲ੍ਕਤਕ੍ਰਸਿਦ੍ਧਂ ਸਮਾਨਂ ਪੂਰ੍ਵੇਣ||੭||
दाडिमयवानीयवानकधनिकापाठाम्लवेतसमरिचपञ्चकोल बिल्वफलयावशूकानक्षमात्रान् सलिलाढके विपाच्य तत्कषायेण घृतप्रस्थं साधयेच्छोफार्शोगुल्ममेहाग्निसाद हरम्| अर्शोविहितविधिना चित्रकदध्नो नवनीतमाददीत| तच्चित्रकमूलगर्भं सचित्रककल्कतक्रसिद्धं समानं पूर्वेण||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dashamUlaharItakI (8) · Śloka 8
ਦਸ਼ਮੂਲਕ੍ਵਾਥਕਂਸੇ ਪਥ੍ਯਾਸ਼ਤਂ ਗੁਡਤੁਲੋਨ੍ਮਿਸ਼੍ਰਮਧਿਸ਼੍ਰਯੇਤ੍| ਲੇਹੀਭੂਤੇ ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਰਿਕਟੁਕਤ੍ਰਿਜਾਤਕਯਵਕ੍ਸਾਰਚੂਰ੍ਣਂ ਪ੍ਰਕ੍ਸਿਪੇਤ੍ਕ੍ਸੋ ਦ੍ਰਾਰ੍ਧਪ੍ਰਸ੍ਥਂ ਚ| ਏਤਾ ਦਸ਼ਮੂਲਹਰੀਤਕ੍ਯੋਤਿਪ੍ਰਵਦ੍ਧਮਪਿ ਸ਼੍ਵਯਥੁਮੁਦਰਾਰੋਚਕਾਵਿਪਾਕਪਾਣ੍ਡੁਰੋਗਗੁਲ੍ਮਮੇਹਸ਼੍ਵਾਸਕਾਸ ਕਾਰ੍ਸ਼੍ਯਾਮਵਾਤਾਮ੍ਲਪਿਤ੍ਤਮੂਤ੍ਰਸ਼ੁਕ੍ਰਦੋਸਾਂਸ਼੍ਚ ਨਿਘ੍ਨਨ੍ਤਿ||੮||
दशमूलक्वाथकंसे पथ्याशतं गुडतुलोन्मिश्रमधिश्रयेत्| लेहीभूते तत्र त्रिकटुकत्रिजातकयवक्षारचूर्णं प्रक्षिपेत्क्षो द्रार्धप्रस्थं च| एता दशमूलहरीतक्योऽतिप्रवृद्धमपि श्वयथुमुदरारोचकाविपाकपाण्डुरोगगुल्ममेहश्वासकास कार्श्यामवाताम्लपित्तमूत्रशुक्रदोषांश्च निघ्नन्ति||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMskRutamannam (9) · Śloka 9
ਸ਼ਠੀਪੁਸ੍ਕਰਮੂਲਕਾਰਵੀਚਿਤ੍ਰਕਾਜਾਜੀਜੀਵਨ੍ਤੀਬਿਲ੍ਵਮਧ੍ਯ ਯਵਕ੍ਸਾਰਵਕ੍ਸਾਮ੍ਲੈਰ੍ਦਸ਼ਮੂਲੇਨ ਚ ਪਰਿਗਹੀਤਾਨਿ ਘਤਤੈਲਭਸ੍ਟਨਿ ਪੇਯਾਦੀਨ੍ਯਨ੍ਨਾਨ੍ਯਲ੍ਪਸ੍ਨੇਹਲਵਣਾਨ੍ਯੁਪਕਲ੍ਪਯੇਤ੍||੯||
शठीपुष्करमूलकारवीचित्रकाजाजीजीवन्तीबिल्वमध्य यवक्षारवृक्षाम्लैर्दशमूलेन च परिगृहीतानि घृततैलभृष्टनि पेयादीन्यन्नान्यल्पस्नेहलवणान्युपकल्पयेत्||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana abhya~ggAdikam (10) · Śloka 10
ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਸੁਖਾਂਸ਼੍ਚਾਭ੍ਯਙ੍ਗਪ੍ਰਦੇਹਸੇਕਾਨ੍| ਸ਼ੈਲੇਯਸ੍ਥੌਣੇਯਕਸ਼੍ਰੀਵੇਸ੍ਟ ਕਾਗਰੁਦੇਵਦਾਰੁਹਰੇਣੁਕਾਕੁਸ੍ਠਧ੍ਯਾਮਕਪਦ੍ਮਕਮਾਂਸੀਮਾਗਧਿਕਾVਵ ਨ੍ਯਧਾਨ੍ਯਤਾਲੀਸਪਤ੍ਰਕਚਤੁਰ੍ਜਾਤਕਪਲਾਸ਼ਾਮ੍ਬੁਦਾਮ੍ਬੁਪ੍ਰਿਯਙ੍ਗੁ ਸ੍ਪਕ੍ਕਾਨਖੈਃ ਸ਼੍ਲਕ੍ਸ੍ਣਪਿਸ੍ਟੈਸ੍ਤੈਲਮਭ੍ਯਙ੍ਗਂ ਪਚੇਤ੍| ਤੈਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਦੇਹਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍| ਸਰ੍ਸਪਸੌਵਰ੍ਚਲਸੈਨ੍ਧਵਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਾਸ੍ਠਾਭਿਸ਼੍ਚ| ਕੇਵ ਲੈਰ੍ਵਾਕ੍ਸਮਜ੍ਜਾਭਿਃ| ਵਿਸ਼ੇਸਤਸ਼੍ਚੈਕਾਙ੍ਗਜੇਸੁਪੁਨਰ੍ਨਵਹਿਂਸ੍ਰਾਕੋਸ਼ਾਤਕੀਕਰਵੀਰ ਕਿਂਸ਼ੁਕਾਤਿਵਿਸਾਰ੍ਧਿਵਦ੍ਧਿਮੂਸ਼ਿਕਪਰ੍ਣੀਹਸ੍ਤਿਕਰ੍ਣਨਲਿਕਾਨਾ ਕੁਲਾਸ੍ਥੂਲਕਾਕਾਦਨੀਸਾਲਤ੍ਰਿਫਲਾਦੇਵਦਾਰੁਲੋਧ੍ਰਤਾਲਪਰ੍ਣੀ ਦਸ਼ਪਤ੍ਰਿਕਾਜਯਨ੍ਤੀਭਿਃ ਪ੍ਰਲੇਪਃ| ਮੂਲਕਤੋਯੇਨ ਕਵੋਸ੍ਣੇਨ ਵਕ੍ਸਕਾਰ੍ਕਨਕ੍ਤਮਾਲਨਿਮ੍ਬ ਵਰ੍ਸਾਭੂਕ੍ਵਾਥੇਨ ਵਾ ਸ੍ਨਾਨਮ੍||੧੦||
स्पर्शसुखांश्चाभ्यङ्गप्रदेहसेकान्| शैलेयस्थौणेयकश्रीवेष्ट कागरुदेवदारुहरेणुकाकुष्ठध्यामकपद्मकमांसीमागधिकाVव न्यधान्यतालीसपत्रकचतुर्जातकपलाशाम्बुदाम्बुप्रियङ्गु स्पृक्कानखैः श्लक्ष्णपिष्टैस्तैलमभ्यङ्गं पचेत्| तैश्च प्रदेहं कुर्यात्| सर्षपसौवर्चलसैन्धवशार्ङ्गाष्ठाभिश्च| केव लैर्वाक्षमज्जाभिः| विशेषतश्चैकाङ्गजेषुपुनर्नवहिंस्राकोशातकीकरवीर किंशुकातिविषार्धिवृद्धिमूशिकपर्णीहस्तिकर्णनलिकाना कुलास्थूलकाकादनीसालत्रिफलादेवदारुलोध्रतालपर्णी दशपत्रिकाजयन्तीभिः प्रलेपः| मूलकतोयेन कवोष्णेन वृक्षकार्कनक्तमालनिम्ब वर्षाभूक्वाथेन वा स्नानम्||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtajashvayathau (11) · Śloka 11
ਅਥਾਨਿਲਜੇ ਸ਼੍ਵਯਥੌ ਤ੍ਰਿਵਤਮੇਰਣ੍ਡਤੈਲਂ ਵਾਰ੍ਧਮਾਸਂ ਮਾਸਂ ਵਾ ਪਿਬੇਤ੍| ਏਰਣ੍ਡਤੈਲਮੇਵ ਚ ਵਿਡ੍ਵਾਤਸਙ੍ਗੇ ਪ੍ਰਾਗ੍ਭਕ੍ਤਂ ਪਯਸਾ ਰਸੈਰ੍ਵਾ| ਵਾਤਹਰਾਭ੍ਯਙ੍ਗਸ੍ਵੇਦੋਪਨਾਹਾਂਸ਼੍ਚ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍| ਵਿਸ਼ੇਸੇਣ ਚੈਕਾਙ੍ਗੇ ਮਾਤੁਲੁਙ੍ਗੇ ਮਾਤੁਲੁਙ੍ਗਾਗ੍ਨਿਮਨ੍ਥਸ਼ੁਣ੍ਠੀ ਦੇਵਰਾਰੁਹਿਂਸ੍ਰਾਪ੍ਰਲੇਪਃ||੧੧||
अथानिलजे श्वयथौ त्रिवृतमेरण्डतैलं वार्धमासं मासं वा पिबेत्| एरण्डतैलमेव च विड्वातसङ्गे प्राग्भक्तं पयसा रसैर्वा| वातहराभ्यङ्गस्वेदोपनाहांश्च कुर्यात्| विशेषेण चैकाङ्गे मातुलुङ्गे मातुलुङ्गाग्निमन्थशुण्ठी देवरारुहिंस्राप्रलेपः||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pittajashvayathau (12) · Śloka 12
ਪਿਤ੍ਤਜੇ ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਾਦਿਸਿਦ੍ਧਂ ਸਰ੍ਪਿਃ ਪਿਬੇਤ੍| ਤਿਕ੍ਤਕਂ ਵਾ| ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਰਤਿਤਡ੍ਦਾਹੇਸੁ ਕ੍ਸੀਰਮ੍| ਤਦੇਵ ਤੁ ਸ੍ਰਂਸਨਾਰ੍ਥੀ ਮੂਤ੍ਰ ਯੁਕ੍ਤਮ੍| ਅਭਯਾਮਰਦਾਰੁਮਧੁਕਕਟੁਕਾਦਨ੍ਤੀਚਨ੍ਦਨਨਿਚੁਲ ਪਟੋਲਮੂਰ੍ਵਾਦਾਰ੍ਵੀਂਤ੍ਰਾਯਮਾਣੋਪਕੁਲ੍ਯਾਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਵਾਥਃ ਸਸ ਰ੍ਪਿਰੁਪਯੁਕ੍ਤਃ ਸ਼੍ਵਯਥੁਵਿਸਵੀਸਰ੍ਪਜ੍ਵਰਦਾਹਪਿਪਾਸਾਨ੍ਤਃ ਸਨ੍ਤਾ ਪਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਨੁਪਸ਼ਮਯਤਿ| ਘਤਕ੍ਸੀਰਕ੍ਸੀਰਿਵਕ੍ਸਵੇਤਸਮਞ੍ਜਿਸ੍ਠਾ ਮਣਾਲਚਨ੍ਦਨਾਦਿਭਿਃ ਸ਼ੀਤਵੀਰ੍ਯੈਃ ਕਲ੍ਪਯੇਦਭ੍ਯਙ੍ਗਾਦੀਨ੍||੧੨||
पित्तजे न्यग्रोधादिसिद्धं सर्पिः पिबेत्| तिक्तकं वा| मूर्च्छारतितृड्दाहेषु क्षीरम्| तदेव तु स्रंसनार्थी मूत्र युक्तम्| अभयामरदारुमधुककटुकादन्तीचन्दननिचुल पटोलमूर्वादार्वींत्रायमाणोपकुल्याविशालाक्वाथः सस र्पिरुपयुक्तः श्वयथुविषवीसर्पज्वरदाहपिपासान्तः सन्ता पसन्निपातानुपशमयति| घृतक्षीरक्षीरिवृक्षवेतसमञ्जिष्ठा मृणालचन्दनादिभिः शीतवीर्यैः कल्पयेदभ्यङ्गादीन्||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaphajashvayathau (13) · Śloka 13
ਕਫੋਤ੍ਥੇ ਤ੍ਵਾਰਗ੍ਵਧਾਦਿਸਾਧਿਤਂ ਤੈਲਂ ਪਿਬੇਤ੍| ਕ੍ਸਾਰਮੂਤ੍ਰ ਤਕ੍ਰਾਸਵਾਰਿਸ੍ਟਾਂਸ਼੍ਚ|੧੩|
कफोत्थे त्वारग्वधादिसाधितं तैलं पिबेत्| क्षारमूत्र तक्रासवारिष्टांश्च|१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bhallAtakAriShTaH (13) · Śloka 13
ਭਲ੍ਲਾਤਕਚਿਤ੍ਰਕਵ੍ਯੋਸਵਿਡਙ੍ਗਬਹਤੀਫਲਾਨਿ ਪਥਕ੍ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਂ ਸ਼ਾਨ੍ਯਚ੍ਛਧਾਨ੍ਯਮ੍ਲਦ੍ਰੋਣੇ ਗੋਮਯਾਗ੍ਨਿਨਾ ਤ੍ਰਿਭਾਗਸ਼ੇਸਮਵਤਾ ਰਯੇਤ੍| ਤਤ੍ਪੂਤਸ਼ੀਤਂ ਮਸ੍ਤੁਕਲਸ਼ੇਨ ਸਿਤੋਪਲਾਤੁਲਯਾ ਚ ਯੁਕ੍ਤ-ਮਗ੍ਨਿਕਮਾਗਧਿਕਾਕਲ੍ਕਲਿਪ੍ਤੇ ਦਢੇ ਭਾਣ੍ਡੇ ਸਮਾ ਵਾਪ੍ਯ ਵੈਹਾਯਸੇ ਸੁਗੁਪ੍ਤਂ ਸ੍ਥਾਪਯੇਤ੍| ਤਤੋ ਦਸ਼ਾਹਸ੍ਥਿਤੋਯ ਮੁਪਯੁਕ੍ਤੋ ਭਲ੍ਲਾਤਕਾਰਿਸ੍ਟਃ ਸ਼ੋਫੋਦਰਾਰ੍ਸ਼ੋਭਗਨ੍ਦਰਗ੍ਰਹਣੀ ਕਮਿਕੁਸ੍ਠਮੇਹਕਾਰ੍ਸ਼੍ਯਹਿਕ੍ਕਸਾਨ੍ ਸਤ੍ਵਰਮਪਨਯਤਿ||੧੩||
भल्लातकचित्रकव्योषविडङ्गबृहतीफलानि पृथक्प्रस्थां शान्यच्छधान्यम्लद्रोणे गोमयाग्निना त्रिभागशेषमवता रयेत्| तत्पूतशीतं मस्तुकलशेन सितोपलातुलया च युक्त-मग्निकमागधिकाकल्कलिप्ते दृढे भाण्डे समा वाप्य वैहायसे सुगुप्तं स्थापयेत्| ततो दशाहस्थितोऽय मुपयुक्तो भल्लातकारिष्टः शोफोदरार्शोभगन्दरग्रहणी कृमिकुष्ठमेहकार्श्यहिक्कसान् सत्वरमपनयति||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aShTashatAriShTaH (14) · Śloka 14
ਤ੍ਰਿਫਲਾਮਰਿਚਦ੍ਰਾਕ੍ਸਾਪਿਪ੍ਪਲੀਕਾਸ਼੍ਮਰ੍ਯਫਲਾਨਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਂ ਸ਼ਤਂ ਗੁਡਤੁਲਾਮੁਦਕਦ੍ਰੋਣਂ ਚ ਮਧੁਲਿਪ੍ਤਭਾਜਨਸ੍ਥਂ ਸਪ੍ਤਾਹਮੁਸ੍ਣੇ ਕਾਲੇ ਦ੍ਵਿਸਪ੍ਤਾਹਂ ਸ਼ੀਤੇ ਧਾਰਯੇਤ੍| ਅਯਮਸ੍ਟਸ਼ਤਾਰਿਸ੍ਟਃ ਸਮਾਨਃ ਪੂਰ੍ਵੇਣਃ|੧੪|
त्रिफलामरिचद्राक्षापिप्पलीकाश्मर्यफलानां प्रत्येकं शतं गुडतुलामुदकद्रोणं च मधुलिप्तभाजनस्थं सप्ताहमुष्णे काले द्विसप्ताहं शीते धारयेत्| अयमष्टशतारिष्टः समानः पूर्वेणः|१४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pralepAdikam (14) · Śloka 14
ਪੁਰਾਣਪਿਣ੍ਯਾਕਕਸ੍ਣਾਸ਼ਿਗ੍ਰੁਤ੍ਵਗਤਸੀਸਿਕਤਾਹ ਮੂਤ੍ਰਪਿਸ੍ਟਾਃ ਸੁਖੋਸ੍ਣਾਃ ਪ੍ਰਲੇਪੇ ਦਦ੍ਯਾਤ੍| ਏਕਾਙ੍ਗੇ ਤੁ ਕਾਲਾਸਰਲਾਜਸ਼ ਙ੍ਗਗਜਗਨ੍ਧਾਸ਼੍ਵਗਨ੍ਧੈਕੈਸਿਕਾਃ| ਸ਼ੁਣ੍ਠੀਕੁਲਤ੍ਥਤਕ੍ਕਾਰੀ ਕੁਸ੍ਠਰ੍ਜਕਚਿਤ੍ਰਕਜਲਮੂਤ੍ਰਾਣਿ ਸ੍ਨਾਨੇ| ਚਣ੍ਡਾਗਰੁਣੀ ਵਿਲੇ ਪਨੇ||੧੪||
पुराणपिण्याककृष्णाशिग्रुत्वगतसीसिकताह मूत्रपिष्टाः सुखोष्णाः प्रलेपे दद्यात्| एकाङ्गे तु कालासरलाजशृ ङ्गगजगन्धाश्वगन्धैकैषिकाः| शुण्ठीकुलत्थतक्कारी कुष्ठर्जकचित्रकजलमूत्राणि स्नाने| चण्डागरुणी विले पने||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMsargasannipAtayoH (15) · Śloka 15
ਸਂਸਰ੍ਗਸਨ੍ਨਿਪਾਤਯੋਰ੍ਯਥਾਦੋਸੋਦਯਮਿਦਮੇਵ ਸਾਧਨਮ੍| ਏਕ ਦੇਸ਼ਾਸ਼੍ਰਯੇ ਚ ਸ਼੍ਵਯਥੌ ਯਥਾਸਨ੍ਨਂ ਵਮਨਾਦੀਨਿ ਰਕ੍ਤਾਵਸੇਚਨਂ ਚ ਕੁਰ੍ਵੀਤੇਤਿ||੧੫||
संसर्गसन्निपातयोर्यथादोषोदयमिदमेव साधनम्| एक देशाश्रये च श्वयथौ यथासन्नं वमनादीनि रक्तावसेचनं च कुर्वीतेति||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AgantushophacikitsAsUtram (16) · Śloka 16
ਭਵਤਿ ਚਾਤ੍ਰ- ਪ੍ਰਾਯੋਭਿਘਾਤਾਦਨਿਲਃ ਸਰਕ੍ਤਃ ਸ਼ੋਫਂ ਸਰਾਗਂ ਪ੍ਰਕਰੋਤਿ ਤਤ੍ਰ| ਵਿਸਰ੍ਪਨੁਨ੍ਮਾਰੁਤਰਕ੍ਤਨੁਚ੍ਚ ਕਾਰ੍ਯਂ ਵਿਸਘ੍ਨਂ ਵਿਸਜੇ ਚ ਕਰ੍ਮ||੧੬||
भवति चात्र- प्रायोऽभिघातादनिलः सरक्तः शोफं सरागं प्रकरोति तत्र| विसर्पनुन्मारुतरक्तनुच्च कार्यं विषघ्नं विषजे च कर्म||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shvayathAvapathyam (17-19) · Śloka 19
ਗ੍ਰਾਮ੍ਯਾਦ੍ਯਬ੍ਜਾਨੂਪਂ ਪਿਸ਼ਿਤਮਬਲਂ ਸ਼ੁਸ੍ਕਸ਼ਾਕਂ ਤਿਲਾਨ੍ਨਂ ਗੌਡਂ ਪਿਸ੍ਟਾਨ੍ਨਂ ਦਧਿ ਸਲਵਣਂ ਪਿਚ੍ਛਿਲਂ ਮਦ੍ਯਮਮ੍ਲਮ੍| ਧਾਨਾਵਲ੍ਲੂਰਂ ਸਮਸ਼ਨਮਥੋ ਗੁਰ੍ਵਸਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਵਿਦਾਹਿ ਸ੍ਵਪ੍ਨਂ ਚਾਰਾਤ੍ਰੌ ਸ਼੍ਵਯਥੁਗਦਵਾਨ੍ ਵਰ੍ਜਯੇਨ੍ਮੈਥੁਨਂ ਚ||੧੭|| ਇਤਿ ਵੈਦ੍ਯਪਤਿਸਿਂਹਗੁਪ੍ਤਸ੍ਯ ਸੂਨੋਰ੍ਵਾਗ੍ਭਟਸ੍ਯ ਕਤਾਵ ਸ੍ਟਙ੍ਗਸਂਗ੍ਰਹਸਿਂਹਿਤਾਯਾਂ ਚਿਕਿਤ੍ਸਿਤਸ੍ਥਾਨੇ ਸ਼੍ਵਯਥੁ ਚਿਕਿਤ੍ਸਿਤਨ੍ਨਾਮੈਕੋਨਵਿਂਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ||੧੯||
ग्राम्याद्यब्जानूपं पिशितमबलं शुष्कशाकं तिलान्नं गौडं पिष्टान्नं दधि सलवणं पिच्छिलं मद्यमम्लम्| धानावल्लूरं समशनमथो गुर्वसात्म्यं विदाहि स्वप्नं चारात्रौ श्वयथुगदवान् वर्जयेन्मैथुनं च||१७|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृताव ष्टङ्गसंग्रहसिंहितायां चिकित्सितस्थाने श्वयथु चिकित्सितन्नामैकोनविंशोऽध्यायः||१९||
🔊 Audio coming soon