Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
അഥാതഃ ശുക്രശോണിതശുദ്ധിശാരീരം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ ||൧|| യഥോവാച ഭഗവാന് ധന്വന്തരിഃ ||൨||
View original
अथातः शुक्रशोणितशुद्धिशारीरं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
അഥാതഃ ശുക്രശോണിതശുദ്ധിശാരീരം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ ||൧|| യഥോവാച ഭഗവാന് ധന്വന്തരിഃ ||൨||
अथातः शुक्रशोणितशुद्धिशारीरं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
വാത-പിത്ത-ശ്ലേഷ്മ-കുണപ -ഗ്രന്ഥി-പൂതിപൂയ-ക്ഷീണ-മൂത്രപുരീഷരേതസഃ പ്രജോത്പാദനേ ന സമര്ഥാ ഭവന്തി ||൩||
वात-पित्त-श्लेष्म-कुणप -ग्रन्थि-पूतिपूय-क्षीण-मूत्रपुरीषरेतसः प्रजोत्पादने न समर्था भवन्ति ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
തേഷു വാതവര്ണവേദനം വാതേന, പിത്തവര്ണവേദനം പിത്തേന, ശ്ലേഷ്മവര്ണവേദനം ശ്ലേഷ്മണാ, കുണപഗന്ധ്യനല്പം ച രക്തേന, ഗ്രന്ഥിഭൂതം ശ്ലേഷ്മവാതാഭ്യാം, പൂതിപൂയനിഭം പിത്തശ്ലേഷ്മഭ്യാം, ക്ഷീണം പ്രാഗുക്തം പിത്തമാരുതാഭ്യാം, മൂത്രപുരീഷഗന്ധി സന്നിപാതേനേതി | തേഷു കുണപഗ്രന്ഥിപൂതിപൂയക്ഷീണരേതസഃ കൃച്ഛ്രസാധ്യാഃ, മൂത്രപുരീഷരേതസസ്ത്വസാധ്യാ ഇതി ||൪||
तेषु वातवर्णवेदनं वातेन, पित्तवर्णवेदनं पित्तेन, श्लेष्मवर्णवेदनं श्लेष्मणा, कुणपगन्ध्यनल्पं च रक्तेन, ग्रन्थिभूतं श्लेष्मवाताभ्यां, पूतिपूयनिभं पित्तश्लेष्मभ्यां, क्षीणं प्रागुक्तं पित्तमारुताभ्यां, मूत्रपुरीषगन्धि सन्निपातेनेति | तेषु कुणपग्रन्थिपूतिपूयक्षीणरेतसः कृच्छ्रसाध्याः, मूत्रपुरीषरेतसस्त्वसाध्या इति ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
ആര്തവമപി ത്രിഭിര്ദോഷൈഃ ശോണിതചതുര്ഥൈഃ പൃഥഗ്ദ്വന്ദ്വൈഃ സമസ്തൈശ്ചോപസൃഷ്ടമബീജം ഭവതി; തദപി ദോഷവര്ണവേദനാദിഭിര്വിജ്ഞേയമ് | തേഷു കുണപഗ്രന്ഥിപൂതിപൂയക്ഷീണമൂത്രപുരീഷപ്രകാശമസാധ്യം , സാധ്യമന്യച്ചേതി ||൫||
आर्तवमपि त्रिभिर्दोषैः शोणितचतुर्थैः पृथग्द्वन्द्वैः समस्तैश्चोपसृष्टमबीजं भवति; तदपि दोषवर्णवेदनादिभिर्विज्ञेयम् | तेषु कुणपग्रन्थिपूतिपूयक्षीणमूत्रपुरीषप्रकाशमसाध्यं , साध्यमन्यच्चेति ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (6-10) · Śloka 11
ഭവന്തി ചാത്ര- തേഷ്വാദ്യാഞ് ശുക്രദോഷാംസ്ത്രീന് സ്നേഹസ്വേദാദിഭിര്ജയേത് | ക്രിയാവിശേഷൈര്മതിമാംസ്തഥാ ചോത്തരബസ്തിഭിഃ ||൬|| പായയേത നരം സര്പിര്ഭിഷക് കുണപരേതസി | ധാതകീപുഷ്പഖദിരദാഡിമാര്ജുനസാധിതമ് ||൭|| പായയേദഥവാ സര്പിഃ ശാലസാരാദിസാധിതമ് | ഗ്രന്ഥിഭൂതേ ശടീസിദ്ധം പാലാശേ വാऽപി ഭസ്മനി ||൮|| പരൂഷകവടാദിഭ്യാം പൂയപ്രഖ്യേ ച സാധിതമ് | പ്രാഗുക്തം വക്ഷ്യതേ യച്ച തത് കാര്യം ക്ഷീണരേതസി ||൯|| വിട്പ്രഭേ പായയേത് സിദ്ധം ചിത്രകോശീരഹിങ്ഗുഭിഃ | സ്നിഗ്ധം വാന്തം വിരിക്തം ച നിരൂഢമനുവാസിതമ് ||൧൦|| യോജയേച്ഛുക്രദോഷാര്തം സമ്യഗുത്തരബസ്തിനാ |൧൧|
भवन्ति चात्र- तेष्वाद्याञ् शुक्रदोषांस्त्रीन् स्नेहस्वेदादिभिर्जयेत् | क्रियाविशेषैर्मतिमांस्तथा चोत्तरबस्तिभिः ||६|| पाययेत नरं सर्पिर्भिषक् कुणपरेतसि | धातकीपुष्पखदिरदाडिमार्जुनसाधितम् ||७|| पाययेदथवा सर्पिः शालसारादिसाधितम् | ग्रन्थिभूते शटीसिद्धं पालाशे वाऽपि भस्मनि ||८|| परूषकवटादिभ्यां पूयप्रख्ये च साधितम् | प्रागुक्तं वक्ष्यते यच्च तत् कार्यं क्षीणरेतसि ||९|| विट्प्रभे पाययेत् सिद्धं चित्रकोशीरहिङ्गुभिः | स्निग्धं वान्तं विरिक्तं च निरूढमनुवासितम् ||१०|| योजयेच्छुक्रदोषार्तं सम्यगुत्तरबस्तिना |११|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (11) · Śloka 12
സ്ഫടികാഭം ദ്രവം സ്നിഗ്ധം മധുരം മധുഗന്ധി ച ||൧൧|| ശുക്രമിച്ഛന്തി, കേചിത്തു തൈലക്ഷൌദ്രനിഭം തഥാ |൧൨|
स्फटिकाभं द्रवं स्निग्धं मधुरं मधुगन्धि च ||११|| शुक्रमिच्छन्ति, केचित्तु तैलक्षौद्रनिभं तथा |१२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (12-16) · Śloka 16
വിധിമുത്തരബസ്ത്യന്തം കുര്യാദാര്തവശുദ്ധയേ ||൧൨|| സ്ത്രീണാം സ്നേഹാദിയുക്താനാം ചതസൃഷ്വാര്തവാര്തിഷു | കുര്യാത്കല്കാന് പിചൂംശ്ചാപി പഥ്യാന്യാചമനാനി ച ||൧൩|| ഗ്രന്ഥിഭൂതേ പിബേത് പാഠാം ത്ര്യൂഷണം വൃക്ഷകാണി ച | ദുര്ഗന്ധിപൂയസങ്കാശേ മജ്ജതുല്യേ തഥാऽऽര്തവേ ||൧൪|| പിബേദ്ഭദ്രശ്രിയഃ ക്വാഥം ചന്ദനക്വാഥമേവ ച | ശുക്രദോഷഹരാണാം ച യഥാസ്വമവചാരണമ് ||൧൫|| യോഗാനാം ശുദ്ധികരണം ശേഷാസ്വപ്യാര്തവാര്തിഷു | അന്നം ശാലിയവം മദ്യം ഹിതം മാംസം ച പിത്തലമ് ||൧൬||
विधिमुत्तरबस्त्यन्तं कुर्यादार्तवशुद्धये ||१२|| स्त्रीणां स्नेहादियुक्तानां चतसृष्वार्तवार्तिषु | कुर्यात्कल्कान् पिचूंश्चापि पथ्यान्याचमनानि च ||१३|| ग्रन्थिभूते पिबेत् पाठां त्र्यूषणं वृक्षकाणि च | दुर्गन्धिपूयसङ्काशे मज्जतुल्ये तथाऽऽर्तवे ||१४|| पिबेद्भद्रश्रियः क्वाथं चन्दनक्वाथमेव च | शुक्रदोषहराणां च यथास्वमवचारणम् ||१५|| योगानां शुद्धिकरणं शेषास्वप्यार्तवार्तिषु | अन्नं शालियवं मद्यं हितं मांसं च पित्तलम् ||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (17) · Śloka 17
ശശാസൃക്പ്രതിമം യത്തു യദ്വാ ലാക്ഷാരസോപമമ് | തദാര്തവം പ്രശംസന്തി യദ്വാസോ ന വിരഞ്ജയേത് ||൧൭||
शशासृक्प्रतिमं यत्तु यद्वा लाक्षारसोपमम् | तदार्तवं प्रशंसन्ति यद्वासो न विरञ्जयेत् ||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (18-20) · Śloka 21
തദേവാതിപ്രസങ്ഗേന പ്രവൃത്തമനൃതാവപി | അസൃഗ്ദരം വിജാനീയാദതോऽന്യദ്രക്തലക്ഷണാത് ||൧൮|| അസൃഗ്ദരോ ഭവേത് സര്വഃ സാങ്ഗമര്ദഃ സവേദനഃ | തസ്യാതിവൃത്തൌ ദൌര്ബല്യം ഭ്രമോ മൂര്ച്ഛാ തമസ്തൃഷാ ||൧൯|| ദാഹഃ പ്രലാപഃ പാണ്ഡുത്വം തന്ദ്രാ രോഗാശ്ച വാതജാഃ | തരുണ്യാ ഹിതസേവിന്യാസ്തമല്പോപദ്രവം ഭിഷക് ||൨൦|| രക്തപിത്തവിധാനേന യഥാവത് സമുപാചരേത് |൨൧|
तदेवातिप्रसङ्गेन प्रवृत्तमनृतावपि | असृग्दरं विजानीयादतोऽन्यद्रक्तलक्षणात् ||१८|| असृग्दरो भवेत् सर्वः साङ्गमर्दः सवेदनः | तस्यातिवृत्तौ दौर्बल्यं भ्रमो मूर्च्छा तमस्तृषा ||१९|| दाहः प्रलापः पाण्डुत्वं तन्द्रा रोगाश्च वातजाः | तरुण्या हितसेविन्यास्तमल्पोपद्रवं भिषक् ||२०|| रक्तपित्तविधानेन यथावत् समुपाचरेत् |२१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (21-23) · Śloka 23
ദോഷൈരാവൃതമാര്ഗത്വാദാര്തവം നശ്യതി സ്ത്രിയാഃ ||൨൧|| തത്ര മത്സ്യകുലത്ഥാമ്ലതിലമാഷസുരാ ഹിതാഃ | പാനേ മൂത്രമുദശ്വിച്ച ദധി ശുക്തം ച ഭോജനേ ||൨൨|| ക്ഷീണം പ്രാഗീരിതം രക്തം സലക്ഷണചികിത്സിതമ് | തഥാऽപ്യത്ര വിധാതവ്യം വിധാനം നഷ്ടരക്തവത് ||൨൩||
दोषैरावृतमार्गत्वादार्तवं नश्यति स्त्रियाः ||२१|| तत्र मत्स्यकुलत्थाम्लतिलमाषसुरा हिताः | पाने मूत्रमुदश्विच्च दधि शुक्तं च भोजने ||२२|| क्षीणं प्रागीरितं रक्तं सलक्षणचिकित्सितम् | तथाऽप्यत्र विधातव्यं विधानं नष्टरक्तवत् ||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (24) · Śloka 24
ഏവമദുഷ്ടശുക്രഃ ശുദ്ധാര്തവാ ച ||൨൪||
एवमदुष्टशुक्रः शुद्धार्तवा च ||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (25-30) · Śloka 30
ഋതൌ പ്രഥമദിവസാത് പ്രഭൃതി ബ്രഹ്മചാരിണീ ദിവാസ്വപ്നാഞ്ജനാശ്രുപാതസ്നാനാനുലേപനാഭ്യങ്ഗനഖച്ഛേദനപ്രധാവനഹസനകഥനാതിശബ്ദശ്രവണാവലേഖനാനിലായാസാന് പരിഹരേത് | കിം കാരണം? ദിവാ സ്വപന്ത്യാഃ സ്വാപശീലഃ, അഞ്ജനാദന്ധഃ, രോദനാദ്വികൃതദൃഷ്ടിഃ, സ്നാനാനുലേപനാദ്ദുഃഖശീലഃ , തൈലാഭ്യങ്ഗാത് കുഷ്ഠീ, നഖാപകര്തനാത് കുനഖീ, പ്രധാവനാച്ചഞ്ചലഃ, ഹസനാച്ഛ്യാവദന്തൌഷ്ഠതാലുജിഹ്വഃ, പ്രലാപീ ചാതികഥനാത് , അതിശബ്ദശ്രവണാദ്ബധിരഃ, അവലേഖനാത് ഖലതിഃ, മാരുതായാസസേവനാദുന്മത്തോ ഗര്ഭോ ഭവതീത്യേവമേതാന് പരിഹരേത് | ദര്ഭസംസ്തരശായിനീം കരതലശരാവപര്ണാന്യതമഭോജിനീം ഹവിഷ്യം, ത്ര്യഹം ച ഭര്തുഃ സംരക്ഷേത് | തതഃ ശുദ്ധസ്നാതാം ചതുര്ഥേऽഹന്യഹതവാസഃസമലങ്കൃതാം കൃതമങ്ഗലസ്വസ്തിവാചനാം ഭര്താരം ദര്ശയേത് | തത് കസ്യ ഹേതോഃ? ||൨൫|| പൂര്വം പശ്യേദൃതുസ്നാതാ യാദൃശം നരമങ്ഗനാ | താദൃശം ജനയേത് പുത്രം ഭര്താരം ദര്ശയേദതഃ ||൨൬|| തതോ വിധാനം പുത്രീയമുപാധ്യായഃ സമാചരേത് | കര്മാന്തേ ച ക്രമം ഹ്യേതമാരഭേത വിചക്ഷണഃ ||൨൭|| തതോऽപരാഹ്ണേ പുമാന് മാസം ബ്രഹ്മചാരീ സര്പിഃസ്നിഗ്ധഃ സര്പിഃക്ഷീരാഭ്യാം ശാല്യോദനം ഭുക്ത്വാ മാസം ബ്രഹ്മചാരിണീം തൈലസ്നിഗ്ധാം തൈലമാഷോത്തരാഹാരാം നാരീമുപേയാദ്രാത്രൌ സാമഭിരഭിവിശ്വാസ്യ ; വികല്പ്യൈവം ചതുര്ഥ്യാം ഷഷ്ഠ്യാമഷ്ടമ്യാം ദശമ്യാം ദ്വാദശ്യാം ചോപേയാദിതി പുത്രകാമഃ ||൨൮|| ഏഷൂത്തരോത്തരം വിദ്യാദായുരാരോഗ്യമേവ ച | പ്രജാസൌഭാഗ്യമൈശ്വര്യം ബലം ച ദിവസേഷു വൈ ||൨൯|| അതഃ പരം പഞ്ചമ്യാം സപ്തമ്യാം നവമ്യാമേകാദശ്യാം ച സ്ത്രീകാമഃ; ത്രയോദശീപ്രഭൃതയോ നിന്ദ്യാഃ ||൩൦||
ऋतौ प्रथमदिवसात् प्रभृति ब्रह्मचारिणी दिवास्वप्नाञ्जनाश्रुपातस्नानानुलेपनाभ्यङ्गनखच्छेदनप्रधावनहसनकथनातिशब्दश्रवणावलेखनानिलायासान् परिहरेत् | किं कारणं? दिवा स्वपन्त्याः स्वापशीलः, अञ्जनादन्धः, रोदनाद्विकृतदृष्टिः, स्नानानुलेपनाद्दुःखशीलः , तैलाभ्यङ्गात् कुष्ठी, नखापकर्तनात् कुनखी, प्रधावनाच्चञ्चलः, हसनाच्छ्यावदन्तौष्ठतालुजिह्वः, प्रलापी चातिकथनात् , अतिशब्दश्रवणाद्बधिरः, अवलेखनात् खलतिः, मारुतायाससेवनादुन्मत्तो गर्भो भवतीत्येवमेतान् परिहरेत् | दर्भसंस्तरशायिनीं करतलशरावपर्णान्यतमभोजिनीं हविष्यं, त्र्यहं च भर्तुः संरक्षेत् | ततः शुद्धस्नातां चतुर्थेऽहन्यहतवासःसमलङ्कृतां कृतमङ्गलस्वस्तिवाचनां भर्तारं दर्शयेत् | तत् कस्य हेतोः? ||२५|| पूर्वं पश्येदृतुस्नाता यादृशं नरमङ्गना | तादृशं जनयेत् पुत्रं भर्तारं दर्शयेदतः ||२६|| ततो विधानं पुत्रीयमुपाध्यायः समाचरेत् | कर्मान्ते च क्रमं ह्येतमारभेत विचक्षणः ||२७|| ततोऽपराह्णे पुमान् मासं ब्रह्मचारी सर्पिःस्निग्धः सर्पिःक्षीराभ्यां शाल्योदनं भुक्त्वा मासं ब्रह्मचारिणीं तैलस्निग्धां तैलमाषोत्तराहारां नारीमुपेयाद्रात्रौ सामभिरभिविश्वास्य ; विकल्प्यैवं चतुर्थ्यां षष्ठ्यामष्टम्यां दशम्यां द्वादश्यां चोपेयादिति पुत्रकामः ||२८|| एषूत्तरोत्तरं विद्यादायुरारोग्यमेव च | प्रजासौभाग्यमैश्वर्यं बलं च दिवसेषु वै ||२९|| अतः परं पञ्चम्यां सप्तम्यां नवम्यामेकादश्यां च स्त्रीकामः; त्रयोदशीप्रभृतयो निन्द्याः ||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (31) · Śloka 31
തത്ര പ്രഥമേ ദിവസേ ഋതുമത്യാം മൈഥുനഗമനമനായുഷ്യം പുംസാം ഭവതി, യശ്ച തത്രാധീയതേ ഗര്ഭഃ സ പ്രസവമാനോ വിമുച്യതേ ; ദ്വിതീയേऽപ്യേവം സൂതികാഗൃഹേ വാ; തൃതീയേऽപ്യേവമസമ്പൂര്ണാങ്ഗോऽല്പായുര്വാ ഭവതി; ചതുര്ഥേ തു സമ്പൂര്ണാങ്ഗോ ദീര്ഘായുശ്ച ഭവതി | ന ച പ്രവര്തമാനേ രക്തേ ബീജം പ്രവിഷ്ടം ഗുണകരം ഭവതി, യഥാ നദ്യാം പ്രതിസ്രോതഃ പ്ലാവിദ്രവ്യം പ്രക്ഷിപ്തം പ്രതിനിവര്തതേ നോര്ധ്വം ഗച്ഛതി തദ്വദേതദ്ദ്രഷ്ടവ്യമ് | തസ്മാന്നിയമവതീം ത്രിരാത്രം പരിഹരേത് | അതഃ പരം മാസാദുപേയാത് ||൩൧||
तत्र प्रथमे दिवसे ऋतुमत्यां मैथुनगमनमनायुष्यं पुंसां भवति, यश्च तत्राधीयते गर्भः स प्रसवमानो विमुच्यते ; द्वितीयेऽप्येवं सूतिकागृहे वा; तृतीयेऽप्येवमसम्पूर्णाङ्गोऽल्पायुर्वा भवति; चतुर्थे तु सम्पूर्णाङ्गो दीर्घायुश्च भवति | न च प्रवर्तमाने रक्ते बीजं प्रविष्टं गुणकरं भवति, यथा नद्यां प्रतिस्रोतः प्लाविद्रव्यं प्रक्षिप्तं प्रतिनिवर्तते नोर्ध्वं गच्छति तद्वदेतद्द्रष्टव्यम् | तस्मान्नियमवतीं त्रिरात्रं परिहरेत् | अतः परं मासादुपेयात् ||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (32) · Śloka 32
ലബ്ധഗര്ഭായാശ്ചൈതേഷ്വഹഃസു ലക്ഷ്മണാവടശുങ്ഗസഹദേവാവിശ്വദേവാനാമന്യതമാം ക്ഷീരേണാഭിഷുത്യ ത്രീംശ്ചതുരോ വാ ബിന്ദൂന് ദദ്യാദ്ദക്ഷിണേ നാസാപുടേ പുത്രകാമായൈ , ന ച താന്നിഷ്ഠീവേത് ||൩൨||
लब्धगर्भायाश्चैतेष्वहःसु लक्ष्मणावटशुङ्गसहदेवाविश्वदेवानामन्यतमां क्षीरेणाभिषुत्य त्रींश्चतुरो वा बिन्दून् दद्याद्दक्षिणे नासापुटे पुत्रकामायै , न च तान्निष्ठीवेत् ||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (33) · Śloka 33
ധ്രുവം ചതുര്ണാം സാന്നിധ്യാദ്ഗര്ഭഃ സ്യാദ്വിധിപൂര്വകമ് | ഋതുക്ഷേത്രാമ്ബുബീജാനാം സാമഗ്ര്യാദങ്കുരോ യഥാ ||൩൩||
ध्रुवं चतुर्णां सान्निध्याद्गर्भः स्याद्विधिपूर्वकम् | ऋतुक्षेत्राम्बुबीजानां सामग्र्यादङ्कुरो यथा ||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (34) · Śloka 34
ഏവം ജാതാ രൂപവന്തഃ സത്ത്വവന്തശ്ചിരായുഷഃ | ഭവന്ത്യൃണസ്യ മോക്താരഃ സത്പുത്രാഃ പുത്രിണേ ഹിതാഃ ||൩൪||
एवं जाता रूपवन्तः सत्त्ववन्तश्चिरायुषः | भवन्त्यृणस्य मोक्तारः सत्पुत्राः पुत्रिणे हिताः ||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (35) · Śloka 35
തത്ര തേജോധാതുര്വര്ണാനാം പ്രഭവഃ, സ യദാ ഗര്ഭോത്പത്താവബ്ധാതുപ്രായോ ഭവതി തദാ ഗര്ഭം ഗൌരം കരോതി, പൃഥിവീധാതുപ്രായഃ കൃഷ്ണം, പൃഥിവ്യാകാശധാതുപ്രായഃ കൃഷ്ണശ്യാമം, തോയാകാശധാതുപ്രായോ ഗൌരശ്യാമമ് | ‘യാദൃഗ്വര്ണമാഹാരമുപസേവതേ ഗര്ഭിണീ താദൃഗ്വര്ണപ്രസവാ ഭവതി’ ഇത്യേകേ ഭാഷന്തേ | തത്ര ദൃഷ്ടിഭാഗമപ്രതിപന്നം തേജോ ജാത്യന്ധം കരോതി, തദേവ രക്താനുഗതം രക്താക്ഷം, പിത്താനുഗതം പിങ്ഗാക്ഷം, ശ്ലേഷ്മാനുഗതം ശുക്ലാക്ഷം, വാതാനുഗതം വികൃതാക്ഷമിതി ||൩൫||
तत्र तेजोधातुर्वर्णानां प्रभवः, स यदा गर्भोत्पत्तावब्धातुप्रायो भवति तदा गर्भं गौरं करोति, पृथिवीधातुप्रायः कृष्णं, पृथिव्याकाशधातुप्रायः कृष्णश्यामं, तोयाकाशधातुप्रायो गौरश्यामम् | ‘यादृग्वर्णमाहारमुपसेवते गर्भिणी तादृग्वर्णप्रसवा भवति’ इत्येके भाषन्ते | तत्र दृष्टिभागमप्रतिपन्नं तेजो जात्यन्धं करोति, तदेव रक्तानुगतं रक्ताक्षं, पित्तानुगतं पिङ्गाक्षं, श्लेष्मानुगतं शुक्लाक्षं, वातानुगतं विकृताक्षमिति ||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (36) · Śloka 36
ഭവന്തി ചാത്ര- ഘൃതപിണ്ഡോ യഥൈവാഗ്നിമാശ്രിതഃ പ്രവിലീയതേ | വിസര്പത്യാര്തവം നാര്യാസ്തഥാ പുംസാം സമാഗമേ ||൩൬||
भवन्ति चात्र- घृतपिण्डो यथैवाग्निमाश्रितः प्रविलीयते | विसर्पत्यार्तवं नार्यास्तथा पुंसां समागमे ||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (37) · Śloka 37
ബീജേऽന്തര്വായുനാ ഭിന്നേ ദ്വൌ ജീവൌ കുക്ഷിമാഗതൌ | യമാവിത്യഭിധീയേതേ ധര്മേതരപുരഃസരൌ ||൩൭||
बीजेऽन्तर्वायुना भिन्ने द्वौ जीवौ कुक्षिमागतौ | यमावित्यभिधीयेते धर्मेतरपुरःसरौ ||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (38) · Śloka 38
പിത്രോരത്യല്പബീജത്വാദാസേക്യഃ പുരുഷോ ഭവേത് | സ ശുക്രം പ്രാശ്യ ലഭതേ ധ്വജോച്ഛ്രായമസംശയമ് ||൩൮||
पित्रोरत्यल्पबीजत्वादासेक्यः पुरुषो भवेत् | स शुक्रं प्राश्य लभते ध्वजोच्छ्रायमसंशयम् ||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (39) · Śloka 39
യഃ പൂതിയോനൌ ജായേത സ സൌഗന്ധികസഞ്ജ്ഞിതഃ | സ യോനിശേഫസോര്ഗന്ധമാഘ്രായ ലഭതേ ബലമ് ||൩൯||
यः पूतियोनौ जायेत स सौगन्धिकसञ्ज्ञितः | स योनिशेफसोर्गन्धमाघ्राय लभते बलम् ||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (40) · Śloka 40
സ്വേ ഗുദേऽബ്രഹ്മചര്യാദ്യഃ സ്ത്രീഷു പുംവത് പ്രവര്തതേ | കുമ്ഭീകഃ സ തു വിജ്ഞേയഃ... |൪൦|
स्वे गुदेऽब्रह्मचर्याद्यः स्त्रीषु पुंवत् प्रवर्तते | कुम्भीकः स तु विज्ञेयः... |४०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (40-41) · Śloka 41
...ഈര്ഷ്യകം ശൃണു ചാപരമ് ||൪൦|| ദൃഷ്ട്വാ വ്യവായമന്യേഷാം വ്യവായേ യഃ പ്രവര്തതേ | ഈര്ഷ്യകഃ സ തു വിജ്ഞേയഃ,... |൪൧|
...ईर्ष्यकं शृणु चापरम् ||४०|| दृष्ट्वा व्यवायमन्येषां व्यवाये यः प्रवर्तते | ईर्ष्यकः स तु विज्ञेयः,... |४१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 (41-42) · Śloka 42
...ഷണ്ഢകം ശൃണു പഞ്ചമമ് ||൪൧|| യോ ഭാര്യായാമൃതൌ മോഹാദങ്ഗനേവ പ്രവര്തതേ | തതഃ സ്ത്രീചേഷ്ടിതാകാരോ ജായതേ ഷണ്ഢസഞ്ജ്ഞിതഃ ||൪൨||
...षण्ढकं शृणु पञ्चमम् ||४१|| यो भार्यायामृतौ मोहादङ्गनेव प्रवर्तते | ततः स्त्रीचेष्टिताकारो जायते षण्ढसञ्ज्ञितः ||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 (43) · Śloka 43
ഋതൌ പുരുഷവദ്വാऽപി പ്രവര്തേതാങ്ഗനാ യദി | തത്ര കന്യാ യദി ഭവേത് സാ ഭവേന്നരചേഷ്ടിതാ ||൪൩||
ऋतौ पुरुषवद्वाऽपि प्रवर्तेताङ्गना यदि | तत्र कन्या यदि भवेत् सा भवेन्नरचेष्टिता ||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 (44) · Śloka 44
ആസേക്യശ്ച സുഗന്ധീ ച കുമ്ഭീകശ്ചേര്ഷ്യകസ്തഥാ | സരേതസസ്ത്വമീ ജ്ഞേയാ അശുക്രഃ ഷണ്ഢസഞ്ജ്ഞിതഃ ||൪൪||
आसेक्यश्च सुगन्धी च कुम्भीकश्चेर्ष्यकस्तथा | सरेतसस्त्वमी ज्ञेया अशुक्रः षण्ढसञ्ज्ञितः ||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 27 (45) · Śloka 45
അനയാ വിപ്രകൃത്യാ തു തേഷാം ശുക്രവഹാഃ സിരാഃ | ഹര്ഷാത് സ്ഫുടത്വമായാന്തി ധ്വജോച്ഛ്രായസ്തതോ ഭവേത് ||൪൫||
अनया विप्रकृत्या तु तेषां शुक्रवहाः सिराः | हर्षात् स्फुटत्वमायान्ति ध्वजोच्छ्रायस्ततो भवेत् ||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 28 (46) · Śloka 46
ആഹാരാചാരചേഷ്ടാഭിര്യാദൃശീഭിഃ സമന്വിതൌ | സ്ത്രീപുംസൌ സമുപേയാതാം തയോഃ പുത്രോऽപി താദൃശഃ ||൪൬||
आहाराचारचेष्टाभिर्यादृशीभिः समन्वितौ | स्त्रीपुंसौ समुपेयातां तयोः पुत्रोऽपि तादृशः ||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 29 (47) · Śloka 47
യദാ നാര്യാവുപേയാതാം വൃഷസ്യന്ത്യൌ കഥഞ്ചന | മുഞ്ചതഃ ശുക്രമന്യോന്യമനസ്ഥിസ്തത്ര ജായതേ ||൪൭||
यदा नार्यावुपेयातां वृषस्यन्त्यौ कथञ्चन | मुञ्चतः शुक्रमन्योन्यमनस्थिस्तत्र जायते ||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 30 (48-49) · Śloka 49
ഋതുസ്നാതാ തു യാ നാരീ സ്വപ്നേ മൈഥുനമാവഹേത് | ആര്തവം വായുരാദായ കുക്ഷൌ ഗര്ഭം കരോതി ഹി ||൪൮|| മാസി മാസി വിവര്ധേത ഗര്ഭിണ്യാ ഗര്ഭലക്ഷണമ് | കലലം ജായതേ തസ്യാ വര്ജിതം പൈതൃകൈര്ഗുണൈഃ ||൪൯||
ऋतुस्नाता तु या नारी स्वप्ने मैथुनमावहेत् | आर्तवं वायुरादाय कुक्षौ गर्भं करोति हि ||४८|| मासि मासि विवर्धेत गर्भिण्या गर्भलक्षणम् | कललं जायते तस्या वर्जितं पैतृकैर्गुणैः ||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 31 (50) · Śloka 50
സര്പവൃശ്ചികകൂഷ്മാണ്ഡവികൃതാകൃതയശ്ച യേ | ഗര്ഭാസ്ത്വേതേ സ്ത്രിയാശ്ചൈവ ജ്ഞേയാഃ പാപകൃതോ ഭൃശമ് ||൫൦||
सर्पवृश्चिककूष्माण्डविकृताकृतयश्च ये | गर्भास्त्वेते स्त्रियाश्चैव ज्ञेयाः पापकृतो भृशम् ||५०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 32 (51) · Śloka 51
ഗര്ഭോ വാതപ്രകോപേണ ദൌഹൃദേ വാऽവമാനിതേ | ഭവേത് കുബ്ജഃ കുണിഃ പങ്ഗുര്മൂകോ മിന്മിണ ഏവ വാ ||൫൧||
गर्भो वातप्रकोपेण दौहृदे वाऽवमानिते | भवेत् कुब्जः कुणिः पङ्गुर्मूको मिन्मिण एव वा ||५१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 33 (52) · Śloka 52
മാതാപിത്രോസ്തു നാസ്തിക്യാദശുഭൈശ്ച പുരാകൃതൈഃ | വാതാദീനാം പ്രകോപേണ ഗര്ഭോ വൈകൃതമാപ്നുയാത് ||൫൨||
मातापित्रोस्तु नास्तिक्यादशुभैश्च पुराकृतैः | वातादीनां प्रकोपेण गर्भो वैकृतमाप्नुयात् ||५२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 34 (53) · Śloka 53
മലാല്പത്വാദയോഗാച്ച വായോഃ പക്വാശയസ്യ ച | വാതമൂത്രപുരീഷാണി ന ഗര്ഭസ്ഥഃ കരോതി ഹി ||൫൩||
मलाल्पत्वादयोगाच्च वायोः पक्वाशयस्य च | वातमूत्रपुरीषाणि न गर्भस्थः करोति हि ||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 35 (54) · Śloka 54
ജരായുണാ മുഖേ ച്ഛന്നേ കണ്ഠേ ച കഫവേഷ്ടിതേ | വായോര്മാര്ഗനിരോധാച്ച ന ഗര്ഭസ്ഥഃ പ്രരോദിതി ||൫൪||
जरायुणा मुखे च्छन्ने कण्ठे च कफवेष्टिते | वायोर्मार्गनिरोधाच्च न गर्भस्थः प्ररोदिति ||५४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 36 (55) · Śloka 55
നിഃശ്വാസോച്ഛ്വാസസങ്ക്ഷോഭസ്വപ്നാന് ഗര്ഭോऽധിഗച്ഛതി | മാതുര്നിശ്വസിതോച്ഛ്വാസസങ്ക്ഷോഭസ്വപ്നസമ്ഭവാന് ||൫൫||
निःश्वासोच्छ्वाससङ्क्षोभस्वप्नान् गर्भोऽधिगच्छति | मातुर्निश्वसितोच्छ्वाससङ्क्षोभस्वप्नसम्भवान् ||५५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 37 (56) · Śloka 56
സന്നിവേശഃ ശരീരാണാം ദന്താനാം പതനോദ്ഭവൌ | തലേഷ്വസമ്ഭവോ യശ്ച രോമ്ണാമേതത് സ്വഭാവതഃ ||൫൬||
सन्निवेशः शरीराणां दन्तानां पतनोद्भवौ | तलेष्वसम्भवो यश्च रोम्णामेतत् स्वभावतः ||५६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 38 (57) · Śloka 57
ഭാവിതാഃ പൂര്വദേഹേഷു സതതം ശാസ്ത്രബുദ്ധയഃ | ഭവന്തി സത്ത്വഭൂയിഷ്ഠാഃ പൂര്വജാതിസ്മരാ നരാഃ ||൫൭||
भाविताः पूर्वदेहेषु सततं शास्त्रबुद्धयः | भवन्ति सत्त्वभूयिष्ठाः पूर्वजातिस्मरा नराः ||५७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 39 (58) · Śloka 58
കര്മണാ ചോദിതോ യേന തദാപ്നോതി പുനര്ഭവേ | അഭ്യസ്താഃ പൂര്വദേഹേ യേ താനേവ ഭജതേ ഗുണാന് ||൫൮||
कर्मणा चोदितो येन तदाप्नोति पुनर्भवे | अभ्यस्ताः पूर्वदेहे ये तानेव भजते गुणान् ||५८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 2
ഇതി സുശ്രുതസംഹിതായാം ശാരീരസ്ഥാനേ ശുക്രശോണിതശുദ്ധിശാരീരം നാമ ദ്വിതീയോऽധ്യായഃ ||൨||
इति सुश्रुतसंहितायां शारीरस्थाने शुक्रशोणितशुद्धिशारीरं नाम द्वितीयोऽध्यायः ||२||
🔊 Audio coming soon