4. kāsacikitsitam

Adhikarana adhyAyapratij~jA (1) · Śloka 1

ಅಥಾತಃ ಕಾಸಚಿಕಿತ್ಸಿತಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ||೧||

Adhikarana vAtajakAsacikitsA tatrAdau kiryAkramaH (2) · Śloka 2

ಕೇವಲಾನಿಲಜಂ ಕಾಸಂ ಸ್ನೇಹೈರಾದಾವುಪಾಚರೇತ್| ವಾತಘ್ನಸಿದ್ಧೈಃ ಸ್ನಿಗ್ಧೈಶ್ಚ ಪೇಯಾಯೂಷರಸಾದಿಭಿಃ| ಲೇಹೈರ್ಧೂಮೈಸ್ತಥಾಭ್ಯಙ್ಗಸ್ವೇದಸೇಕಾವಗಾಹನೈಃ| ಬಸ್ತಿಭಿರ್ಬದ್ಧವಿಡ್ವಾತಂ ಸಪಿತ್ತಂ ತ್ವೌರ್ಧ್ವಭಕ್ತಿಕೈಃ| ಘೃತೈಃ ಕ್ಷೀರೈಶ್ಚ ಸಕಫಂ ಜಯೇತ್ ಸ್ನೇಹವಿರೇಚನೈಃ||೨||

Adhikarana guDUcyAdighRutam (3) · Śloka 3

ಗುಡೂಚೀಕಣ್ಟಕಾರೀಭ್ಯಾಂ ಪೃಥಕ್ ತ್ರಿಂಶತ್ಪಲಾದ್ರಸೇ| ಪ್ರಸ್ಥಃ ಸಿದ್ಧೋ ಘೃತಾದ್ವಾತಕಾಸನುದ್ವಿಹ್ನಿದೀಪನಃ||೩||

Adhikarana kShAraghRutam (4) · Śloka 4

ಕ್ಷಾರರಾಸ್ನಾವಚಾಹಿಙ್ಗುಪಾಠಾಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಧಾನ್ಯಕೈಃ| ದ್ವಿಶಣೈಃ ಸರ್ಪಿಷಃ ಪ್ರಸ್ಥಂ ಪಞ್ಚಕೋಲಯುತೈಃ ಪಚೇತ್| ದಶಮೂಲಸ್ಯ ನಿರ್ಯೂಹೇ ಪೀತೋ ಮಣ್ಡಾನುಪಾಯಿನಾ| ಸಕಾಸಶ್ವಾಸಹೃತ್ಪಾರ್ಶ್ವಗ್ರಹಣೀರೋಗಗುಲ್ಮನುತ್||೪||

Adhikarana kAshmaryAdighRutam (5) · Śloka 5

ಕಾಶ್ಮರ್ಯತ್ರಿಫಲಾವ್ಯೋಷಶಠೀದ್ರಾಕ್ಷಾಪರೂಷಕಮ್| ದ್ವೇ ಪಾಠೇ ದೇವದಾರ್ವರ್ದ್ಧಿಸ್ವಗುಪ್ತಾಗ್ನಿಕಗೋಕ್ಷುರಮ್| ವ್ಯಾಘ್ರೀತಾಮಲಕೀಮೇದಾಕಾಕನಾಸಾಶತಾವರೀಃ| ವಿದಾರೀ ಚ ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಃ ಕರ್ಷಾಂಶೈಸ್ತೈರ್ವಿಪಾಚಿತಃ| ಕ್ಷೀರೇಣ ಚ ಜಯತ್ಯಾಶು ಜ್ವರಕಾಸಹಲೀಮಕಾನ್| ಗುಲ್ಮಾರುಚಿಯಕೃತ್ಪ್ಲೀಹಶಿರೋಹೃತ್ಪಾರ್ಶ್ವವೇದನಾಃ| ಕಾಮಿಲಾರ್ಶೋನಿಲಾಷ್ಠೀಲಾಕ್ಷತಶೋಫಕ್ಷಯಾಂಶ್ಚ ಸಃ||೫||

Adhikarana rAsnAdighRutam (6) · Śloka 6

ದ್ರೋಣೇಽಪಾಂ ಸಾಧಯೇದ್ರಾಸ್ನಾದಶಮೂಲಶತಾವರೀಃ| ಪಲೋನ್ಮಿತಾ ದ್ವಿಕುಡವಂ ಕುಲತ್ಥಂ ಬದರಂ ಯವಮ್| ತುಲಾರ್ಧಂ ಚಾಜಮಾಂಸಸ್ಯ ತೇನ ಸಾಧ್ಯಂ ಘೃತಾಢಕಮ್| ಸಮಕ್ಷೀರಂ ಪಲಾಶೈಶ್ಚ ಜೀವನೀಯೈಃ ಸಮೀಕ್ಷ್ಯ ತತ್| ಪ್ರಯುಕ್ತಂ ವಾತರೋಗೇಷು ಪಾನನಾವನಬಸ್ತಿಭಿಃ| ಪಞ್ಚಕಾಸಾನ್ ಶಿರಃ ಕಮ್ಪಂ ಯೋನಿವಂಕ್ಷಣವೇದನಾಮ್| ಸರ್ವಾಙ್ಗೈಕಾಙ್ಗರೋಗಾಂಶ್ಚ ಸಪ್ಲೀಹೋರ್ಧ್ವಾನಿಲಾಞ್ಜಯೇತ್||೬||

Adhikarana vidAryAdighRutam (7) · Śloka 7

ವಿದಾರ್ಯಾದಿಗಣಕ್ವಾಥಕಲ್ಕಸಿದ್ಧಂ ಚ ಕಾಸಜಿತ್||೭||

Adhikarana ashokabIjAdighRutam (8) · Śloka 8

ಅಶೋಕಬೀಜಕ್ಷವಕಜನ್ತುಘ್ನಾಞ್ಜನಪದ್ಮಕೈಃ| ಸವಿಡೈಶ್ಚ ಘೃತಂ ಸಿದ್ಧಂ ತಚ್ಚೂರ್ಣಂ ವಾ ಘೃತಾದ್ಯುತಮ್| ಲಿಹ್ಯಾತ್ಪಯಶ್ಚಾನು ಪಿಬೇದಾಜಂ ಕಾಸಾಭಿಪೀಡಿತಃ||೮||

Adhikarana viDa~ggAdicUrNam (9) · Śloka 9

ವಿಡಙ್ಗಂ ನಾಗರಂ ರಾಸ್ನಾ ಪಿಪ್ಪಲೀ ಹಿಙ್ಗುಸೈನ್ಧವಮ್| ಭಾರ್ಙ್ಗೀಕ್ಷಾರಶ್ಚ ತಚ್ಚೂರ್ಣಂ ಪಿಬೇದ್ವಾ ಘೃತಮಾತ್ರಯಾ| ಸಕಫೇಽನಿಲಜೇ ಕಾಸೇ ಶ್ವಾಸಹಿಧ್ಮಾಹತಾಗ್ನಿಷು||೯||

Adhikarana avalehacUrNAdikam (10) · Śloka 10

ದುರಾಲಭಾಂ ಶೃಙ್ಗಿವೇರಂ ಶಠೀ ರಾಸ್ನಾ ಸಿತೋಪಲಾಮ್| ಲಿಹ್ಯಾತ್ಕರ್ಕಟಶೃಙ್ಗಞ್ಚ ಕಾಸೇ ತೈಲೇನ ವಾತಜೇ| ದುಃಸ್ಪರ್ಶಾಂ ಪಿಪ್ಪಲೀಂ ಮುಸ್ತಂ ಭಾರ್ಙ್ಗೀ ಕರ್ಕಟಕೀಂ ಶಠೀಮ್| ಪುರಾಣಗುಡತೈಲಾಭ್ಯಾಂ ಚೂರ್ಣಿತಾನ್ಯವಲೇಹಯೇತ್| ತದ್ವತ್ಸಕೃಷ್ಣಾಂ ಶುಣ್ಠೀಂ ಚ ಸಭಾರ್ಙ್ಗೀ ತದ್ವದೇವ ಚ| ಪಿಬೇತ್ಕೃಷ್ಣಾಞ್ಚ ಕೋಷ್ಣೇನ ಸಲಿಲೇನ ಸಸೈನ್ಧವಾಮ್| ಮಸ್ತುನಾ ಸಸಿತಾಂ ಶುಣ್ಠೀಂ ದಧ್ನಾ ವಾ ಕಣರೇಣುಕಾಃ| ಪಿಬೇದ್ಬದರಮಜ್ಜ್ಞೌ ವಾ ಮದಿರಾದಧಿಮಸ್ತುಭಿಃ| ಅಥವಾ ಪಿಪ್ಪಲೀಕಲ್ಕಂ ಘೃತಭೃಷ್ಟಂ ಸಸೈನ್ಧವಮ್||೧೦||

Adhikarana dhUmapAnam (11) · Śloka 11

ಕಾಸೀ ಸಪೀನಸೋ ಧೂಮಂ ಸ್ನೈಹಿಕಂ ವಿಧಿನಾ ಪಿಬೇತ್| ಹಿಧ್ಮಾಶ್ವಾಸೋಕ್ತಧೂಮಾಂಶ್ಚ ಕ್ಷೀರಮಾಂಸರಸಾಶನಃ||೧೧||

Adhikarana saMskRutAH rasAH (12) · Śloka 12

ಗ್ರಾಮ್ಯಾನೂಪೌದಕೈಃ ಶಾಲಿಯವಗೋಧೂಮಷಷ್ಟಿಕಾನ್| ರಸೈರ್ಮಾಷಾತ್ಮಗುಪ್ತಾನಾಂ ಯೂಷೈರ್ವಾ ಭೋಜಯೇದ್ಧಿತಾನ್||೧೨||

Adhikarana saMskRutAH peyAH (13) · Śloka 13

ಯವಾನೀಪಿಪ್ಪಲೀಬಿಲ್ವಮಧ್ಯನಾಗರಚಿತ್ರಕೈಃ| ರಾಸ್ನಾಜಾಜೀಪೃಥಕ್ಪರ್ಣೀಪಲಾಶಶಠಿಪೌಷ್ಕರೈಃ| ಸಿದ್ಧಾಂ ಸ್ನಿಗ್ಧಾಮ್ಲಲವಣಾಂ ಪೇಯಾಮನಿಲಜೇ ಪಿಬೇತ್| ಕಟೀಹೃತ್ಪಾರ್ಶ್ವಕೋಷ್ಠಾರ್ತಿಶ್ವಾಸಹಿಧ್ಮಾಪ್ರಣಾಶಿನೀಮ್| ದಶಮೂಲರಸೇ ತದ್ವತ್ ಪಞ್ಚಕೋಲಗುಡಾನ್ವಿತಾಮ್| ಪಿಬೇತ್ಸಮತಿಲಾಂ ಪೇಯಾಂ ಕ್ಷೈರೇಯೀಂ ವಾ ಸಸೈನ್ಧವಾಮ್| ಮಾತ್ಸ್ಯಕೌಕ್ಕುಟವಾರಾಹೈರ್ಮಾಂಸೈರ್ವಾ ಸಾಜ್ಯಸೈನ್ಧವಾಮ್|೧೩|

Adhikarana pathyam (13) · Śloka 13

ವಾಸ್ತುಕೋ ವಾಯಸೀಶಾಕಂ ಕಾಸಘ್ನಃ ಸುನಿಷಣ್ಣಕಃ| ಕಣ್ಟಕಾರ್ಯಾಃ ಫಲಂ ಪತ್ರಂ ವಾಲಂ ಶುಷ್ಕಂ ಚ ಮುಲಕಮ್| ಸ್ನೇಹಾಸ್ತೈಲಾದಯೋ ಭಕ್ಷ್ಯಾಃ ಕ್ಷೀರೇಕ್ಷುರಸಗೌಡಿಕಾಃ| ದಧಿಮಸ್ತ್ವಾರನಾಲಾಮ್ಮಫಲಾಮ್ಬುಮದಿರಾಃ ಪಿಬೇತ್||೧೩||

Adhikarana pittajakAsacikitsA vamanam (14) · Śloka 14

ಪಿತ್ತಕಾಸೇ ತುಸಕಫೇ ತ್ರಿವೃತಾಂ ಮಧುರೈರ್ಯುತಾಮ್| ಯುಞ್ಜ್ಯಾದ್ವಿರೇಕಾಯ ಯುತಾಂ ಘನಶ್ಲೇಷ್ಮಣಿ ತಿಕ್ತಕೈಃ||೧೪||

Adhikarana saMsarjanam (15) · Śloka 15

ಹತದೋಷೋ ಹಿಮಂ ಸ್ನಿಧಂ ಸ್ವಾದು ಸಂಸರ್ಜನಂ ಭಜೇತ್| ಘನೇ ಕಫೇ ತು ಶಿಶಿರಂ ರೂಕ್ಷಂ ತಿಕ್ತೋಪಸಂಹಿತಮ್||೧೫||

Adhikarana lehAH (16) · Śloka 16

ಪಿಪ್ಪಲೀಮುಸ್ತಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವದ್ರಾಕ್ಷಾಮೂರ್ವಾಮಹೌಷಧಮ್| ಲಾಜಾಮೃತಾಫಲದ್ರಾಕ್ಷಾತ್ವಕ್ಕ್ಷೀರೀಪಿಪ್ಪಲೀಸಿತಾಃ| ದುಃಸ್ಪರ್ಶಾಕರ್ಕಟೀಶುಣ್ಠೀಶಠೀದ್ರಾಕ್ಷಾಸಿತಾಬಲಾಃ| ನಿದಿಗ್ಧಕಾಮೂಲಫಲಂ ವಟಬೀಜಂ ರಸಾಞ್ಜನಮ್| ಖರ್ಜೂರಂ ಪಿಪ್ಪಲೀ ವಾಂಶೀ ಶ್ವದಂಷ್ಟ್ರಾ ಚೇತಿ ಪಞ್ಚ ತೇ| ಘೃತಕ್ಷೌದ್ರಯುತಾ ಲೇಹಾಃ ಶ್ಲೋಕಾರ್ಧೈಃ ಪಿತ್ತಕಾಸಿನಾಮ್| ಪಯೋಽನುಪಾನಾಂ ಶೃಙ್ಗೀಂ ವಾ ಲಿಹ್ಯಾತ್ಸಾಜ್ಯಸಿತಾಮಧುಮ್||೧೬||

Adhikarana apare lehAH (17) · Śloka 17

ಲೇಹಃ ಪೈತ್ತೇ ಸಿತಾಧಾತ್ರೀಕ್ಷೌದ್ರದ್ರಾಕ್ಷಾಹಿಮೋತ್ಪಲೈಃ| ಸಕಫೇ ಸಾಬ್ದಮರಿಚಃ ಸಘೃತಃ ಸಾನಿಲೇ ಹಿತಃ| ಮೃದ್ವೀಕಾರ್ಧಶತಂ ತ್ರಿಂಶತ್ ಪಿಪ್ಪಲೀಃ ಶರ್ಕರಾಪಲಮ್| ಲೇಹಯೇನ್ಮಧುನಾ ಗೋರ್ವಾ ಕ್ಷೀರಪಸ್ಯ ಶಕೃದ್ರಸಮ್| ತ್ವಗೇಲಾವ್ಯೋಷಮೃದ್ವೀಕಾಪಿಪ್ಪಲೀಮೂಲಪೌಷ್ಕರೈಃ| ಲಾಜಮುಸ್ತಶಠೀರಾಸ್ನಾಧಾತ್ರೀಫಲಬಿಭೀತಕೈಃ| ಶರ್ಕರಾಕ್ಷೌದ್ರಸರ್ಪಿಭಿರ್ಲೇಹೋ ಹೃದ್ರೋಗಕಾಸಹಾ| ಪಿಪ್ಪಲ್ಯಾಮಲಕದ್ರಾಕ್ಷಾಲಾಜಲಾಕ್ಷಾಸಿತೋಪಲಾಃ| ಸಞ್ಚೂರ್ಣ್ಯ ಪಕ್ತ್ವಾ ಪಯಸಾ ಲಿಹ್ಯಾತ್ಕ್ಷೌದ್ರಾಷ್ಟಭಾಗಿಕಾಃ||೧೭||

Adhikarana vidAryAdInAM pAnam (18) · Śloka 18

ವಿದಾರೀಕ್ಷುಮೃಣಾಲಾನಾಂ ರಸಾನ್ ಕ್ಷೀರಂ ಸಿತೋಪಲಾಮ್| ಪಿಬೇತ್ ಕ್ಷೌದ್ರೇಣ ಸಂಯೋಜ್ಯ ಪಿತ್ತಕಾಸಮಪೋಹತಿ||೧೮||

Adhikarana pathyam (19) · Śloka 19

ಮಧುರೈರ್ಜಾಙ್ಗಲರಸೈರ್ಯವಶ್ಯಾಮಾಕಕೋದ್ರವಾಃ| ಮುದ್ಗಾದಿಯೂಷೈಃ ಶಾಕೈಶ್ಚ ತಿಕ್ತಕೈರ್ಮಾತ್ರಯಾ ಹಿತಾಃ||೧೯||

Adhikarana tanukaPayorvisheShaH (20) · Śloka 20

ಘನಶ್ಲೇಷ್ಮಣಿ ಲೇಹಾಶ್ಚ ತಿಕ್ತಕಾ ಮಧುಸಂಯುತಾಃ| ಶಾಲಯಃ ಸ್ಯುಸ್ತನುಕಫೇ ಷಷ್ಟಿಕಾಶ್ಚ ರಸಾದಿಭಿಃ| ಶರ್ಕರಾಮ್ಭೋಽನುಪಾನಾರ್ಥಂ ದ್ರಾಕ್ಷೇಕ್ಷುಸ್ವರಸಃ ಪಯಃ||೨೦||

Adhikarana siddharasayUShAdikam (21) · Śloka 21

ಕಾಕೋಲೀಬೃಹತೀಮೇದಾದ್ವಯೈಃ ಸವೃಷನಾಗರೈಃ| ಪಿತ್ತಕಾಸೇ ರಸಕ್ಷೀರಪೇಯಾಯೂಷಾನ್ ಪ್ರಕಲ್ಪಯೇತ್||೨೧||

Adhikarana drAkShAkShIrAdikam (22) · Śloka 22

ದ್ರಾಕ್ಷಾಂ ಕಣಾಂ ಪಞ್ಚಮೂಲಂ ತೃಣಾಖ್ಯಂ ಚ ಪಚೇಜ್ಜಲೇ| ತೇನ ಕ್ಷೀರಂ ಶೃತಂ ಶೀತಂ ಪಿಬೇತ್ ಸಮಧುಶರ್ಕರಮ್| ಸಾಧಿತಾಂ ತೇನ ಪೇಯಾಂ ವಾ ಸುಶೀತಾಂ ಮಧುನಾನ್ವಿತಾಮ್||೨೨||

Adhikarana saghRutaM siddhajalam (23) · Śloka 23

ಶಠೀ ಹ್ನೀಬೇರಬೃಹತೀಶರ್ಕರಾವಿಶ್ವಭೇಷಜಮ್| ಪಿಷ್ಟ್ವಾ ರಸಂ ಪಿಬೇತ್ಪೂತಂ ವಸ್ತ್ರೇಣ ಘೃತಮೂರ್ಚ್ಛಿತಮ್||೨೩||

Adhikarana pa~jcasamaM sarpiH (24) · Śloka 24

ಮಹಿಷ್ಯಜಾವೀಗೋಕ್ಷೀರಧಾತ್ರೀಫಲರಸೈಃ ಸಮೈಃ| ಸರ್ಪಿಃ ಸಿದ್ಧಂ ಪಿಬೇತ್ .......................||೨೪||

Adhikarana madhuragaNasiddhaM sarpiH (25) · Śloka 25

.................................ತದ್ವನ್ಮಧುರೇಣ ಗಣೇನ ವಾ| ಕ್ವಾಥೀಕೃತೇನೇಕ್ಷುರಸೇ ಕ್ಷೀರಯುಕ್ತೇನ ಸಾಧಿತಮ್| ಸಶರ್ಕರಂ ಪಿಬೇತ್ಪ್ರಾತರ್ಲಿಹ್ಯಾದ್ವಾ ಮಾಕ್ಷಿಕಾನ್ವಿತಮ್||೨೫||

Adhikarana kShIrivrukShA~gkuraghRutam (26) · Śloka 26

ಕ್ಷೀರಿವೃಕ್ಷಾಙ್ಕುರಕ್ವಾಥೇ ಪಕ್ವಂ ಕ್ಷೀರಸಮಂ ಘೃತಮ್| ಪಾಯಯೇತ್ ಪಿತ್ತಕಾಸಾರ್ತಂ ಮಧುನಾ ವಾಽವಲೇಹಯೇತ್||೨೬||

Adhikarana medAdisarpiH (27) · Śloka 27

ಮೇದಾಂ ವಿದಾರೀಂ ಕಾಕೋಲೀಂ ಸ್ವಯಂಗುಪ್ತಾಫಲಂ ಬಲಾಮ್| ಶರ್ಕರಾಂ ಜೀವಕಂ ಮುದ್ಗಮಾಷಪರ್ಣ್ಯೌ ದುರಾಲಭಾಮ್| ಕಲ್ಕೀಕೃತ್ಯ ಪಚೇತ್ಸರ್ಪಿಃ ಕ್ಷೀರೇಣಾಷ್ಟಗುಣೇನ ತತ್| ಪಾನಭೋಜನಲೇಹೇಶು ಪ್ರಯುಕ್ತಂ ಪಿತ್ತಕಾಸಜಿತ್||೨೭||

Adhikarana cUrNayogAH kaShAyayogAshca (28) · Śloka 28

ಲಿಹ್ಯಾದ್ವಾ ಚೂರ್ಣಮೇತೇಷಾಂ ಕಶಾಯಮಥವಾ ಪಿಬೇತ್||೨೮||

Adhikarana kaPajakAsacikitsA virecanam (29) · Śloka 29

ಕಫಕಾಸೀ ಪಿಬೇದಾದೌ ಸುರಕಾಷ್ಠಾತ್ಪ್ರದೀಪಿತಾತ್| ಸ್ನೇಹಂ ಪರಿಸ್ರುತಂ ವ್ಯೋಷಯವಕ್ಷಾರಾವಚೂರ್ಣಿತಮ್| ಸ್ನಿಗ್ಧಂ ವಿರೇಚಯೇದೂರ್ಧ್ವಮಧೋ ಮೂರ್ಧ್ನಿ ಚ ಯುಕ್ತಿತಃ| ತೀಕ್ಷ್ಣೈರ್ವಿರೇಕೈರ್ಬಲಿನಮ್..........................||೨೯||

Adhikarana saMsargIkramaH (30) · Śloka 30

.............................ಸಂಸರ್ಗೀ ಚಾಸ್ಯ ಯೋಜಯೇತ್| ಯವಮುದ್ಗಕುಲತ್ಥಾನ್ನೈರುಷ್ಣರೂಕ್ಷೈಃ ಕಟೂತ್ಕಟೈಃ| ಕಾಸಮರ್ದಕವಾರ್ತಾಕವ್ಯಾಘ್ಱೀಕ್ಷಾರಕಣಾನ್ವಿತೈಃ| ಧಾನ್ವಬೈಲರಸೈಃ ಸ್ನೇಹೈಸ್ತಿಲಸರ್ಷಪನಿಮ್ಬಜೈಃ||೩೦||

Adhikarana pAnIyam (31) · Śloka 31

ದಶಮೂಲಾಮ್ಬು ಧರ್ಮಾಮ್ಬು ಮದ್ಯಂ ಮಧ್ವಮ್ಬು ವಾ ಪಿಬೇತ್| ಮೂಲೈಃ ಪೌಷ್ಕರಶಮ್ಯಾಕಪಟೋಲೈರನ್ವಿತಂ ನಿಶಾಮ್| ಪಿಬೇದ್ವಾತಿ ಸಹ ಕ್ಷೌದ್ರಂ ಕಾಲೇಷ್ವನ್ನಸ್ಯ ವಾ ತ್ರಿಷು||೩೧||

Adhikarana kaphakAsaghnAH lehAH (32) · Śloka 32

ಪಿಪ್ಪಲೀಪಿಪ್ಪಲೀಮೂಲಂ ಶೃಙ್ಗಿವೇರಂ ಬಿಭೀತಕಮ್| ದೇವದಾರ್ವಭಯಾ ಮುಸ್ತಂ ಪಿಪ್ಪಲೀವಿಶ್ವಭೇಷಜಮ್| ಗುಡೂಚೀ ಪಿಪ್ಪಲೀಭಾರ್ಙ್ಗೀಶೃರ್ಙೀಕರ್ಕಟಕಸ್ಯ ಚ| ವ್ಯೋಷದಾರುವಿಡಙ್ಗಾನಿ ತ್ರಿಫಲಾಶರ್ಕರಾವಲಾಃ| ನಿದಿಗ್ಧಿಕಾಯಾ ಮೂಲತ್ವಙ್ಮರಿಚೈಃ ಸಹ ಯೋಜಿತಾ| ಶಿಖಿಕುಕ್ಕುಟಪಿಚ್ಛಾನಾಂ ಮಷೀ ಕ್ಷಾರೋ ಯವೋದ್ಭವಃ| ವಿಶಾಲಾಪಿಪ್ಪಲೀಮೂಲಂ ತ್ರಿವೃತಾ ಚ ಮಧುದ್ರವಾಃ| ಕಫಕಾಸಹರಾ ಲೇಹಾಃ ಸಪ್ತಶ್ಲೋಕಾರ್ಧಯೋಜಿತಾಃ| ಮಧುನಾ ಮರಿಚಂ ಲಿಹ್ಯಾನ್ಮಧುನೈವ ಚ ಜೋಙ್ಗಕಮ್| ಪೃಥಗ್ರಸಾಮ್ಶ್ಚ ಮಧುನಾ ವ್ಯಾಘ್ರೀವಾರ್ತಾಕಭೃಙ್ಗಜಾನ್| ಕಾಸಘ್ನಸ್ಯಾಶ್ವಶಕೃತಃ ಸುರಸಸ್ಯಾಸಿತಸ್ಯ ಚ||೩೨||

Adhikarana vAtAnuge kaPe lehau (33) · Śloka 33

ದೇವದಾರುಶಠೀರಾಸ್ನಾಕರ್ಕಟಾಖ್ಯಾದುರಾಲಭಾಃ| ಪಿಪ್ಪಲೀ ನಾಗರಂ ಮುಸ್ತಂ ಪಥ್ಯಾ ಧಾತ್ರೀ ಸಿತೋಪಲಾಃ| ಮಧುತೈಲಯುತಾವೇತೌ ಲೇಹೌ ವಾತನುಗೇ ಕಫೇ||೩೩||

Adhikarana viDa~ggAdicUrNalehaH (34) · Śloka 34

ವಿಡಙ್ಗಂ ಸೈನ್ಧವಂ ಹಿಙ್ಗು ಕುಷ್ಠಂ ವ್ಯೋಷಂ ಮನಃಶಿಲಾಮ್| ಕಾಸೇ ಶ್ವಾಸೇ ಚ ಹಿಧ್ಮಾಯಾಮ್ ಲಿಹ್ಯಾತ್ಕ್ಷೌದ್ರಘೃತಾದ್ಯುತಮ್||೩೪||

Adhikarana guDAdicUrNam (35) · Śloka 35

ಗುಡಕ್ಷಾರೋಷಣಕಣಾದಾಡಿಮಂ ಶ್ವಾಸಕಾಸಜಿತ್| ಕ್ರಮಾತ್ಪಲದ್ವಯಾರ್ಧಾಕ್ಷಕರ್ಶಾರ್ಧಾಕ್ಷಪಲೋನ್ಮಿತಮ್| ದ್ವೇ ಪಲೇ ದಾಡಿಮಾದಷ್ಟೌ ಗುಡದ್ವ್ಯೋಷಾತ್ ಪಲತ್ರಯಮ್| ರೋಚನಂ ದೀಪನಂ ಸ್ವರ್ಯಂ ಪೀನಸಶ್ವಾಸಕಾಸಜಿತ್||೩೫||

Adhikarana pAThAdikaM mustAdika~jca cUrNam (36) · Śloka 36

ಪಾಠಾಶುಣ್ಠೀಶಠೀಮುರ್ವಾಗವಾಕ್ಷೀಪಿಪ್ಪಲೀಘನಮ್| ಪಿಷ್ಟ್ವಾ ಘರ್ಮಾಮ್ಬುನಾ ಹಿಙ್ಗುಸೈನ್ಧವಾಭ್ಯಾಂ ಯುತಂ ಪಿಬೇತ್| ತದ್ವಾನ್ಮುಸ್ತಾಶಠೀಶುಣ್ಠೀನಾಗರಾತಿವಿಷಯಾಽಭಯಾಃ||೩೬||

Adhikarana pAcanAntarANi (37) · Śloka 37

ಪಿಬೇಜ್ಜ್ವರೋಕ್ತಂ ಪಥ್ಯಾದಿ ಸಶೃಙ್ಗೀಕಞ್ಚ ಪಾಚನಮ್| ಅಥವಾ ದೀಪ್ಯಕತ್ರಿವೃದ್ಧಿಶಾಲಾಘನಪೌಷ್ಕರಮ್| ಸಕಣಂ ಕ್ವಥಿತೇ ಮೂತ್ರೇ ಕಫಕಾಸೀ ಜಲೇಽಪಿ ವಾ||೩೭||

Adhikarana vaidehIkalkaH (38) · Śloka 38

ತೈಲಭೃಷ್ಟಞ್ಚ ವೈದೇಹೀಕಲ್ಕಾಕ್ಷಂ ಸಸಿತೋಪಲಾಮ್| ಪಾಯಯೇತ್ಕಫಕಾಸಘ್ನಂ ಕುಲತ್ಥಸಲಿಲಾದ್ಯುತಮ್||೩೮||

Adhikarana sauvarcalAdicUrNam (39) · Śloka 39

ಸೌವರ್ಚಲಾಭಯಾಧಾತ್ರೀಪಿಪ್ಪಲೀಕ್ಷಾರನಾಗರಮ್| ಚೂರ್ಣಿತಂ ಸರ್ಪಿಷಾ ವಾತಕಫಕಾಸಹರಂ ಪಿಬೇತ್||೩೯||

Adhikarana dashamUlAdighRutam (40) · Śloka 40

ದಶಮೂಲಾಢಕೇ ಪ್ರಸ್ಥಂ ಘೃತಸ್ಯಾಕ್ಷಸಮೈಃ ಪಚೇತ್| ಪುಷ್ಕರಾಹ್ವಶಠೀಬಿಲ್ವಸುರಸವ್ಯೋಷಹಿಙ್ಗುಭಿಃ| ಪೇಯಾನುಪಾನಂ ತತ್ಸರ್ವಂ ವಾತಶ್ಲೇಷ್ಮಾಮಯಾಪಹಮ್||೪೦||

Adhikarana nirguNDIghRutam (1) · Śloka 1

ನಿರ್ಗುಣ್ಡೀಪತ್ರನಿರ್ಯಾಸಸಾಧಿತಂ ಕಾಸಜಿದ್ ಘೃತಮ್|೧|

Adhikarana viDa~ggaghRutam (1) · Śloka 1

ಘೃತಂ ರಸೇ ವಿಡಙ್ಗಾನಾಂ ವ್ಯೋಷಗರ್ಭಂ ಚ ಸಾಧಿತಮ್||೧||

Adhikarana punarnavAghRutam (41) · Śloka 41

ಪುನರ್ನವಶಿವಾಟಿಕಾಸರಲಕಾಸಮರ್ದಾಮೃತಾ ಪಟೋಲಬೃಹತೀಫಣಿಜ್ಝಕರಸೈಃ ಪಯಃಸಂಯುತೈಃ| ಘೃತಂ ತ್ರಿಕಟುನಾ ಚ ಸಿದ್ಧಮುಪಯುಜ್ಯ ಸುಜಾಯತೇ ನ ಕಾಸವಿಷಮಜ್ವರಕ್ಷಯಗುದಾಙ್ಕುರೇಭ್ಯೋ ಭಯಮ್||೪೧||

Adhikarana kaNTakArighRutam (42) · Śloka 42

ಸಮೂಲಫಲಪತ್ರಾಯಾಃ ಕಣ್ಟಕಾರ್ಯಾ ರಸಾಢಕೇ| ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಂ ಬಲಾವ್ಯೋಷವಿಡಙ್ಗಶಠಿದಾಡಿಮೈಃ| ಸೌವರ್ಚಲಯವಕ್ಷಾರಮೂಲಾಮಲಕಪೌಷ್ಕರೈಃ| ವೃಶ್ಚೀವಬೃಹತೀಪಥ್ಯಾಯವಾನೀಚಿತ್ರಕರ್ಧಿಭಿಃ| ಮೃದ್ವೀಕಾಚವ್ಯವರ್ಷಾಭೂದುರಾಲಮ್ಭಾಮ್ಲವೇತಸೈಃ| ಶೃಙ್ಗೀತಾಮಲಕೀಭಾರ್ಙ್ಗೀರಾಸ್ನಾಗೋಕ್ಷುರಕೈಃ ಪಚೇತ್| ಕಲ್ಕೈಸ್ತತ್ಸರ್ವಕಾಸೇಷು ಶ್ವಾಸಹಿಧ್ಮಾಸು ಚೇಷ್ಯತೇ||೪೨||

Adhikarana dvitIyaM kaNTakArIghRutam (43) · Śloka 43

ಕಣ್ಟಕಾರ್ಯಸಿತುಲಾಂ ಕ್ಷುಣ್ಣಂ ಪಕ್ತ್ವಾ ದ್ರೋಣೇಽಮ್ಭಸಃ ಪಚೇತ್| ತೇನಾಢಕೇನ ಕ್ವಾಥಸ್ಯ ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಂ ಪಿಚೂನ್ಮಿತೈಃ| ರಾಸ್ನಾದುಃಸ್ಪರ್ಶಷಡ್ಗ್ರನ್ಥಾಪಿಪ್ಪಲೀದ್ವಯಚಿತ್ರಕೈಃ| ಸೌವರ್ಚಲಯವಕ್ಷಾರಕೃಷ್ಣಾಮೂಲೈಶ್ಚ ತಜ್ಜಯೇತ್| ಕಾಸಶ್ವಾಸಕಫಷ್ಠೀವಹಿಧ್ಮಾರೋಚಕಪೀನಸಾನ್||೪೩||

Adhikarana kaNTakArIlehaH (44) · Śloka 44

ಪಚೇದ್ವ್ಯಾಘ್ರೀತುಲಾಂ ಕ್ಷುಣ್ಣಾಂ ವಹೇಽಪಾಮಾಢಕಸ್ಥಿತೇ| ಕ್ಷಿಪೇತ್ಪೂತೇ ತು ಸಞ್ಚೂರ್ಣ್ಯ ವ್ಯೋವರಾಸ್ನಾಮೃತಾಗ್ನಿಕಾನ್| ಶೃಙ್ಗೀಭಾರ್ಙ್ಗೀಘನಗ್ರನ್ಥಿಧನ್ವಯಾಸಾನ್ ಪಲಾರ್ಧಕಾನ್| ಸರ್ಪಿಷಃ ಷೋಡಶಪಲಂ ಚತ್ವಾರಿಂಶತ್ಪಲಾನಿ ಚ| ಮತ್ಸ್ಯಣ್ಡಿಕಾಯಾಃ ಶುದ್ಧಾಯಾಃ ಪುನಶ್ಚ ತದಧಿಶ್ರಯೇತ್| ದರ್ವೀಂಲೇಪಿನಿ ಶೀತೇ ಚ ಪೃಥಗ್ದ್ವಿಕುಡವಂ ಕ್ಷಿಪೇತ್| ಪಿಪ್ಪಲೀನಾಂ ತವಕ್ಷೀರ್ಯಾ ಮಾಕ್ಷಿಕಸ್ಯಾನವಸ್ಯ ಚ| ಲೇಹೋಽಯಂ ಗುಲ್ಮಹೃದ್ರೋಗದುರ್ನಾಮಶ್ವಾಸಕಾಸಜಿತ್||೪೪||

Adhikarana triPalAdilehaH (45) · Śloka 45

ತ್ರಿಫಲಾಪಿಪ್ಪಲೀಪಾಠಾಶಾರಿವಾಬೃಹತೀದ್ವಯಮ್| ಮರಿಚಂ ಪದ್ಮಕಂ ಮುಸ್ತಮುಶೀರಂ ಚಾಕ್ಷಸಮ್ಮಿತಮ್| ಪಕ್ತ್ವಾ ಜಲಾಢಕೇ ಪಾದಶೇಷೇ ಕ್ಷೀರಪಲಾಷ್ಟಕಮ್| ದತ್ವಾ ಗುಡಸ್ಯ ಚ ಪಲಂ ಪಚೇದಾದರ್ವಿಲೇಪನಾತ್| ಲೇಹಃ ಕಫೋಲ್ಬಣಂ ಕಾಸಂ ಸರ್ವಮೇವ ನಿಯಚ್ಛತಿ| ಸಾಧಿತಂ ಕ್ಷೀರಮೇಭಿರ್ವಾ ತಿಲಕ್ಷೌದ್ರಯುತಂ ಪಿಬೇತ್||೪೫||

Adhikarana dhUmapAnam (46) · Śloka 46

ಶಮನಂ ಚ ಪಿಬೇದ್ಧೂಮಂ ಶೋಧನಂ ಬಹಲೇ ಕಫೇ||೪೬||

Adhikarana manaHshilAdidhUmaH (47) · Śloka 47

ಮನಃಶಿಲಾಲಮಧುಕಮಾಂಸೀಮುಸ್ತೇಽಙ್ಗುದೀತ್ವಚಃ| ಧೂಮಂ ಕಾಸಘ್ನವಿಧಿನಾ ಪೀತ್ವಾ ಕ್ಷೀರಂ ಪಿಬೇದನು| ನಿಷ್ಠ್ಯೂತಾನ್ತೇ ಗುಡಯುತಂ ಕೋಷ್ಣಂ ಧೂಮೋ ನಿಹನ್ತಿ ಸಃ| ವಾತಶ್ಲೇಷ್ಮೋತ್ತರನ್ ಕಾಸನಚಿರೇಣ ಚಿರನ್ತನಾನ್||೪೭||

Adhikarana prapauNDarIkAdidhUmaH (48) · Śloka 48

ಪ್ರಪೌಣ್ಡರೀಕಂ ಮಧುಕಂ ಶಾರ್ಙ್ಗಾಷ್ಠಾಲಂ ಮನಃಶಿಲಾಮ್| ಮರಿಚಂ ಪಿಪ್ಪಲೀಂ ದ್ರಾಕ್ಷಾಮೇಲಾಂ ಸುರಸಮಞ್ಜರೀಮ್| ಕೃತ್ವ ವರ್ತಿ ಪಿಬೇದ್ಧೂಮಂ ಕ್ಷೌಮಚೈಲಾನುವರ್ತಿನೀಮ್| ಘೃತಾಕ್ತಾಮನು ಚ ಪಿಬೇತ್ತದ್ವದ್ಗುಡಾಮ್ಬು ವಾ||೪೮||

Adhikarana nepAlyAdidhUmaH (49) · Śloka 49

ನೇಪಾಲೀತಲಮರಿಚಲಾಕ್ಷಾಞ್ಜನಕುಟನ್ನಟೈಃ| ಉಶೀರರೋಹಿಷಫಲದ್ರಾಮಿಕೀವಂಶಲೇಖನೈಃ| ಪೂರ್ವಕಲ್ಪೇನ ಧೂಮೋಽಯಂ ಸಾನುಪಾನೋ ವಿಧೀಯತೇ| ಕಾರ್ಪಾಸಾಸ್ಥ್ಯಶ್ವಗನ್ಧಾ ಚ ಧೂಮಃ ಕಾಸವಿನಾಶನಃ| ಕೋಶಾತಕೀಫಲಾನ್ಮಧ್ಯೈಃ ಪಿಬೇದ್ವಾ ಸಮನಃಶಿಲೈಃ||೪೯||

Adhikarana kAse~anubandhAnusAraM cikitsA (50-4) · Śloka 4

ತಮಕಃ ಕಫಕಾಸೇ ತು ಸ್ಯಾಚ್ಚೇತ್ಪಿತ್ತಾನುಬನ್ಧಜಃ| ಪಿತ್ತಕಾಸಕ್ರಿಯಾಂ ತತ್ರ ಯಥಾವಸ್ಥಂ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್| ಕಫಾನುಬನ್ಧೇ ಪವನೇ ಕುರ್ಯಾತ್ಕಫಹರಾಂ ಕಿರ್ಯಾಮ್| ಪಿತ್ತಾನುಬನ್ಧಯೋರ್ವಾತಕಫಯೋಃ ಪಿತ್ತನಾಶಿನೀಮ್| ವಾತಶ್ಲೇಷ್ಮಾತ್ಮಕೇ ಶುಷ್ಕೇ ಸ್ನಿಗ್ಧಮಾರ್ದ್ರೇ ವಿರುಕ್ಷಣಮ್| ಕಾಸೇ ಕರ್ಮ ಸಪಿತ್ತೇ ತು ಕಫಜೇ ತಿಕ್ತಸಂಯುತಮ್||೫೦|| ಇತಿ ವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸ್ಯ ಸೂನೋರ್ವಾಗ್ಭಟಸ್ಯ ಕೃತೌ ಅಷ್ಟಾಙ್ಗಸಂಗ್ರಹಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಚಿಕಿತ್ಸಿತಸ್ಥಾನೇ ಕಾಸಚಿಕಿತ್ಸಿತನ್ನಾಮ ಚತುರ್ಥೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೪||