Adhikarana adhyAyapratij~jA (1) · Śloka 1
அதாதஃ காஸசிகித்ஸிதஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ| இதி ஹ ஸ்மாஹுராத்ரேயாதயோ மஹர்ஷயஃ||௧||
View original
अथातः कासचिकित्सितं व्याख्य़ास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana adhyAyapratij~jA (1) · Śloka 1
அதாதஃ காஸசிகித்ஸிதஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ| இதி ஹ ஸ்மாஹுராத்ரேயாதயோ மஹர்ஷயஃ||௧||
अथातः कासचिकित्सितं व्याख्य़ास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtajakAsacikitsA tatrAdau kiryAkramaH (2) · Śloka 2
கேவலாநிலஜஂ காஸஂ ஸ்நேஹைராதாவுபாசரேத்| வாதக்நஸித்தைஃ ஸ்நிக்தைஶ்ச பேயாயூஷரஸாதிபிஃ| லேஹைர்தூமைஸ்ததாப்யங்கஸ்வேதஸேகாவகாஹநைஃ| பஸ்திபிர்பத்தவிட்வாதஂ ஸபித்தஂ த்வௌர்த்வபக்திகைஃ| கதைஃ க்ஷீரைஶ்ச ஸகபஂ ஜயேத் ஸ்நேஹவிரேசநைஃ||௨||
केवलानिलजं कासं स्नेहैरादावुपाचरेत्| वातघ्नसिद्धैः स्निग्धैश्च पेयायूषरसादिभिः| लेहैर्धूमैस्तथाभ्यङ्गस्वेदसेकावगाहनैः| बस्तिभिर्बद्धविड्वातं सपित्तं त्वौर्ध्वभक्तिकैः| घृतैः क्षीरैश्च सकफं जयेत् स्नेहविरेचनैः||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana guDUcyAdighRutam (3) · Śloka 3
குடூசீகண்டகாரீப்யாஂ பதக் த்ரிஂஶத்பலாத்ரஸே| ப்ரஸ்தஃ ஸித்தோ கதாத்வாதகாஸநுத்விஹ்நிதீபநஃ||௩||
गुडूचीकण्टकारीभ्यां पृथक् त्रिंशत्पलाद्रसे| प्रस्थः सिद्धो घृताद्वातकासनुद्विह्निदीपनः||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kShAraghRutam (4) · Śloka 4
க்ஷாரராஸ்நாவசாஹிங்குபாடாயஷ்ட்யாஹ்வதாந்யகைஃ| த்விஶணைஃ ஸர்பிஷஃ ப்ரஸ்தஂ பஞ்சகோலயுதைஃ பசேத்| தஶமூலஸ்ய நிர்யூஹே பீதோ மண்டாநுபாயிநா| ஸகாஸஶ்வாஸஹத்பார்ஶ்வக்ரஹணீரோககுல்மநுத்||௪||
क्षाररास्नावचाहिङ्गुपाठायष्ट्याह्वधान्यकैः| द्विशणैः सर्पिषः प्रस्थं पञ्चकोलयुतैः पचेत्| दशमूलस्य निर्यूहे पीतो मण्डानुपायिना| सकासश्वासहृत्पार्श्वग्रहणीरोगगुल्मनुत्||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kAshmaryAdighRutam (5) · Śloka 5
காஶ்மர்யத்ரிபலாவ்யோஷஶடீத்ராக்ஷாபரூஷகம்| த்வே பாடே தேவதார்வர்த்திஸ்வகுப்தாக்நிககோக்ஷுரம்| வ்யாக்ரீதாமலகீமேதாகாகநாஸாஶதாவரீஃ| விதாரீ ச கதப்ரஸ்தஃ கர்ஷாஂஶைஸ்தைர்விபாசிதஃ| க்ஷீரேண ச ஜயத்யாஶு ஜ்வரகாஸஹலீமகாந்| குல்மாருசியகத்ப்லீஹஶிரோஹத்பார்ஶ்வவேதநாஃ| காமிலார்ஶோநிலாஷ்டீலாக்ஷதஶோபக்ஷயாஂஶ்ச ஸஃ||௫||
काश्मर्यत्रिफलाव्योषशठीद्राक्षापरूषकम्| द्वे पाठे देवदार्वर्द्धिस्वगुप्ताग्निकगोक्षुरम्| व्याघ्रीतामलकीमेदाकाकनासाशतावरीः| विदारी च घृतप्रस्थः कर्षांशैस्तैर्विपाचितः| क्षीरेण च जयत्याशु ज्वरकासहलीमकान्| गुल्मारुचियकृत्प्लीहशिरोहृत्पार्श्ववेदनाः| कामिलार्शोनिलाष्ठीलाक्षतशोफक्षयांश्च सः||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAsnAdighRutam (6) · Śloka 6
த்ரோணேऽபாஂ ஸாதயேத்ராஸ்நாதஶமூலஶதாவரீஃ| பலோந்மிதா த்விகுடவஂ குலத்தஂ பதரஂ யவம்| துலார்தஂ சாஜமாஂஸஸ்ய தேந ஸாத்யஂ கதாடகம்| ஸமக்ஷீரஂ பலாஶைஶ்ச ஜீவநீயைஃ ஸமீக்ஷ்ய தத்| ப்ரயுக்தஂ வாதரோகேஷு பாநநாவநபஸ்திபிஃ| பஞ்சகாஸாந் ஶிரஃ கம்பஂ யோநிவஂக்ஷணவேதநாம்| ஸர்வாங்கைகாங்கரோகாஂஶ்ச ஸப்லீஹோர்த்வாநிலாஞ்ஜயேத்||௬||
द्रोणेऽपां साधयेद्रास्नादशमूलशतावरीः| पलोन्मिता द्विकुडवं कुलत्थं बदरं यवम्| तुलार्धं चाजमांसस्य तेन साध्यं घृताढकम्| समक्षीरं पलाशैश्च जीवनीयैः समीक्ष्य तत्| प्रयुक्तं वातरोगेषु पाननावनबस्तिभिः| पञ्चकासान् शिरः कम्पं योनिवंक्षणवेदनाम्| सर्वाङ्गैकाङ्गरोगांश्च सप्लीहोर्ध्वानिलाञ्जयेत्||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vidAryAdighRutam (7) · Śloka 7
விதார்யாதிகணக்வாதகல்கஸித்தஂ ச காஸஜித்||௭||
विदार्यादिगणक्वाथकल्कसिद्धं च कासजित्||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ashokabIjAdighRutam (8) · Śloka 8
அஶோகபீஜக்ஷவகஜந்துக்நாஞ்ஜநபத்மகைஃ| ஸவிடைஶ்ச கதஂ ஸித்தஂ தச்சூர்ணஂ வா கதாத்யுதம்| லிஹ்யாத்பயஶ்சாநு பிபேதாஜஂ காஸாபிபீடிதஃ||௮||
अशोकबीजक्षवकजन्तुघ्नाञ्जनपद्मकैः| सविडैश्च घृतं सिद्धं तच्चूर्णं वा घृताद्युतम्| लिह्यात्पयश्चानु पिबेदाजं कासाभिपीडितः||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viDa~ggAdicUrNam (9) · Śloka 9
விடங்கஂ நாகரஂ ராஸ்நா பிப்பலீ ஹிங்குஸைந்தவம்| பார்ங்கீக்ஷாரஶ்ச தச்சூர்ணஂ பிபேத்வா கதமாத்ரயா| ஸகபேऽநிலஜே காஸே ஶ்வாஸஹித்மாஹதாக்நிஷு||௯||
विडङ्गं नागरं रास्ना पिप्पली हिङ्गुसैन्धवम्| भार्ङ्गीक्षारश्च तच्चूर्णं पिबेद्वा घृतमात्रया| सकफेऽनिलजे कासे श्वासहिध्माहताग्निषु||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana avalehacUrNAdikam (10) · Śloka 10
துராலபாஂ ஶங்கிவேரஂ ஶடீ ராஸ்நா ஸிதோபலாம்| லிஹ்யாத்கர்கடஶங்கஞ்ச காஸே தைலேந வாதஜே| துஃஸ்பர்ஶாஂ பிப்பலீஂ முஸ்தஂ பார்ங்கீ கர்கடகீஂ ஶடீம்| புராணகுடதைலாப்யாஂ சூர்ணிதாந்யவலேஹயேத்| தத்வத்ஸகஷ்ணாஂ ஶுண்டீஂ ச ஸபார்ங்கீ தத்வதேவ ச| பிபேத்கஷ்ணாஞ்ச கோஷ்ணேந ஸலிலேந ஸஸைந்தவாம்| மஸ்துநா ஸஸிதாஂ ஶுண்டீஂ தத்நா வா கணரேணுகாஃ| பிபேத்பதரமஜ்ஜ்ஞௌ வா மதிராததிமஸ்துபிஃ| அதவா பிப்பலீகல்கஂ கதபஷ்டஂ ஸஸைந்தவம்||௧௦||
दुरालभां शृङ्गिवेरं शठी रास्ना सितोपलाम्| लिह्यात्कर्कटशृङ्गञ्च कासे तैलेन वातजे| दुःस्पर्शां पिप्पलीं मुस्तं भार्ङ्गी कर्कटकीं शठीम्| पुराणगुडतैलाभ्यां चूर्णितान्यवलेहयेत्| तद्वत्सकृष्णां शुण्ठीं च सभार्ङ्गी तद्वदेव च| पिबेत्कृष्णाञ्च कोष्णेन सलिलेन ससैन्धवाम्| मस्तुना ससितां शुण्ठीं दध्ना वा कणरेणुकाः| पिबेद्बदरमज्ज्ञौ वा मदिरादधिमस्तुभिः| अथवा पिप्पलीकल्कं ग़ृतभृष्टं ससैन्धवम्||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dhUmapAnam (11) · Śloka 11
காஸீ ஸபீநஸோ தூமஂ ஸ்நைஹிகஂ விதிநா பிபேத்| ஹித்மாஶ்வாஸோக்ததூமாஂஶ்ச க்ஷீரமாஂஸரஸாஶநஃ||௧௧||
कासी सपीनसो धूमं स्नैहिकं विधिना पिबेत्| हिध्माश्वासोक्तधूमांश्च क्षीरमांसरसाशनः||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMskRutAH rasAH (12) · Śloka 12
க்ராம்யாநூபௌதகைஃ ஶாலியவகோதூமஷஷ்டிகாந்| ரஸைர்மாஷாத்மகுப்தாநாஂ யூஷைர்வா போஜயேத்திதாந்||௧௨||
ग्राम्यानूपौदकैः शालियवगोधूमषष्टिकान्| रसैर्माषात्मगुप्तानां यूषैर्वा भोजयेद्धितान्||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMskRutAH peyAH (13) · Śloka 13
யவாநீபிப்பலீபில்வமத்யநாகரசித்ரகைஃ| ராஸ்நாஜாஜீபதக்பர்ணீபலாஶஶடிபௌஷ்கரைஃ| ஸித்தாஂ ஸ்நிக்தாம்லலவணாஂ பேயாமநிலஜே பிபேத்| கடீஹத்பார்ஶ்வகோஷ்டார்திஶ்வாஸஹித்மாப்ரணாஶிநீம்| தஶமூலரஸே தத்வத் பஞ்சகோலகுடாந்விதாம்| பிபேத்ஸமதிலாஂ பேயாஂ க்ஷைரேயீஂ வா ஸஸைந்தவாம்| மாத்ஸ்யகௌக்குடவாராஹைர்மாஂஸைர்வா ஸாஜ்யஸைந்தவாம்|௧௩|
यवानीपिप्पलीबिल्वमध्यनागरचित्रकैः| रास्नाजाजीपृथक्पर्णीपलाशशठिपौष्करैः| सिद्धां स्निग्धाम्ललवणां पेयामनिलजे पिबेत्| कटीहृत्पार्श्वकोष्ठार्तिश्वासहिध्माप्रणाशिनीम्| दशमूलरसे तद्वत् पञ्चकोलगुडान्विताम्| पिबेत्समतिलां पेयां क्षैरेयीं वा ससैन्धवाम्| मात्स्यकौक्कुटवाराहैर्मांसैर्वा साज्यसैन्धवाम्|१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pathyam (13) · Śloka 13
வாஸ்துகோ வாயஸீஶாகஂ காஸக்நஃ ஸுநிஷண்ணகஃ| கண்டகார்யாஃ பலஂ பத்ரஂ வாலஂ ஶுஷ்கஂ ச முலகம்| ஸ்நேஹாஸ்தைலாதயோ பக்ஷ்யாஃ க்ஷீரேக்ஷுரஸகௌடிகாஃ| ததிமஸ்த்வாரநாலாம்மபலாம்புமதிராஃ பிபேத்||௧௩||
वास्तुको वायसीशाकं कासग़्नः सुनिषण्णकः| कण्टकार्याः फलं पत्रं वालं शुष्कं च मुलकम्| स्नेहास्तैलादयो भक्ष्याः क्षीरेक्षुरसगौडिकाः| दधिमस्त्वारनालाम्मफलाम्बुमदिराः पिबेत्||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pittajakAsacikitsA vamanam (14) · Śloka 14
பித்தகாஸே துஸகபே த்ரிவதாஂ மதுரைர்யுதாம்| யுஞ்ஜ்யாத்விரேகாய யுதாஂ கநஶ்லேஷ்மணி திக்தகைஃ||௧௪||
पित्तकासे तुसकफे त्रिवृतां मधुरैर्युताम्| युञ्ज्याद्विरेकाय युतां घनश्लेष्मणि तिक्तकैः||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMsarjanam (15) · Śloka 15
ஹததோஷோ ஹிமஂ ஸ்நிதஂ ஸ்வாது ஸஂஸர்ஜநஂ பஜேத்| கநே கபே து ஶிஶிரஂ ரூக்ஷஂ திக்தோபஸஂஹிதம்||௧௫||
हतदोषो हिमं स्निधं स्वादु संसर्जनं भजेत्| घने कफे तु शिशिरं रूक्षं तिक्तोपसंहितम्||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana lehAH (16) · Śloka 16
பிப்பலீமுஸ்தயஷ்ட்யாஹ்வத்ராக்ஷாமூர்வாமஹௌஷதம்| லாஜாமதாபலத்ராக்ஷாத்வக்க்ஷீரீபிப்பலீஸிதாஃ| துஃஸ்பர்ஶாகர்கடீஶுண்டீஶடீத்ராக்ஷாஸிதாபலாஃ| நிதிக்தகாமூலபலஂ வடபீஜஂ ரஸாஞ்ஜநம்| கர்ஜூரஂ பிப்பலீ வாஂஶீ ஶ்வதஂஷ்ட்ரா சேதி பஞ்ச தே| கதக்ஷௌத்ரயுதா லேஹாஃ ஶ்லோகார்தைஃ பித்தகாஸிநாம்| பயோऽநுபாநாஂ ஶங்கீஂ வா லிஹ்யாத்ஸாஜ்யஸிதாமதும்||௧௬||
पिप्पलीमुस्तयष्ट्याह्वद्राक्षामूर्वामहौषधम्| लाजामृताफलद्राक्षात्वक्क्षीरीपिप्पलीसिताः| दुःस्पर्शाकर्कटीशुण्ठीशठीद्राक्षासिताबलाः| निदिग्धकामूलफलं वटबीजं रसाञ्जनम्| खर्जूरं पिप्पली वांशी श्वदंष्ट्रा चेति पञ्च ते| घृतक्षौद्रयुता लेहाः श्लोकार्धैः पित्तकासिनाम्| पयोऽनुपानां शृङ्गीं वा लिह्यात्साज्यसितामधुम्||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apare lehAH (17) · Śloka 17
லேஹஃ பைத்தே ஸிதாதாத்ரீக்ஷௌத்ரத்ராக்ஷாஹிமோத்பலைஃ| ஸகபே ஸாப்தமரிசஃ ஸகதஃ ஸாநிலே ஹிதஃ| மத்வீகார்தஶதஂ த்ரிஂஶத் பிப்பலீஃ ஶர்கராபலம்| லேஹயேந்மதுநா கோர்வா க்ஷீரபஸ்ய ஶகத்ரஸம்| த்வகேலாவ்யோஷமத்வீகாபிப்பலீமூலபௌஷ்கரைஃ| லாஜமுஸ்தஶடீராஸ்நாதாத்ரீபலபிபீதகைஃ| ஶர்கராக்ஷௌத்ரஸர்பிபிர்லேஹோ ஹத்ரோககாஸஹா| பிப்பல்யாமலகத்ராக்ஷாலாஜலாக்ஷாஸிதோபலாஃ| ஸஞ்சூர்ண்ய பக்த்வா பயஸா லிஹ்யாத்க்ஷௌத்ராஷ்டபாகிகாஃ||௧௭||
लेहः पैत्ते सिताधात्रीक्षौद्रद्राक्षाहिमोत्पलैः| सकफे साब्दमरिचः सघृतः सानिले हितः| मृद्वीकार्धशतं त्रिंशत् पिप्पलीः शर्करापलम्| लेहयेन्मधुना गोर्वा क्षीरपस्य शकृद्रसम्| त्वगेलाव्योषमृद्वीकापिप्पलीमूलपौष्करैः| लाजमुस्तशठीरास्नाधात्रीफलबिभीतकैः| शर्कराक्षौद्रसर्पिभिर्लेहो हृद्रोगकासहा| पिप्पल्यामलकद्राक्षालाजलाक्षासितोपलाः| सञ्चूर्ण्य पक्त्वा पयसा लिह्यात्क्षौद्राष्टभागिकाः||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vidAryAdInAM pAnam (18) · Śloka 18
விதாரீக்ஷுமணாலாநாஂ ரஸாந் க்ஷீரஂ ஸிதோபலாம்| பிபேத் க்ஷௌத்ரேண ஸஂயோஜ்ய பித்தகாஸமபோஹதி||௧௮||
विदारीक्षुमृणालानां रसान् क्षीरं सितोपलाम्| पिबेत् क्षौद्रेण संयोज्य पित्तकासमपोहति||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pathyam (19) · Śloka 19
மதுரைர்ஜாங்கலரஸைர்யவஶ்யாமாககோத்ரவாஃ| முத்காதியூஷைஃ ஶாகைஶ்ச திக்தகைர்மாத்ரயா ஹிதாஃ||௧௯||
मधुरैर्जाङ्गलरसैर्यवश्यामाककोद्रवाः| मुद्गादियूषैः शाकैश्च तिक्तकैर्मात्रया हिताः||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tanukaPayorvisheShaH (20) · Śloka 20
கநஶ்லேஷ்மணி லேஹாஶ்ச திக்தகா மதுஸஂயுதாஃ| ஶாலயஃ ஸ்யுஸ்தநுகபே ஷஷ்டிகாஶ்ச ரஸாதிபிஃ| ஶர்கராம்போऽநுபாநார்தஂ த்ராக்ஷேக்ஷுஸ்வரஸஃ பயஃ||௨௦||
घनश्लेष्मणि लेहाश्च तिक्तका मधुसंयुताः| शालयः स्युस्तनुकफे षष्टिकाश्च रसादिभिः| शर्कराम्भोऽनुपानार्थं द्राक्षेक्षुस्वरसः पयः||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana siddharasayUShAdikam (21) · Śloka 21
காகோலீபஹதீமேதாத்வயைஃ ஸவஷநாகரைஃ| பித்தகாஸே ரஸக்ஷீரபேயாயூஷாந் ப்ரகல்பயேத்||௨௧||
काकोलीबृहतीमेदाद्वयैः सवृषनागरैः| पित्तकासे रसक्षीरपेयायूषान् प्रकल्पयेत्||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana drAkShAkShIrAdikam (22) · Śloka 22
த்ராக்ஷாஂ கணாஂ பஞ்சமூலஂ தணாக்யஂ ச பசேஜ்ஜலே| தேந க்ஷீரஂ ஶதஂ ஶீதஂ பிபேத் ஸமதுஶர்கரம்| ஸாதிதாஂ தேந பேயாஂ வா ஸுஶீதாஂ மதுநாந்விதாம்||௨௨||
द्राक्षां कणां पञ्चमूलं तृणाख़्यं च पचेज्जले| तेन क्षीरं शृतं शीतं पिबेत् समधुशर्करम्| साधितां तेन पेयां वा सुशीतां मधुनान्विताम्||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saghRutaM siddhajalam (23) · Śloka 23
ஶடீ ஹ்நீபேரபஹதீஶர்கராவிஶ்வபேஷஜம்| பிஷ்ட்வா ரஸஂ பிபேத்பூதஂ வஸ்த்ரேண கதமூர்ச்சிதம்||௨௩||
शठी ह्नीबेरबृहतीशर्कराविश्वभेषजम्| पिष्ट्वा रसं पिबेत्पूतं वस्त्रेण घृतमूर्च्छितम्||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pa~jcasamaM sarpiH (24) · Śloka 24
மஹிஷ்யஜாவீகோக்ஷீரதாத்ரீபலரஸைஃ ஸமைஃ| ஸர்பிஃ ஸித்தஂ பிபேத் .......................||௨௪||
महिष्यजावीगोक्षीरधात्रीफलरसैः समैः| सर्पिः सिद्धं पिबेत् .......................||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana madhuragaNasiddhaM sarpiH (25) · Śloka 25
.................................தத்வந்மதுரேண கணேந வா| க்வாதீகதேநேக்ஷுரஸே க்ஷீரயுக்தேந ஸாதிதம்| ஸஶர்கரஂ பிபேத்ப்ராதர்லிஹ்யாத்வா மாக்ஷிகாந்விதம்||௨௫||
.................................तद्वन्मधुरेण गणेन वा| क्वाथीकृतेनेक्षुरसे क्षीरयुक्तेन साधितम्| सशर्करं पिबेत्प्रातर्लिह्याद्वा माक्षिकान्वितम्||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kShIrivrukShA~gkuraghRutam (26) · Śloka 26
க்ஷீரிவக்ஷாங்குரக்வாதே பக்வஂ க்ஷீரஸமஂ கதம்| பாயயேத் பித்தகாஸார்தஂ மதுநா வாऽவலேஹயேத்||௨௬||
क्षीरिवृक्षाङ्कुरक्वाथे पक्वं क्षीरसमं घृतम्| पाययेत् पित्तकासार्तं मधुना वाऽवलेहयेत्||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana medAdisarpiH (27) · Śloka 27
மேதாஂ விதாரீஂ காகோலீஂ ஸ்வயஂகுப்தாபலஂ பலாம்| ஶர்கராஂ ஜீவகஂ முத்கமாஷபர்ண்யௌ துராலபாம்| கல்கீகத்ய பசேத்ஸர்பிஃ க்ஷீரேணாஷ்டகுணேந தத்| பாநபோஜநலேஹேஶு ப்ரயுக்தஂ பித்தகாஸஜித்||௨௭||
मेदां विदारीं काकोलीं स्वयंगुप्ताफलं बलाम्| शर्करां जीवकं मुद्गमाषपर्ण्यौ दुरालभाम्| कल्कीकृत्य पचेत्सर्पिः क्षीरेणाष्टगुणेन तत्| पानभोजनलेहेशु प्रयुक्तं पित्तकासजित्||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana cUrNayogAH kaShAyayogAshca (28) · Śloka 28
லிஹ்யாத்வா சூர்ணமேதேஷாஂ கஶாயமதவா பிபேத்||௨௮||
लिह्याद्वा चूर्णमेतेषां कशायमथवा पिबेत्||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaPajakAsacikitsA virecanam (29) · Śloka 29
கபகாஸீ பிபேதாதௌ ஸுரகாஷ்டாத்ப்ரதீபிதாத்| ஸ்நேஹஂ பரிஸ்ருதஂ வ்யோஷயவக்ஷாராவசூர்ணிதம்| ஸ்நிக்தஂ விரேசயேதூர்த்வமதோ மூர்த்நி ச யுக்திதஃ| தீக்ஷ்ணைர்விரேகைர்பலிநம்..........................||௨௯||
कफकासी पिबेदादौ सुरकाष्ठात्प्रदीपितात्| स्नेहं परिस्रुतं व्योषयवक्षारावचूर्णितम्| स्निग्धं विरेचयेदूर्ध्वमधो मूर्ध्नि च युक्तितः| तीक्ष्णैर्विरेकैर्बलिनम्..........................||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMsargIkramaH (30) · Śloka 30
.............................ஸஂஸர்கீ சாஸ்ய யோஜயேத்| யவமுத்ககுலத்தாந்நைருஷ்ணரூக்ஷைஃ கடூத்கடைஃ| காஸமர்தகவார்தாகவ்யாக்றீக்ஷாரகணாந்விதைஃ| தாந்வபைலரஸைஃ ஸ்நேஹைஸ்திலஸர்ஷபநிம்பஜைஃ||௩௦||
.............................संसर्गी चास्य योजयेत्| यवमुद्गकुलत्थान्नैरुष्णरूक्षैः कटूत्कटैः| कासमर्दकवार्ताकव्याघ्ऱीक्षारकणान्वितैः| धान्वबैलरसैः स्नेहैस्तिलसर्षपनिम्बजैः||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pAnIyam (31) · Śloka 31
தஶமூலாம்பு தர்மாம்பு மத்யஂ மத்வம்பு வா பிபேத்| மூலைஃ பௌஷ்கரஶம்யாகபடோலைரந்விதஂ நிஶாம்| பிபேத்வாதி ஸஹ க்ஷௌத்ரஂ காலேஷ்வந்நஸ்ய வா த்ரிஷு||௩௧||
दशमूलाम्बु धर्माम्बु मद्यं मध्वम्बु वा पिबेत्| मूलैः पौष्करशम्याकपटोलैरन्वितं निशाम्| पिबेद्वाति सह क्षौद्रं कालेष्वन्नस्य वा त्रिषु||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaphakAsaghnAH lehAH (32) · Śloka 32
பிப்பலீபிப்பலீமூலஂ ஶங்கிவேரஂ பிபீதகம்| தேவதார்வபயா முஸ்தஂ பிப்பலீவிஶ்வபேஷஜம்| குடூசீ பிப்பலீபார்ங்கீஶர்ஙீகர்கடகஸ்ய ச| வ்யோஷதாருவிடங்காநி த்ரிபலாஶர்கராவலாஃ| நிதிக்திகாயா மூலத்வங்மரிசைஃ ஸஹ யோஜிதா| ஶிகிகுக்குடபிச்சாநாஂ மஷீ க்ஷாரோ யவோத்பவஃ| விஶாலாபிப்பலீமூலஂ த்ரிவதா ச மதுத்ரவாஃ| கபகாஸஹரா லேஹாஃ ஸப்தஶ்லோகார்தயோஜிதாஃ| மதுநா மரிசஂ லிஹ்யாந்மதுநைவ ச ஜோங்ககம்| பதக்ரஸாம்ஶ்ச மதுநா வ்யாக்ரீவார்தாகபங்கஜாந்| காஸக்நஸ்யாஶ்வஶகதஃ ஸுரஸஸ்யாஸிதஸ்ய ச||௩௨||
पिप्पलीपिप्पलीमूलं शृङ्गिवेरं बिभीतकम्| देवदार्वभया मुस्तं पिप्पलीविश्वभेषजम्| गुडूची पिप्पलीभार्ङ्गीशृर्ङीकर्कटकस्य च| व्योषदारुविडङ्गानि त्रिफलाशर्करावलाः| निदिग्धिकाया मूलत्वङ्मरिचैः सह योजिता| शिखिकुक्कुटपिच्छानां मषी क्षारो यवोद्भवः| विशालापिप्पलीमूलं त्रिवृता च मधुद्रवाः| कफकासहरा लेहाः सप्तश्लोकार्धयोजिताः| मधुना मरिचं लिह्यान्मधुनैव च जोङ्गकम्| पृथग्रसाम्श्च मधुना व्याघ्रीवार्ताकभृङ्गजान्| कासघ्नस्याश्वशकृतः सुरसस्यासितस्य च||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtAnuge kaPe lehau (33) · Śloka 33
தேவதாருஶடீராஸ்நாகர்கடாக்யாதுராலபாஃ| பிப்பலீ நாகரஂ முஸ்தஂ பத்யா தாத்ரீ ஸிதோபலாஃ| மதுதைலயுதாவேதௌ லேஹௌ வாதநுகே கபே||௩௩||
देवदारुशठीरास्नाकर्कटाख़्यादुरालभाः| पिप्पली नागरं मुस्तं पथ्या धात्री सितोपलाः| मधुतैलयुतावेतौ लेहौ वातनुगे कफे||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viDa~ggAdicUrNalehaH (34) · Śloka 34
விடங்கஂ ஸைந்தவஂ ஹிங்கு குஷ்டஂ வ்யோஷஂ மநஃஶிலாம்| காஸே ஶ்வாஸே ச ஹித்மாயாம் லிஹ்யாத்க்ஷௌத்ரகதாத்யுதம்||௩௪||
विडङ्गं सैन्धवं हिङ्गु कुष्ठं व्योषं मनःशिलाम्| कासे श्वासे च हिध्मायाम् लिह्यात्क्षौद्रघृताद्युतम्||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana guDAdicUrNam (35) · Śloka 35
குடக்ஷாரோஷணகணாதாடிமஂ ஶ்வாஸகாஸஜித்| க்ரமாத்பலத்வயார்தாக்ஷகர்ஶார்தாக்ஷபலோந்மிதம்| த்வே பலே தாடிமாதஷ்டௌ குடத்வ்யோஷாத் பலத்ரயம்| ரோசநஂ தீபநஂ ஸ்வர்யஂ பீநஸஶ்வாஸகாஸஜித்||௩௫||
गुडक्षारोषणकणादाडिमं श्वासकासजित्| क्रमात्पलद्वयार्धाक्षकर्शार्धाक्षपलोन्मितम्| द्वे पले दाडिमादष्टौ गुडद्व्योषात् पलत्रयम्| रोचनं दीपनं स्वर्यं पीनसश्वासकासजित्||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pAThAdikaM mustAdika~jca cUrNam (36) · Śloka 36
பாடாஶுண்டீஶடீமுர்வாகவாக்ஷீபிப்பலீகநம்| பிஷ்ட்வா கர்மாம்புநா ஹிங்குஸைந்தவாப்யாஂ யுதஂ பிபேத்| தத்வாந்முஸ்தாஶடீஶுண்டீநாகராதிவிஷயாऽபயாஃ||௩௬||
पाठाशुण्ठीशठीमुर्वागवाक्षीपिप्पलीघनम्| पिष्ट्वा घर्माम्बुना हिङ्गुसैन्धवाभ्यां युतं पिबेत्| तद्वान्मुस्ताशठीशुण्ठीनागरातिविषयाऽभयाः||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pAcanAntarANi (37) · Śloka 37
பிபேஜ்ஜ்வரோக்தஂ பத்யாதி ஸஶங்கீகஞ்ச பாசநம்| அதவா தீப்யகத்ரிவத்திஶாலாகநபௌஷ்கரம்| ஸகணஂ க்வதிதே மூத்ரே கபகாஸீ ஜலேऽபி வா||௩௭||
पिबेज्ज्वरोक्तं पथ्यादि सशृङ्गीकञ्च पाचनम्| अथवा दीप्यकत्रिवृद्धिशालाघनपौष्करम्| सकणं क्वथिते मूत्रे कफकासी जलेऽपि वा||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vaidehIkalkaH (38) · Śloka 38
தைலபஷ்டஞ்ச வைதேஹீகல்காக்ஷஂ ஸஸிதோபலாம்| பாயயேத்கபகாஸக்நஂ குலத்தஸலிலாத்யுதம்||௩௮||
तैलभृष्टञ्च वैदेहीकल्काक्षं ससितोपलाम्| पाययेत्कफकासघ्नं कुलत्थसलिलाद्युतम्||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sauvarcalAdicUrNam (39) · Śloka 39
ஸௌவர்சலாபயாதாத்ரீபிப்பலீக்ஷாரநாகரம்| சூர்ணிதஂ ஸர்பிஷா வாதகபகாஸஹரஂ பிபேத்||௩௯||
सौवर्चलाभयाधात्रीपिप्पलीक्षारनागरम्| चूर्णितं सर्पिषा वातकफकासहरं पिबेत्||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dashamUlAdighRutam (40) · Śloka 40
தஶமூலாடகே ப்ரஸ்தஂ கதஸ்யாக்ஷஸமைஃ பசேத்| புஷ்கராஹ்வஶடீபில்வஸுரஸவ்யோஷஹிங்குபிஃ| பேயாநுபாநஂ தத்ஸர்வஂ வாதஶ்லேஷ்மாமயாபஹம்||௪௦||
दशमूलाढके प्रस्थं घृतस्याक्षसमैः पचेत्| पुष्कराह्वशठीबिल्वसुरसव्योषहिङ्गुभिः| पेयानुपानं तत्सर्वं वातश्लेष्मामयापहम्||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nirguNDIghRutam (1) · Śloka 1
நிர்குண்டீபத்ரநிர்யாஸஸாதிதஂ காஸஜித் கதம்|௧|
निर्गुण्डीपत्रनिर्याससाधितं कासजिद् घृतम्|१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viDa~ggaghRutam (1) · Śloka 1
கதஂ ரஸே விடங்காநாஂ வ்யோஷகர்பஂ ச ஸாதிதம்||௧||
घृतं रसे विडङ्गानां व्योषगर्भं च साधितम्||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana punarnavAghRutam (41) · Śloka 41
புநர்நவஶிவாடிகாஸரலகாஸமர்தாமதா படோலபஹதீபணிஜ்ஜகரஸைஃ பயஃஸஂயுதைஃ| கதஂ த்ரிகடுநா ச ஸித்தமுபயுஜ்ய ஸுஜாயதே ந காஸவிஷமஜ்வரக்ஷயகுதாங்குரேப்யோ பயம்||௪௧||
पुनर्नवशिवाटिकासरलकासमर्दामृता पटोलबृहतीफणिज्झकरसैः पयःसंयुतैः| घृतं त्रिकटुना च सिद्धमुपयुज्य सुजायते न कासविषमज्वरक्षयगुदाङ्कुरेभ्यो भयम्||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaNTakArighRutam (42) · Śloka 42
ஸமூலபலபத்ராயாஃ கண்டகார்யா ரஸாடகே| கதப்ரஸ்தஂ பலாவ்யோஷவிடங்கஶடிதாடிமைஃ| ஸௌவர்சலயவக்ஷாரமூலாமலகபௌஷ்கரைஃ| வஶ்சீவபஹதீபத்யாயவாநீசித்ரகர்திபிஃ| மத்வீகாசவ்யவர்ஷாபூதுராலம்பாம்லவேதஸைஃ| ஶங்கீதாமலகீபார்ங்கீராஸ்நாகோக்ஷுரகைஃ பசேத்| கல்கைஸ்தத்ஸர்வகாஸேஷு ஶ்வாஸஹித்மாஸு சேஷ்யதே||௪௨||
समूलफलपत्रायाः कण्टकार्या रसाढके| घृतप्रस्थं बलाव्योषविडङ्गशठिदाडिमैः| सौवर्चलयवक्षारमूलामलकपौष्करैः| वृश्चीवबृहतीपथ्यायवानीचित्रकर्धिभिः| मृद्वीकाचव्यवर्षाभूदुरालम्भाम्लवेतसैः| शृङ्गीतामलकीभार्ङ्गीरास्नागोक्षुरकैः पचेत्| कल्कैस्तत्सर्वकासेषु श्वासहिध्मासु चेष्यते||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dvitIyaM kaNTakArIghRutam (43) · Śloka 43
கண்டகார்யஸிதுலாஂ க்ஷுண்ணஂ பக்த்வா த்ரோணேऽம்பஸஃ பசேத்| தேநாடகேந க்வாதஸ்ய கதப்ரஸ்தஂ பிசூந்மிதைஃ| ராஸ்நாதுஃஸ்பர்ஶஷட்க்ரந்தாபிப்பலீத்வயசித்ரகைஃ| ஸௌவர்சலயவக்ஷாரகஷ்ணாமூலைஶ்ச தஜ்ஜயேத்| காஸஶ்வாஸகபஷ்டீவஹித்மாரோசகபீநஸாந்||௪௩||
कण्टकार्यसितुलां क्षुण्णं पक्त्वा द्रोणेऽम्भसः पचेत्| तेनाढकेन क्वाथस्य घृतप्रस्थं पिचून्मितैः| रास्नादुःस्पर्शषड्ग्रन्थापिप्पलीद्वयचित्रकैः| सौवर्चलयवक्षारकृष्णामूलैश्च तज्जयेत्| कासश्वासकफष्ठीवहिध्मारोचकपीनसान्||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaNTakArIlehaH (44) · Śloka 44
பசேத்வ்யாக்ரீதுலாஂ க்ஷுண்ணாஂ வஹேऽபாமாடகஸ்திதே| க்ஷிபேத்பூதே து ஸஞ்சூர்ண்ய வ்யோவராஸ்நாமதாக்நிகாந்| ஶங்கீபார்ங்கீகநக்ரந்திதந்வயாஸாந் பலார்தகாந்| ஸர்பிஷஃ ஷோடஶபலஂ சத்வாரிஂஶத்பலாநி ச| மத்ஸ்யண்டிகாயாஃ ஶுத்தாயாஃ புநஶ்ச தததிஶ்ரயேத்| தர்வீஂலேபிநி ஶீதே ச பதக்த்விகுடவஂ க்ஷிபேத்| பிப்பலீநாஂ தவக்ஷீர்யா மாக்ஷிகஸ்யாநவஸ்ய ச| லேஹோऽயஂ குல்மஹத்ரோகதுர்நாமஶ்வாஸகாஸஜித்||௪௪||
पचेद्व्याघ्रीतुलां क्षुण्णां वहेऽपामाढकस्थिते| क्षिपेत्पूते तु सञ्चूर्ण्य व्योवरास्नामृताग्निकान्| शृङ्गीभार्ङ्गीघनग्रन्थिधन्वयासान् पलार्धकान्| सर्पिषः षोडशपलं चत्वारिंशत्पलानि च| मत्स्यण्डिकायाः शुद्धायाः पुनश्च तदधिश्रयेत्| दर्वींलेपिनि शीते च पृथग्द्विकुडवं क्षिपेत्| पिप्पलीनां तवक्षीर्या माक्षिकस्यानवस्य च| लेहोऽयं गुल्महृद्रोगदुर्नामश्वासकासजित्||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana triPalAdilehaH (45) · Śloka 45
த்ரிபலாபிப்பலீபாடாஶாரிவாபஹதீத்வயம்| மரிசஂ பத்மகஂ முஸ்தமுஶீரஂ சாக்ஷஸம்மிதம்| பக்த்வா ஜலாடகே பாதஶேஷே க்ஷீரபலாஷ்டகம்| தத்வா குடஸ்ய ச பலஂ பசேதாதர்விலேபநாத்| லேஹஃ கபோல்பணஂ காஸஂ ஸர்வமேவ நியச்சதி| ஸாதிதஂ க்ஷீரமேபிர்வா திலக்ஷௌத்ரயுதஂ பிபேத்||௪௫||
त्रिफलापिप्पलीपाठाशारिवाबृहतीद्वयम्| मरिचं पद्मकं मुस्तमुशीरं चाक्षसम्मितम्| पक्त्वा जलाढके पादशेषे क्षीरपलाष्टकम्| दत्वा गुडस्य च पलं पचेदादर्विलेपनात्| लेहः कफोल्बणं कासं सर्वमेव नियच्छति| साधितं क्षीरमेभिर्वा तिलक्षौद्रयुतं पिबेत्||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dhUmapAnam (46) · Śloka 46
ஶமநஂ ச பிபேத்தூமஂ ஶோதநஂ பஹலே கபே||௪௬||
शमनं च पिबेद्धूमं शोधनं बहले कफे||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana manaHshilAdidhUmaH (47) · Śloka 47
மநஃஶிலாலமதுகமாஂஸீமுஸ்தேऽங்குதீத்வசஃ| தூமஂ காஸக்நவிதிநா பீத்வா க்ஷீரஂ பிபேதநு| நிஷ்ட்யூதாந்தே குடயுதஂ கோஷ்ணஂ தூமோ நிஹந்தி ஸஃ| வாதஶ்லேஷ்மோத்தரந் காஸநசிரேண சிரந்தநாந்||௪௭||
मनःशिलालमधुकमांसीमुस्तेऽङ्गुदीत्वचः| धूमं कासघ्नविधिना पीत्वा क्षीरं पिबेदनु| निष्ठ्यूतान्ते गुडयुतं कोष्णं धूमो निहन्ति सः| वातश्लेष्मोत्तरन् कासनचिरेण चिरन्तनान्||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana prapauNDarIkAdidhUmaH (48) · Śloka 48
ப்ரபௌண்டரீகஂ மதுகஂ ஶார்ங்காஷ்டாலஂ மநஃஶிலாம்| மரிசஂ பிப்பலீஂ த்ராக்ஷாமேலாஂ ஸுரஸமஞ்ஜரீம்| கத்வ வர்தி பிபேத்தூமஂ க்ஷௌமசைலாநுவர்திநீம்| கதாக்தாமநு ச பிபேத்தத்வத்குடாம்பு வா||௪௮||
प्रपौण्डरीकं मधुकं शार्ङ्गाष्ठालं मनःशिलाम्| मरिचं पिप्पलीं द्राक्षामेलां सुरसमञ्जरीम्| कृत्व वर्ति पिबेद्धूमं क्षौमचैलानुवर्तिनीम्| घृताक्तामनु च पिबेत्तद्वद्गुडाम्बु वा||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nepAlyAdidhUmaH (49) · Śloka 49
நேபாலீதலமரிசலாக்ஷாஞ்ஜநகுடந்நடைஃ| உஶீரரோஹிஷபலத்ராமிகீவஂஶலேகநைஃ| பூர்வகல்பேந தூமோऽயஂ ஸாநுபாநோ விதீயதே| கார்பாஸாஸ்த்யஶ்வகந்தா ச தூமஃ காஸவிநாஶநஃ| கோஶாதகீபலாந்மத்யைஃ பிபேத்வா ஸமநஃஶிலைஃ||௪௯||
नेपालीतलमरिचलाक्षाञ्जनकुटन्नटैः| उशीररोहिषफलद्रामिकीवंशलेखनैः| पूर्वकल्पेन धूमोऽयं सानुपानो विधीयते| कार्पासास्थ्यश्वगन्धा च धूमः कासविनाशनः| कोशातकीफलान्मध्यैः पिबेद्वा समनःशिलैः||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kAse~anubandhAnusAraM cikitsA (50-4) · Śloka 4
தமகஃ கபகாஸே து ஸ்யாச்சேத்பித்தாநுபந்தஜஃ| பித்தகாஸக்ரியாஂ தத்ர யதாவஸ்தஂ ப்ரயோஜயேத்| கபாநுபந்தே பவநே குர்யாத்கபஹராஂ கிர்யாம்| பித்தாநுபந்தயோர்வாதகபயோஃ பித்தநாஶிநீம்| வாதஶ்லேஷ்மாத்மகே ஶுஷ்கே ஸ்நிக்தமார்த்ரே விருக்ஷணம்| காஸே கர்ம ஸபித்தே து கபஜே திக்தஸஂயுதம்||௫௦|| இதி வைத்யபதிஸிஂஹகுப்தஸ்ய ஸூநோர்வாக்படஸ்ய கதௌ அஷ்டாங்கஸஂக்ரஹஸஂஹிதாயாஂ சிகித்ஸிதஸ்தாநே காஸசிகித்ஸிதந்நாம சதுர்தோऽத்யாயஃ||௪||
तमकः कफकासे तु स्याच्चेत्पित्तानुबन्धजः| पित्तकासक्रियां तत्र यथावस्थं प्रयोजयेत्| कफानुबन्धे पवने कुर्यात्कफहरां किर्याम्| पित्तानुबन्धयोर्वातकफयोः पित्तनाशिनीम्| वातश्लेष्मात्मके शुष्के स्निग्धमार्द्रे विरुक्षणम्| कासे कर्म सपित्ते तु कफजे तिक्तसंयुतम्||५०|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतौ अष्टाङ्गसंग्रहसंहितायां चिकित्सितस्थाने कासचिकित्सितन्नाम चतुर्थोऽध्यायः||४||
🔊 Audio coming soon