Skip to content
AYANAAYURVEDAby Dr Vijaya Dwarampudi
Open navigation
Explore AyurvedaBook appointment

40. vājīkaraṇavidhiradhyāyaḥ

Adhikarana vAjIkaraNavidhiradhyAyaH (2) · Śloka 2

ಅಥಾತೋ ವಾಜೀಕರಣವಿಧಿಮಧ್ಯಾಯಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ| (ಗದ್ಯಸೂತ್ರೇ)||೨||

View original

अथातो वाजीकरणविधिमध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः| (गद्यसूत्रे)||२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaraNaM ka icCet? (1) · Śloka 1

ವಾಜೀಕರಣಮನ್ವಿಚ್ಛೇತ್ಸತತಂ ವಿಷಯೀ ಪುಮಾನ್| |೧|

View original

वाजीकरणमन्विच्छेत्सततं विषयी पुमान्| |१|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaraNasya Palam (1-2) · Śloka 2

| ತುಷ್ಟಿಃ ಪುಷ್ಟಿರಪತ್ಯಂ ಚ ಗುಣವತ್ತತ್ರ ಸಂಶ್ರಿತಮ್||೧|| ಅಪತ್ಯಸನ್ತಾನಕರಂ ಯತ್ಸದ್ಯಃ ಸಂಪ್ರಹರ್ಷಣಮ್| |೨|

View original

| तुष्टिः पुष्टिरपत्यं च गुणवत्तत्र संश्रितम्||१|| अपत्यसन्तानकरं यत्सद्यः संप्रहर्षणम्| |२|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaraNasya utpattiH (2-3) · Śloka 3

| ವಾಜೀವಾತಿಬಲೋ ಯೇನ ಯಾತ್ಯಪ್ರತಿಹತೋಽಙ್ಗನಾಃ||೨|| ಭವತ್ಯತಿಪ್ರಿಯಃ ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಯೇನ ಯೇನೋಪಚೀಯತೇ| ತದ್ವಾಜೀಕರಣಂ ತದ್ಧಿ ದೇಹಸ್ಯೋರ್ಜಸ್ಕರಂ ಪರಮ್||೩||

View original

| वाजीवातिबलो येन यात्यप्रतिहतोऽङ्गनाः||२|| भवत्यतिप्रियः स्त्रीणां येन येनोपचीयते| तद्वाजीकरणं तद्धि देहस्योर्जस्करं परम्||३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana brahrAcaryasya prashaMsA (4) · Śloka 4

ಧರ್ಮ್ಯಂ ಯಶಸ್ಯಮಾಯುಷ್ಯಂ ಲೋಕದ್ವಯರಸಾಯನಮ್| ಅನುಮೋದಾಮಹೇ ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯಮೇಕಾನ್ತನಿರ್ಮಲಮ್||೪||

View original

धर्म्यं यशस्यमायुष्यं लोकद्वयरसायनम्| अनुमोदामहे ब्रह्मचर्यमेकान्तनिर्मलम्||४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaraNaM kimartham? (5) · Śloka 5

ಅಲ್ಪಸರ್ವಸ್ಯ ತು ಕ್ಲೇಶೈರ್ಬಾಧ್ಯಮಾನಸ್ಯ ರಾಗಿಣಃ| ಶರೀರಕ್ಷಯರಕ್ಷಾರ್ಥಂ ವಾಜೀಕರಣಮುಚ್ಯತೇ||೫||

View original

अल्पसर्वस्य तु क्लेशैर्बाध्यमानस्य रागिणः| शरीरक्षयरक्षार्थं वाजीकरणमुच्यते||५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaraNase vino~ahararvyavAyo na vivAryate (6) · Śloka 6

ಕಲ್ಯಸ್ಯೋದಗ್ರವಯಸೋ ವಾಜೀಕರಣಸೇವಿನಃ| ಸರ್ವೇಷ್ವೃತುಷ್ವಹರಹರ್ವ್ಯವಾಯೋ ನ ನಿವಾರ್ಯತೇ||೬||

View original

कल्यस्योदग्रवयसो वाजीकरणसेविनः| सर्वेष्वृतुष्वहरहर्व्यवायो न निवार्यते||६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaraNasevanAt pUrvaM kartavyo vidhiHtataH shukrApatyabalapradA vAjIkarA yogA yojyAH (7-8) · Śloka 8

ಅಥ ಸ್ನಿಗ್ಧವಿಶುದ್ಧಾನಾಂ ನಿರೂಹಾನ್ ಸಾನುವಾಸನಾನ್| ಘೃತತೈಲರಸಕ್ಷೀರಶರ್ಕರಾಕ್ಷೌದ್ರಸಂಯುತಾನ್||೭|| ಯೋಗವಿದ್ಯೋಜಯೇತ್ಪೂರ್ವಂ ಕ್ಷೀರಮಾಂಸರಸಾಶಿನಾಮ್| ತತೋ ವಾಜೀಕರಾನ್ ಯೋಗಾನ್ ಶುಕ್ರಾಪತ್ಯಬಲಪ್ರದಾನ್||೮||

View original

अथ स्निग्धविशुद्धानां निरूहान् सानुवासनान्| घृततैलरसक्षीरशर्कराक्षौद्रसंयुतान्||७|| योगविद्योजयेत्पूर्वं क्षीरमांसरसाशिनाम्| ततो वाजीकरान् योगान् शुक्रापत्यबलप्रदान्||८||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana nirapatyasya narasya nindA (9) · Śloka 9

ಅಚ್ಛಾಯಃ ಪೂತಿಕುಸುಮಃ ಫಲೇನ ರಹಿತೋ ದ್ರುಮಃ| ಯಥೈಕಶ್ಚೈಕಶಾಖಶ್ಚ ನಿರಪತ್ಯಸ್ತಥಾ ನರಃ||೯||

View original

अच्छायः पूतिकुसुमः फलेन रहितो द्रुमः| यथैकश्चैकशाखश्च निरपत्यस्तथा नरः||९||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana apatyaprashaMsA (10-11) · Śloka 11

ಸ್ಖಲದ್ಗಮನಮವ್ಯಕ್ತವಚನಂ ಧೂಲಿಧೂಸರಮ್| ಅಪಿ ಲಾಲಾವಿಲಮುಖಂ ಹೃದಯಾಹ್ಲಾದಕಾರಕಮ್||೧೦|| ಅಪತ್ಯಂ ತುಲ್ಯತಾಂ ಕೇನ ದರ್ಶನಸ್ಪರ್ಶನಾದಿಷು ಕಿಂ ಪುನರ್ಯದ್ಯಶೋಧರ್ಮಮಾನಶ್ರೀಕುಲವರ್ಧನಮ್||೧೧||

View original

स्खलद्गमनमव्यक्तवचनं धूलिधूसरम्| अपि लालाविलमुखं हृदयाह्लादकारकम्||१०|| अपत्यं तुल्यतां केन दर्शनस्पर्शनादिषु किं पुनर्यद्यशोधर्ममानश्रीकुलवर्धनम्||११||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana shuddhasharIre sharamUladisiddhaghRutayogaH (12) · Śloka 12

ಶುದ್ಧಕಾಯೇ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ವೃಷ್ಯಯೋಗಾನ್ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್| |೧೨|

View original

शुद्धकाये यथाशक्ति वृष्ययोगान् प्रयोजयेत्| |१२|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro sharamUlAdisiddhaghRutayogaH (12-21) · Śloka 21

ತಾನೇವಾಹ ಶರೇಕ್ಷುಕುಶಕಾಶಾನಾಂ ವಿದಾರ್ಯಾ ವೀರಣಸ್ಯ ಚ||೧೨|| ಮೂಲಾನಿ ಕಣ್ಟಕಾರ್ಯಾಶ್ಚ ಜೀವಕರ್ಷಭಕೌ ಬಲಾಮ್| ಮೇದೇ ದ್ವೇ ದ್ವೇ ಚ ಕಾಕೋಲ್ಯೌ ಶೂರ್ಪಪರ್ಣ್ಯೌ ಶತಾವರೀಮ್||೧೩|| ಅಶ್ವಗನ್ಧಾಮತಿಬಲಾಮಾತ್ಮಗುಪ್ತಾಂ ಪುನರ್ನವಾಮ್| ವೀರಾಂ ಪಯಸ್ಯಾಂ ಜೀವನ್ತೀಮೃದ್ಧಿಂ ರಾಸ್ನಾಂ ತ್ರಿಕಣ್ಟಕಮ್||೧೪|| ಮಧುಕಂ ಶಾಲಿಪರ್ಣೀ ಚ ಭಾಗಾಂಸ್ತ್ರಿಪಲಿಕಾನ್ ಪೃಥಕ್| ಮಾಷಾಣಾಮಾಢಕಂ ಚೈತದ್ ದ್ವಿದ್ರೋಣೇ ಸಾಧಯೇದಪಾಮ್||೧೫|| ರಸೇನಾಢಕಶೇಷೇಣ ಪಚೇತ್ತೇನ ಘೃತಾಢಕಮ್| ದತ್ತ್ವಾ ವಿದಾರೀಧಾತ್ರೀಕ್ಷುರಸಾನಾಮಾಢಕಾಢಕಮ್||೧೬|| ಘೃತಾಚ್ಚತುರ್ಗುಣಂ ಕ್ಷೀರಂ ಪೇಷ್ಯಾಣೀಮಾನಿ ಚಾವಪೇತ್| ವೀರಾಂ ಸ್ವಗುಪ್ತಾಂ ಕಾಕೋಲ್ಯೌ ಯಷ್ಟಿಂ ಫಲ್ಗೂನಿ ಪಿಪ್ಪಲೀಮ್||೧೭|| ದ್ರಾಕ್ಷಾಂ ವಿದಾರೀಂ ಖರ್ಜೂರಂ ಮಧುಕಾನಿ ಶತಾವರೀಮ್| ತತ್ಸಿದ್ಧಪೂತಂ ಚೂರ್ಣಸ್ಯ ಪೃಥಕ್ ಪ್ರಸ್ಥೇನ ಯೋಜಯೇತ್||೧೮|| ಶರ್ಕರಾಯಾಸ್ತುಗಾಯಾಶ್ಚ ಪಿಪ್ಪಲ್ಯಾಃ ಕುಡವೇನ ಚ| ಮರಿಚಸ್ಯ ಪ್ರಕುಞ್ಚೇನ ಪೃಥಗರ್ಧಪಲೋನ್ಮಿತೈಃ||೧೯|| ತ್ವಗೇಲಾಕೇಸರೈಃ ಶ್ಲಕ್ಷ್ಣೈಃ ಕ್ಷೌದ್ರದ್ವಿಕುಡವೇನ ಚ| ಪಲಮಾತ್ರಂ ತತಃ ಖಾದೇತ್ ಪ್ರತ್ಯಹಂ ರಸದುಗ್ಧಭುಕ್||೨೦|| ತೇನಾರೋಹತಿ ವಾಜೀವ ಕುಲಿಙ್ಗ ಇವ ಹೃಷ್ಯತಿ| |೨೧|

View original

तानेवाह शरेक्षुकुशकाशानां विदार्या वीरणस्य च||१२|| मूलानि कण्टकार्याश्च जीवकर्षभकौ बलाम्| मेदे द्वे द्वे च काकोल्यौ शूर्पपर्ण्यौ शतावरीम्||१३|| अश्वगन्धामतिबलामात्मगुप्तां पुनर्नवाम्| वीरां पयस्यां जीवन्तीमृद्धिं रास्नां त्रिकण्टकम्||१४|| मधुकं शालिपर्णी च भागांस्त्रिपलिकान् पृथक्| माषाणामाढकं चैतद् द्विद्रोणे साधयेदपाम्||१५|| रसेनाढकशेषेण पचेत्तेन घृताढकम्| दत्त्वा विदारीधात्रीक्षुरसानामाढकाढकम्||१६|| घृताच्चतुर्गुणं क्षीरं पेष्याणीमानि चावपेत्| वीरां स्वगुप्तां काकोल्यौ यष्टिं फल्गूनि पिप्पलीम्||१७|| द्राक्षां विदारीं खर्जूरं मधुकानि शतावरीम्| तत्सिद्धपूतं चूर्णस्य पृथक् प्रस्थेन योजयेत्||१८|| शर्करायास्तुगायाश्च पिप्पल्याः कुडवेन च| मरिचस्य प्रकुञ्चेन पृथगर्धपलोन्मितैः||१९|| त्वगेलाकेसरैः श्लक्ष्णैः क्षौद्रद्विकुडवेन च| पलमात्रं ततः खादेत् प्रत्यहं रसदुग्धभुक्||२०|| तेनारोहति वाजीव कुलिङ्ग इव हृष्यति| |२१|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro vidArIcUrNAdiyogaH kAntAshatagAmI (21-23) · Śloka 23

| ವಿದಾರೀಪಿಪ್ಪಲೀಶಾಲಿಪಿಯಾಲೇಕ್ಷುರಕಾದ್ರಜಃ||೨೧|| ಪೃಥಕ್ ಸ್ವಗುಪ್ತಾಮೂಲಚ್ಚ ಕುಡವಾಂಶಂ ತಥಾ ಮಧು| ತುಲಾರ್ಧಂ ಶರ್ಕರಾಚೂರ್ಣಾತ್ ಪ್ರಸ್ಥಾರ್ಧಂ ನವಸರ್ಪಿಷಃ||೨೨|| ಸೋಽಕ್ಷಮಾತ್ರಮತಃ ಖಾದೇತ್ ಯಸ್ಯ ರಾಮಾಶತಂ ಗೃಹೇ| |೨೩|

View original

| विदारीपिप्पलीशालिपियालेक्षुरकाद्रजः||२१|| पृथक् स्वगुप्तामूलच्च कुडवांशं तथा मधु| तुलार्धं शर्कराचूर्णात् प्रस्थार्धं नवसर्पिषः||२२|| सोऽक्षमात्रमतः खादेत् यस्य रामाशतं गृहे| |२३|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro godhUmAdiyogaH (23-24) · Śloka 24

| ಸಾತ್ಮಗುಪ್ತಾಫಲಾನ್ ಕ್ಷೀರೇ ಗೋಧೂಮಾನ್ ಸಾಧಿತಾನ್ ಹಿಮಾನ್||೨೩|| ಮಾಷಾನ್ ವಾ ಸಘೃತಕ್ಷೌದ್ರಾನ್ ಖಾದನ್ ಗೃಷ್ಟಿಪಯೋಽನುಪಃ| ಜಾಗರ್ತಿ ರಾತ್ರಿಂ ಸಕಲಾಮಖಿನ್ನಃ ಖೇದಯನ್ ಸ್ತ್ರಿಯಃ||೨೪||

View original

| सात्मगुप्ताफलान् क्षीरे गोधूमान् साधितान् हिमान्||२३|| माषान् वा सघृतक्षौद्रान् खादन् गृष्टिपयोऽनुपः| जागर्ति रात्रिं सकलामखिन्नः खेदयन् स्त्रियः||२४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro tilayogaH strIshatagAmI (25) · Śloka 25

ಬಸ್ತಾಣ್ಡಸಿದ್ಧೇ ಪಯಸಿ ಭಾವಿತಾನಸಕೃತ್ತಿಲಾನ್| ಯಃ ಖಾದೇತ್ಸಸಿತಾನ್ ಗಚ್ಛೇತ್ಸ ಸ್ತ್ರೀಶತಮಪೂರ್ವವತ್||೨೫||

View original

बस्ताण्डसिद्धे पयसि भावितानसकृत्तिलान्| यः खादेत्ससितान् गच्छेत्स स्त्रीशतमपूर्ववत्||२५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro vidArIcUrNayogaH strIshatadAmI (26) · Śloka 26

ಚೂರ್ಣಂ ವಿದಾರ್ಯಾ ಬಹುಶಃ ಸ್ವರಸೇನೈವ ಭಾವಿತಮ್| ಕ್ಷೌದ್ರಸರ್ಪಿರ್ಯುತಂ ಲೀಢ್ವಾ ಪ್ರಮದಾಶತಮೃಚ್ಛತಿ||೨೬||

View original

चूर्णं विदार्या बहुशः स्वरसेनैव भावितम्| क्षौद्रसर्पिर्युतं लीढ्वा प्रमदाशतमृच्छति||२६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro kRuShNAdhAtrIPalarajoyogaH (27-28) · Śloka 28

ಕೃಷ್ಣಾಧಾತ್ರೀಫಲರಜಃ ಸ್ವರಸೇನ ಸುಭಾವಿತಮ್| ಶರ್ಕರಾಮಧುಸರ್ಪಿರ್ಭಿರ್ಲೀಢ್ವಾ ಯೋಽನು ಪಯಃ ಪಿಬೇತ್||೨೭|| ಸ ನರೋಽಶೀತಿವರ್ಷೋಽಪಿ ಯುವೇವ ಪರಿಹೃಷ್ಯತಿ| |೨೮|

View original

कृष्णाधात्रीफलरजः स्वरसेन सुभावितम्| शर्करामधुसर्पिर्भिर्लीढ्वा योऽनु पयः पिबेत्||२७|| स नरोऽशीतिवर्षोऽपि युवेव परिहृष्यति| |२८|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro madhukacUrNayogo nityaveakArI (28-29) · Śloka 29

| ಕರ್ಷಂ ಮಧುಕಚೂರ್ಣಸ್ಯ ಘೃತಕ್ಷೌದ್ರಸಮನ್ವಿತಮ್||೨೮|| ಪಯೋಽನುಪಾನಂ ಯೋ ಲಿಹ್ಯಾನ್ನಿತ್ಯವೇಗಃ ಸ ನಾ ಭವೇತ್| |೨೯|

View original

| कर्षं मधुकचूर्णस्य घृतक्षौद्रसमन्वितम्||२८|| पयोऽनुपानं यो लिह्यान्नित्यवेगः स ना भवेत्| |२९|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro kulIrashRu~ggIkalkayogaH (29-30) · Śloka 30

| ಕುಲೀರಶೃಙ್ಗ್ಯಾ ಯಃ ಕಲ್ಕಮಾಲೋಡ್ಯ ಪಯಸಾ ಪಿಬೇತ್||೨೯|| ಸಿತಾಘೃತಪಯೋನ್ನಾಶೀ ಸ ನಾರೀಷು ವೃಷಾಯತೇ| |೩೦|

View original

| कुलीरशृङ्ग्या यः कल्कमालोड्य पयसा पिबेत्||२९|| सिताघृतपयोन्नाशी स नारीषु वृषायते| |३०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro payasyAyogaH (30-31) · Śloka 31

| ಯಃ ಪಯಸ್ಯಾಂ ಪಯಃಸಿದ್ಧಾಂ ಖಾದೇನ್ಮಧುಘೃತಾನ್ವಿತಾಮ್||೩೦|| ಪಿಬೇದ್ಬಾಷ್ಕಯಣಂ ಚಾನು ಕ್ಷೀರಂ ನ ಕ್ಷಯಮೇತಿ ಸಃ| |೩೧|

View original

| यः पयस्यां पयःसिद्धां ख़ादेन्मधुग़ृतान्विताम्||३०|| पिबेद्बाष्कयणं चानु क्षीरं न क्षयमेति सः| |३१|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro svayaMgutpAdicUrNayogaH (31-32) · Śloka 32

| ಸ್ವಯಂಗುಪ್ತೇಕ್ಷುರಕಯೋರ್ಬೀಜಚೂರ್ಣಂ ಸಶರ್ಕರಮ್||೩೧|| ಧಾರೋಷ್ಣೇನ ನರಃ ಪೀತ್ವಾ ಪಯಸಾ ರಾಸಭಾಯತೇ| |೩೨|

View original

| स्वयंगुप्तेक्षुरकयोर्बीजचूर्णं सशर्करम्||३१|| धारोष्णेन नरः पीत्वा पयसा रासभायते| |३२|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro uccaTAcUrNayogaH,vAjIkaro SatAvarIcUrNayogaH (32) · Śloka 32

| ಉಚ್ಚಟಾಚೂರ್ಣಮಪ್ಯೇವಂ ಶತಾವರ್ಯಾಶ್ಚ ಯೋಜಯೇತ್||೩೨||

View original

| उच्चटाचूर्णमप्येवं शतावर्याश्च योजयेत्||३२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro dadhisArAdiyogaH (33) · Śloka 33

ಚನ್ದ್ರಶುಭ್ರಮ್ ದಧಿಸರಂ ಸಸಿತಾಷಷ್ಟಿಕೌದನಮ್| ಪಟೇ ಸುಮಾರ್ಜಿತಂ ಭುಕ್ತ್ವಾ ವೃದ್ಧೋಽಪಿ ತರುಣಾಯತೇ||೩೩||

View original

चन्द्रशुभ्रम् दधिसरं ससिताषष्टिकौदनम्| पटे सुमार्जितं भुक्त्वा वृद्धोऽपि तरुणायते||३३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkaro shvadaMShTrAdiyogaH strIshatagAmI (34) · Śloka 34

ಶ್ವದಂಷ್ಟ್ರೇಕ್ಷುರಮಾಷಾತ್ಮಗುಪ್ತಾಬೀಜಶತಾವರೀಃ| ಪಿಬನ್ ಕ್ಷೀರೇಣ ಜೀರ್ಣೋಽಪಿ ಗಚ್ಛತಿ ಪ್ರಮದಾಶತಮ್||೩೪||

View original

श्वदंष्ट्रेक्षुरमाषात्मगुप्ताबीजशतावरीः| पिबन् क्षीरेण जीर्णोऽपि गच्छति प्रमदाशतम्||३४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vRuShyasya lakShaNam (35) · Śloka 35

ಯತ್ಕಿಞ್ಚಿನ್ಮಧುರಂ ಸ್ನಿಗ್ಧಂ ಬೃಂಹಣಂ ಬಲವರ್ಧನಮ್| ಮನಸೋ ಹರ್ಷಣಂ ಯಚ್ಚ ತತ್ಸರ್ವ ವೃಷ್ಯಮುಚ್ಯತೇ||೩೫||

View original

यत्किञ्चिन्मधुरं स्निग्धं बृंहणं बलवर्धनम्| मनसो हर्षणं यच्च तत्सर्व वृष्यमुच्यते||३५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana evaM vidhairdravyairdarpitaH pramadA vrajet (36) · Śloka 36

ದ್ರವ್ಯೈರೇವಂವಿಧೈಸ್ತಸ್ಮಾದ್ದರ್ಪಿತಃ ಪ್ರಮದಾಂ ವ್ರಜೇತ್| ಆತ್ಮವೇಗೇನ ಚೋದೀರ್ಣಃ ಸ್ತ್ರೀಗುಣೈಶ್ಚ ಪ್ರಹರ್ಷಿತಃ||೩೬||

View original

द्रव्यैरेवंविधैस्तस्माद्दर्पितः प्रमदां व्रजेत्| आत्मवेगेन चोदीर्णः स्त्रीगुणैश्च प्रहर्षितः||३६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana sarvendriyasukhA viShayAH sevyAH (37) · Śloka 37

ಸೇವ್ಯಾಃ ಸರ್ವೇನ್ದ್ರಿಯಸುಖಾ ಧರ್ಮಕಲ್ಪದ್ರುಮಾಙ್ಕುರಾಃ| ವಿಷಯಾತಿಶಯಾಃ ಪಞ್ಚ ಶರಾಃ ಕುಸುಮಧನ್ವನಃ||೩೭||

View original

सेव्याः सर्वेन्द्रियसुखा धर्मकल्पद्रुमाङ्कुराः| विषयातिशयाः पञ्च शराः कुसुमधन्वनः||३७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana strIsharIre sa~gghAsena sthitA viShayAH paraM harShaprItikarAH (38) · Śloka 38

ಇಷ್ಟಾ ಹ್ಯೇಕೈಕಶೋಽಪ್ಯರ್ಥಾ ಹರ್ಷಪ್ರೀತಿಕರಾಃ ಪರಮ್| ಕಿಂ ಪುನಃ ಸ್ತ್ರೀಶರೀರೇ ಯೇ ಸಙ್ಘಾತೇನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಾಃ||೩೮||

View original

इष्टा ह्येकैकशोऽप्यर्था हर्षप्रीतिकराः परम्| किं पुनः स्त्रीशरीरे ये सङ्घातेन प्रतिष्ठिताः||३८||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vRuShatvakAriNyAH striyA lakShaNam vRuShatvakAriNyAH striyA lakShaNam (39-40) · Śloka 40

ನಾಮಾಪಿ ಯಸ್ಯಾ ಹೃದಯೋತ್ಸವಾಯ ಯಾಂ ಪಶ್ಯತಾಂ ತೃಪ್ತಿರನಾಪ್ತಪೂರ್ವಾ| ಸರ್ವೇನ್ದ್ರಿಯಾಕರ್ಷಣಪಾಶಭೂತಾ ಕಾಣ್ತಾನುವೃತ್ತಿವ್ರತದೀಕ್ಷಿತಾ ಯಾ||೩೯|| ಕಲಾವಿಲಾಸಾಙ್ಗವಯೋವಿಭೂಷಾ ಶುಚಿಃ ಸಲಜ್ಜಾ ರಹಸಿ ಪ್ರಗಲ್ಭಾ| ಪ್ರಿಯಂವದಾ ತುಲ್ಯಮನಃಶಯಾ ಯಾ ಸಾ ಸ್ತ್ರೀ ವೃಷತ್ವಾಯ ಪರಂ ನರಸ್ಯ||೪೦||

View original

नामापि यस्या हृदयोत्सवाय यां पश्यतां तृप्तिरनाप्तपूर्वा| सर्वेन्द्रियाकर्षणपाशभूता काण्तानुवृत्तिव्रतदीक्षिता या||३९|| कलाविलासाङ्गवयोविभूषा शुचिः सलज्जा रहसि प्रगल्भा| प्रियंवदा तुल्यमनःशया या सा स्त्री वृषत्वाय परं नरस्य||४०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana kAmashAstravihitaraticaryAcaraNam (41) · Śloka 41

ಆಚರೇಚ್ಚ ಸಕಲಾಂ ರತಿಚರ್ಯಾ ಕಾಮಸೂತ್ರವಿಹಿತಾಮನವದ್ಯಾಮ್| ದೇಶಕಾಲಬಲಶಕ್ತ್ಯನುರೋಧಾ- ದ್ವೈದ್ಯತನ್ತ್ರಸಮಯೋಕ್ತ್ಯವಿರುದ್ಧಾಮ್||೪೧||

View original

आचरेच्च सकलां रतिचर्या कामसूत्रविहितामनवद्याम्| देशकालबलशक्त्यनुरोधा- द्वैद्यतन्त्रसमयोक्त्यविरुद्धाम्||४१||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vAjIkarA aBya~jjanAdayaH (42-45) · Śloka 45

ಅಭ್ಯಞ್ಜನೋದ್ವರ್ತನಸೇಕಗನ್ಧ- ಸ್ರಕ್ಚಿತ್ರವಸ್ತ್ರಾಭರಣಪ್ರಕಾರಾಃ| ಗಾನ್ಧರ್ವಕಾವ್ಯಾದಿಕಥಾಪ್ರವೀಣಾಃ ಸಮಸ್ವಭಾವಾ ವಶಗಾ ವಯಸ್ಯಾಃ||೪೨|| ದೀರ್ಘಿಕಾ ಸ್ವಭವನಾನ್ತನಿವಿಷ್ಟಾ ಪದ್ಮರೇಣುಮಧುಮತ್ತವಿಹಙ್ಗಾ| ನೀಲಸಾನುಗಿರೀಕೂಟನಿತಮ್ಬೇ ಕಾನನಾನಿ ಪುರಕಣ್ಠಗತಾನಿ||೪೩|| ದೃಷ್ಟಿಸುಖಾ ವಿವಿಧಾ ತರುಜಾತಿಃ ಶ್ರೋತ್ರಸುಖಃ ಕಲಕೋಕಿಲನಾದಃ| ಅಙ್ಗಸುಖರ್ತುವಶೇನ ವಿಭೂಷಾ ಚಿತ್ತಸುಖಃ ಸಕಲಃ ಪರಿವಾರಃ||೪೪|| ತಾಮ್ಬೂಲಮಚ್ಛಮದಿರಾ ಕಾನ್ತಾ ಕಾನ್ತಾ ನಿಶಾ ಶಶಾಙ್ಕಾಙ್ಕಾ| ಯದ್ಯಚ್ಚ ಕಿಞ್ಚಿದಿಷ್ಟಂ ಮನಸೋ ವಾಜೀಕರಂ ತತ್ತತ್||೪೫||

View original

अभ्यञ्जनोद्वर्तनसेकगन्ध- स्रक्चित्रवस्त्राभरणप्रकाराः| गान्धर्वकाव्यादिकथाप्रवीणाः समस्वभावा वशगा वयस्याः||४२|| दीर्घिका स्वभवनान्तनिविष्टा पद्मरेणुमधुमत्तविहङ्गा| नीलसानुगिरीकूटनितम्बे काननानि पुरकण्ठगतानि||४३|| दृष्टिसुखा विविधा तरुजातिः श्रोत्रसुखः कलकोकिलनादः| अङ्गसुखर्तुवशेन विभूषा चित्तसुखः सकलः परिवारः||४४|| ताम्बूलमच्छमदिरा कान्ता कान्ता निशा शशाङ्काङ्का| यद्यच्च किञ्चिदिष्टं मनसो वाजीकरं तत्तत्||४५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana kAmasyotpAdakAH padArthAH (46-47) · Śloka 47

ಮಧು ಮುಖಮಿವ ಸೋತ್ಪಲಂ ಪ್ರಿಯಾಯಾಃ ಕಲರಣನಾ ಪರಿವಾದಿನೀ ಪ್ರಿಯೇವ| ಕುಸುಮಚಯಮನೋರಮಾ ಚ ಶಯ್ಯಾ ಕಿಸಲಯಿನೀ ಲತಿಕೇವ ಪುಷ್ಪಿತಾಗ್ರಾ||೪೬|| ದೇಶೇ ಶರೀರೇ ಚ ನ ಕಾಚಿದರ್ತಿ- ರರ್ಥೇಷು ನಾಲ್ಪೋಽಪಿ ಮನೋವಿಘಾತಃ| ವಾಜೀಕರಾಃ ಸನ್ನಿಹಿತಾಶ್ಚ ಯೋಗಾಃ ಕಾಮಸ್ಯ ಕಾಮಂ ಪರಿಪೂರಯನ್ತಿ||೪೭||

View original

मधु मुखमिव सोत्पलं प्रियायाः कलरणना परिवादिनी प्रियेव| कुसुमचयमनोरमा च शय्या किसलयिनी लतिकेव पुष्पिताग्रा||४६|| देशे शरीरे च न काचिदर्ति- रर्थेषु नाल्पोऽपि मनोविघातः| वाजीकराः सन्निहिताश्च योगाः कामस्य कामं परिपूरयन्ति||४७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana agryasa~ggrahaH (48-58) · Śloka 58

ಅಧುನಾಽಗ್ರ್ಯಸಙ್ಗ್ರಹಮಾಹ ಮುಸ್ತಾಪರ್ಪಟಕಂ ಜ್ವರೇ, ತೃಷಿ ಜಲಂ ಮೃದ್ಭೃಷ್ಟಲೋಷ್ಟೋದ್ಭವಂ, ಲಾಜಾಶ್ಛರ್ದಿಷು, ಬಸ್ತಿಜೇಷು ಗಿರಿಜಂ, ಮೇಹೇಷು ಧಾತ್ರೀನಿಶೇ| ಪಾಣ್ಡೌ ಶ್ರೇಷ್ಠಮಯೋಽಭಯಾಽನಿಲಕಫೇ, ಪ್ಲೀಹಾಮಯೇ ಪಿಪ್ಪಲೀ, ಸನ್ಧಾನೇ ಕೃಮಿಜಾ, ವಿಷೇ ಶುಕತರುರ್ಮೇದೋನಿಲೇ ಗುಗ್ಗುಲುಃ||೪೮|| ವೃಷೋಽಸ್ರಪಿತ್ತೇ, ಕುಟಜೋಽತಿಸಾರೇ, ಭಲ್ಲಾತಕೋಽರ್ಶಃಸು, ಗರೇಷು ಹೇಮ| ಸ್ಥೂಲೇಷು ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯಂ, ಕ್ರಿಮಿಷು ಕೃಮಿಘ್ನಂ, ಶೋಷೇ ಸುರಾ ಚ್ಛಾಗಪಯೋಽಥ ಮಾಂಸಮ್||೪೯|| ಅಕ್ಷ್ಯಾಮಯೇಷು ತ್ರಿಫಲಾ, ಗುಡೂಚೀ ವಾತಾಸ್ರರೋಗೇ, ಮಥಿತಂ ಗ್ರಹಣ್ಯಾಮ್| ಕುಷ್ಠೇಷು ಸೇವ್ಯಃ ಖದಿರಸ್ಯ ಸಾರಃ, ಸರ್ವೇಷು ರೋಗೇಷು ಶಿಲಾಹ್ವಯಂ ಚ||೫೦|| ಉನ್ಮಾದಂ ಘೃತಮನವಂ ಶೋಕಂ ಮದ್ಯಂ, ವ್ಯಪಸ್ಮೃತಿಂ ಬ್ರಹ್ಮೀ| ನಿದ್ರಾನಾಶಂ ಕ್ಷೀರಂ ಜಯತಿ, ರಸಾಲಾ ಪ್ರತಿಶ್ಯಾಯಮ್||೫೧|| ಮಾಂಸಂ ಕಾರ್ಶ್ಯಂ, ಲಶುನಃ ಪ್ರಭಞ್ಜನಂ, ಸ್ತಬ್ಧಗಾತ್ರತಾಂ ಸ್ವೇದಃ| ಗುಡಮಞ್ಜರ್ಯಾಃ ಖಪುರೋ ನಸ್ಯಾತ್ ಸ್ಕನ್ಧಾಂಸಬಾಹುರುಜಮ್||೫೨|| ನವನೀತಖಣ್ದಮರ್ದಿತಮೌಷ್ಟ್ರಂ ಮೂತ್ರಂ ಪಯಶ್ಚ ಹನ್ತ್ಯುದರಮ್| ನಸ್ಯಂ ಮೂರ್ಧವಿಕಾರಾನ್, ವಿದ್ರಧಿಮಚಿರೋತ್ಥಮಸ್ರವಿಸ್ರಾವಃ||೫೩|| ನಸ್ಯಂ ಕವಲೋ ಮುಖಜಾನ್, ನಸ್ಯಾಞ್ಜನತರ್ಪಣಾನಿ ನೇತ್ರರುಜಃ| ವೃದ್ಧತ್ವಂ ಕ್ಷೀರಘೃತೇ, ಮೂರ್ಚ್ಛಾಂ ಶೀತಮ್ಬುಮಾರುತಚ್ಛಾಯಾಃ||೫೪|| ಸಮಶುಕ್ತಾರ್ದ್ರಕಮಾತ್ರಾ ಮನ್ದೇ ವಹ್ನೌ, ಶ್ರಮೇ ಸುರಾ ಸ್ನಾನಮ್| ದುಃಖಸಹತ್ವೇ ಸ್ಥೈರ್ಯೇ ವ್ಯಾಯಾಮೋ, ಗೋಕ್ಷುರುರ್ಹಿತಃ ಕೃಚ್ಛ್ರೇ||೫೫|| ಕಾಸೇ ನಿದಿಗ್ಧಿಕಾ, ಪಾರ್ಶ್ವಶೂಲೇ ಪುಷ್ಕರಜಾ ಜಟಾ| ವಯಸಃ ಸ್ಥಾಪನೇ ಧಾತ್ರೀ, ತ್ರಿಫಲಾ ಗುಗ್ಗುಲುರ್ವ್ರಣೇ||೫೬|| ಬಸ್ತಿರ್ವಾತವಿಕಾರಾನ್, ಪೈತ್ತಾನ್ ರೇಕಃ, ಕಫೋದ್ಭವಾನ್ ವಮನಮ್| ಕ್ಷೌದ್ರಂ ಜಯತಿ ಬಲಾಸಂ, ಸರ್ಪಿಃ ಪಿತ್ತಂ, ಸಮೀರಣಂ ತೈಲಮ್||೫೭|| ಇತ್ಯಗ್ರ್ಯಂ ಯತ್ಪ್ರೋಕ್ತಂ ರೋಗಾಣಾಮೌಷಧಂ ಶಮಾಯಾಲಮ್| ತದ್ದೇಶಕಾಲಬಲತೋ ವಿಕಲ್ಪನೀಯಂ ಯಥಾಯೋಗಮ್||೫೮||

View original

अधुनाऽग्र्यसङ्ग्रहमाह मुस्तापर्पटकं ज्वरे, तृषि जलं मृद्भृष्टलोष्टोद्भवं, लाजाश्छर्दिषु, बस्तिजेषु गिरिजं, मेहेषु धात्रीनिशे| पाण्डौ श्रेष्ठमयोऽभयाऽनिलकफे, प्लीहामये पिप्पली, सन्धाने कृमिजा, विषे शुकतरुर्मेदोनिले गुग्गुलुः||४८|| वृषोऽस्रपित्ते, कुटजोऽतिसारे, भल्लातकोऽर्शःसु, गरेषु हेम| स्थूलेषु तार्क्ष्यं, क्रिमिषु कृमिघ्नं, शोषे सुरा च्छागपयोऽथ मांसम्||४९|| अक्ष्यामयेषु त्रिफला, गुडूची वातास्ररोगे, मथितं ग्रहण्याम्| कुष्ठेषु सेव्यः खदिरस्य सारः, सर्वेषु रोगेषु शिलाह्वयं च||५०|| उन्मादं घृतमनवं शोकं मद्यं, व्यपस्मृतिं ब्रह्मी| निद्रानाशं क्षीरं जयति, रसाला प्रतिश्यायम्||५१|| मांसं कार्श्यं, लशुनः प्रभञ्जनं, स्तब्धगात्रतां स्वेदः| गुडमञ्जर्याः खपुरो नस्यात् स्कन्धांसबाहुरुजम्||५२|| नवनीतखण्दमर्दितमौष्ट्रं मूत्रं पयश्च हन्त्युदरम्| नस्यं मूर्धविकारान्, विद्रधिमचिरोत्थमस्रविस्रावः||५३|| नस्यं कवलो मुखजान्, नस्याञ्जनतर्पणानि नेत्ररुजः| वृद्धत्वं क्षीरघृते, मूर्च्छां शीतम्बुमारुतच्छायाः||५४|| समशुक्तार्द्रकमात्रा मन्दे वह्नौ, श्रमे सुरा स्नानम्| दुःखसहत्वे स्थैर्ये व्यायामो, गोक्षुरुर्हितः कृच्छ्रे||५५|| कासे निदिग्धिका, पार्श्वशूले पुष्करजा जटा| वयसः स्थापने धात्री, त्रिफला गुग्गुलुर्व्रणे||५६|| बस्तिर्वातविकारान्, पैत्तान् रेकः, कफोद्भवान् वमनम्| क्षौद्रं जयति बलासं, सर्पिः पित्तं, समीरणं तैलम्||५७|| इत्यग्र्यं यत्प्रोक्तं रोगाणामौषधं शमायालम्| तद्देशकालबलतो विकल्पनीयं यथायोगम्||५८||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana saMshayAnAgniveshasya prashnaH (59) · Śloka 59

ಇತ್ಯಾತ್ರೇಯಾದಾಗಮಯ್ಯಾರ್ಥಸೂತ್ರಂ ತತ್ಸೂಕ್ತಾನಾಂ ಪೇಶಲಾನಾಮತೃಪ್ತಃ| ಭೇಡಾದೀನಾಂ ಸಮ್ಮತೋ ಭಕ್ತಿನಮ್ರಃ ಪಪ್ರಚ್ಛೇದಂ ಸಂಶಯಾನೋಽಗ್ನಿವೇಶಃ||೫೯||

View original

इत्यात्रेयादागमय्यार्थसूत्रं तत्सूक्तानां पेशलानामतृप्तः| भेडादीनां सम्मतो भक्तिनम्रः पप्रच्छेदं संशयानोऽग्निवेशः||५९||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana punarvasudattamuttaram (60-62) · Śloka 62

ಕಿಂ ಪೃಷ್ಟವಾನ್ ? ಇತ್ಯಾಹ ದೃಶ್ಯನ್ತೇ ಭಗವನ್ ಕೇಚಿದಾತ್ಮವನ್ತೋಽಪಿ ರೋಗಿಣಃ| ದ್ರವ್ಯೋಪಸ್ಥಾತೃಸಮ್ಪನ್ನಾ ವೃದ್ಧವೈದ್ಯಮತಾನುಗಾಃ||೬೦|| ಕ್ಷೀಯಮಾಣಾಮಯಪ್ರಾಣಾ ವಿಪರೀತಾಸ್ತಥಾಽಪರೇ| ಹಿತಾಹಿತವಿಭಾಗಸ್ಯ ಫಲಂ ತಸ್ಮಾದನಿಶ್ಚಿತಮ್||೬೧|| ಕಿಂ ಶಾಸ್ತಿ ಶಾಸ್ತ್ರಮಸ್ಮಿನ್ ಇತಿ ಕಲ್ಪಯತೋಽಗ್ನಿವೇಶಮುಖ್ಯಸ್ಯ| ಶಿಷ್ಯಗಣಸ್ಯ ಪುನರ್ವಸು- ರಾಚಖ್ಯೌ ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯತಸ್ತತ್ತ್ವಮ್||೬೨||

View original

किं पृष्टवान् ? इत्याह दृश्यन्ते भगवन् केचिदात्मवन्तोऽपि रोगिणः| द्रव्योपस्थातृसम्पन्ना वृद्धवैद्यमतानुगाः||६०|| क्षीयमाणामयप्राणा विपरीतास्तथाऽपरे| हिताहितविभागस्य फलं तस्मादनिश्चितम्||६१|| किं शास्ति शास्त्रमस्मिन् इति कल्पयतोऽग्निवेशमुख्यस्य| शिष्यगणस्य पुनर्वसु- राचख्यौ कार्त्स्न्यतस्तत्त्वम्||६२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana cikitsA~acikitsA cana tulyA (63) · Śloka 63

ಕಿಂ ತದುಕ್ತವಾನ್? ಇತ್ಯಾಹ ನ ಚಿಕಿತ್ಸಾಽಚಿಕಿತ್ಸಾ ಚ ತುಲ್ಯಾ ಭವಿತುಮರ್ಹತಿ| ವಿನಾಽಪಿ ಕ್ರಿಯಯಾ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಂ ಗಚ್ಛತಾಂ ಷೋಡಶಾಂಶಯಾ||೬೩||

View original

किं तदुक्तवान्? इत्याह न चिकित्साऽचिकित्सा च तुल्या भवितुमर्हति| विनाऽपि क्रियया स्वास्थ्यं गच्छतां षोडशांशया||६३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana Ata~gkapa~gkamagnAnAM BiShagjitaM hastAlambaH (64) · Śloka 64

ಆತಙ್ಕಪಙ್ಕಮಗ್ನಾನಾಂ ಹಸ್ತಾಲಮ್ಬೋ ಭಿಷಗ್ಜಿತಮ್| ಜೀವಿತಂ ಮ್ರಿಯಮಾಣಾನಾಂ ಸರ್ವೇಷಾಮೇವ ನೌಷಧಾತ್||೬೪||

View original

आतङ्कपङ्कमग्नानां हस्तालम्बो भिषग्जितम्| जीवितं म्रियमाणानां सर्वेषामेव नौषधात्||६४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana sarve rogA upAyaM nApekShante (65) · Śloka 65

ನ ಹ್ಯುಪಾಯಮಪೇಕ್ಷನ್ತೇ ಸರ್ವೇ ರೋಗಾ, ನ ಚಾನ್ಯಥಾ| ಉಪಾಯಸಾಧ್ಯಾಃ ಸಿಧ್ಯನ್ತಿ,ನಾಹೇತುರ್ಹೇತುಮಾನ್ ಯತಃ||೬೫||

View original

न ह्युपायमपेक्षन्ते सर्वे रोगा, न चान्यथा| उपायसाध्याः सिध्यन्ति,नाहेतुर्हेतुमान् यतः||६५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana upAyasAdhyA rogAH sidhyanti (66) · Śloka 66

ಯದುಕ್ತಂ ಸರ್ವಸಮ್ಪತ್ತಿಯುಕ್ತಯಾಽಪಿ ಚಿಕಿತ್ಸಯಾ| ಮೃತ್ಯುರ್ಭವತಿ, ತನ್ನೈವಂ ನೋಪಾಯೇಽಸ್ತ್ಯನುಪಾಯತಾ||೬೬||

View original

यदुक्तं सर्वसम्पत्तियुक्तयाऽपि चिकित्सया| मृत्युर्भवति, तन्नैवं नोपायेऽस्त्यनुपायता||६६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana upAye~anupAyatA nAsti,daivavaiguNyAt kadAcinna siddhiH (67) · Śloka 67

ಅಪಿ ಚೋಪಾಯಯುಕ್ತಸ್ಯ ಧೀಮತೋ ಜಾತುಚಿತ್ ಕ್ರಿಯಾ| ನ ಸಿಧ್ಯೇದ್ದೈವವೈಗುಣ್ಯಾನ್ನ ತ್ವಿಯಂ ಷೋಡಶಾತ್ಮಿಕಾ||೬೭||

View original

अपि चोपाययुक्तस्य धीमतो जातुचित् क्रिया| न सिध्येद्दैववैगुण्यान्न त्वियं षोडशात्मिका||६७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana eteShAmudAharaNAni (68-70) · Śloka 70

ಏತದೇವ ಪ್ರತಿಪಾದಯನ್ನಾಹ ಕಸ್ಯಾಸಿದ್ಧೋಽಗ್ನಿತೋಯಾದಿಃ ಸ್ವೇದಸ್ತಮ್ಭಾದಿಕರ್ಮಣಿ| ನ ಪ್ರೀಣನಂ ಕರ್ಷಣಂ ವಾ ಕಸ್ಯ ಕ್ಷೀರಂ ಗವೇಧುಕಮ್||೬೮|| ಕಸ್ಯ ಮಾಷಾತ್ಮಗುಪ್ತಾದೌ ವೃಷ್ಯತ್ವೇ ನಾಸ್ತಿ ನಿಶ್ಚಯಃ| ವಿಣ್ಮೂತ್ರಕರಣಾಕ್ಷೇಪೌ ಕಸ್ಯ ಸಂಶಯಿತೌ ಯವೇ||೬೯|| ವಿಷಂ ಕಸ್ಯ ಜರಾಂ ಯಾತಿ ಮನ್ತ್ರತನ್ತ್ರವಿವರ್ಜಿತಮ್| ಕಃ ಪ್ರಾಪ್ತಃ ಕಲ್ಯತಾಂ ಪಥ್ಯಾದೃತೇ ರೋಹಿಣಿಕಾದಿಷು||೭೦||

View original

एतदेव प्रतिपादयन्नाह कस्यासिद्धोऽग्नितोयादिः स्वेदस्तम्भादिकर्मणि| न प्रीणनं कर्षणं वा कस्य क्षीरं गवेधुकम्||६८|| कस्य माषात्मगुप्तादौ वृष्यत्वे नास्ति निश्चयः| विण्मूत्रकरणाक्षेपौ कस्य संशयितौ यवे||६९|| विषं कस्य जरां याति मन्त्रतन्त्रविवर्जितम्| कः प्राप्तः कल्यतां पथ्यादृते रोहिणिकादिषु||७०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana cikitsA vinA~akAlamaraNaM kathaM vAryatAm? (71) · Śloka 71

ಅಪಿ ಚಾಕಾಲಮರಣಂ ಸರ್ವಸಿದ್ಧಾನ್ತನಿಶ್ಚಿತಮ್| ಮಹತಾಽಪಿ ಪ್ರಯತ್ನೇನ ವಾರ್ಯತಾಂ ಕಥಮನ್ಯಥಾ||೭೧||

View original

अपि चाकालमरणं सर्वसिद्धान्तनिश्चितम्| महताऽपि प्रयत्नेन वार्यतां कथमन्यथा||७१||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana jvare la~gghanabRuMhaNaM shAstrAdeva siddhiM gatam (72) · Śloka 72

ನ ಚಾಕಾಲಮೃತ್ಯುರಕ್ಷೈವ ಪ್ರಯೋಜನಮಸ್ಯ ತನ್ತ್ರಸ್ಯೇತ್ಯಾಹ ಚನ್ದನಾದ್ಯಪಿ ದಾಹಾದೌ ರೂಢಮಾಗಮಪೂರ್ವಕಮ್| ಶಾಸ್ತ್ರಾದೇವ ಗತಂ ಸಿದ್ಧಿಂ ಜ್ವರೇ ಲಙ್ಘನಬೃಂಹಣಮ್||೭೨||

View original

न चाकालमृत्युरक्षैव प्रयोजनमस्य तन्त्रस्येत्याह चन्दनाद्यपि दाहादौ रूढमागमपूर्वकम्| शास्त्रादेव गतं सिद्धिं ज्वरे लङ्घनबृंहणम्||७२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana samyakcikitsite saMshayaM mA kRuthAH (73) · Śloka 73

ಚತುಷ್ಪಾದ್ಗುಣಸಮ್ಪನ್ನೇ ಸಮ್ಯಗಾಲೋಚ್ಯ ಯೋಜಿತೇ| ಮಾ ಕೃಥಾ ವ್ಯಾಧಿನಿರ್ಘಾತಂ ವಿಚಿಕಿತ್ಸಾಂ ಚಿಕಿತ್ಸಿತೇ||೭೩||

View original

चतुष्पाद्गुणसम्पन्ने सम्यगालोच्य योजिते| मा कृथा व्याधिनिर्घातं विचिकित्सां चिकित्सिते||७३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana akANDe mRutyupAshAnAM dRuDhaCedanametat (74) · Śloka 74

ಏತದ್ಧಿ ಮೃತ್ಯುಪಾಶಾನಾಮಕಾಣ್ಡೇ ಛೇದನಂ ದೃಢಮ್| ರೋಗೋನ್ತ್ರಾಸಿತಭೀತಾನಾಂ ರಕ್ಷಾಸೂತ್ರಮಸೂತ್ರಕಮ್||೭೪||

View original

एतद्धि मृत्युपाशानामकाण्डे छेदनं दृढम्| रोगोन्त्रासितभीतानां रक्षासूत्रमसूत्रकम्||७४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana etaccikitsAshAstraM sAkShAdamRutam,tadevadurBAjanasthaM hAlAhalatvaM yAti (75) · Śloka 75

ಏತತ್ತದಮೃತಂ ಸಾಕ್ಷಾಜ್ಜಗದಾಯಾಸವರ್ಜಿತಮ್| ಯಾತಿ ಹಾಲಾಹಲತ್ವಂ ತು ಸದ್ಯೋ ದುರ್ಭಾಜನಸ್ಥಿತಮ್||೭೫||

View original

एतत्तदमृतं साक्षाज्जगदायासवर्जितम्| याति हालाहलत्वं तु सद्यो दुर्भाजनस्थितम्||७५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana BiShagpAshAn dUrAtyajet (76) · Śloka 76

ತದೇವ ದುರ್ಭಾಜನಂ ದರ್ಶಯತಿ ಅಜ್ಞಾತಶಾಸ್ತ್ರಸದ್ಭಾವಾನ್ ಶಾಸ್ತ್ರಮಾತ್ರಪರಾಯಣಾನ್| ತ್ಯಜೇದ್ದೂರಾದ್ ಭಿಷಕ್ಪಾಶಾನ್ ಪಾಶಾನ್ ವೈವಸ್ವತಾನಿವ||೭೬||

View original

तदेव दुर्भाजनं दर्शयति अज्ञातशास्त्रसद्भावान् शास्त्रमात्रपरायणान्| त्यजेद्दूराद् भिषक्पाशान् पाशान् वैवस्वतानिव||७६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana sAdhuvRuttAnAM BiShajAM Badram (77) · Śloka 77

ಸಮ್ಯಗ್ಭಿಷಜಃ ಶ್ಲಾಘಮಾನೋ ಬ್ರೂತೇ ಭಿಷಜಾಂ ಸಾಧುವೃತ್ತಾನಾಂ ಭದ್ರಮಾಗಮಶಾಲಿನಾಮ್| ಅಭ್ಯಸ್ತಕರ್ಮಣಾಂ ಭದ್ರಂ ಭದ್ರಂ ಭದ್ರಾಭಿಲಾಷಿಣಾಮ್||೭೭||

View original

सम्यग्भिषजः श्लाघमानो ब्रूते भिषजां साधुवृत्तानां भद्रमागमशालिनाम्| अभ्यस्तकर्मणां भद्रं भद्रं भद्राभिलाषिणाम्||७७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana aShTA~ggahRudayasya tantrasya sa~ggre hAt pRuthakkaraNe pryojanam (78-80) · Śloka 80

ಇತಿ ತನ್ತ್ರಗುಣೈರ್ಯುಕ್ತಂ ತನ್ತ್ರದೋಷೈರ್ವಿವರ್ಜಿತಮ್| ಚಿಕಿತ್ಸಾಶಾಸ್ತ್ರಮಖಿಲಂ ವ್ಯಾಪ್ಯ ಯತ್ ಪರಿತಃ ಸ್ಥಿತಮ್||೭೮|| ವಿಪುಲಾಮಲವಿಜ್ಞಾನಮಹಾಮುನಿಮತಾನುಗಮ್| ಮಹಾಸಾಗರಗಮ್ಭೀರಸಙ್ಗ್ರಹಾರ್ಥೋಪಲಕ್ಷಣಮ್||೭೯|| ಅಷ್ಟಾಙ್ಗವೈದ್ಯಕಮಹೋದಧಿಮನ್ಥನೇನ ಯೋಽಷ್ಟಾಙ್ಗಸಙ್ಗ್ರಹಮಹಾಮೃತರಾಶಿರಾಪ್ತಃ| ತಸ್ಮಾದನಲ್ಪಫಲಮಲ್ಪಸಮುದ್ಯಮಾನಾಂ ಪ್ರೀತ್ಯರ್ಥಮೇತದುದಿತಂ ಪೃಥಗೇವ ತನ್ತ್ರಮ್||೮೦||

View original

इति तन्त्रगुणैर्युक्तं तन्त्रदोषैर्विवर्जितम्| चिकित्साशास्त्रमखिलं व्याप्य यत् परितः स्थितम्||७८|| विपुलामलविज्ञानमहामुनिमतानुगम्| महासागरगम्भीरसङ्ग्रहार्थोपलक्षणम्||७९|| अष्टाङ्गवैद्यकमहोदधिमन्थनेन योऽष्टाङ्गसङ्ग्रहमहामृतराशिराप्तः| तस्मादनल्पफलमल्पसमुद्यमानां प्रीत्यर्थमेतदुदितं पृथगेव तन्त्रम्||८०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 4 padArthasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೪||೮೦||

View original

४||८०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 6 uddeshasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೬|೮೦|

View original

६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 7 nirdeshasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೭|೮೦|

View original

७|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 8 prayojanasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೮|೮೦|

View original

८|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 9 vAkyasheShasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೯|೮೦|

View original

९|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 10 upadeshasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೦|೮೦|

View original

१०|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 11 apadeshasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೧|೮೦|

View original

११|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 12 atideshasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೨|೮೦|

View original

१२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 13 arthApatterlakShaNam (80) · Śloka 80

೧೩|೮೦|

View original

१३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 14 nirNayasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೪|೮೦|

View original

१४|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 15 prasa~ggasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೫|೮೦|

View original

१५|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 16 ekAntasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೬|೮೦|

View original

१६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 17 naikAntasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೭|೮೦|

View original

१७|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 18 apavargasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೮|೮೦|

View original

१८|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 19 viparyayasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೯|೮೦|

View original

१९|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 20 pUrvapakShasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೦|೮೦|

View original

२०|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 21 vidhAnasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೧|೮೦|

View original

२१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 22 anumatasya lakShaNam (80) · Śloka 80

|೮೦|

View original

|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 23 vyAkhyAnasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೩|೮೦|

View original

२३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 24 saMshayasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೪|೮೦|

View original

२४|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 25 atItApekShaNasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೫|೮೦|

View original

२५|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 27svasaMj~jAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೬|೮೦|

View original

२६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 28UhrAsya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೮|೮೦|

View original

२८|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 29samuccayasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೯|೮೦|

View original

२९|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 30 nidarshanasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩೦|೮೦|

View original

३०|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 31 nirvacanasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩೧|೮೦|

View original

३१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 32 niyogasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩೨|೮೦|

View original

३२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 33 vikalpasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩೩|೮೦|

View original

३३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 34 pratyutsArasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩೪|೮೦|

View original

३४|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 35 uddhArasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩೫|೮೦|

View original

३५|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 36 samBavasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩೬|೮೦|

View original

३६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana vyAkhyA 14 pa~jca dashavidhA (80) · Śloka 80

೧|೮೦|

View original

१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 1 piNDavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೧|೮೦|

View original

१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 2 padavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೨|೮೦|

View original

२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 3 padArthavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೩|೮೦|

View original

३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 4 adhikaraNavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೪|೮೦|

View original

४|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 5 prakaraNavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೫|೮೦|

View original

५|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 6 arthavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೬|೮೦|

View original

६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 7 kRuCravyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೭|೮೦|

View original

७|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 8 PalavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೮|೮೦|

View original

८|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 9 uccitakavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೯|೮೦|

View original

९|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 10 nyAsavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೦|೮೦|

View original

१०|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 11 prayojanavyAkhyAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೧|೮೦|

View original

११|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana kalpanA 7 saptavidhA 1/2 pradhAnakalpanAyA lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೨|೮೦|

View original

१२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 3 guNakalpanAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೩|೮೦|

View original

३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 4 leshakalpanAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೪|೮೦|

View original

४|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 5 vidyAkalpanAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೫|೮೦|

View original

५|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 6 BkShyakalpanAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೬|೮೦|

View original

६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 7 Aj~jAkalpanAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೭|೮೦|

View original

७|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana saptavidhA kalpanAviMshatyAshrayA (80) · Śloka 80

ಇಯಮ್೧|೮೦|

View original

इयम्१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 1 Adilopasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨|೮೦|

View original

२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 2 madhyalopasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨|೮೦|

View original

२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 3 antalopasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩|೮೦|

View original

३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 4 uBayapadalopasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೪|೮೦|

View original

४|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 5 AdimadhyAntalopasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೫|೮೦|

View original

५|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 6 varNopajanasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೬|೮೦|

View original

६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 7 RuShikliShTasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೭|೮೦|

View original

७|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 8 tantrashIlasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೮|೮೦|

View original

८|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 9 tantrasaMj~jAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೯|೮೦|

View original

९|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 10 prAkRutasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೦|೮೦|

View original

१०|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 11 samAnatantrapratyayasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೧|೮೦|

View original

११|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 12 paratantrapratyayasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೨|೮೦|

View original

१२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 13 hetu hetukadharmasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೩|೮೦|

View original

१३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 14 kAryakAraNadharmasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೪|೮೦|

View original

१४|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 15 Adyantaviparyayasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೫|೮೦|

View original

१५|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 16 shabdAnyatvasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೬|೮೦|

View original

१६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 17 pratyayadharmasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೭|೮೦|

View original

१७|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 18 upanayasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೮|೮೦|

View original

१८|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 19 samBavasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೯|೮೦|

View original

१९|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 20 viBavasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೨೦|೮೦|

View original

२०|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana tAcCIlyAdIni 17 saptadasha (80) · Śloka 80

ಸಪ್ತಾ ದಶ೧|೮೦|

View original

सप्ता दश१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 1 tAcCIlyasya lakShaNam (80) · Śloka 80

ತತ್ರ ೧........೧|೮೦|

View original

तत्र १........१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 2 avayavasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧|೮೦|

View original

१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 3 vikArasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩|೮೦|

View original

३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 5 BUyastvasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧|೮೦|

View original

१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 6 prakArasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೬|೮೦|

View original

६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 7 guNigaNaviBavasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೭|೮೦|

View original

७|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 8 saMsaktatAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೮|೮೦|

View original

८|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 9 taddharmatAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೯|೮೦|

View original

९|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 10 sthAnasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೦|೮೦|

View original

१०|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 11 tAdarthyasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೧|೮೦|

View original

११|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 12 sAhacaryasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೨|೮೦|

View original

१२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 13 karmaNaH lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೩|೮೦|

View original

१३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 14 guNanimittasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೪||೮೦||

View original

१४||८०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 15 ceShTanimittasya lakShaNam (15) · Śloka 15

||೧೫||

View original

||१५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 16 mUlasaMj~jAyAH lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೬|೮೦|

View original

१६|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 17 tAtsthyasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೭|೮೦|

View original

१७|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana tantradoShAH 15 pa~jcadasha (80) · Śloka 80

ತಥ೧|೮೦|

View original

तथ१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 1 aprasiddhAshabdasya lakShaNam (80) · Śloka 80

ತತ್ರ೧|೮೦|

View original

तत्र१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 2 duHpraNItasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧|೮೦|

View original

१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 3 asa~ggatAthaMsya lakShaNam (80) · Śloka 80

೩|೮೦|

View original

३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 4 asukhArohipadasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೪||೮೦||

View original

४||८०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 5 viruddhasya lakShaNam (5) · Śloka 5

೫||೫||

View original

५||५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 9 Binnakramasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೯|೮೦|

View original

९|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 10 saMdigdhasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೦|೮೦|

View original

१०|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 11 punaruktasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೧|೮೦|

View original

११|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 12 niHpramANasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೨|೮೦|

View original

१२|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 13 asamAptArthasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೩|೮೦|

View original

१३|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 14 anarthakasya lakShaNam (1) · Śloka 80

೧|೮೦|

View original

१|८०|

🔊 Audio coming soon

Adhikarana 15 vyAhatasya lakShaNam (80) · Śloka 80

೧೫||೮೦||

View original

१५||८०||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana idaM tantraM mantravatsaM prayoktavyam (81) · Śloka 81

ಇದಮಾಗಮಸಿದ್ಧತ್ವಾತ್ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಫಲದರ್ಶನಾತ್| ಮನ್ತ್ರವತ್ಸಂಪ್ರಯೋಕ್ತವ್ಯಂ ನ ಮೀಮಾಂಸ್ಯಂ ಕಥಞ್ಚನ||೮೧||

View original

इदमागमसिद्धत्वात्प्रत्यक्षफलदर्शनात्| मन्त्रवत्संप्रयोक्तव्यं न मीमांस्यं कथञ्चन||८१||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana kathattantrasya pAThAvabodhAnuShThAne Palam (82) · Śloka 82

ದೀರ್ಘಜೀವಿತಮಾರೋಗ್ಯಂ ಧರ್ಮಮರ್ಥಂ ಸುಖಂ ಯಶಃ| ಪಾಠಾವಬೋಧಾನುಷ್ಠಾನೈರಧಿಗಚ್ಛತ್ಯತೋ ಧ್ರುವಮ್||೮೨||

View original

दीर्ग़जीवितमारोग्यं धर्ममर्थं सुख़ं यशः| पाठावबोधानुष्ठानैरधिगच्छत्यतो ध्रुवम्||८२||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana etattantrapaThanasya Palam (83) · Śloka 83

ಏತತ್ಪಠನ್ ಸಙ್ಗ್ರಹಬೋಧಶಕ್ತಃ ಸ್ವಭ್ಯಸ್ತಕರ್ಮಾ ಭಿಷಗಪ್ರಕಮ್ಪ್ಯಃ| ಆಕಮ್ಪಯತ್ಯನ್ಯವಿಶಾಲತನ್ತ್ರ- ಕೃತಾಭಿಯೋಗಾನ್ ಯದಿ ತನ್ನ ಚಿತ್ರಮ್||೮೩||

View original

एतत्पठन् सङ्ग्रहबोधशक्तः स्वभ्यस्तकर्मा भिषगप्रकम्प्यः| आकम्पयत्यन्यविशालतन्त्र- कृताभियोगान् यदि तन्न चित्रम्||८३||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana carakAdyekaikaragranthAByAse na samyakj~jAnam (84) · Śloka 84

ಯದಿ ಚರಕಮಧೀತೇ ತದ್ ಧ್ರುವಂ ಸುಶ್ರುತಾದಿ- ಪ್ರಣಿಗದಿತಗದಾನಾಂ ನಾಮಮಾತ್ರೇಽಪಿ ಬಾಹ್ಯಃ| ಅಥ ಚರಕವಿಹೀನಃ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾಯಾಮಖಿನ್ನಃ ಕಿಮಿವ ಖಲು ಕರೋತು ವ್ಯಾಧಿತಾನಾಂ ವರಾಕಃ||೮೪||

View original

यदि चरकमधीते तद् ध्रुवं सुश्रुतादि- प्रणिगदितगदानां नाममात्रेऽपि बाह्यः| अथ चरकविहीनः प्रक्रियायामखिन्नः किमिव खलु करोतु व्याधितानां वराकः||८४||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana yadyaBiniveshastArhi AdyaM vaidyakaM paThatu (85) · Śloka 85

ಅಥೈವ ಮನ್ಯಸೇ ಯದ್ಯಪಿ ತತ್ರ ತನ್ತ್ರಮೇತದ್ಗುಣಮ್, ತಥಾಽಪ್ಯಾರ್ಷತನ್ತ್ರಾಧ್ಯಯನೇ ಸಮಾಧಾನಾತಿಶಯ ಇತಿ| ತತ ಇದಮಾಹ ಅಭಿನಿವೇಶವಶಾದಭಿಯುಜ್ಯತೇ ಸುಭಣಿತೇಽಪಿ ನ ಯೋ ದೃಢಮೂಢಕಃ| ಪಠತು ಯತ್ನಪರಃ ಪುರುಷಾಯುಷಂ ಸ ಖಲು ವೈದ್ಯಕಮಾದ್ಯಮನಿರ್ವಿದಃ||೮೫||

View original

अथैव मन्यसे यद्यपि तत्र तन्त्रमेतद्गुणम्, तथाऽप्यार्षतन्त्राध्ययने समाधानातिशय इति| तत इदमाह अभिनिवेशवशादभियुज्यते सुभणितेऽपि न यो दृढमूढकः| पठतु यत्नपरः पुरुषायुषं स खलु वैद्यकमाद्यमनिर्विदः||८५||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana aBidhAtRuvashAd kiM dravyashaktirvishiShyate? (86) · Śloka 86

ಅಥೈವಂ ಮನ್ಯಸೇ ವಕ್ತೃತ್ವವಿಶೇಷಾದವಶ್ಯಮೇವಾರ್ಥಾತಿಶಯೋ ಭವತಿ| ತಸ್ಮಾದಾದ್ಯೇಷು ಸುಕೃತೇಷ್ವೇವಾಭಿಯೋಗೋ ಯುಕ್ತೋ, ನ ತ್ವಿದಾನೀನ್ತನಕವಿಕೃತೇಷ್ವಿತಿ, ತದೇತನ್ನ ವಾಚ್ಯಮ್| ಕುತಃ ? ಇತ್ಯಾಹ ವಾತೇ ಪಿತ್ತೇ ಶ್ಲೇಷ್ಮಶಾನ್ತೌ ಚ ಪಥ್ಯಂ ತೈಲಂ ಸರ್ಪಿರ್ಮಾಕ್ಷಿಕಂ ಚ ಕ್ರಮೇಣ| ಏತದ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಭಾಷತಾಂ ಬ್ರಹಜೋ ವಾ ಕಾ ನಿರ್ಮನ್ತ್ರೇ ವಕ್ತೃಭೇದೋಕ್ತಿಶಕ್ತಿಃ||೮೬||

View original

अथैवं मन्यसे वक्तृत्वविशेषादवश्यमेवार्थातिशयो भवति| तस्मादाद्येषु सुकृतेष्वेवाभियोगो युक्तो, न त्विदानीन्तनकविकृतेष्विति, तदेतन्न वाच्यम्| कुतः ? इत्याह वाते पित्ते श्लेष्मशान्तौ च पथ्यं तैलं सर्पिर्माक्षिकं च क्रमेण| एतद् ब्रह्मा भाषतां ब्रहजो वा का निर्मन्त्रे वक्तृभेदोक्तिशक्तिः||८६||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana ato mAdhyasthyamavalambyatAm (87) · Śloka 87

ತದೇವೋಪಸಂಹರನ್ ಸ್ಪಷ್ಟಯತಿ ಅಭಿಧಾತೃವಶಾತ್ ಕಿಂ ವಾ ದ್ರವ್ಯಶಕ್ತಿರ್ವಿಶಿಷ್ಯತೇ| ಅತೋ ಮತ್ಸರಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ಮಾಧ್ಯಸ್ಥ್ಯಮವಲಮ್ಬ್ಯತಾಮ್||೮೭||

View original

तदेवोपसंहरन् स्पष्टयति अभिधातृवशात् किं वा द्रव्यशक्तिर्विशिष्यते| अतो मत्सरमुत्सृज्य माध्यस्थ्यमवलम्ब्यताम्||८७||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana RuShipraNIte prItiScet BeDAdyAH kiMna paThacante? tasmAtsuBAShitaM grAhrAm (88) · Śloka 88

ನನು, ಕಿಮಸ್ಮಾಕಮುಪಕಾರಕತ್ವಾದಿದ್ವಾರೇಣ ಋಷಿಪ್ರಣೀತಮೇವ ತನ್ತ್ರಮನುರಾಗವಶಾದಧ್ಯೇಷ್ಯಮ್ ? ಇತ್ಯಾಶಙ್ಕ್ಯಾಹ ಋಷಿಪ್ರಣೀತೇ ಪ್ರೀತಿಶ್ಚೇನ್ಮುಕ್ತ್ವಾ ಚರಕಸುಶ್ರುತೌ| ಭೇಡಾದ್ಯಾಃ ಕಿಂ ನ ಪಠ್ಯನ್ತೇ ತಸ್ಮಾದ್ಗ್ರಾಹ್ಯಂ ಸುಭಾಷಿತಮ್||೮೮||

View original

ननु, किमस्माकमुपकारकत्वादिद्वारेण ऋषिप्रणीतमेव तन्त्रमनुरागवशादध्येष्यम् ? इत्याशङ्क्याह ऋषिप्रणीते प्रीतिश्चेन्मुक्त्वा चरकसुश्रुतौ| भेडाद्याः किं न पठ्यन्ते तस्माद्ग्राह्यं सुभाषितम्||८८||

🔊 Audio coming soon

Adhikarana sarvAyurvedasArabhUtametat hRudayaM kRutvA yacchubhaM prAptaM tena jagataH shubhamastu (89-40) · Śloka 40

ಹೃದಯ ಹೃದಯಮೇತತ್ಸರ್ವಾಯುರ್ವೇದವಾಙ್ಮಯಪಯೋಧೇಃ| ಕೃತ್ವಾ ಯಚ್ಛುಭಮಾಪ್ತಂ ಶುಭಮಸ್ತು ಪರಂ ತತೋ ಜಗತಃ||೮೯|| ಇತಿ ಶ್ರೀವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸೂನುಶ್ರೀಮದ್ವಾಗ್ಭಟವಿರ- ಚಿತಾಯಾಮಷ್ಟಾಙ್ಗಹೃದಯಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಷಷ್ಠೇ ಉತ್ತರ- ಸ್ಥಾನೇ ವಾಜೀಕರಣವಿಧಿರ್ನಾಮ ಚತ್ವಾ- ರಿಂಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೪೦||

View original

हृदय हृदयमेतत्सर्वायुर्वेदवाङ्मयपयोधेः| कृत्वा यच्छुभमाप्तं शुभमस्तु परं ततो जगतः||८९|| इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तसूनुश्रीमद्वाग्भटविर- चितायामष्टाङ्गहृदयसंहितायां षष्ठे उत्तर- स्थाने वाजीकरणविधिर्नाम चत्वा- रिंशोऽध्यायः||४०||

🔊 Audio coming soon