Skip to content
AYANAAYURVEDAby Dr Vijaya Dwarampudi
Open navigation
Explore AyurvedaBook appointment

2. śukraśōṇitaśuddhiśārīram

Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2

అథాతః శుక్రశోణితశుద్ధిశారీరం వ్యాఖ్యాస్యామః ||1|| యథోవాచ భగవాన్ ధన్వంతరిః ||2||

View original

अथातः शुक्रशोणितशुद्धिशारीरं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 2 (3) · Śloka 3

వాత-పిత్త-శ్లేష్మ-కుణప -గ్రంథి-పూతిపూయ-క్షీణ-మూత్రపురీషరేతసః ప్రజోత్పాదనే న సమర్థా భవంతి ||3||

View original

वात-पित्त-श्लेष्म-कुणप -ग्रन्थि-पूतिपूय-क्षीण-मूत्रपुरीषरेतसः प्रजोत्पादने न समर्था भवन्ति ||३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 3 (4) · Śloka 4

తేషు వాతవర్ణవేదనం వాతేన, పిత్తవర్ణవేదనం పిత్తేన, శ్లేష్మవర్ణవేదనం శ్లేష్మణా, కుణపగంధ్యనల్పం చ రక్తేన, గ్రంథిభూతం శ్లేష్మవాతాభ్యాం, పూతిపూయనిభం పిత్తశ్లేష్మభ్యాం, క్షీణం ప్రాగుక్తం పిత్తమారుతాభ్యాం, మూత్రపురీషగంధి సన్నిపాతేనేతి | తేషు కుణపగ్రంథిపూతిపూయక్షీణరేతసః కృచ్ఛ్రసాధ్యాః, మూత్రపురీషరేతసస్త్వసాధ్యా ఇతి ||4||

View original

तेषु वातवर्णवेदनं वातेन, पित्तवर्णवेदनं पित्तेन, श्लेष्मवर्णवेदनं श्लेष्मणा, कुणपगन्ध्यनल्पं च रक्तेन, ग्रन्थिभूतं श्लेष्मवाताभ्यां, पूतिपूयनिभं पित्तश्लेष्मभ्यां, क्षीणं प्रागुक्तं पित्तमारुताभ्यां, मूत्रपुरीषगन्धि सन्निपातेनेति | तेषु कुणपग्रन्थिपूतिपूयक्षीणरेतसः कृच्छ्रसाध्याः, मूत्रपुरीषरेतसस्त्वसाध्या इति ||४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 4 (5) · Śloka 5

ఆర్తవమపి త్రిభిర్దోషైః శోణితచతుర్థైః పృథగ్ద్వంద్వైః సమస్తైశ్చోపసృష్టమబీజం భవతి; తదపి దోషవర్ణవేదనాదిభిర్విజ్ఞేయం | తేషు కుణపగ్రంథిపూతిపూయక్షీణమూత్రపురీషప్రకాశమసాధ్యం , సాధ్యమన్యచ్చేతి ||5||

View original

आर्तवमपि त्रिभिर्दोषैः शोणितचतुर्थैः पृथग्द्वन्द्वैः समस्तैश्चोपसृष्टमबीजं भवति; तदपि दोषवर्णवेदनादिभिर्विज्ञेयम् | तेषु कुणपग्रन्थिपूतिपूयक्षीणमूत्रपुरीषप्रकाशमसाध्यं , साध्यमन्यच्चेति ||५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 5 (6-10) · Śloka 11

భవంతి చాత్ర- తేష్వాద్యాఞ్ శుక్రదోషాంస్త్రీన్ స్నేహస్వేదాదిభిర్జయేత్ | క్రియావిశేషైర్మతిమాంస్తథా చోత్తరబస్తిభిః ||6|| పాయయేత నరం సర్పిర్భిషక్ కుణపరేతసి | ధాతకీపుష్పఖదిరదాడిమార్జునసాధితం ||7|| పాయయేదథవా సర్పిః శాలసారాదిసాధితం | గ్రంథిభూతే శటీసిద్ధం పాలాశే వాఽపి భస్మని ||8|| పరూషకవటాదిభ్యాం పూయప్రఖ్యే చ సాధితం | ప్రాగుక్తం వక్ష్యతే యచ్చ తత్ కార్యం క్షీణరేతసి ||9|| విట్ప్రభే పాయయేత్ సిద్ధం చిత్రకోశీరహింగుభిః | స్నిగ్ధం వాంతం విరిక్తం చ నిరూఢమనువాసితం ||10|| యోజయేచ్ఛుక్రదోషార్తం సమ్యగుత్తరబస్తినా |11|

View original

भवन्ति चात्र- तेष्वाद्याञ् शुक्रदोषांस्त्रीन् स्नेहस्वेदादिभिर्जयेत् | क्रियाविशेषैर्मतिमांस्तथा चोत्तरबस्तिभिः ||६|| पाययेत नरं सर्पिर्भिषक् कुणपरेतसि | धातकीपुष्पखदिरदाडिमार्जुनसाधितम् ||७|| पाययेदथवा सर्पिः शालसारादिसाधितम् | ग्रन्थिभूते शटीसिद्धं पालाशे वाऽपि भस्मनि ||८|| परूषकवटादिभ्यां पूयप्रख्ये च साधितम् | प्रागुक्तं वक्ष्यते यच्च तत् कार्यं क्षीणरेतसि ||९|| विट्प्रभे पाययेत् सिद्धं चित्रकोशीरहिङ्गुभिः | स्निग्धं वान्तं विरिक्तं च निरूढमनुवासितम् ||१०|| योजयेच्छुक्रदोषार्तं सम्यगुत्तरबस्तिना |११|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 6 (11) · Śloka 12

స్ఫటికాభం ద్రవం స్నిగ్ధం మధురం మధుగంధి చ ||11|| శుక్రమిచ్ఛంతి, కేచిత్తు తైలక్షౌద్రనిభం తథా |12|

View original

स्फटिकाभं द्रवं स्निग्धं मधुरं मधुगन्धि च ||११|| शुक्रमिच्छन्ति, केचित्तु तैलक्षौद्रनिभं तथा |१२|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 7 (12-16) · Śloka 16

విధిముత్తరబస్త్యంతం కుర్యాదార్తవశుద్ధయే ||12|| స్త్రీణాం స్నేహాదియుక్తానాం చతసృష్వార్తవార్తిషు | కుర్యాత్కల్కాన్ పిచూంశ్చాపి పథ్యాన్యాచమనాని చ ||13|| గ్రంథిభూతే పిబేత్ పాఠాం త్ర్యూషణం వృక్షకాణి చ | దుర్గంధిపూయసంకాశే మజ్జతుల్యే తథాఽఽర్తవే ||14|| పిబేద్భద్రశ్రియః క్వాథం చందనక్వాథమేవ చ | శుక్రదోషహరాణాం చ యథాస్వమవచారణం ||15|| యోగానాం శుద్ధికరణం శేషాస్వప్యార్తవార్తిషు | అన్నం శాలియవం మద్యం హితం మాంసం చ పిత్తలం ||16||

View original

विधिमुत्तरबस्त्यन्तं कुर्यादार्तवशुद्धये ||१२|| स्त्रीणां स्नेहादियुक्तानां चतसृष्वार्तवार्तिषु | कुर्यात्कल्कान् पिचूंश्चापि पथ्यान्याचमनानि च ||१३|| ग्रन्थिभूते पिबेत् पाठां त्र्यूषणं वृक्षकाणि च | दुर्गन्धिपूयसङ्काशे मज्जतुल्ये तथाऽऽर्तवे ||१४|| पिबेद्भद्रश्रियः क्वाथं चन्दनक्वाथमेव च | शुक्रदोषहराणां च यथास्वमवचारणम् ||१५|| योगानां शुद्धिकरणं शेषास्वप्यार्तवार्तिषु | अन्नं शालियवं मद्यं हितं मांसं च पित्तलम् ||१६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 8 (17) · Śloka 17

శశాసృక్ప్రతిమం యత్తు యద్వా లాక్షారసోపమం | తదార్తవం ప్రశంసంతి యద్వాసో న విరంజయేత్ ||17||

View original

शशासृक्प्रतिमं यत्तु यद्वा लाक्षारसोपमम् | तदार्तवं प्रशंसन्ति यद्वासो न विरञ्जयेत् ||१७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 9 (18-20) · Śloka 21

తదేవాతిప్రసంగేన ప్రవృత్తమనృతావపి | అసృగ్దరం విజానీయాదతోఽన్యద్రక్తలక్షణాత్ ||18|| అసృగ్దరో భవేత్ సర్వః సాంగమర్దః సవేదనః | తస్యాతివృత్తౌ దౌర్బల్యం భ్రమో మూర్చ్ఛా తమస్తృషా ||19|| దాహః ప్రలాపః పాండుత్వం తంద్రా రోగాశ్చ వాతజాః | తరుణ్యా హితసేవిన్యాస్తమల్పోపద్రవం భిషక్ ||20|| రక్తపిత్తవిధానేన యథావత్ సముపాచరేత్ |21|

View original

तदेवातिप्रसङ्गेन प्रवृत्तमनृतावपि | असृग्दरं विजानीयादतोऽन्यद्रक्तलक्षणात् ||१८|| असृग्दरो भवेत् सर्वः साङ्गमर्दः सवेदनः | तस्यातिवृत्तौ दौर्बल्यं भ्रमो मूर्च्छा तमस्तृषा ||१९|| दाहः प्रलापः पाण्डुत्वं तन्द्रा रोगाश्च वातजाः | तरुण्या हितसेविन्यास्तमल्पोपद्रवं भिषक् ||२०|| रक्तपित्तविधानेन यथावत् समुपाचरेत् |२१|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 10 (21-23) · Śloka 23

దోషైరావృతమార్గత్వాదార్తవం నశ్యతి స్త్రియాః ||21|| తత్ర మత్స్యకులత్థామ్లతిలమాషసురా హితాః | పానే మూత్రముదశ్విచ్చ దధి శుక్తం చ భోజనే ||22|| క్షీణం ప్రాగీరితం రక్తం సలక్షణచికిత్సితం | తథాఽప్యత్ర విధాతవ్యం విధానం నష్టరక్తవత్ ||23||

View original

दोषैरावृतमार्गत्वादार्तवं नश्यति स्त्रियाः ||२१|| तत्र मत्स्यकुलत्थाम्लतिलमाषसुरा हिताः | पाने मूत्रमुदश्विच्च दधि शुक्तं च भोजने ||२२|| क्षीणं प्रागीरितं रक्तं सलक्षणचिकित्सितम् | तथाऽप्यत्र विधातव्यं विधानं नष्टरक्तवत् ||२३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 11 (24) · Śloka 24

ఏవమదుష్టశుక్రః శుద్ధార్తవా చ ||24||

View original

एवमदुष्टशुक्रः शुद्धार्तवा च ||२४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 12 (25-30) · Śloka 30

ఋతౌ ప్రథమదివసాత్ ప్రభృతి బ్రహ్మచారిణీ దివాస్వప్నాంజనాశ్రుపాతస్నానానులేపనాభ్యంగనఖచ్ఛేదనప్రధావనహసనకథనాతిశబ్దశ్రవణావలేఖనానిలాయాసాన్ పరిహరేత్ | కిం కారణం? దివా స్వపంత్యాః స్వాపశీలః, అంజనాదంధః, రోదనాద్వికృతదృష్టిః, స్నానానులేపనాద్దుఃఖశీలః , తైలాభ్యంగాత్ కుష్ఠీ, నఖాపకర్తనాత్ కునఖీ, ప్రధావనాచ్చంచలః, హసనాచ్ఛ్యావదంతౌష్ఠతాలుజిహ్వః, ప్రలాపీ చాతికథనాత్ , అతిశబ్దశ్రవణాద్బధిరః, అవలేఖనాత్ ఖలతిః, మారుతాయాససేవనాదున్మత్తో గర్భో భవతీత్యేవమేతాన్ పరిహరేత్ | దర్భసంస్తరశాయినీం కరతలశరావపర్ణాన్యతమభోజినీం హవిష్యం, త్ర్యహం చ భర్తుః సంరక్షేత్ | తతః శుద్ధస్నాతాం చతుర్థేఽహన్యహతవాసఃసమలంకృతాం కృతమంగలస్వస్తివాచనాం భర్తారం దర్శయేత్ | తత్ కస్య హేతోః? ||25|| పూర్వం పశ్యేదృతుస్నాతా యాదృశం నరమంగనా | తాదృశం జనయేత్ పుత్రం భర్తారం దర్శయేదతః ||26|| తతో విధానం పుత్రీయముపాధ్యాయః సమాచరేత్ | కర్మాంతే చ క్రమం హ్యేతమారభేత విచక్షణః ||27|| తతోఽపరాహ్ణే పుమాన్ మాసం బ్రహ్మచారీ సర్పిఃస్నిగ్ధః సర్పిఃక్షీరాభ్యాం శాల్యోదనం భుక్త్వా మాసం బ్రహ్మచారిణీం తైలస్నిగ్ధాం తైలమాషోత్తరాహారాం నారీముపేయాద్రాత్రౌ సామభిరభివిశ్వాస్య ; వికల్ప్యైవం చతుర్థ్యాం షష్ఠ్యామష్టమ్యాం దశమ్యాం ద్వాదశ్యాం చోపేయాదితి పుత్రకామః ||28|| ఏషూత్తరోత్తరం విద్యాదాయురారోగ్యమేవ చ | ప్రజాసౌభాగ్యమైశ్వర్యం బలం చ దివసేషు వై ||29|| అతః పరం పంచమ్యాం సప్తమ్యాం నవమ్యామేకాదశ్యాం చ స్త్రీకామః; త్రయోదశీప్రభృతయో నింద్యాః ||30||

View original

ऋतौ प्रथमदिवसात् प्रभृति ब्रह्मचारिणी दिवास्वप्नाञ्जनाश्रुपातस्नानानुलेपनाभ्यङ्गनखच्छेदनप्रधावनहसनकथनातिशब्दश्रवणावलेखनानिलायासान् परिहरेत् | किं कारणं? दिवा स्वपन्त्याः स्वापशीलः, अञ्जनादन्धः, रोदनाद्विकृतदृष्टिः, स्नानानुलेपनाद्दुःखशीलः , तैलाभ्यङ्गात् कुष्ठी, नखापकर्तनात् कुनखी, प्रधावनाच्चञ्चलः, हसनाच्छ्यावदन्तौष्ठतालुजिह्वः, प्रलापी चातिकथनात् , अतिशब्दश्रवणाद्बधिरः, अवलेखनात् खलतिः, मारुतायाससेवनादुन्मत्तो गर्भो भवतीत्येवमेतान् परिहरेत् | दर्भसंस्तरशायिनीं करतलशरावपर्णान्यतमभोजिनीं हविष्यं, त्र्यहं च भर्तुः संरक्षेत् | ततः शुद्धस्नातां चतुर्थेऽहन्यहतवासःसमलङ्कृतां कृतमङ्गलस्वस्तिवाचनां भर्तारं दर्शयेत् | तत् कस्य हेतोः? ||२५|| पूर्वं पश्येदृतुस्नाता यादृशं नरमङ्गना | तादृशं जनयेत् पुत्रं भर्तारं दर्शयेदतः ||२६|| ततो विधानं पुत्रीयमुपाध्यायः समाचरेत् | कर्मान्ते च क्रमं ह्येतमारभेत विचक्षणः ||२७|| ततोऽपराह्णे पुमान् मासं ब्रह्मचारी सर्पिःस्निग्धः सर्पिःक्षीराभ्यां शाल्योदनं भुक्त्वा मासं ब्रह्मचारिणीं तैलस्निग्धां तैलमाषोत्तराहारां नारीमुपेयाद्रात्रौ सामभिरभिविश्वास्य ; विकल्प्यैवं चतुर्थ्यां षष्ठ्यामष्टम्यां दशम्यां द्वादश्यां चोपेयादिति पुत्रकामः ||२८|| एषूत्तरोत्तरं विद्यादायुरारोग्यमेव च | प्रजासौभाग्यमैश्वर्यं बलं च दिवसेषु वै ||२९|| अतः परं पञ्चम्यां सप्तम्यां नवम्यामेकादश्यां च स्त्रीकामः; त्रयोदशीप्रभृतयो निन्द्याः ||३०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 13 (31) · Śloka 31

తత్ర ప్రథమే దివసే ఋతుమత్యాం మైథునగమనమనాయుష్యం పుంసాం భవతి, యశ్చ తత్రాధీయతే గర్భః స ప్రసవమానో విముచ్యతే ; ద్వితీయేఽప్యేవం సూతికాగృహే వా; తృతీయేఽప్యేవమసంపూర్ణాంగోఽల్పాయుర్వా భవతి; చతుర్థే తు సంపూర్ణాంగో దీర్ఘాయుశ్చ భవతి | న చ ప్రవర్తమానే రక్తే బీజం ప్రవిష్టం గుణకరం భవతి, యథా నద్యాం ప్రతిస్రోతః ప్లావిద్రవ్యం ప్రక్షిప్తం ప్రతినివర్తతే నోర్ధ్వం గచ్ఛతి తద్వదేతద్ద్రష్టవ్యం | తస్మాన్నియమవతీం త్రిరాత్రం పరిహరేత్ | అతః పరం మాసాదుపేయాత్ ||31||

View original

तत्र प्रथमे दिवसे ऋतुमत्यां मैथुनगमनमनायुष्यं पुंसां भवति, यश्च तत्राधीयते गर्भः स प्रसवमानो विमुच्यते ; द्वितीयेऽप्येवं सूतिकागृहे वा; तृतीयेऽप्येवमसम्पूर्णाङ्गोऽल्पायुर्वा भवति; चतुर्थे तु सम्पूर्णाङ्गो दीर्घायुश्च भवति | न च प्रवर्तमाने रक्ते बीजं प्रविष्टं गुणकरं भवति, यथा नद्यां प्रतिस्रोतः प्लाविद्रव्यं प्रक्षिप्तं प्रतिनिवर्तते नोर्ध्वं गच्छति तद्वदेतद्द्रष्टव्यम् | तस्मान्नियमवतीं त्रिरात्रं परिहरेत् | अतः परं मासादुपेयात् ||३१||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 14 (32) · Śloka 32

లబ్ధగర్భాయాశ్చైతేష్వహఃసు లక్ష్మణావటశుంగసహదేవావిశ్వదేవానామన్యతమాం క్షీరేణాభిషుత్య త్రీంశ్చతురో వా బిందూన్ దద్యాద్దక్షిణే నాసాపుటే పుత్రకామాయై , న చ తాన్నిష్ఠీవేత్ ||32||

View original

लब्धगर्भायाश्चैतेष्वहःसु लक्ष्मणावटशुङ्गसहदेवाविश्वदेवानामन्यतमां क्षीरेणाभिषुत्य त्रींश्चतुरो वा बिन्दून् दद्याद्दक्षिणे नासापुटे पुत्रकामायै , न च तान्निष्ठीवेत् ||३२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 15 (33) · Śloka 33

ధ్రువం చతుర్ణాం సాన్నిధ్యాద్గర్భః స్యాద్విధిపూర్వకం | ఋతుక్షేత్రాంబుబీజానాం సామగ్ర్యాదంకురో యథా ||33||

View original

ध्रुवं चतुर्णां सान्निध्याद्गर्भः स्याद्विधिपूर्वकम् | ऋतुक्षेत्राम्बुबीजानां सामग्र्यादङ्कुरो यथा ||३३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 16 (34) · Śloka 34

ఏవం జాతా రూపవంతః సత్త్వవంతశ్చిరాయుషః | భవంత్యృణస్య మోక్తారః సత్పుత్రాః పుత్రిణే హితాః ||34||

View original

एवं जाता रूपवन्तः सत्त्ववन्तश्चिरायुषः | भवन्त्यृणस्य मोक्तारः सत्पुत्राः पुत्रिणे हिताः ||३४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 17 (35) · Śloka 35

తత్ర తేజోధాతుర్వర్ణానాం ప్రభవః, స యదా గర్భోత్పత్తావబ్ధాతుప్రాయో భవతి తదా గర్భం గౌరం కరోతి, పృథివీధాతుప్రాయః కృష్ణం, పృథివ్యాకాశధాతుప్రాయః కృష్ణశ్యామం, తోయాకాశధాతుప్రాయో గౌరశ్యామం | ‘యాదృగ్వర్ణమాహారముపసేవతే గర్భిణీ తాదృగ్వర్ణప్రసవా భవతి’ ఇత్యేకే భాషంతే | తత్ర దృష్టిభాగమప్రతిపన్నం తేజో జాత్యంధం కరోతి, తదేవ రక్తానుగతం రక్తాక్షం, పిత్తానుగతం పింగాక్షం, శ్లేష్మానుగతం శుక్లాక్షం, వాతానుగతం వికృతాక్షమితి ||35||

View original

तत्र तेजोधातुर्वर्णानां प्रभवः, स यदा गर्भोत्पत्तावब्धातुप्रायो भवति तदा गर्भं गौरं करोति, पृथिवीधातुप्रायः कृष्णं, पृथिव्याकाशधातुप्रायः कृष्णश्यामं, तोयाकाशधातुप्रायो गौरश्यामम् | ‘यादृग्वर्णमाहारमुपसेवते गर्भिणी तादृग्वर्णप्रसवा भवति’ इत्येके भाषन्ते | तत्र दृष्टिभागमप्रतिपन्नं तेजो जात्यन्धं करोति, तदेव रक्तानुगतं रक्ताक्षं, पित्तानुगतं पिङ्गाक्षं, श्लेष्मानुगतं शुक्लाक्षं, वातानुगतं विकृताक्षमिति ||३५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 18 (36) · Śloka 36

భవంతి చాత్ర- ఘృతపిండో యథైవాగ్నిమాశ్రితః ప్రవిలీయతే | విసర్పత్యార్తవం నార్యాస్తథా పుంసాం సమాగమే ||36||

View original

भवन्ति चात्र- घृतपिण्डो यथैवाग्निमाश्रितः प्रविलीयते | विसर्पत्यार्तवं नार्यास्तथा पुंसां समागमे ||३६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 19 (37) · Śloka 37

బీజేఽంతర్వాయునా భిన్నే ద్వౌ జీవౌ కుక్షిమాగతౌ | యమావిత్యభిధీయేతే ధర్మేతరపురఃసరౌ ||37||

View original

बीजेऽन्तर्वायुना भिन्ने द्वौ जीवौ कुक्षिमागतौ | यमावित्यभिधीयेते धर्मेतरपुरःसरौ ||३७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 20 (38) · Śloka 38

పిత్రోరత్యల్పబీజత్వాదాసేక్యః పురుషో భవేత్ | స శుక్రం ప్రాశ్య లభతే ధ్వజోచ్ఛ్రాయమసంశయం ||38||

View original

पित्रोरत्यल्पबीजत्वादासेक्यः पुरुषो भवेत् | स शुक्रं प्राश्य लभते ध्वजोच्छ्रायमसंशयम् ||३८||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 21 (39) · Śloka 39

యః పూతియోనౌ జాయేత స సౌగంధికసంజ్ఞితః | స యోనిశేఫసోర్గంధమాఘ్రాయ లభతే బలం ||39||

View original

यः पूतियोनौ जायेत स सौगन्धिकसञ्ज्ञितः | स योनिशेफसोर्गन्धमाघ्राय लभते बलम् ||३९||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 22 (40) · Śloka 40

స్వే గుదేఽబ్రహ్మచర్యాద్యః స్త్రీషు పుంవత్ ప్రవర్తతే | కుంభీకః స తు విజ్ఞేయః... |40|

View original

स्वे गुदेऽब्रह्मचर्याद्यः स्त्रीषु पुंवत् प्रवर्तते | कुम्भीकः स तु विज्ञेयः... |४०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 23 (40-41) · Śloka 41

...ఈర్ష్యకం శృణు చాపరం ||40|| దృష్ట్వా వ్యవాయమన్యేషాం వ్యవాయే యః ప్రవర్తతే | ఈర్ష్యకః స తు విజ్ఞేయః,... |41|

View original

...ईर्ष्यकं शृणु चापरम् ||४०|| दृष्ट्वा व्यवायमन्येषां व्यवाये यः प्रवर्तते | ईर्ष्यकः स तु विज्ञेयः,... |४१|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 24 (41-42) · Śloka 42

...షంఢకం శృణు పంచమం ||41|| యో భార్యాయామృతౌ మోహాదంగనేవ ప్రవర్తతే | తతః స్త్రీచేష్టితాకారో జాయతే షంఢసంజ్ఞితః ||42||

View original

...षण्ढकं शृणु पञ्चमम् ||४१|| यो भार्यायामृतौ मोहादङ्गनेव प्रवर्तते | ततः स्त्रीचेष्टिताकारो जायते षण्ढसञ्ज्ञितः ||४२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 25 (43) · Śloka 43

ఋతౌ పురుషవద్వాఽపి ప్రవర్తేతాంగనా యది | తత్ర కన్యా యది భవేత్ సా భవేన్నరచేష్టితా ||43||

View original

ऋतौ पुरुषवद्वाऽपि प्रवर्तेताङ्गना यदि | तत्र कन्या यदि भवेत् सा भवेन्नरचेष्टिता ||४३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 26 (44) · Śloka 44

ఆసేక్యశ్చ సుగంధీ చ కుంభీకశ్చేర్ష్యకస్తథా | సరేతసస్త్వమీ జ్ఞేయా అశుక్రః షంఢసంజ్ఞితః ||44||

View original

आसेक्यश्च सुगन्धी च कुम्भीकश्चेर्ष्यकस्तथा | सरेतसस्त्वमी ज्ञेया अशुक्रः षण्ढसञ्ज्ञितः ||४४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 27 (45) · Śloka 45

అనయా విప్రకృత్యా తు తేషాం శుక్రవహాః సిరాః | హర్షాత్ స్ఫుటత్వమాయాంతి ధ్వజోచ్ఛ్రాయస్తతో భవేత్ ||45||

View original

अनया विप्रकृत्या तु तेषां शुक्रवहाः सिराः | हर्षात् स्फुटत्वमायान्ति ध्वजोच्छ्रायस्ततो भवेत् ||४५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 28 (46) · Śloka 46

ఆహారాచారచేష్టాభిర్యాదృశీభిః సమన్వితౌ | స్త్రీపుంసౌ సముపేయాతాం తయోః పుత్రోఽపి తాదృశః ||46||

View original

आहाराचारचेष्टाभिर्यादृशीभिः समन्वितौ | स्त्रीपुंसौ समुपेयातां तयोः पुत्रोऽपि तादृशः ||४६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 29 (47) · Śloka 47

యదా నార్యావుపేయాతాం వృషస్యంత్యౌ కథంచన | ముంచతః శుక్రమన్యోన్యమనస్థిస్తత్ర జాయతే ||47||

View original

यदा नार्यावुपेयातां वृषस्यन्त्यौ कथञ्चन | मुञ्चतः शुक्रमन्योन्यमनस्थिस्तत्र जायते ||४७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 30 (48-49) · Śloka 49

ఋతుస్నాతా తు యా నారీ స్వప్నే మైథునమావహేత్ | ఆర్తవం వాయురాదాయ కుక్షౌ గర్భం కరోతి హి ||48|| మాసి మాసి వివర్ధేత గర్భిణ్యా గర్భలక్షణం | కలలం జాయతే తస్యా వర్జితం పైతృకైర్గుణైః ||49||

View original

ऋतुस्नाता तु या नारी स्वप्ने मैथुनमावहेत् | आर्तवं वायुरादाय कुक्षौ गर्भं करोति हि ||४८|| मासि मासि विवर्धेत गर्भिण्या गर्भलक्षणम् | कललं जायते तस्या वर्जितं पैतृकैर्गुणैः ||४९||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 31 (50) · Śloka 50

సర్పవృశ్చికకూష్మాండవికృతాకృతయశ్చ యే | గర్భాస్త్వేతే స్త్రియాశ్చైవ జ్ఞేయాః పాపకృతో భృశం ||50||

View original

सर्पवृश्चिककूष्माण्डविकृताकृतयश्च ये | गर्भास्त्वेते स्त्रियाश्चैव ज्ञेयाः पापकृतो भृशम् ||५०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 32 (51) · Śloka 51

గర్భో వాతప్రకోపేణ దౌహృదే వాఽవమానితే | భవేత్ కుబ్జః కుణిః పంగుర్మూకో మిన్మిణ ఏవ వా ||51||

View original

गर्भो वातप्रकोपेण दौहृदे वाऽवमानिते | भवेत् कुब्जः कुणिः पङ्गुर्मूको मिन्मिण एव वा ||५१||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 33 (52) · Śloka 52

మాతాపిత్రోస్తు నాస్తిక్యాదశుభైశ్చ పురాకృతైః | వాతాదీనాం ప్రకోపేణ గర్భో వైకృతమాప్నుయాత్ ||52||

View original

मातापित्रोस्तु नास्तिक्यादशुभैश्च पुराकृतैः | वातादीनां प्रकोपेण गर्भो वैकृतमाप्नुयात् ||५२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 34 (53) · Śloka 53

మలాల్పత్వాదయోగాచ్చ వాయోః పక్వాశయస్య చ | వాతమూత్రపురీషాణి న గర్భస్థః కరోతి హి ||53||

View original

मलाल्पत्वादयोगाच्च वायोः पक्वाशयस्य च | वातमूत्रपुरीषाणि न गर्भस्थः करोति हि ||५३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 35 (54) · Śloka 54

జరాయుణా ముఖే చ్ఛన్నే కంఠే చ కఫవేష్టితే | వాయోర్మార్గనిరోధాచ్చ న గర్భస్థః ప్రరోదితి ||54||

View original

जरायुणा मुखे च्छन्ने कण्ठे च कफवेष्टिते | वायोर्मार्गनिरोधाच्च न गर्भस्थः प्ररोदिति ||५४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 36 (55) · Śloka 55

నిఃశ్వాసోచ్ఛ్వాససంక్షోభస్వప్నాన్ గర్భోఽధిగచ్ఛతి | మాతుర్నిశ్వసితోచ్ఛ్వాససంక్షోభస్వప్నసంభవాన్ ||55||

View original

निःश्वासोच्छ्वाससङ्क्षोभस्वप्नान् गर्भोऽधिगच्छति | मातुर्निश्वसितोच्छ्वाससङ्क्षोभस्वप्नसम्भवान् ||५५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 37 (56) · Śloka 56

సన్నివేశః శరీరాణాం దంతానాం పతనోద్భవౌ | తలేష్వసంభవో యశ్చ రోమ్ణామేతత్ స్వభావతః ||56||

View original

सन्निवेशः शरीराणां दन्तानां पतनोद्भवौ | तलेष्वसम्भवो यश्च रोम्णामेतत् स्वभावतः ||५६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 38 (57) · Śloka 57

భావితాః పూర్వదేహేషు సతతం శాస్త్రబుద్ధయః | భవంతి సత్త్వభూయిష్ఠాః పూర్వజాతిస్మరా నరాః ||57||

View original

भाविताः पूर्वदेहेषु सततं शास्त्रबुद्धयः | भवन्ति सत्त्वभूयिष्ठाः पूर्वजातिस्मरा नराः ||५७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 39 (58) · Śloka 58

కర్మణా చోదితో యేన తదాప్నోతి పునర్భవే | అభ్యస్తాః పూర్వదేహే యే తానేవ భజతే గుణాన్ ||58||

View original

कर्मणा चोदितो येन तदाप्नोति पुनर्भवे | अभ्यस्ताः पूर्वदेहे ये तानेव भजते गुणान् ||५८||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana puShpikA · Śloka 2

ఇతి సుశ్రుతసంహితాయాం శారీరస్థానే శుక్రశోణితశుద్ధిశారీరం నామ ద్వితీయోఽధ్యాయః ||2||

View original

इति सुश्रुतसंहितायां शारीरस्थाने शुक्रशोणितशुद्धिशारीरं नाम द्वितीयोऽध्यायः ||२||

🔊 Audio coming soon

2. śukraśōṇitaśuddhiśārīram — Sushruta Samhita | Ayana Ayurveda | Dr Vijaya Dwarampudi