Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
ਅਥਾਤੋ ਗ੍ਰਹੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਮਧ੍ਯਾਯਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ ||੧|| ਯਥੋਵਾਚ ਭਗਵਾਨ੍ ਧਨ੍ਵਨ੍ਤਰਿਃ ||੨||
View original
अथातो ग्रहोत्पत्तिमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
37. grahōtpattyadhyāyaḥ
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
ਨਵ ਸ੍ਕਨ੍ਦਾਦਯਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਬਾਲਾਨਾਂ ਯ ਇਮੇ ਗ੍ਰਹਾਃ | ਸ਼੍ਰੀਮਨ੍ਤੋ ਦਿਵ੍ਯਵਪੁਸੋ ਨਾਰੀਪੁਰੁਸਵਿਗ੍ਰਹਾਃ ||੩||
View original
नव स्कन्दादयः प्रोक्ता बालानां य इमे ग्रहाः | श्रीमन्तो दिव्यवपुषो नारीपुरुषविग्रहाः ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
ਏਤੇ ਗੁਹਸ੍ਯ ਰਕ੍ਸਾਰ੍ਥਂ ਕਤ੍ਤਿਕੋਮਾਗ੍ਨਿਸ਼ੂਲਿਭਿਃ | ਸਸ੍ਟਾਃ ਸ਼ਰਵਣਸ੍ਥਸ੍ਯ ਰਕ੍ਸਿਤਸ੍ਯਾਤ੍ਮਤੇਜਸਾ ||੪||
View original
एते गुहस्य रक्षार्थं कृत्तिकोमाग्निशूलिभिः | सृष्टाः शरवणस्थस्य रक्षितस्यात्मतेजसा ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
ਸ੍ਤ੍ਰੀਵਿਗ੍ਰਹਾ ਗ੍ਰਹਾ ਯੇ ਤੁ ਨਾਨਾਰੂਪਾ ਮਯੇਰਿਤਾਃ | ਗਙ੍ਗੋਮਾਕਤ੍ਤਿਕਾਨਾਂ ਤੇ ਭਾਗਾ ਰਾਜਸਤਾਮਸਾਃ ||੫||
View original
स्त्रीविग्रहा ग्रहा ये तु नानारूपा मयेरिताः | गङ्गोमाकृत्तिकानां ते भागा राजसतामसाः ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (6) · Śloka 6
ਨੈਗਮੇਸਸ੍ਤੁ ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯਾ ਸਸ੍ਟੋ ਮੇਸਾਨਨੋ ਗ੍ਰਹਾਃ | ਕੁਮਾਰਧਾਰੀ ਦੇਵਸ੍ਯ ਗੁਹਸ੍ਯਾਤ੍ਮਸਮਃ ਸਖਾ ||੬||
View original
नैगमेषस्तु पार्वत्या सृष्टो मेषाननो ग्रहाः | कुमारधारी देवस्य गुहस्यात्मसमः सखा ||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (7) · Śloka 7
ਸ੍ਕਨ੍ਦਾਪਸ੍ਮਾਰਸਞ੍ਜ੍ਞੋ ਯਃ ਸੋਗ੍ਨਿਨਾਗ੍ਨਿਸਮਦ੍ਯੁਤਿਃ | ਸ ਚ ਸ੍ਕਨ੍ਦਸਖਾ ਨਾਮ ਵਿਸ਼ਾਖ ਇਤਿ ਚੋਚ੍ਯਤੇ ||੭||
View original
स्कन्दापस्मारसञ्ज्ञो यः सोऽग्निनाऽग्निसमद्युतिः | स च स्कन्दसखा नाम विशाख इति चोच्यते ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (8) · Śloka 8
ਸ੍ਕਨ੍ਦਃ ਸਸ੍ਟੋ ਭਗਵਤਾ ਦੇਵੇਨ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਰਿਣਾ | ਬਿਭਰ੍ਤਿ ਚਾਰਪਰਾਂ ਸਞ੍ਜ੍ਞਾਂ ਕੁਮਾਰ ਇਤਿ ਸ ਗ੍ਰਹਃ ||੮||
View original
स्कन्दः सृष्टो भगवता देवेन त्रिपुरारिणा | बिभर्ति चारपरां सञ्ज्ञां कुमार इति स ग्रहः ||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (9) · Śloka 9
ਬਾਲਲੀਲਾਧਰੋ ਯੋਯਂ ਦੇਵੋ ਰੁਦ੍ਰਾਗ੍ਨਿਸਮ੍ਭਵਃ | ਮਿਥ੍ਯਾਚਾਰੇਸੁ ਭਗਵਾਨ੍ ਸ੍ਵਯਂ ਨੈਸ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ||੯||
View original
बाललीलाधरो योऽयं देवो रुद्राग्निसम्भवः | मिथ्याचारेषु भगवान् स्वयं नैष प्रवर्तते ||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (10) · Śloka 10
ਕੁਮਾਰਃ ਸ੍ਕਨ੍ਦਸਾਮਾਨ੍ਯਾਦਤ੍ਰ ਕੇਚਿਦਪਣ੍ਡਿਤਾਃ | ਗਹ੍ਣਾਤੀਤ੍ਯਲ੍ਪਵਿਜ੍ਞਾਨਾ ਬ੍ਰੁਵਤੇ ਦੇਹਚਿਨ੍ਤਕਾਃ ||੧੦||
View original
कुमारः स्कन्दसामान्यादत्र केचिदपण्डिताः | गृह्णातीत्यल्पविज्ञाना ब्रुवते देहचिन्तकाः ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (11-20) · Śloka 21
ਤਤੋ ਭਗਵਤਿ ਸ੍ਕਨ੍ਦੇ ਸੁਰਸੇਨਾਪਤੌ ਕਤੇ | ਉਪਤਸ੍ਥੁਰ੍ਗ੍ਰਹਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਦੀਪ੍ਤਸ਼ਕ੍ਤਿਧਰਂ ਗੁਹਮ੍ ||੧੧|| ਊਚੁਃ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਯਸ਼੍ਚੈਨਂ ਵਤ੍ਤਿਂ ਨਃ ਸਂਵਿਧਤ੍ਸ੍ਵ ਵੈ | ਤੇਸਾਮਰ੍ਥੇ ਤਤਃ ਸ੍ਕਨ੍ਦਃ ਸ਼ਿਵਂ ਦੇਵਮਚੋਦਯਤ੍ ||੧੨|| ਤਤੋ ਗ੍ਰਹਾਂਸ੍ਤਾਨੁਵਾਚ ਭਗਵਾਨ੍ ਭਗਨੇਤ੍ਰਹਤ੍ | ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਂ ਮਾਨੁਸਂ ਚ ਦੈਵਂ ਚ ਤ੍ਰਿਤਯਂ ਜਗਤ੍ ||੧੩|| ਪਰਸ੍ਪਰੋਪਕਾਰੇਣ ਵਰ੍ਤਤੇ ਧਾਰ੍ਯਤੇਪਿ ਚ | ਦੇਵਾ ਮਨੁਸ੍ਯਾਨ੍ ਪ੍ਰੀਣਨ੍ਤਿ ਤੈਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨੀਂਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ||੧੪|| ਵਰ੍ਤਮਾਨੈਰ੍ਯਥਾਕਾਲਂ ਸ਼ੀਤਵਰ੍ਸੋਸ੍ਣਮਾਰੁਤੈਃ | ਇਜ੍ਯਾਞ੍ਜਲਿਨਮਸ੍ਕਾਰਜਪਹੋਮਵ੍ਰਤਾਦਿਭਿਃ ||੧੫|| ਨਰਾਃ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰੀਣਨ੍ਤਿ ਤ੍ਰਿਦਿਵੇਸ਼੍ਵਰਾਨ੍ | ਭਾਗਧੇਯਂ ਵਿਭਕ੍ਤਂ ਚ ਸ਼ੇਸਂ ਕਿਞ੍ਚਿਨ੍ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ||੧੬|| ਤਦ੍ਯੁਸ੍ਮਾਕਂ ਸ਼ੁਭਾ ਵਤ੍ਤਿਰ੍ਬਾਲੇਸ੍ਵੇਵ ਭਵਿਸ੍ਯਤਿ | ਕੁਲੇਸੁ ਯੇਸੁ ਨੇਜ੍ਯਨ੍ਤੇ ਦੇਵਾਃ ਪਿਤਰ ਏਵ ਚ ||੧੭|| ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਸਾਧਵਸ਼੍ਚੈਵ ਗੁਰਵੋਤਿਥਯਸ੍ਤਥਾ | ਨਿਵਤ੍ਤਾਚਾਰਸ਼ੌਚੇਸੁ ਪਰਪਾਕੋਪਜੀਵਿਸੁ ||੧੮|| ਉਤ੍ਸਨ੍ਨਬਲਿਭਿਕ੍ਸੇਸੁ ਭਿਨ੍ਨਕਾਂਸ੍ਯੋਪਭੋਜਿਸੁ | ਗਹੇਸੁ ਤੇਸੁ ਯੇ ਬਾਲਾਸ੍ਤਾਨ੍ ਗਹ੍ਣੀਧ੍ਵਮਸ਼ਙ੍ਕਿਤਾਃ ||੧੯|| ਤਤ੍ਰ ਵੋ ਵਿਪੁਲਾ ਵਤ੍ਤਿਃ ਪੂਜਾ ਚੈਵ ਭਵਿਸ੍ਯਤਿ | ਏਵਂ ਗ੍ਰਹਾਃ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਬਾਲਾਨ੍ ਗਹ੍ਣਨ੍ਤਿ ਚਾਪ੍ਯਤਃ ||੨੦|| ਗ੍ਰਹੋਪਸਸ੍ਟਾ ਬਾਲਾਸ੍ਤੁ ਦੁਸ਼੍ਚਿਕਿਤ੍ਸ੍ਯਤਮਾ ਮਤਾਃ |੨੧|
View original
ततो भगवति स्कन्दे सुरसेनापतौ कृते | उपतस्थुर्ग्रहाः सर्वे दीप्तशक्तिधरं गुहम् ||११|| ऊचुः प्राञ्जलयश्चैनं वृत्तिं नः संविधत्स्व वै | तेषामर्थे ततः स्कन्दः शिवं देवमचोदयत् ||१२|| ततो ग्रहांस्तानुवाच भगवान् भगनेत्रहृत् | तिर्यग्योनिं मानुषं च दैवं च त्रितयं जगत् ||१३|| परस्परोपकारेण वर्तते धार्यतेऽपि च | देवा मनुष्यान् प्रीणन्ति तैर्यग्योनींस्तथैव च ||१४|| वर्तमानैर्यथाकालं शीतवर्षोष्णमारुतैः | इज्याञ्जलिनमस्कारजपहोमव्रतादिभिः ||१५|| नराः सम्यक् प्रयुक्तैश्च प्रीणन्ति त्रिदिवेश्वरान् | भागधेयं विभक्तं च शेषं किञ्चिन्न विद्यते ||१६|| तद्युष्माकं शुभा वृत्तिर्बालेष्वेव भविष्यति | कुलेषु येषु नेज्यन्ते देवाः पितर एव च ||१७|| ब्राह्मणाः साधवश्चैव गुरवोऽतिथयस्तथा | निवृत्ताचारशौचेषु परपाकोपजीविषु ||१८|| उत्सन्नबलिभिक्षेषु भिन्नकांस्योपभोजिषु | गृहेषु तेषु ये बालास्तान् गृह्णीध्वमशङ्किताः ||१९|| तत्र वो विपुला वृत्तिः पूजा चैव भविष्यति | एवं ग्रहाः समुत्पन्ना बालान् गृह्णन्ति चाप्यतः ||२०|| ग्रहोपसृष्टा बालास्तु दुश्चिकित्स्यतमा मताः |२१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (21-22) · Śloka 22
ਵੈਕਲ੍ਯਂ ਮਰਣਂ ਚਾਪਿ ਧ੍ਰੁਵਂ ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹੇ ਮਤਮ੍ ||੨੧|| ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹੋਤ੍ਯੁਗ੍ਰਤਮਃ ਸਰ੍ਵੇਸ੍ਵੇਵ ਯਤਃ ਸ੍ਮਤਃ | ਅਨ੍ਯੋ ਵਾ ਸਰ੍ਵਰੂਪਸ੍ਤੁ ਨ ਸਾਧ੍ਯੋ ਗ੍ਰਹ ਉਚ੍ਯਤੇ ||੨੨||
View original
वैकल्यं मरणं चापि ध्रुवं स्कन्दग्रहे मतम् ||२१|| स्कन्दग्रहोऽत्युग्रतमः सर्वेष्वेव यतः स्मृतः | अन्यो वा सर्वरूपस्तु न साध्यो ग्रह उच्यते ||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 37
ਇਤਿ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤਸਂਹਿਤਾਯਾਮੁਤ੍ਤਰਤਨ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ਤਰ੍ਗਤੇ ਕੁਮਾਰਤਨ੍ਤ੍ਰੇ ਗ੍ਰਹੋਤ੍ਪਤ੍ਤ੍ਯਧ੍ਯਾਯੋ ਨਾਮ(ਏਕਾਦਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ, ਆਦਿਤਃ) ਸਪ੍ਤਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ਤਮੋਧ੍ਯਾਯਃ ||੩੭||
View original
इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते कुमारतन्त्रे ग्रहोत्पत्त्यध्यायो नाम(एकादशोऽध्यायः, आदितः) सप्तत्रिंशत्तमोऽध्यायः ||३७||
🔊 Audio coming soon