Adhikarana pratij~jA (1) · Śloka 1
অথাতো গর্ভাবক্রান্তিং শারীরং ব্যাখ্যাস্যামঃ| ইতি হ স্মাহুরাত্রেদযাদযো মহর্ষযঃ||১||
View original
अथातो गर्भावक्रान्तिं शारीरं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेदयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
2. garbhāvakrāntiḥ
Adhikarana garbhAvakrAntiprakAraH (2) · Śloka 2
গতে পুরাণে রজসি নবেঽবস্থিতে শুদ্ধে গর্ভস্যাশযে মার্গে চ বীজাত্মনা শুক্রমবিকৃতমবিকৃতেন বাযুনা প্রেরিতমন্যৈশ্চ মহাভূতৈরনুগতমার্ত্তবেনাভিমূর্চ্ছিতমন্বক্ষমেব রাগাদিক্লেশবশানুবর্তিনা স্বকর্মচোদিতেন মনোজবেন জীবেনাভিসংসৃষ্টং গর্ভাশযমুপযাতি||২||
View original
गते पुराणे रजसि नवेऽवस्थिते शुद्धे गर्भस्याशये मार्गे च बीजात्मना शुक्रमविकृतमविकृतेन वायुना प्रेरितमन्यैश्च महाभूतैरनुगतमार्त्तवेनाभिमूर्च्छितमन्वक्षमेव रागादिक्लेशवशानुवर्तिना स्वकर्मचोदितेन मनोजवेन जीवेनाभिसंसृष्टं गर्भाशयमुपयाति||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kAryANA~gkAraNAnuvidhAyitvam (3) · Śloka 3
কার্যাণাং কারণানুবিধাযিত্বাত্ তত্স্বভাবতাং প্রতিপদ্যতে||৩||
View original
कार्याणां कारणानुविधायित्वात् तत्स्वभावतां प्रतिपद्यते||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bhinnali~ggagarbhasambhave hetuH (4) · Śloka 4
তত এব চ শুক্রস্য বাহুল্যাত্ পুমান্ আর্ত্তবস্য বাহুল্যাত্ স্ত্রী, তযোঃ সাম্যে নপুংসকম্||৪||
View original
तत एव च शुक्रस्य बाहुल्यात् पुमान् आर्त्तवस्य बाहुल्यात् स्त्री, तयोः साम्ये नपुंसकम्||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bahvapatyatAkAraNam (5) · Śloka 5
শুক্রার্ত্তবেঽনিলেন খণ্ডশো ভিন্নে যথাবিভাগমপত্যানামুত্পত্তিঃ||৫||
View original
शुक्रार्त्तवेऽनिलेन खण्डशो भिन्ने यथाविभागमपत्यानामुत्पत्तिः||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viyoni-vikRutAkArApatyakAraNam (6) · Śloka 6
বিকৃতে বিযোন্যাকৃতীনাঞ্চ||৬||
View original
विकृते वियोन्याकृतीनाञ्च||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sadyogRuhItagarbhAyA lakShaNAni (7) · Śloka 7
অথ নার্য্যাঃ সদ্যোগৃহীতগর্ভাযাশ্চ লিঙ্গং যোন্যা বীজগ্রহণং তৃপ্তির্গরিমা স্ফুরণং শুক্রার্ত্তবযোরনুবন্ধশ্চ তথা প্রহর্ষো হৃল্লাসস্তন্দ্রাঽঙ্গসাদঃ প্রসেকো হৃদযব্যথা গ্লানিঃ পিপাসা চ||৭||
View original
अथ नार्य्याः सद्योगृहीतगर्भायाश्च लिङ्गं योन्या बीजग्रहणं तृप्तिर्गरिमा स्फुरणं शुक्रार्त्तवयोरनुबन्धश्च तथा प्रहर्षो हृल्लासस्तन्द्राऽङ्गसादः प्रसेको हृदयव्यथा ग्लानिः पिपासा च||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vyaktagarbhAyA lakShaNAni (8) · Śloka 8
ক্রমেণ তু ব্যক্তগর্ভাযাঃ কুক্ষিমাত্রগৌরবং ক্ষামনেত্রস্বরতা যোনিরোমসংলুলনং নিদ্রা জৃম্ভণং মূর্চ্ছা ছর্দিররুচিঃ পাদশোফোঽম্লেঽভিলাষস্তেষু তেষু চ উচ্চাবচেষু ভাবেষ্বিতি||৮||
View original
क्रमेण तु व्यक्तगर्भायाः कुक्षिमात्रगौरवं क्षामनेत्रस्वरता योनिरोमसंलुलनं निद्रा जृम्भणं मूर्च्छा छर्दिररुचिः पादशोफोऽम्लेऽभिलाषस्तेषु तेषु च उच्चावचेषु भावेष्विति||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNyA ArttavAdarshanaM, jarAyvAdisambhavashca (9) · Śloka 9
তস্যাশ্চ রজোবাহিনাং স্রোতসাং বর্ত্মান্যুপরুধ্যন্তে গর্ভেণ| তস্মাত্ ততঃ পরমার্ত্তবং ন দৃশ্যতে| ততস্তদধঃ প্রতিহতমপরমপরং চোপচীযমানমপরেত্যাহুঃ, জরাযুরিত্যন্যে| স্থিতে রক্তে রোমরাজিঃ প্রাদুর্ভবতি||৯||
View original
तस्याश्च रजोवाहिनां स्रोतसां वर्त्मान्युपरुध्यन्ते गर्भेण| तस्मात् ततः परमार्त्तवं न दृश्यते| ततस्तदधः प्रतिहतमपरमपरं चोपचीयमानमपरेत्याहुः, जरायुरित्यन्ये| स्थिते रक्ते रोमराजिः प्रादुर्भवति||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kapolAdau pInatAdarshanam (10) · Śloka 10
জরাযুশেষং চোর্ধ্বমসৃক্প্রতিপদ্যতে| তস্মাত্ পীনকপোলপযোধরতা কৃষ্ণৌষ্ঠচূচুকত্বঞ্চ||১০||
View original
जरायुशेषं चोर्ध्वमसृक्प्रतिपद्यते| तस्मात् पीनकपोलपयोधरता कृष्णौष्ठचूचुकत्वञ्च||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana stanyotpattau kAraNam (11) · Śloka 11
স্তনাশ্রযমেব চ কফোপরঞ্জিতং স্তন্যতামুপগতং প্রসূতাযাং পুনরাহাররসেনাপ্যাযতে||১১||
View original
स्तनाश्रयमेव च कफोपरञ्जितं स्तन्यतामुपगतं प्रसूतायां पुनराहाररसेनाप्यायते||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tRutIyamAsAvadhi garbhasyopacayakramaH (12) · Śloka 12
তত্র প্রথমে মাসে কললং জাযতে| দ্বিতীযে ঘনঃ পেশ্যর্বুদং বা| তেভ্যঃ ক্রমাত্ পুংস্ত্রীনপুংসকানি| তৃতীযে পঞ্চধা প্ররোহতি| তদ্যথা-- সক্থিনী, বাহূ, শিরশ্চ| সক্থ্যাদি প্ররোহৈককালমেব চ সর্বমঙ্গাঽঽবযবোন্দ্রিযাণি যুগপত্ সম্ভবন্ত্যন্যত্র জন্মোত্তরকালজেভ্যো দন্তাদিভ্যঃ| ক্রমেণ তু স্ফুটীভবন্তি| এষা প্রকৃতিঃ| বিকৃতিরতোঽন্যথা||১২||
View original
तत्र प्रथमे मासे कललं जायते| द्वितीये घनः पेश्यर्बुदं वा| तेभ्यः क्रमात् पुंस्त्रीनपुंसकानि| तृतीये पञ्चधा प्ररोहति| तद्यथा-- सक्थिनी, बाहू, शिरश्च| सक्थ्यादि प्ररोहैककालमेव च सर्वमङ्गाऽऽवयवोन्द्रियाणि युगपत् सम्भवन्त्यन्यत्र जन्मोत्तरकालजेभ्यो दन्तादिभ्यः| क्रमेण तु स्फुटीभवन्ति| एषा प्रकृतिः| विकृतिरतोऽन्यथा||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhali~ggAnurUpaM bhAvAnAM copasthitiH (13) · Śloka 13
যথাস্বং চ গর্ভস্য পুংস্ত্রীনপুংসকান্যতমলিঙ্গানুরূপা ভাবা মনসি শরীরে চ সন্তিষ্ঠন্তে| বৈশেষিকলিঙ্গসঙ্করে তু যতো ভূযস্ত্বং ততোঽন্তরা ভাবাঃ||১৩||
View original
यथास्वं च गर्भस्य पुंस्त्रीनपुंसकान्यतमलिङ्गानुरूपा भावा मनसि शरीरे च सन्तिष्ठन्ते| वैशेषिकलिङ्गसङ्करे तु यतो भूयस्त्वं ततोऽन्तरा भावाः||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana strIpuMnapuMsakakarAH bhAvAH (14) · Śloka 14
তদ্যথা- ক্লৈব্যং ভীরুত্বমবৈশারদ্যং মোহোঽনবস্থানমধোগুরুবমসংহানং শৈথিল্যং মার্দ্দবং গর্ভাশযবীজভাগস্তথাযুক্তাশ্চাপরে স্ত্রীকরা ভাবাঃ| ততো বিপরীতাঃ পুংস্করাঃ| সঙ্কীর্ণা নপুংসককরাঃ||১৪||
View original
तद्यथा- क्लैब्यं भीरुत्वमवैशारद्यं मोहोऽनवस्थानमधोगुरुवमसंहानं शैथिल्यं मार्द्दवं गर्भाशयबीजभागस्तथायुक्ताश्चापरे स्त्रीकरा भावाः| ततो विपरीताः पुंस्कराः| सङ्कीर्णा नपुंसककराः||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tRutIyAmAsAtprabhRuti garbhe vedanAdisambhavaH (15) · Śloka 15
তদা চাস্য বেদনা প্রব্যক্তা ভবতি| ততশ্চ তত্প্রভৃতি স্পন্দতেঽভিলাষং পঞ্চেন্দ্রিযার্থেষু করোতি||১৫||
View original
तदा चास्य वेदना प्रव्यक्ता भवति| ततश्च तत्प्रभृति स्पन्दतेऽभिलाषं पञ्चेन्द्रियार्थेषु करोति||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNyAH tRutIyamAse daurhRudasambhavaH (16) · Śloka 16
মাতৃজং হ্যস্য হৃদযং তদ্রসহারিণীভির্ধমনীভির্মাতৃহৃদযেনাভিসম্বদ্ধং ভবতি| তস্মাত্তযোস্তাভিঃ শ্রদ্ধা সম্পদ্যতে| তথা চ দ্বিহৃদযাং নারীং দৌর্হৃদিনীমিত্যাচক্ষতে||১৬||
View original
मातृजं ह्यस्य हृदयं तद्रसहारिणीभिर्धमनीभिर्मातृहृदयेनाभिसम्बद्धं भवति| तस्मात्तयोस्ताभिः श्रद्धा सम्पद्यते| तथा च द्विहृदयां नारीं दौर्हृदिनीमित्याचक्षते||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana matAntareNa daurhRudakAlaH (17) · Śloka 17
অন্যে তু পক্ষত্রযাত্ প্রভৃত্যাপঞ্চমাত্ মাসাত্ দৌর্হৃদকালমাহুঃ||১৭||
View original
अन्ये तु पक्षत्रयात् प्रभृत्यापञ्चमात् मासात् दौर्हृदकालमाहुः||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana daurhRudamahitamapi deyameva (18) · Śloka 18
প্রার্থনাযাঞ্চ তীব্রাযাং কামমহিতমপ্যস্যৈ হিতোপসহিতং দদ্যাত্||১৮||
View original
प्रार्थनायाञ्च तीव्रायां काममहितमप्यस्यै हितोपसहितं दद्यात्||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana daurhRudavimAnanAddoShaH (19) · Śloka 19
দৌর্হৃদবিমাননাদ্ধি বাযুঃ প্রকুপিতোঽন্তঃশরীরমনুচরন্ গর্ভস্য বিনাশং বৈরূপ্যং বা কুর্য্যাত্||১৯||
View original
दौर्हृदविमाननाद्धि वायुः प्रकुपितोऽन्तःशरीरमनुचरन् गर्भस्य विनाशं वैरूप्यं वा कुर्य्यात्||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana daurhRudAvAptiphalam (20) · Śloka 20
লব্ধদৌর্হৃদা তু বীর্য্যবন্তঞ্চিরাযুষঞ্চ পুত্রং প্রসূতে||২০||
View original
लब्धदौर्हृदा तु वीर्य्यवन्तञ्चिरायुषञ्च पुत्रं प्रसूते||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana caturthe~a~ggapratya~ggavibhAgastatsthairyya~jca (21) · Śloka 21
চতুর্থেঽঙ্গপ্রত্যঙ্গবিভাগঃ প্রব্যক্তো গর্ভশ্চ স্থিরো ভবতি||২১||
View original
चतुर्थेऽङ्गप्रत्यङ्गविभागः प्रव्यक्तो गर्भश्च स्थिरो भवति||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pa~jcame mAse manaHprabodho mAMsashoNitopacayashca (22) · Śloka 22
পঞ্চমে মনঃ প্রতিবুদ্ধতরং ভবতি মাংসশোণিতোপচযশ্চ||২২||
View original
पञ्चमे मनः प्रतिबुद्धतरं भवति मांसशोणितोपचयश्च||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ShaShThe mAse keSaromAdInAmabhivyaktiH balavarNopacayashca (23) · Śloka 23
ষষ্ঠে কেশরোমনখাস্থিস্নায্বাদীন্যভিব্যক্তানি বলবর্ণোপচযশ্চ| সপ্তমে সর্বাঙ্গসম্পূর্ণতা||২৩||
View original
षष्ठे केशरोमनखास्थिस्नाय्वादीन्यभिव्यक्तानि बलवर्णोपचयश्च| सप्तमे सर्वाङ्गसम्पूर्णता||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aShTame mAsi ojasaH mAtRugarbhayossa~jcAraH (24) · Śloka 24
অষ্টমে গর্ভশ্চ মাতৃতো গর্ভতশ্চ মাতা রসহারিণীভির্বাহিনীভির্মুহুরোজঃ পরস্পরমাদদাতে| তস্মাত্তদা গর্ভিণী মুহুর্মুদিতা ভবতি মুহুর্গ্লানা তথা গর্ভঃ||২৪||
View original
अष्टमे गर्भश्च मातृतो गर्भतश्च माता रसहारिणीभिर्वाहिनीभिर्मुहुरोजः परस्परमाददाते| तस्मात्तदा गर्भिणी मुहुर्मुदिता भवति मुहुर्ग्लाना तथा गर्भः||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aShTame mAse jAtasya garbhasya vinAshe hetuH (25) · Śloka 25
এবং গর্ভস্য জন্ম ব্যাপত্তিমত্তদা ভবত্যোজসোঽনবস্থিতত্বাত্| তথা হ্যস্য নিষ্ক্রমণোন্মুখস্য পরিবর্ত্তনাদীন্যনুভবত এবৌজসা বিযোগঃ| যদ্যপি চ কিঞ্চিত্কালমস্যোচ্ছ্বসনং স্যাত্তচ্ছিন্নস্যেবাঙ্গস্যৌজঃ সংস্কারানুবৃত্তিকৃতম্| জনন্যাস্তু স্থিরৌজস্কতযৈকদেশেন রসে সংক্রান্তে গ্লানিরেবেতি||২৫||
View original
एवं गर्भस्य जन्म व्यापत्तिमत्तदा भवत्योजसोऽनवस्थितत्वात्| तथा ह्यस्य निष्क्रमणोन्मुखस्य परिवर्त्तनादीन्यनुभवत एवौजसा वियोगः| यद्यपि च किञ्चित्कालमस्योच्छ्वसनं स्यात्तच्छिन्नस्येवाङ्गस्यौजः संस्कारानुवृत्तिकृतम्| जनन्यास्तु स्थिरौजस्कतयैकदेशेन रसे संक्रान्ते ग्लानिरेवेति||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aShTame prasavena garbhasya maraNamiti (26) · Śloka 26
অন্যে পুনরাহুঃ| নৈঋতভাগত্বাত্তত্র গর্ভস্য মরণম্||২৬||
View original
अन्ये पुनराहुः| नैऋतभागत्वात्तत्र गर्भस्य मरणम्||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aShTame mAsi garbhaprasavanirodhApAyAH (27) · Śloka 27
তস্মাত্ প্রসবপ্রতিষেধার্থং স্ত্রী স্নাতা, শুচির্ব্রহ্মচারিণী, দেবতারাধনমপরা স্যাত্| মাংসৌদনবলিং চাত্র নির্বপেত||২৭||
View original
तस्मात् प्रसवप्रतिषेधार्थं स्त्री स्नाता, शुचिर्ब्रह्मचारिणी, देवताराधनमपरा स्यात्| मांसौदनबलिं चात्र निर्वपेत||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhasya sUteH kAlaH (28) · Śloka 28
তস্মিন্নেকদিবসাতিক্রান্তেπ প্রসবকালমাহুরাসংবত্সরাত্| অতঃ পরং বিকারী ভবতি||২৮||
View original
तस्मिन्नेकदिवसातिक्रान्तेπ प्रसवकालमाहुरासंवत्सरात्| अतः परं विकारी भवति||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhakoShThe garbhasthitiprakAraH (29) · Śloka 29
গর্ভস্তু মাতুঃ পৃষ্ঠাভিমুখো ললাটে কৃতাঞ্জলিঃ সঙ্কুচিতাঙ্গো গর্ভকোষ্ঠে দক্ষিণপার্শ্বমাশ্রিত্যাবতিষ্ঠতে পুমান্, বামং স্ত্রী, মধ্যং নপুংসকম্||২৯||
View original
गर्भस्तु मातुः पृष्ठाभिमुखो ललाटे कृताञ्जलिः सङ्कुचिताङ्गो गर्भकोष्ठे दक्षिणपार्श्वमाश्रित्यावतिष्ठते पुमान्, वामं स्त्री, मध्यं नपुंसकम्||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhasya mAtRuparAyattavRuttitvAdi (30) · Śloka 30
তত্র স্থিতশ্চ গর্ভো মাতরি স্বপত্ন্যাং স্বপিতি প্রবুদ্ধাযাং প্রবুদ্ধ্যতে| পরতন্ত্রবৃত্তেশ্চ গর্ভস্য| নিষেকাত্ প্রভৃতি গর্ভাশযোপস্নেহোপস্বেদৌ বর্তনম্||৩০||
View original
तत्र स्थितश्च गर्भो मातरि स्वपत्न्यां स्वपिति प्रबुद्धायां प्रबुद्ध्यते| परतन्त्रवृत्तेश्च गर्भस्य| निषेकात् प्रभृति गर्भाशयोपस्नेहोपस्वेदौ वर्तनम्||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhasya poShaNam (31) · Śloka 31
ততো ব্যক্তীভবদঙ্গপ্রত্যঙ্গস্যাঽস্য নাভ্যাং প্রতিবদ্ধা নাডী নাড্যামপরা তস্যাং মাতৃহৃদযম্| ততো মাতৃহৃদযাদাহাররসো ধমনীভিঃ স্যন্দমানোঽপরামুপৈতি| ততঃ ক্রমান্নাভিম্| ততশ্চ সপুনর্গর্ভস্য পক্বাশযে স্বকাযাগ্নিনা পচ্যমানঃ প্রসাদবাহুল্যাদ্ধাত্বাদিপুষ্টিকরঃ সম্পদ্যতে| তথা রোমকূপৈরুপস্নেহো রস এব চ পযোভূতঃ||৩১||
View original
ततो व्यक्तीभवदङ्गप्रत्यङ्गस्याऽस्य नाभ्यां प्रतिबद्धा नाडी नाड्यामपरा तस्यां मातृहृदयम्| ततो मातृहृदयादाहाररसो धमनीभिः स्यन्दमानोऽपरामुपैति| ततः क्रमान्नाभिम्| ततश्च सपुनर्गर्भस्य पक्वाशये स्वकायाग्निना पच्यमानः प्रसादबाहुल्याद्धात्वादिपुष्टिकरः सम्पद्यते| तथा रोमकूपैरुपस्नेहो रस एव च पयोभूतः||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhasya sthUlamalAsambhave hetuH (32) · Śloka 32
অজাতস্য সাক্ষাদন্নপানানুপ্রবেশাদমলত্বাচ্চ রসস্য গর্ভস্য স্থূলমলাসম্ভবঃ||৩২||
View original
अजातस्य साक्षादन्नपानानुप्रवेशादमलत्वाच्च रसस्य गर्भस्य स्थूलमलासम्भवः||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhaniShkramaNakramaH (33) · Śloka 33
এবং জঠরস্থো গর্ভো জন্মকালে তু প্রসূতিমারুতযোগাত্ পরিবৃত্ত্যাঽবাক্শিরা নিষ্ক্রামত্যনু চাপরা চ্যুতা মাতৃহৃদযাত্| এষা প্রকৃতিঃ| বিকৃতিরতোঽন্থা||৩৩||
View original
एवं जठरस्थो गर्भो जन्मकाले तु प्रसूतिमारुतयोगात् परिवृत्त्याऽवाक्शिरा निष्क्रामत्यनु चापरा च्युता मातृहृदयात्| एषा प्रकृतिः| विकृतिरतोऽन्था||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puMstrInapuMsakagarbhalakShaNam (34) · Śloka 34
তত্র যা দক্ষিণং পাদং পূর্বমভিসরতি দক্ষিণশ্চ বাহুর্বলবাংস্তেন চেষ্টতে তত্স্তনে চ প্রাক্ পযো দৃশ্যতেঽভ্যুন্নতদক্ষিণকুক্ষিঃ পরিমণ্ডলগর্ভা পুন্নামদর্শনস্পর্শাপ্রশ্নদৌর্হৃদাভিরতা পুন্নামধেযাংশ্চ স্বপ্নাত্ পশ্যতি প্রসন্নমুখবর্ণা তীক্ষ্ণক্ষুদূর্ধ্বরোমরাজিঃ পুরুষানভিলাষিণী চ সা পুত্রং প্রসূতে| তদ্বিপর্য্যযে কন্যাম্| সঙ্করে চ নপুংসকম্| প্রশ্নকালে নারী যল্লিঙ্গমঙ্গং বাহ্যদ্রব্যং বা পরামৃশতি তল্লিঙ্গমস্যা গর্ভমাদিশেত্||৩৪||
View original
तत्र या दक्षिणं पादं पूर्वमभिसरति दक्षिणश्च बाहुर्बलवांस्तेन चेष्टते तत्स्तने च प्राक् पयो दृश्यतेऽभ्युन्नतदक्षिणकुक्षिः परिमण्डलगर्भा पुन्नामदर्शनस्पर्शाप्रश्नदौर्हृदाभिरता पुन्नामधेयांश्च स्वप्नात् पश्यति प्रसन्नमुखवर्णा तीक्ष्णक्षुदूर्ध्वरोमराजिः पुरुषानभिलाषिणी च सा पुत्रं प्रसूते| तद्विपर्य्यये कन्याम्| सङ्करे च नपुंसकम्| प्रश्नकाले नारी यल्लिङ्गमङ्गं बाह्यद्रव्यं वा परामृशति तल्लिङ्गमस्या गर्भमादिशेत्||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhasya vAtarogitAdisambhave hetuH (35) · Śloka 35
যদা তূন্মার্গগো বাতোগর্ভস্য রসবাহীনী স্রোতাংসি শোষযতি তদা বাতরোগী হীনাঙ্গো বা জাযতে| বহূনি বা বর্ষাণ্যুদরে তিষ্ঠতি||৩৫||
View original
यदा तून्मार्गगो वातोगर्भस्य रसवाहीनी स्रोतांसि शोषयति तदा वातरोगी हीनाङ्गो वा जायते| बहूनि वा वर्षाण्युदरे तिष्ठति||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dviretAkhyanapuMsakotpattikAraNam (36) · Śloka 36
যদ স্ত্রীপুংসযোঃ সমমেবার্থো নিষ্পদ্যতে| বীজং বা তযোঃ সমাংশং সম্মুখং চ| যদা চ বীজং ভাগে দুষ্যতি তদা দ্বিপ্রকৃতিদ্বিরিতা নপুংসকং ভবতি||৩৬||
View original
यद स्त्रीपुंसयोः सममेवार्थो निष्पद्यते| बीजं वा तयोः समांशं सम्मुखं च| यदा च बीजं भागे दुष्यति तदा द्विप्रकृतिद्विरिता नपुंसकं भवति||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtendriyAkhyanapuMsakotpattikAraNam (37) · Śloka 37
যদা স্ত্রী প্রথমং কৃতার্থা ভবতি, ততঃ পুরুষেণ পশ্চাত্ শুক্রমুত্সৃষ্টং হর্ষানবস্থিতচেতসঃ স্ত্রিযা বাতো বিগুণীকরোতি| পুংস্ত্ববাহীনি স্রোতাংসি চোপহন্তি তদা বাতেন্দ্রিযং ভবতি| তন্মৈথুনে বাতমেবোত্সৃজতি||৩৭||
View original
यदा स्त्री प्रथमं कृतार्था भवति, ततः पुरुषेण पश्चात् शुक्रमुत्सृष्टं हर्षानवस्थितचेतसः स्त्रिया वातो विगुणीकरोति| पुंस्त्ववाहीनि स्रोतांसि चोपहन्ति तदा वातेन्द्रियं भवति| तन्मैथुने वातमेवोत्सृजति||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMskAravAhyAkhyanapuMsakotpattikAraNam (38) · Śloka 38
যদা তু কার্ত্স্ন্যেন নোপহন্ত্যনুপঘ্নন্নেব বা স্রোতোমুখং পিধত্তে তদা সংস্কারবাহ্যং ভবতি| তত্র সংস্কারো বাজীকরা বস্তযোঽভ্যবহারশ্চেতোহর্ষণানি চ| তানি হি শুক্রে বলমাদধানানি স্রোতাংস্যস্যাপ্যাযযন্তীতি চ||৩৮||
View original
यदा तु कार्त्स्न्येन नोपहन्त्यनुपघ्नन्नेव वा स्रोतोमुखं पिधत्ते तदा संस्कारवाह्यं भवति| तत्र संस्कारो वाजीकरा बस्तयोऽभ्यवहारश्चेतोहर्षणानि च| तानि हि शुक्रे बलमादधानानि स्रोतांस्यस्याप्याययन्तीति च||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AsekyAkhyanapuMsakotpattikAraNam (39) · Śloka 39
যদাপবীজোঽপবলঃ পুমানুদ্বেগঃ স্ত্রীদ্বেষযুক্তোঽন্যকামো বা নার্য্যা ব্যবাযপ্রতিঘাতং করোতি তদ্বিধা বা নারী পুংসঃ| তদাঽঽসেক্যং নাম ভবতি| তচ্ছুক্রাস্বাদাদ্ ধ্বজোচ্ছ্রাযং লভতে||৩৯||
View original
यदापबीजोऽपबलः पुमानुद्वेगः स्त्रीद्वेषयुक्तोऽन्यकामो वा नार्य्या व्यवायप्रतिघातं करोति तद्विधा वा नारी पुंसः| तदाऽऽसेक्यं नाम भवति| तच्छुक्रास्वादाद् ध्वजोच्छ्रायं लभते||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vakradhvajAkhyanapuMsakotpattikAraNam (40) · Śloka 40
যদা পুনরুভাবপি ভবতঃ স্ত্রীপুংসৌ তদ্বিধৌ তদা বক্রধ্বজো ভবতি| তস্য নৈব ধ্বজঃ স্তভ্যতে||৪০||
View original
यदा पुनरुभावपि भवतः स्त्रीपुंसौ तद्विधौ तदा वक्रध्वजो भवति| तस्य नैव ध्वजः स्तभ्यते||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saugandhikAkhyanapuMsakotpattikAraNam (41) · Śloka 41
যদা পূতিযোন্যাঃ স্ত্রিযা গর্ভো ভবতি, তদা সৌগন্ধিকাখ্যং স যোনিধ্বজগন্ধেন বলং লভতে||৪১||
View original
यदा पूतियोन्याः स्त्रिया गर्भो भवति, तदा सौगन्धिकाख्यं स योनिध्वजगन्धेन बलं लभते||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana IrShyAratisaMj~jakanapuMsakotpattikAraNam (42) · Śloka 42
যদা ত্বীর্ষ্যাভিভূতৌ মন্দহর্ষৌ সংসৃজ্যেতে তদের্ষ্যা রতিসংজ্ঞম্| তস্য পরং মিথুনীভূতং দৃষ্ট্বা মৈথুনপ্রবৃত্তির্ভবতি||৪২||
View original
यदा त्वीर्ष्याभिभूतौ मन्दहर्षौ संसृज्येते तदेर्ष्या रतिसंज्ञम्| तस्य परं मिथुनीभूतं दृष्ट्वा मैथुनप्रवृत्तिर्भवति||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtaShaNDakAkhyanapuMsakotpattikAraNam (43) · Śloka 43
যদা পুরুষস্য গর্ভস্য বায্বাগ্নিদোষাদ্ বৃষণনাশস্তদা বাতষণ্ডকাখ্যং ভবতি| এতাঃ কর্মবৈচিত্র্যাদষ্টৌ ষণ্ডযোনযোঽসঙ্কীর্ণাঃ কথিতাঃ||৪৩||
View original
यदा पुरुषस्य गर्भस्य वाय्वाग्निदोषाद् वृषणनाशस्तदा वातषण्डकाख्यं भवति| एताः कर्मवैचित्र्यादष्टौ षण्डयोनयोऽसङ्कीर्णाः कथिताः||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana strIbIjadoShAMshAdi strIgarbhAvayave vikRuti~jjanayet (44) · Śloka 44
যদা তু স্ত্রিযাঃ শোণিতগর্ভাশযৌ দোষাঃ কিঞ্চিত্ প্রদূষযন্তি তদা যো গর্ভো ভবতি, তস্য গর্ভস্য যস্য যস্য মাতৃজস্যাবযবস্য বীজে বীজাংশে বা দোষঃ প্রকোপমাপদ্যতে তং তমবযবং বিকৃতিরাবিশতি||৪৪||
View original
यदा तु स्त्रियाः शोणितगर्भाशयौ दोषाः किञ्चित् प्रदूषयन्ति तदा यो गर्भो भवति, तस्य गर्भस्य यस्य यस्य मातृजस्यावयवस्य बीजे बीजांशे वा दोषः प्रकोपमापद्यते तं तमवयवं विकृतिराविशति||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana strIgarbhe vandhyotpattiH (45) · Śloka 45
যদা হ্যস্যাঃ শোণিতাখ্যে বীজে গর্ভাশযস্থে নির্বর্তকং বীজং প্রদুষ্যতি তদা বন্ধ্যাং জনযতি||৪৫||
View original
यदा ह्यस्याः शोणिताख्ये बीजे गर्भाशयस्थे निर्वर्तकं बीजं प्रदुष्यति तदा वन्ध्यां जनयति||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhAshayasthastrIbIje ki~jcitpraduShTe pUtiprajotpattiH (46) · Śloka 46
যদা তস্যাবযবস্তদা পূতিপ্রজাম্| তস্যা জাতং জাতং ম্রিযতে||৪৬||
View original
यदा तस्यावयवस्तदा पूतिप्रजाम्| तस्या जातं जातं म्रियते||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana strIvyApadutpattikAraNam (47) · Śloka 47
যদা পুনঃ সোঽবযবঃ স্ত্রীকরাণাং চ শরীরসংশ্রযাণামধোগুরুত্বাদীনাং নির্বর্তকা যে বীজাংশাস্তেষামেকদেশঃ| তদা স্ত্র্যাকৃতিপ্রাযামস্ত্রিযং বার্তাং নাম জনযতি| তাং স্ত্রীব্যাপদমাচক্ষতে||৪৭||
View original
यदा पुनः सोऽवयवः स्त्रीकराणां च शरीरसंश्रयाणामधोगुरुत्वादीनां निर्वर्तका ये बीजांशास्तेषामेकदेशः| तदा स्त्र्याकृतिप्रायामस्त्रियं वार्तां नाम जनयति| तां स्त्रीव्यापदमाचक्षते||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shukrAkhyabIjadoShAMshena puruShavandhyAdInAM sambhavaH (48) · Śloka 48
এবমেব পুংসো যদা শুক্রাখ্যে বীজে বীজং প্রদুষ্যতীত্যাদি যোজযেদ্বন্ধ্যং পূতিপ্রজং তথা পুরুষাকৃতিপ্রাযমপুরুষং তৃণমুখিনং নাম জনযতীত্যেন মাতৃজানাং পিতৃজানাং চাবযবানাং বিকৃতির্ব্যাখ্যাতা||৪৮||
View original
एवमेव पुंसो यदा शुक्राख्ये बीजे बीजं प्रदुष्यतीत्यादि योजयेद्वन्ध्यं पूतिप्रजं तथा पुरुषाकृतिप्रायमपुरुषं तृणमुखिनं नाम जनयतीत्येन मातृजानां पितृजानां चावयवानां विकृतिर्व्याख्याता||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sasattvAdInAM duShTyA garbhasya vikArasambhavAdiphalam (49) · Śloka 49
অনেন সাত্ম্যজানাং রসজানাং সত্ত্বজানাং চাবযবানাং বিকৃতির্ব্যাখ্যাতা ভবতি| যস্য-যস্যাঙ্গাবযবস্য বীজে বীজাংশে বা উপতপ্তির্ভবতি তস্য-তস্যাঙ্গাবযবস্য বিকৃতিরুপজাযতে| নোপজাযতেঽনুতাপাত্||৪৯||
View original
अनेन सात्म्यजानां रसजानां सत्त्वजानां चावयवानां विकृतिर्व्याख्याता भवति| यस्य-यस्याङ्गावयवस्य बीजे बीजांशे वा उपतप्तिर्भवति तस्य-तस्याङ्गावयवस्य विकृतिरुपजायते| नोपजायतेऽनुतापात्||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNyA satataM vAtalAnAM sevayA jAyamAnAH doShAH (50) · Śloka 50
যদা চ লব্ধগর্ভাঽন্বক্ষমেব বাতলান্যাসেবতে তদাঽস্যা বাযুঃ প্রকুপিতঃ শরীরমনুসর্পন্ গর্ভাশযেঽবতিষ্ঠমানো গর্ভস্য জড-বধির-মূক-মিন্মিণ-গদ্গদ্-খঞ্জ-কুব্জ-বামন-হীনাঙ্গাধিকাঙ্গত্বান্যন্যং বা বাতবিকারং করোতি||৫০||
View original
यदा च लब्धगर्भाऽन्वक्षमेव वातलान्यासेवते तदाऽस्या वायुः प्रकुपितः शरीरमनुसर्पन् गर्भाशयेऽवतिष्ठमानो गर्भस्य जड-बधिर-मूक-मिन्मिण-गद्गद्-खञ्ज-कुब्ज-वामन-हीनाङ्गाधिकाङ्गत्वान्यन्यं वा वातविकारं करोति||५०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNyA satataM pittalAnAM sevayA jAyamAnAH doShAH (51) · Śloka 51
তথা বাযুবত্ পিত্তমপি খলিত-পলিত-শ্মশ্রু-হীনতা-ত্বঙ্-নখ-কেশ-পৈঙ্গল্যাদীনি||৫১||
View original
तथा वायुवत् पित्तमपि खलित-पलित-श्मश्रु-हीनता-त्वङ्-नख-केश-पैङ्गल्यादीनि||५१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNyAH sarvadA shleShmalAnAM sevayA jAyamAnA doShAH (52) · Śloka 52
শ্লেষ্মা তু কুষ্ঠকিলাসসদন্তত্ত্বাদীনি| ত্রিবর্গো মিশ্রান্ বিকারান্||৫২||
View original
श्लेष्मा तु कुष्ठकिलाससदन्तत्त्वादीनि| त्रिवर्गो मिश्रान् विकारान्||५२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jAtyandhAdInAM samuptattau kAraNam (53) · Śloka 53
অপি চ-- দৃষ্টিভাগমপ্রতিপন্নং তেজো জাত্যন্ধত্বম্| তদেব বাতানুগতং বিকৃতরূক্ষারুণাক্ষম্| পিত্তানুগতং পিঙ্গাক্ষম্| শ্লেষ্মানুগতং শুক্লাক্ষম্| রক্তানুগতং রক্তাক্ষম্ ইতি||৫৩||
View original
अपि च-- दृष्टिभागमप्रतिपन्नं तेजो जात्यन्धत्वम्| तदेव वातानुगतं विकृतरूक्षारुणाक्षम्| पित्तानुगतं पिङ्गाक्षम्| श्लेष्मानुगतं शुक्लाक्षम्| रक्तानुगतं रक्ताक्षम् इति||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNyAH garbhopaghAtakarebhyo rakShaNIyatvam (54) · Śloka 54
গর্ভসমানযোগক্ষেমা হি গর্ভিণী ভবতি| তস্মাদ্বিশেষতস্তাং প্রিযহিতাভ্যাং গর্ভোপঘাতকরেভ্যো রক্ষেত্||৫৪||
View original
गर्भसमानयोगक्षेमा हि गर्भिणी भवति| तस्माद्विशेषतस्तां प्रियहिताभ्यां गर्भोपघातकरेभ्यो रक्षेत्||५४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNyA balakShayakAraNAni (55) · Śloka 55
যথা-যথা চ গর্ভো বৃদ্ধিমাপ্নোতি তথা-তথা ভারাহারানাদানাদাহাররসাপহারাচ্চ স্ত্রিযা বলক্ষযঃ||৫৫||
View original
यथा-यथा च गर्भो वृद्धिमाप्नोति तथा-तथा भाराहारानादानादाहाररसापहाराच्च स्त्रिया बलक्षयः||५५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhopaghAtakarA bhAvAH (56) · Śloka 56
তত্রেমে গর্ভোপঘাতকরাঃ| তদ্যথা-- ব্যবাযব্যাযামকর্শনাভিঘাতাতিমাত্রসংক্ষোভিযানযানরাত্রিজাগরণদিবাস্বপ্নবেগবিধারণাজীর্ণাতপাগ্নিক্রোধশোকভযোত্রাসোপ্রবাসোত্কটকবিষমকঠিনাসনশ্বভ্রকূপপাতাপ্রিযাবলোকনশ্রবণাদযঃ| সমাসতঃ সর্বমতিগুরূষ্ণতীক্ষ্ণরূক্ষমন্নপানং দারুণাশ্চ চেষ্টাঃ||৫৬||
View original
तत्रेमे गर्भोपघातकराः| तद्यथा-- व्यवायव्यायामकर्शनाभिघातातिमात्रसंक्षोभियानयानरात्रिजागरणदिवास्वप्नवेगविधारणाजीर्णातपाग्निक्रोधशोकभयोत्रासोप्रवासोत्कटकविषमकठिनासनश्वभ्रकूपपाताप्रियावलोकनश्रवणादयः| समासतः सर्वमतिगुरूष्णतीक्ष्णरूक्षमन्नपानं दारुणाश्च चेष्टाः||५६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNIniyamAH tadvighAte~atyAhita~jca (57) · Śloka 57
তথা-- দেবতারক্ষোঽনুপচযপরিরক্ষণার্থং ন রক্তানি বাসাংসি ধারযেন্ন যানমধিরোহেন্ন মদ্যমাসমশ্নীযাত্| যচ্চান্যদপি বৃদ্ধস্ত্রিযো ব্রূযুঃ| প্রততোত্তানশযিন্যাঃ পুনর্গর্ভস্য নাভ্যাশ্রযা নাডী কণ্ঠমনুবেষ্ট্য ব্যাপত্তিং করোতি| বিবৃতশযা নক্তচারিণী চোন্মত্তং জনযতি| কলহশীলাপস্মরিণম্| ব্যবাযশীলাদুর্বপুষমহ্নীকং স্ত্রৈণং বা| শোকনিত্যা ভীরুমপচিতমল্পাযুষং বা| অভিধ্যযিনী পরোপতাপিনমীর্ষ্যালুং স্ত্রৈণং বা| স্তেনা ত্বাযাসবহুলমভিদ্রোহিণমকর্মশীলং বা| অমর্ষণা চণ্ডমৌপধিকং বা| স্বপ্নশীলা নিদ্রালুমবুধমল্পাগ্নিং বা| মদ্যনিত্যা তৃষ্ণালুমল্পস্মৃতিমনবস্থিতং বা| গোধামাংসনিত্যাশ্মরিণং শনৈর্মেহিনং বা| বরাহমাংসনিত্যা রক্তাক্ষং ক্রথনমতিপরুষরোমাণং বা| মত্স্যমাংসনিত্যা চিরনিমেষং স্তব্ধাক্ষং বা| মধুরনিত্যা প্রমেহিণং মূকমতিস্থূলং বা| অম্লনিত্যা রক্তপিত্তিনং ত্বগক্ষিরোগিণং বা| লবণনিত্যা শীঘ্রবলীপলিতং খলিতকং বা| তিক্তনিত্যা শোষিণমবলমপচিতং বা| কটুকনিত্যা দুর্বলমল্পশুক্রমনপত্যং বা| কষাযনিত্যা শ্যামমানাহিনমুদাবর্তিনং বা| যচ্চ যস্য ব্যাধের্নিদানং তত্তদাঽঽসেবমানান্তর্বত্নী স্ত্রী তদ্বিকারবহুলমপত্যং জনযতি| এতেন পিতৃজা অপি শুক্রদোষা ব্যাখ্যাতাঃ||৫৭||
View original
तथा-- देवतारक्षोऽनुपचयपरिरक्षणार्थं न रक्तानि वासांसि धारयेन्न यानमधिरोहेन्न मद्यमासमश्नीयात्| यच्चान्यदपि वृद्धस्त्रियो ब्रूयुः| प्रततोत्तानशयिन्याः पुनर्गर्भस्य नाभ्याश्रया नाडी कण्ठमनुवेष्ट्य व्यापत्तिं करोति| विवृतशया नक्तचारिणी चोन्मत्तं जनयति| कलहशीलापस्मरिणम्| व्यवायशीलादुर्वपुषमह्नीकं स्त्रैणं वा| शोकनित्या भीरुमपचितमल्पायुषं वा| अभिध्ययिनी परोपतापिनमीर्ष्यालुं स्त्रैणं वा| स्तेना त्वायासबहुलमभिद्रोहिणमकर्मशीलं वा| अमर्षणा चण्डमौपधिकं वा| स्वप्नशीला निद्रालुमबुधमल्पाग्निं वा| मद्यनित्या तृष्णालुमल्पस्मृतिमनवस्थितं वा| गोधामांसनित्याश्मरिणं शनैर्मेहिनं वा| वराहमांसनित्या रक्ताक्षं क्रथनमतिपरुषरोमाणं वा| मत्स्यमांसनित्या चिरनिमेषं स्तब्धाक्षं वा| मधुरनित्या प्रमेहिणं मूकमतिस्थूलं वा| अम्लनित्या रक्तपित्तिनं त्वगक्षिरोगिणं वा| लवणनित्या शीघ्रवलीपलितं खलितकं वा| तिक्तनित्या शोषिणमबलमपचितं वा| कटुकनित्या दुर्बलमल्पशुक्रमनपत्यं वा| कषायनित्या श्याममानाहिनमुदावर्तिनं वा| यच्च यस्य व्याधेर्निदानं तत्तदाऽऽसेवमानान्तर्वत्नी स्त्री तद्विकारबहुलमपत्यं जनयति| एतेन पितृजा अपि शुक्रदोषा व्याख्याताः||५७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNIvikAre upakramavisheShaH (58) · Śloka 58
তস্মাত্ প্রজাসম্পদমিচ্ছন্তৌ সাধ্বাত্মানমুপাচরেতাম্| বিশেষেণ নারী| ব্যাধীংশ্চাস্যা মৃদুমধুরশিশিরসুখৈরৌষধাহারবিহারৈরুপাচরেত্| ন চাস্যা বমনাদীনি প্রযোজযেত্| ন রক্তাবসেচনম্| কেবলং ত্বষ্টমমাসমুপাদাযাস্থাপনমনুবাসনং বা| বমনাদিসাধ্যেষু পুনর্বিকারেষু মৃদুভিস্তদর্থকারিভির্বোপক্রমেত্ পূর্ণমিব তৈলপাত্রমসংক্ষোভযদ্গর্ভিণীমুপাচরেদিতি||৫৮||
View original
तस्मात् प्रजासम्पदमिच्छन्तौ साध्वात्मानमुपाचरेताम्| विशेषेण नारी| व्याधींश्चास्या मृदुमधुरशिशिरसुखैरौषधाहारविहारैरुपाचरेत्| न चास्या वमनादीनि प्रयोजयेत्| न रक्तावसेचनम्| केवलं त्वष्टममासमुपादायास्थापनमनुवासनं वा| वमनादिसाध्येषु पुनर्विकारेषु मृदुभिस्तदर्थकारिभिर्वोपक्रमेत् पूर्णमिव तैलपात्रमसंक्षोभयद्गर्भिणीमुपाचरेदिति||५८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNyAH Atyayike vikAre visheShavidhiH (59) · Śloka 59
ভবন্তি চাত্র-- ইত্যনাত্যযিকে ব্যাধৌ বিধিরাত্যযিকে পুনঃ| তীক্ষ্ণৈরপি ক্রিযাযোগৈঃ স্ত্রিযং যত্নেন পালযেত্||৫৯||
View original
भवन्ति चात्र-- इत्यनात्ययिके व्याधौ विधिरात्ययिके पुनः| तीक्ष्णैरपि क्रियायोगैः स्त्रियं यत्नेन पालयेत्||५९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhiNIM yatnena pAlayet (60) · Śloka 60
স্ত্রী হি মূলমপত্যানাং স্ত্রী হি রক্ষতি রক্ষিতা| সর্বাশ্রমাণাং প্রথমং গৃহস্থত্বমনিন্দিতম্||৬০||
View original
स्त्री हि मूलमपत्यानां स्त्री हि रक्षति रक्षिता| सर्वाश्रमाणां प्रथमं गृहस्थत्वमनिन्दितम्||६०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garbhasyArodane hetuH (61-62) · Śloka 62
জরাযুণা মুখে ছন্নে কণ্ঠে চ কফবেষ্টিতে| বাযোর্মার্গনিরোধাচ্চ ন গর্ভস্থঃ প্ররোদিতি||৬১|| ইতি বৈদ্যপতিসিংহগুপ্তস্য সূনোর্বাগ্ভটস্য কৃতৌ অষ্টাঙ্গসংগ্রহব্যাখ্যাযাং শারীরস্থানে গর্ভাবক্রান্তির্নাম দ্বিতীযোঽধ্যাযঃ||৬২||
View original
जरायुणा मुखे छन्ने कण्ठे च कफवेष्टिते| वायोर्मार्गनिरोधाच्च न गर्भस्थः प्ररोदिति||६१|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतौ अष्टाङ्गसंग्रहव्याख्यायां शारीरस्थाने गर्भावक्रान्तिर्नाम द्वितीयोऽध्यायः||६२||
🔊 Audio coming soon