Adhikarana atha timirapratiShedho nAma ShoDasho~adhyAyaH - pratij~jA (1) · Śloka 1
ಅಥಾತಸ್ತಿಮಿರಪ್ರತಿಷೇಧಂ ನಾಮಾಧ್ಯಾಯಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ||೧||
अथातस्तिमिरप्रतिषेधं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana timirANAM ghorarUpatvam (2) · Śloka 2
ತಿಮಿರಂ ಕಾಚತಾಂ ಯಾತಿ ಕಾಚೋಽಪ್ಯಾನ್ಧ್ಯಮುಪೇಕ್ಷಯಾ| ನೇತ್ರರೋಗೇಷ್ವತೋ ಘೋರಂ ತಿಮಿರಂ ಸಾಧಯೇದ್ರುತಮ್||೨||
तिमिरं काचतां याति काचोऽप्यान्ध्यमुपेक्षया| नेत्ररोगेष्वतो घोरं तिमिरं साधयेद्रुतम्||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jIvantyAdighRutam (3) · Śloka 3
ತುಲಾಂ ಪಚೇತ ಜೀವನ್ತ್ಯಾ ದ್ರೋಣೇಽಪಾಂ ಪಾದಶೇಷಿತೇ| ತತ್ಕ್ವಾಥೇ ದ್ವಿಗುಣಕ್ಷೀರಂ ಘ್ರುತಪ್ರಸ್ಥಂ ವಿಪಾಚಯೇತ್| ಪ್ರಪೌಣ್ಡರೀಕಕಾಕೋಲೀಪಿಪ್ಪಲೀಲೋಧ್ರಸೈನ್ಧವೈಃ| ಶತಾಹ್ವಾಮಧುಕದ್ರಾಕ್ಷಾಸಿತಾದಾರುಫಲತ್ರಯೈಃ| ಕಾರ್ಷಿಕೈರ್ನಿಶಿ ತತ್ಪೀತಂ ತಿಮಿರಾಪಹರಂ ಪರಮ್||೩||
तुलां पचेत जीवन्त्या द्रोणेऽपां पादशेषिते| तत्क्वाथे द्विगुणक्षीरं घ्रुतप्रस्थं विपाचयेत्| प्रपौण्डरीककाकोलीपिप्पलीलोध्रसैन्धवैः| शताह्वामधुकद्राक्षासितादारुफलत्रयैः| कार्षिकैर्निशि तत्पीतं तिमिरापहरं परम्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana drAkShAdighRutam (4) · Śloka 4
ದ್ರಾಕ್ಷಾಚನ್ದನಮಞ್ಜಿಷ್ಠಕಾಕೋಲೀದ್ವಯಜೀವಕೈಃ| ಸಿತಾಶತಾವರೀಮೇದಾಪುಣ್ಡ್ರಾಹ್ವಮಧುಕೋತ್ಪಲೈಃ| ಪಚ್ಚೇಜ್ಜೀರ್ಣಘೃತಪ್ರಸ್ಥಂ ಸಮಕ್ಷೀರಂ ಪಿಚೂನ್ಮಿತೈಃ| ಹನ್ತಿ ತಚ್ಛುಕ್ಲತಿಮಿರರಕ್ತರಾಜೀಶಿರೋರುಜಃ||೪||
द्राक्षाचन्दनमञ्जिष्ठकाकोलीद्वयजीवकैः| सिताशतावरीमेदापुण्ड्राह्वमधुकोत्पलैः| पच्चेज्जीर्णघृतप्रस्थं समक्षीरं पिचून्मितैः| हन्ति तच्छुक्लतिमिररक्तराजीशिरोरुजः||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana paTolAdighRutam (5) · Śloka 5
ಪಟೋಲನಿಮ್ಬಕಟುಕಾದಾರ್ವೀಸೇವ್ಯವರಾವೃಷಮ್| ಸಧನ್ವಯಾಸತ್ರಾಯನ್ತೀಪರ್ಪಟಂ ಪಾಲಿಕಂ ಪೃಥಕ್| ಪ್ರಸ್ಥಮಾಮಲಕಾನಾಂ ಚ ಕ್ವಾಥಯೇದರ್ಮಣೇಽಮ್ಭಸಃ| ತದಾಢಕೇಽರ್ಧಪಲಿಕೈಃ ಪಿಷ್ಟೈಃ ಪ್ರಸ್ಥಂ ಘೃತಾತ್ಪಚೇತ್| ಮುಸ್ತಭೂನಿಮ್ಬಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಕುಟಜೋದೀವ್ಯಚನ್ದನೈಃ| ಸವ್ಯೋಷಚವ್ಯೈಸ್ತತ್ಸರ್ಪಿರ್ಘ್ರಾಣಕರ್ಣಾಕ್ಷಿರೋಗಜಿತ್| ವಿದ್ರಧಿಜ್ವರದುಷ್ಟಾರುರ್ವಿಸರ್ಪಾಪಚಿಕುಷ್ಠನುತ್| ವಿಶೇಷಾಚ್ಛುಕ್ಲತಿಮಿರನಕ್ತಾನ್ಧ್ಯೋಷ್ಣಾಮ್ಲದಾಹಹೃತ್||೫||
पटोलनिम्बकटुकादार्वीसेव्यवरावृषम्| सधन्वयासत्रायन्तीपर्पटं पालिकं पृथक्| प्रस्थमामलकानां च क्वाथयेदर्मणेऽम्भसः| तदाढकेऽर्धपलिकैः पिष्टैः प्रस्थं घृतात्पचेत्| मुस्तभूनिम्बयष्ट्याह्वकुटजोदीव्यचन्दनैः| सव्योषचव्यैस्तत्सर्पिर्घ्राणकर्णाक्षिरोगजित्| विद्रधिज्वरदुष्टारुर्विसर्पापचिकुष्ठनुत्| विशेषाच्छुक्लतिमिरनक्तान्ध्योष्णाम्लदाहहृत्||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana traiphalaM ghRutam (6) · Śloka 6
ತ್ರಿಫಲಾಽಷ್ಟಪಲಂ ಕ್ವಾಥ್ಯಂ ಪಾದಶೇಷಂ ಜಲಾಢಕೇ| ತೇನ ತುಲ್ಯಪಯಸ್ಕೇನ ತ್ರಿಫಲಾಪಲಕಲ್ಕವಾನ್| ಅರ್ಧಪ್ರಸ್ಥೇ ಘೃತಾತ್ಸಿದ್ಧಃ ಸಿತಯಾ ಮಾಕ್ಷಿಕೇಣ ವಾ| ಯುಕ್ತಂ ಪಿಬೇತ್ತತ್ತಿಮಿರಿ ತದ್ಯುಕ್ತಂ ವಾ ವರಾರಸಮ್||೬||
त्रिफलाऽष्टपलं क्वाथ्यं पादशेषं जलाढके| तेन तुल्यपयस्केन त्रिफलापलकल्कवान्| अर्धप्रस्थे घृतात्सिद्धः सितया माक्षिकेण वा| युक्तं पिबेत्तत्तिमिरि तद्युक्तं वा वरारसम्||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mahAtraiPalaM GRutam (7) · Śloka 7
ಯಷ್ಟೀಮಧುದ್ವಿಕಾಕೋಲೀವ್ಯಾಘ್ರೀಕೃಷ್ಣಾಮೃತೋತ್ಪಲೈಃ| ಪಾಲಿಕೈಃ ಸಸಿತಾದ್ರಾಕ್ಷೈರ್ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಂ ಪಚೇತ್ ಸಮೈಃ| ಅಜಾಕ್ಷೀರವರಾವಾಸಾಮಾರ್ಕವಸ್ವರಸೈಃ ಪೃಥಕ್| ಮಹಾತ್ರೈಫಲಮಿತ್ಯೇತತ ಪರಂ ದೃಷ್ಟಿವಿಕಾರಜಿತ್||೭||
यष्टीमधुद्विकाकोलीव्याघ्रीकृष्णामृतोत्पलैः| पालिकैः ससिताद्राक्षैर्घृतप्रस्थं पचेत् समैः| अजाक्षीरवरावासामार्कवस्वरसैः पृथक्| महात्रैफलमित्येतत परं दृष्टिविकारजित्||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana triPalAprayogaH (8) · Śloka 8
ತ್ರೈಫಲೇನಾಥ ಹವಿಷಾ ಲಿಹಾನಸ್ತ್ರಿಫಲಾಂ ನಿಶಿ| ಯಷ್ಟೀಮಧುಕಸಂಯುಕ್ತಾಂ ಮಧುನಾ ಚ ಪರಿಪ್ಲುತಾಮ್| ಮಾಸಮೇಕಂ ಹಿತಾಹಾರಃ ಪಿಬನ್ನಾಮಲ್ಕೋದಕಮ್| ಸೌಪರ್ಣಂ ಲಭತೇ ಚಕ್ಷುರಿತ್ಯಾಹ ಭಗವಾನ್ ನಿಮಿಃ||೮||
त्रैफलेनाथ हविषा लिहानस्त्रिफलां निशि| यष्टीमधुकसंयुक्तां मधुना च परिप्लुताम्| मासमेकं हिताहारः पिबन्नामल्कोदकम्| सौपर्णं लभते चक्षुरित्याह भगवान् निमिः||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana triPalAsambaddhaprayogAntarANi (9) · Śloka 9
ಗವ್ಯಂ ಘೃತಂ ಲೋಹರಜೋಭಾಜನೇ ಬಾದರೇ ಸ್ಥಿತಮ್| ತ್ರಿಫಲಾಚೂರ್ಣಸಹಿತಂ ಪೀತಂ ತಿಮಿರನಾಶನಮ್| ಪುರಾಣಂ ಚ ಸಿತಾಭೀರುಯಷ್ಟೀಮಧುಕಚೂರ್ಣವತ್| ನಿಷಿಕ್ತಮಗ್ನಿವರ್ಣೈರ್ವಾ ಜೀರ್ಣಂ ಸರ್ಪಿರಯೋಗುಡೈಃ| ಹೇಮರೂಪ್ಯಾಯಸೈಶ್ಚೂರ್ಣೈರ್ಯುಕ್ತಾಂ ವಾ ತ್ರಿಫಲಾಂ ಪೃಥಕ್| ಘೃತಕ್ಷೌದ್ರಾನ್ವಿತಾಮದ್ಯಾತ್ಕೇವಲಾಂ ವಾ ವಿಚೂರ್ಣಿತಾಮ್| ತಾಪ್ಯಾಯಸ್ತ್ರಿಫಲಾಚೂರ್ಣಂ ಮಧುಜೀರ್ಣಘೃತದ್ರುತಮ್| ಲೋಹಪಾತ್ರೇ ಸ್ಥಿತಂ ಮಾಂಸಂ ಮಾಷರಾಶೌ ಚ ಭಕ್ಷಯೇತ್| ಸಕ್ತೂನ್ ವಾದ್ಯಾತ್ಸಸರ್ಪಿಷ್ಕಾಂ ತ್ರಿಫಲಾಚೂರ್ಣಸಂಯುತಾನ್| ಭುಞ್ಜೀತ ವಾ ಸುಸಿದ್ಧೇನ ಸೂಪೇನಾಮಲಕೈಃ ಸಹ| ಪ್ರಾತರ್ಭಕ್ತಸ್ಯ ವಾ ಪೂರ್ವಮದ್ಯಾತ್ಪಥ್ಯಾಂ ಪೃಥಕ್ಪೃಥಕ್| ಮೃದ್ವೀಕಾಶರ್ಕರಾಕ್ಷೌದ್ರೈಃ ಸತತಂ ತಿಮಿರಾತುರಃ||೯||
गव्यं घृतं लोहरजोभाजने बादरे स्थितम्| त्रिफलाचूर्णसहितं पीतं तिमिरनाशनम्| पुराणं च सिताभीरुयष्टीमधुकचूर्णवत्| निषिक्तमग्निवर्णैर्वा जीर्णं सर्पिरयोगुडैः| हेमरूप्यायसैश्चूर्णैर्युक्तां वा त्रिफलां पृथक्| घृतक्षौद्रान्वितामद्यात्केवलां वा विचूर्णिताम्| ताप्यायस्त्रिफलाचूर्णं मधुजीर्णघृतद्रुतम्| लोहपात्रे स्थितं मांसं माषराशौ च भक्षयेत्| सक्तून् वाद्यात्ससर्पिष्कां त्रिफलाचूर्णसंयुतान्| भुञ्जीत वा सुसिद्धेन सूपेनामलकैः सह| प्रातर्भक्तस्य वा पूर्वमद्यात्पथ्यां पृथक्पृथक्| मृद्वीकाशर्कराक्षौद्रैः सततं तिमिरातुरः||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana timiraghnaM nAvanam (10) · Śloka 10
ಕ್ವಾಥೋಸನಾತ್ ಭೃಙ್ಗರಸಸ್ತೈಲಂ ಕಾಲತಿಲೋದ್ಭವಮ್| ಲೋಹಪಾತ್ರೇ ತದೇಕತ್ರ ಸಾಧಿತಂ ನಾವನಂ ಹಿತಮ್||೧೦||
क्वाथोसनात् भृङ्गरसस्तैलं कालतिलोद्भवम्| लोहपात्रे तदेकत्र साधितं नावनं हितम्||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana timiraghnaM cUrNA~jjanam (11) · Śloka 11
ಸ್ರೋತೋಜಾಂಶಾಂಶ್ಚತುಷ್ಷಷ್ಟಿಂ ಹೇಮಾಯೋರುಪ್ಯತಾಮ್ರಕೈಃ| ಯುಕ್ತಾನ್ ಪ್ರತ್ಯೇಕಮೇಕಾಂಶೈರನ್ಧಮೂಷೋದರಸ್ಥಿತಾನ್| ಧ್ಮಾಪಯಿತ್ವಾ ಸಮಾವೃತ್ತಂ ತತಸ್ತಚ್ಚ ನಿಷೇಚಯೇತ್| ರಸಸ್ಕನ್ಧಕಷಾಯೇಣ ಸಪ್ತಕೃತ್ವಃ ಪೃಥಕ್ಪೃಥಕ್| ವೈಡೂರ್ಯಮುಕ್ತಾಶಙ್ಖಾನಾಂ ತ್ರಿಭಿರ್ಭಾಗೈರ್ಯುತಂ ತತಃ| ಚೂರ್ಣಾಞ್ಜನಂ ಪ್ರಯುಞ್ಜೀತ ತತ್ಸರ್ವಂ ತಿಮಿರಾಪಹಮ್||೧೧||
स्रोतोजांशांश्चतुष्षष्टिं हेमायोरुप्यताम्रकैः| युक्तान् प्रत्येकमेकांशैरन्धमूषोदरस्थितान्| ध्मापयित्वा समावृत्तं ततस्तच्च निषेचयेत्| रसस्कन्धकषायेण सप्तकृत्वः पृथक्पृथक्| वैडूर्यमुक्ताशङ्खानां त्रिभिर्भागैर्युतं ततः| चूर्णाञ्जनं प्रयुञ्जीत तत्सर्वं तिमिरापहम्||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aparaM cUrNA~jjanam (12) · Śloka 12
ನಿರ್ದಗ್ಧಂ ಬದರಾಙ್ಗಾರೈಸ್ತುತ್ಥಂ ಚೇತ್ಥಂ ನಿಶೋಚಿತಮ್| ಕ್ರಮಾದಜಾಪಯಃ ಸರ್ಪಿಃ ಕ್ಷೌದ್ರಸ್ತಸ್ಮಾತ್ ಪಲದ್ವಯಮ್| ಕಾರ್ಷಿಕೈಸ್ತಾಪ್ಯಮರಿಚಸ್ರೋತೋಜಕಟುಕಾನತೈಃ| ಯುಕ್ತಂ ಪಲೇನ ಯಷ್ಟ್ಯಾಶ್ಚ ಮೂಷಾನ್ತರ್ಧ್ಮಾತಚೂರ್ಣಿತಮ್| ಹನ್ತಿ ಕಾಚಾರ್ಮನಕ್ತಾನ್ಧ್ಯರಕ್ತರಾಜೀಃ ಸುಶೀಲಿತಃ| ಚೂರ್ಣೋ ವಿಶೇಷಾತ್ತಿಮಿರಂ ಭಾಸ್ಕರೋ ಭಾಸ್ಕರೋ ಯಥಾ||೧೨||
निर्दग्धं बदराङ्गारैस्तुत्थं चेत्थं निशोचितम्| क्रमादजापयः सर्पिः क्षौद्रस्तस्मात् पलद्वयम्| कार्षिकैस्ताप्यमरिचस्रोतोजकटुकानतैः| युक्तं पलेन यष्ट्याश्च मूषान्तर्ध्मातचूर्णितम्| हन्ति काचार्मनक्तान्ध्यरक्तराजीः सुशीलितः| चूर्णो विशेषात्तिमिरं भास्करो भास्करो यथा||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sukhAvatI varttiH (13) · Śloka 13
ಮನೋಹ್ವಾಸೈನ್ಧವವ್ಯೋಷಶಙ್ಖನಾಭೀರಸಾಞ್ಜನಮ್| ಕತಕಂ ಚನ್ದನಂ ಫೇನೋ ವಿಡಙ್ಗಾನಿ ಸಿತೋಪಲಾ| ಕುಕ್ಕುಟಾಣ್ಡಕಪಾಲಞ್ಚ ಜಲಪಿಷ್ಟಾ ಸುಖಾವತೀ| ಹನ್ತ್ಯೇಷಾ ಮಧುನಾ ಘೃಷ್ಟಾ ಕಾಚತೈಮಿರ್ಯಶುಕ್ಲಕಾನ್||೧೩||
मनोह्वासैन्धवव्योषशङ्खनाभीरसाञ्जनम्| कतकं चन्दनं फेनो विडङ्गानि सितोपला| कुक्कुटाण्डकपालञ्च जलपिष्टा सुखावती| हन्त्येषा मधुना घृष्टा काचतैमिर्यशुक्लकान्||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dRuShTipradA varttiH (14) · Śloka 14
ತ್ರಿಫಲಾಕುಕ್ಕುಟಾಣ್ಡತ್ವಕ್ಕಾಸೀಸಮಯಸೋ ರಜಃ| ನೀಲೋತ್ಪಲಂ ವಿಡಙ್ಗಾನಿ ಫೇನಂ ಚ ಸರಿತಾಂ ಪತೇಃ| ಆಜೇನ ಪಯಸಾ ಪಿಷ್ಟ್ವಾ ಲೇಪಯೇತ್ತಾಮ್ರಭಾಜನಮ್| ಸಪ್ತರಾತ್ರೇ ಗತೇ ಭೂಯಃ ಪಿಷ್ಟಂ ಕ್ಷೀರೇಣ ವರ್ತ್ತಯೇತ್| ಏಷಾ ದೃಷ್ಟಿಪ್ರದಾ ವರ್ತ್ತಿರಪಿ ಸ್ಯಾದ್ಭಿನ್ನಚಕ್ಷುಷಃ||೧೪||
त्रिफलाकुक्कुटाण्डत्वक्कासीसमयसो रजः| नीलोत्पलं विडङ्गानि फेनं च सरितां पतेः| आजेन पयसा पिष्ट्वा लेपयेत्ताम्रभाजनम्| सप्तरात्रे गते भूयः पिष्टं क्षीरेण वर्त्तयेत्| एषा दृष्टिप्रदा वर्त्तिरपि स्याद्भिन्नचक्षुषः||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAgavati timire~a~jjanadvayam (15) · Śloka 15
ಅಞ್ಜನಂ ಕೃಷ್ಣಸರ್ಪಾಸ್ಯೇ ನಿಹಿತಂ ಕುಶವೇಷ್ಟಿತೇ| ತತಸ್ತತಃ ಸಮುದ್ಧೃತ್ಯ ಮಾಸಾತ್ಸಞ್ಚೂರ್ಣಯೇತ್ ಸಹ| ಸುಮನಃ ಕ್ಷಾರಕೈಃ ಶುಷ್ಕೈರರ್ಧಾಂಶೈಃ ಸೈನ್ಧವೇನ ಚ| ಪ್ರಯೋಜಯೇದ್ರಾಗವತಿ ತಿಮಿರೇ ತದ್ವರಾಞ್ಜನಮ್| ಪಯಸಾ ತ್ರಯಮೇತಚ್ಚ ಚೂರ್ಣಯಿತ್ವಾ ಸುಭಾವಿತಮ್||೧೫||
अञ्जनं कृष्णसर्पास्ये निहितं कुशवेष्टिते| ततस्ततः समुद्धृत्य मासात्सञ्चूर्णयेत् सह| सुमनः क्षारकैः शुष्कैरर्धांशैः सैन्धवेन च| प्रयोजयेद्रागवति तिमिरे तद्वराञ्जनम्| पयसा त्रयमेतच्च चूर्णयित्वा सुभावितम्||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pratidoShaM sAdhanopakramaH (16) · Śloka 16
ಸಾಮಾನ್ಯಂ ಸಾಧನಂ ತ್ವೇತತ್ಪ್ರತಿದೋಷಮತಃ ಶ್ರುಣು||೧೬||
सामान्यं साधनं त्वेतत्प्रतिदोषमतः श्रुणु||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtajatimiracikitsA (17) · Śloka 17
ವಾತಜೇ ತಿಮಿರೇ ತತ್ರ ದಶಮೂಲಾಮ್ಭಸಾ ಘೃತಮ್| ಕ್ಷೀರೇ ಚತುರ್ಗುಣೇ ಶ್ರೇಷ್ಠಾಕಲ್ಕಪಕ್ವಂ ಪಿಬೇತ್ತತಃ| ತ್ರಿಫಲಾಪಞ್ಚಮೂಲಾನಾಂ ಕಷಾಯಂ ಕ್ಷೀರಸಂಯುತಮ್| ಏರಣ್ಡತೈಲಸಂಯುಕ್ತಂ ಯೋಜಯೇತ ವಿರೇಚನಮ್| ಶಙ್ಖಿನೀತಿಲ್ವಕಶ್ಯಾಮಾದನ್ತೀರ್ನಿಷ್ಕ್ವಾಥ್ಯ ವಾ ಜಲೇ| ತ್ರಿವೃತ್ಕಲ್ಕಪ್ರತೀವಾಪಂ ತೇನ ಪಕ್ವಂ ಘೃತಂ ಪಿಬೇತ್| ಪ್ರಪೌಣ್ಡರೀಕಬೃಹತೀಬಲಾನಲದಸೈನ್ಧವೈಃ| ದಾರುಬಿಲ್ವಾಢಕೀಕೃಷ್ಣಾಹರಿದ್ರಾಮಧುಯಷ್ಟಿಭಿಃ| ಸಿದ್ಧಂ ಚತುರ್ಗುಣಕ್ಷೀರಂ ತೈಲಂ ನಸ್ತೋ ನಿಷೇಚಯೇತ್| ಸಿತೈರಣ್ಡಜಟಾಸಿಂಹೀಫಲದಾರುನಿಶಾನತೈಃ| ಶತಾಹ್ವಾಬಿಲ್ವಮೂಲೈಶ್ಚ ತೈಲಂ ಪಕ್ವಂ ಪಯೋನ್ವಿತಮ್| ನಸ್ಯಂ ಸರ್ವೋರ್ಧ್ವಜತ್ರೂತ್ಥವಾತಶ್ಲೇಷ್ಮಾಮಯಾರ್ತಿಷು| ವಸಾಞ್ಜನೇ ವಾ ವೈಯಾಘ್ರೀ ವರಾಹೀ ವಾ ಪ್ರಶಸ್ಯತೇ| ಗೃಧ್ರಾಹಿಕುಕ್ಕುಟೋತ್ಥಾ ವಾ ಮಧುಕೇನಾನ್ವಿತಾ ಪೃಥಕ್| ಪ್ರತ್ಯಞ್ಜನಂ ಚ ಸ್ರೋತೋಜಂ ರಸಕ್ಷೀರಘೃತೈಃ ಕ್ರಮಾತ್| ನಿಷಿಕ್ತಂ ಪೂರ್ವವದ್ಯೋಜ್ಯಂ ತಿಮಿರಘ್ನಮನುತ್ತಮಮ್| ನ ಚೇದೇವಂ ಶಮಂ ಯಾತಿ ತತಸ್ತರ್ಪಣಮಾಚರೇತ್| ಶತಾಹ್ವಾಕುಷ್ಠನಲದಕಾಕೋಲೀದ್ವಯಯಷ್ಟಿಭಿಃ| ಪ್ರಪೌಣ್ಡರೀಕಸರಲಪಿಪ್ಪಲೀದೇವದಾರುಭಿಃ| ಸರ್ಪಿರಷ್ಟಗುಣಕ್ಷೀರಂ ಪಕ್ವಂ ತರ್ಪಣಮುತ್ತಮಮ್| ಪ್ರಸಾದನಂ ಸ್ನೇಹನಂ ಚ ಪುಟಪಾಕಂ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್| ವಾತಪೀನಸವಚ್ಚಾತ್ರ ನಿರೂಹಂ ಸಾನುವಾಸನಮ್||೧೭||
वातजे तिमिरे तत्र दशमूलाम्भसा घृतम्| क्षीरे चतुर्गुणे श्रेष्ठाकल्कपक्वं पिबेत्ततः| त्रिफलापञ्चमूलानां कषायं क्षीरसंयुतम्| एरण्डतैलसंयुक्तं योजयेत विरेचनम्| शङ्खिनीतिल्वकश्यामादन्तीर्निष्क्वाथ्य वा जले| त्रिवृत्कल्कप्रतीवापं तेन पक्वं घृतं पिबेत्| प्रपौण्डरीकबृहतीबलानलदसैन्धवैः| दारुबिल्वाढकीकृष्णाहरिद्रामधुयष्टिभिः| सिद्धं चतुर्गुणक्षीरं तैलं नस्तो निषेचयेत्| सितैरण्डजटासिंहीफलदारुनिशानतैः| शताह्वाबिल्वमूलैश्च तैलं पक्वं पयोन्वितम्| नस्यं सर्वोर्ध्वजत्रूत्थवातश्लेष्मामयार्तिषु| वसाञ्जने वा वैयाघ्री वराही वा प्रशस्यते| गृध्राहिकुक्कुटोत्था वा मधुकेनान्विता पृथक्| प्रत्यञ्जनं च स्रोतोजं रसक्षीरघृतैः क्रमात्| निषिक्तं पूर्ववद्योज्यं तिमिरघ्नमनुत्तमम्| न चेदेवं शमं याति ततस्तर्पणमाचरेत्| शताह्वाकुष्ठनलदकाकोलीद्वययष्टिभिः| प्रपौण्डरीकसरलपिप्पलीदेवदारुभिः| सर्पिरष्टगुणक्षीरं पक्वं तर्पणमुत्तमम्| प्रसादनं स्नेहनं च पुटपाकं प्रयोजयेत्| वातपीनसवच्चात्र निरूहं सानुवासनम्||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pittajatimiracikitsA (18) · Śloka 18
ಪಿತ್ತಜೇ ತಿಮಿರೇ ಸರ್ಪಿರ್ಜೀವನೀಯಫಲತ್ರಯೈಃ| ವಿಪಾಚಿತಂ ಪಾಯಯಿತ್ವಾ ಸ್ನಿಗ್ಧಸ್ಯ ವ್ಯಧಯೇತ್ಸಿರಾಮ್| ಶರ್ಕರೈಲಾತ್ರಿವೃಚ್ಚೂರ್ಣೈರ್ಮಧುಯುಕ್ತೈವಿರಿಚಯೇತ್| ಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಲೋಧ್ರಮಧುಕಶಾರಿವಾಚನ್ದನೈಃ ಶ್ರೃತಮ್| ಜಲಂ ಸಶರ್ಕರಾಸ್ತನ್ಯಂ ನೇತ್ರಸೇಕೇ ಪ್ರಶಸ್ಯತೇ| ಸ್ತನ್ಯಂ ವಾ ಪದ್ಮಕೋಶೀರಕ್ಷೀರಿವೃಕ್ಷಾಙ್ಕುರೈಃ ಶ್ರೃತಮ್| ತಪ್ತೈರ್ನಿರ್ವಾಪಿತಂ ಸರ್ಪಿರಸಕೃಲ್ಲೋಹಪಿಣ್ಡಕೈಃ| ವಿಮರ್ದಿತಸಿತಾದ್ರಾಕ್ಷಂ ಹಿಮಂ ತಚ್ಚಾಕ್ಷಿಸೇಚನಮ್| ಶೀತಾನಾಲೇಪಸೇಕಾದೀನ್ ಮುಖೇ ಮೂರ್ಧ್ನಿ ಚ ಶೀಲಯೇತ್| ಶಾರಿವಾಪದ್ಮಕೋಶೀರಮುಸ್ತಾಶಾವರಚನ್ದನೈಃ| ವರ್ತ್ತಿಃ ಶಸ್ತಾಞ್ಜನೇ ಚೂರ್ಣಸ್ತಥಾ ಪದ್ಮೋತ್ಪಲಾಞ್ಜನೈಃ| ಸನಾಗಪುಷ್ಪಕರ್ಪೂರಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಸ್ವರ್ಣಗೈರಿಕೈಃ| ನಸ್ಯಂ ಚಾಜ್ಯಂ ಶ್ರೃತಂ ಕ್ಷೀರಜೀವನೀಯಸಿತೋತ್ಪಲೈಃ| ಲೋಧ್ರಮೂರ್ವಾಪ್ರಪುಣ್ಡ್ರಾಹ್ವಮಾಂಸೀಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಚನ್ದನೈ| ಸೋಶೀರೈಃ ಸಾಧಿತಂ ಸರ್ಪಿಃ ಸಕ್ಷೀರಂ ತರ್ಪಣೇ ಹಿತಮ್| ಏಭಿರೇವೌಷಧೈಶ್ಛಾಗೇ ಪಕ್ವೇ ಯಕೃತಿ ತದ್ರಸೇ| ಪೂರ್ವವತ್ ಪುಟಪಾಕಶ್ಚ ಕಾರ್ಯಸ್ತಿಮಿರನಾಶನಃ||೧೮||
पित्तजे तिमिरे सर्पिर्जीवनीयफलत्रयैः| विपाचितं पाययित्वा स्निग्धस्य व्यधयेत्सिराम्| शर्करैलात्रिवृच्चूर्णैर्मधुयुक्तैविरिचयेत्| मञ्जिष्ठालोध्रमधुकशारिवाचन्दनैः श्रृतम्| जलं सशर्करास्तन्यं नेत्रसेके प्रशस्यते| स्तन्यं वा पद्मकोशीरक्षीरिवृक्षाङ्कुरैः श्रृतम्| तप्तैर्निर्वापितं सर्पिरसकृल्लोहपिण्डकैः| विमर्दितसिताद्राक्षं हिमं तच्चाक्षिसेचनम्| शीतानालेपसेकादीन् मुखे मूर्ध्नि च शीलयेत्| शारिवापद्मकोशीरमुस्ताशावरचन्दनैः| वर्त्तिः शस्ताञ्जने चूर्णस्तथा पद्मोत्पलाञ्जनैः| सनागपुष्पकर्पूरयष्ट्याह्वस्वर्णगैरिकैः| नस्यं चाज्यं श्रृतं क्षीरजीवनीयसितोत्पलैः| लोध्रमूर्वाप्रपुण्ड्राह्वमांसीयष्ट्याह्वचन्दनै| सोशीरैः साधितं सर्पिः सक्षीरं तर्पणे हितम्| एभिरेवौषधैश्छागे पक्वे यकृति तद्रसे| पूर्ववत् पुटपाकश्च कार्यस्तिमिरनाशनः||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaPajatimiracikitsA (19) · Śloka 19
ಶ್ಲೇಷ್ಮೋದ್ಭವೇಽಮೃತಾಕ್ವಥವರಾಕಣಶ್ರೃತಂ ಘೃತಮ್| ವಿಧ್ಯೇತ್ ಸಿರಾಂ ಪೀತವತೋ ದದ್ಯಾಚ್ಚಾನುವಿರೇಚನಮ್| ಕ್ವಾಥಂ ಪೂಗಾಭಯಾಶುಣ್ಠೀಕೃಷ್ಣಾಕುಮ್ಭನಿಕುಮ್ಭಜಮ್| ಕರಞ್ಜಕಟ್ಫಲವಚಾತ್ರಿಫಲಾಪಞ್ಚಕೋಲಕೈಃ| ಸದಾರ್ವೀಕೈಃ ಪಯೋಯುಕ್ತಂ ಸಿದ್ಧಂ ತೈಲಂ ಚ ನಾವನಮ್| ಶಙ್ಖಪ್ರಿಯಙ್ಗುನೈಪಾಲೀಕಟುತ್ರಿಕಫಲತ್ರಿಕೈಃ| ದೃಗ್ವೈಮಲ್ಯಾಯ ವಿಮಲಾ ವರ್ತ್ತಿಃ ಸ್ಯಾತ್ಕೋಕಿಲಾ ಪುನಃ| ಕೃಷ್ಣಲೋಹರಜೋವ್ಯೋಷಸೈನ್ಧವತ್ರಿಫಲಾಞ್ಜನೈಃ| ಪೀತಾಖ್ಯಾ ದ್ವಿನಿಶಾಕುಷ್ಠನತಪತ್ರಕಣೋಷಣೈಃ| ಪತ್ರಪೀತಾವರಾವ್ಯೋಷಶಿಲಾಲನತಸೈನ್ಧವೈಃ| ಮನೋಹ್ವಾಶಙ್ಖಸಿನ್ಧೂತ್ಥಮರಿಚೈಸ್ತೈಮಿರಂ ಜಯೇತ್| ವರ್ತ್ತಿಃ ಪ್ರಗಾಢಮಪ್ಯಾಶು ಶುಕ್ಲಪಿಲ್ಲಾಮಯಾರ್ಮ ಚ| ತಾಲೀಸಪಾಠಾಕಿಣಿಹೀವೇಲ್ಲಮಾಂಸೀನಿಶಾಭಯೈಃ| ಪಿಷ್ಟೈಃ ಕ್ಷೀರಿದ್ರುಮಕ್ವಾಥೇ ಘೃತಂ ಸಿದ್ಧಂ ಚ ತರ್ಪಣಮ್| ಪುಟಪಾಕಂ ಚ ಪಿಶಿತೈರ್ಜಾಙ್ಗಲೈಃ ಸೈನ್ಧವಾನ್ವಿತೈಃ| ಸಪಿಪ್ಪಲೀಮಧುಘೃತೈಃ ಕಲ್ಕಿತೈಃ ಪ್ರಾಗಿವಾಚರೇತ್| ಶಿಗ್ರುಪತ್ರೈರ್ಜಲಸ್ವಿನ್ನೈಃ ಕಾರ್ಯಃ ಸ್ವೇದಶ್ಚ ಮಾತ್ರಯಾ||೧೯||
श्लेष्मोद्भवेऽमृताक्वथवराकणश्रृतं घृतम्| विध्येत् सिरां पीतवतो दद्याच्चानुविरेचनम्| क्वाथं पूगाभयाशुण्ठीकृष्णाकुम्भनिकुम्भजम्| करञ्जकट्फलवचात्रिफलापञ्चकोलकैः| सदार्वीकैः पयोयुक्तं सिद्धं तैलं च नावनम्| शङ्खप्रियङ्गुनैपालीकटुत्रिकफलत्रिकैः| दृग्वैमल्याय विमला वर्त्तिः स्यात्कोकिला पुनः| कृष्णलोहरजोव्योषसैन्धवत्रिफलाञ्जनैः| पीताख्या द्विनिशाकुष्ठनतपत्रकणोषणैः| पत्रपीतावराव्योषशिलालनतसैन्धवैः| मनोह्वाशङ्खसिन्धूत्थमरिचैस्तैमिरं जयेत्| वर्त्तिः प्रगाढमप्याशु शुक्लपिल्लामयार्म च| तालीसपाठाकिणिहीवेल्लमांसीनिशाभयैः| पिष्टैः क्षीरिद्रुमक्वाथे घृतं सिद्धं च तर्पणम्| पुटपाकं च पिशितैर्जाङ्गलैः सैन्धवान्वितैः| सपिप्पलीमधुघृतैः कल्कितैः प्रागिवाचरेत्| शिग्रुपत्रैर्जलस्विन्नैः कार्यः स्वेदश्च मात्रया||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana raktajatimiracikitsA (20) · Śloka 20
ರಕ್ತಜೇ ಪಿತ್ತವತ್ ಕಾರ್ಯಮ್...................||೨೦||
रक्तजे पित्तवत् कार्यम्...................||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sannipAtajatimiracikitsA (21) · Śloka 21
..................ಸನ್ನಿಪಾತೇ ಯಥೋಲ್ಬಣಾಮ್| ವ್ಯಾಘ್ರರ್ಶ್ಯಗೋಶಿಖಿವಸಾ ಯವಕ್ವಾಥಪಯೋಯುತಾ| ದೂರ್ವಾಮಧುಕಕಲ್ಕೇನ ವಿಪಕ್ವಾ ತರ್ಪಣೇ ಹಿತಾ| ಯಷ್ಟ್ಯನನ್ತಾದ್ವಿಬೃಹತೀಪಿಪ್ಪಲೀಲವಣದ್ವಯೈಃ| ಸಲೋಹಚನ್ದನೈಃ ಪಕ್ವಂ ಯಕೃತಾ ಶಲ್ಯಕಸ್ಯ ಚ| ಮೃಗಗೋಧಾಶಶಾನಾಂ ಚ ಪುಟಪಾಕಂ ಪ್ರಕಲ್ಪಯೇತ್| ದದ್ಯಾದುಶೀರನಿರ್ಯೂಹೇ ಚೂರ್ಣಿತಂ ಕಣಸೈನ್ಧವಮ್| ತತ್ಸ್ರುತಂ ಸಘೃತಂ ಭೂಯಃ ಪಚೇತ್ ಕ್ಷೌದ್ರಂ ಕ್ಷಿಪೇದ್ಧನೇ| ಶೀತೇ ಚಾಸ್ಮಿನ್ ಹಿತಮಿದಂ ಸರ್ವಜೇ ತಿಮಿರೇಽಞ್ಜನಮ್| ಕುಷ್ಠಂ ವಾ ಶರ್ಕರೋಪೇತಮಾನ್ತರಿಕ್ಷೇಣ ವಾರಿಣ| ನಿಷ್ಕ್ವಾಥ್ಯಂ ಸರ್ಪಿಕ್ಷೌದ್ರಾಭ್ಯಾಂ ಸಂಸೃಷ್ಟಂ ಪ್ರಾಗಿವಾಞ್ಜನಮ್| ಸ್ರೋತೋಽಞ್ಜನಂ ಸಸೌವೀರಂ ವೇಷ್ಟಯಿತ್ವಾಽಜಮೇದಸಾ| ವಟಪತ್ರೈರನು ತಥಾ ದರ್ಭೈಃ ಕೃಷ್ಣಮೃದಾಽನು ಚ| ಗೋಮಯಾನಲಪಕ್ವಂ ತತ್ ಪ್ರಶಸ್ತಂ ಚೂರ್ಣಮಞ್ಜನಮ್| ಉರಭ್ರಶಲ್ಯಕಶ್ವಾವಿಣ್ಮಾರ್ಜಾರಶಿಖಿಜನ್ಮಭಿಃ| ವಸಾಭಿರ್ವಿಧಿನಾನೇನ ಯೋಗಾ ಯೋಜ್ಯಾಃ ಪೃಥಕ್ಪೃಥಕ್| ವಟಪ್ರರೋಹಮಧುಕದೂರ್ವಾಲೋಧ್ರತಿಲೋತ್ಪಲೈಃ| ಪಯೋಮ್ಬುಪಿಷ್ಟೈಃ ಸಘೃತೈಃ ಶಿರೋವಕ್ತ್ರಂ ಚ ಲೇಪಯೇತ್| ಕುರ್ಯಾಚ್ಛಿರಃ ಪರಿಷೇಕಮೇಭಿರೇವ ಪಯಃ ಶ್ರೃತೈಃ||೨೧||
..................सन्निपाते यथोल्बणाम्| व्याघ्रर्श्यगोशिखिवसा यवक्वाथपयोयुता| दूर्वामधुककल्केन विपक्वा तर्पणे हिता| यष्ट्यनन्ताद्विबृहतीपिप्पलीलवणद्वयैः| सलोहचन्दनैः पक्वं यकृता शल्यकस्य च| मृगगोधाशशानां च पुटपाकं प्रकल्पयेत्| दद्यादुशीरनिर्यूहे चूर्णितं कणसैन्धवम्| तत्स्रुतं सघृतं भूयः पचेत् क्षौद्रं क्षिपेद्धने| शीते चास्मिन् हितमिदं सर्वजे तिमिरेऽञ्जनम्| कुष्ठं वा शर्करोपेतमान्तरिक्षेण वारिण| निष्क्वाथ्यं सर्पिक्षौद्राभ्यां संसृष्टं प्रागिवाञ्जनम्| स्रोतोऽञ्जनं ससौवीरं वेष्टयित्वाऽजमेदसा| वटपत्रैरनु तथा दर्भैः कृष्णमृदाऽनु च| गोमयानलपक्वं तत् प्रशस्तं चूर्णमञ्जनम्| उरभ्रशल्यकश्वाविण्मार्जारशिखिजन्मभिः| वसाभिर्विधिनानेन योगा योज्याः पृथक्पृथक्| वटप्ररोहमधुकदूर्वालोध्रतिलोत्पलैः| पयोम्बुपिष्टैः सघृतैः शिरोवक्त्रं च लेपयेत्| कुर्याच्छिरः परिषेकमेभिरेव पयः श्रृतैः||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMsargajatimiracikitsA (22) · Śloka 22
ಸನ್ನಿಪಾತೇ ಯದುದಿತಂ ದೋಷೋದ್ರೇಕಂ ವಿಭಜ್ಯ ತತ್| ಸಂಸರ್ಗೇಽಪಿ ಪ್ರಯುಞ್ಜೀತ......................||೨೨||
सन्निपाते यदुदितं दोषोद्रेकं विभज्य तत्| संसर्गेऽपि प्रयुञ्जीत......................||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kAcacikitsA (23) · Śloka 23
........................ಕಾಚೇ ತಿಮಿರವತ್ ಕ್ರಿಯಾ| ನ ತು ತತ್ರ ಸಿರಾಂ ವಿಧ್ಯೇತ್ ದೃಕ್ಸ್ಥಿತಾ ಯನ್ತ್ರಪೀಡತಾನ್| ಕುರ್ಯಾರಾನ್ಧ್ಯಂ ಮಲಾ ದದ್ಯಾತ್ಸ್ರಾವ್ಯೇ ತ್ವಸ್ರೇ ಜಲೌಕಸಃ||೨೩||
........................काचे तिमिरवत् क्रिया| न तु तत्र सिरां विध्येत् दृक्स्थिता यन्त्रपीडतान्| कुर्यारान्ध्यं मला दद्यात्स्राव्ये त्वस्रे जलौकसः||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dhUmarAdInAM cikitsA (24) · Śloka 24
ಧೂಮರಾಖ್ಯಾಮ್ಲಪಿತ್ತೋಷ್ಣವಿದಾಹೇ ಜೀರ್ಣಸರ್ಪಿಷಾ| ಸ್ನಿಗ್ಧಂ ವಿರೇಚಯೇಚ್ಛೀತೈಶ್ಶೀತೈರ್ದಿಹ್ಯಾಚ್ಚ ಸರ್ವತಃ| ಗೋಶಕೃದ್ರಸದುಗ್ಧಾಜ್ಯೈರ್ವಿಪಕ್ವಂ ಶಸ್ಯತೇಽಞ್ಜನಮ್| ಸ್ವರ್ಣಗೈರಿಕತಾಲೀಸಚೂರ್ಣಾವಾಪಾ ರಸಕ್ರಿಯಾ||೨೪||
धूमराख्याम्लपित्तोष्णविदाहे जीर्णसर्पिषा| स्निग्धं विरेचयेच्छीतैश्शीतैर्दिह्याच्च सर्वतः| गोशकृद्रसदुग्धाज्यैर्विपक्वं शस्यतेऽञ्जनम्| स्वर्णगैरिकतालीसचूर्णावापा रसक्रिया||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana niSAndhyatimirayoScikitsA (25) · Śloka 25
ಪುರಾಣಗುಡಕಾಸೀಸಪಿಪ್ಪಲೀಕಟ್ಫಲಾದ್ರಜಃ| ಭಾವಿತಂ ತ್ರಿಫಲಾಮ್ಭೋಭಿಃ ಶುಷ್ಕಂ ಗೋವಿಡ್ರಸಾಪ್ಲುತಮ್| ನಿಶಾನ್ಧ್ಯತಿಮಿರೇ ಸದ್ಯೋ ಗುಲಿಕಾ ಹನ್ತಿ ತತ್ಕೃತಾ| ದಧ್ನಾ ವಿಘೃಷ್ಟಂ ಮರಿಚಂ ರಾತ್ರ್ಯನ್ಧಾಞ್ಜನಮುತ್ತಮಮ್| ಭೃಷ್ಟಂ ಘೃತಂ ಕುಮ್ಭಯೋನೇಃ ಪತ್ರೈಃ ಪಾನೇ ಚ ಪೂಜಿತಮ್| ಕಾರಞ್ಜಿಕೋತ್ಪಲಸ್ವರ್ಣಗೈರಿಕಾಮ್ಭೋಜಕೇಸರೈಃ| ಪೋವಿಡ್ರಸೇನ ಪಿಷ್ಟೇಯಂ ವರ್ತ್ತಿರ್ನಕ್ತಾನ್ಧ್ಯನಾಶಿನೀ| ಕ್ಷೌದ್ರಜಾತೀರಸಾಭ್ಯಾಂ ವಾ ದ್ವಿಹರಿದ್ರಾರಸಾಞ್ಜನೈಃ| ಅಜಾಮೂತ್ರೇಣ ವಾ ಕೌನ್ತೀಕೃಷ್ಣಾಸ್ರೋತೋಜಸೈನ್ಧವಃ| ಗೋಶಕೃದ್ರಸಪಿಷ್ಟೈರ್ವಾ ದ್ವಿನಿಶಾಪಿಪ್ಪಲೀಯುತೈಃ| ಕಾಲಾನುಸಾರಿತಾಲೀಸಪತ್ರಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವನಾಗರೈಃ| ಕಣಾ ವಾ ಕಾಪಿಲೇ ಪಿತ್ತೇ ಮಾಸಾರ್ಧಂ ಪರಿಭಾವಿತಾ| ಯಕೃತ್ಪಿತ್ತೇಷು ವಾ ಗೋಧಾಶಶರ್ಶ್ಯರುರುಬರ್ಹಿಣಾಮ್| ಖದೇಚ್ಚ ಪ್ಲೀಹಯಕೃತೀ ಮಾಹಿಷೇ ತೈಲಸರ್ಪಿಷಾ| ಘೃತೇ ಸಿದ್ಧಾನಿ ಜೀವನ್ತ್ಯಾಃ ಪಲ್ಲವಾನಿ ಚ ಭಕ್ಷಯೇತ್| ತಥಾಽತಿಮುಕ್ತಕೈರಣ್ಡಸೋಹಲಾಭೀರುಜಾನಿ ಚ||೨೫||
पुराणगुडकासीसपिप्पलीकट्फलाद्रजः| भावितं त्रिफलाम्भोभिः शुष्कं गोविड्रसाप्लुतम्| निशान्ध्यतिमिरे सद्यो गुलिका हन्ति तत्कृता| दध्ना विघृष्टं मरिचं रात्र्यन्धाञ्जनमुत्तमम्| भृष्टं घृतं कुम्भयोनेः पत्रैः पाने च पूजितम्| कारञ्जिकोत्पलस्वर्णगैरिकाम्भोजकेसरैः| पोविड्रसेन पिष्टेयं वर्त्तिर्नक्तान्ध्यनाशिनी| क्षौद्रजातीरसाभ्यां वा द्विहरिद्रारसाञ्जनैः| अजामूत्रेण वा कौन्तीकृष्णास्रोतोजसैन्धवः| गोशकृद्रसपिष्टैर्वा द्विनिशापिप्पलीयुतैः| कालानुसारितालीसपत्रयष्ट्याह्वनागरैः| कणा वा कापिले पित्ते मासार्धं परिभाविता| यकृत्पित्तेषु वा गोधाशशर्श्यरुरुबर्हिणाम्| खदेच्च प्लीहयकृती माहिषे तैलसर्पिषा| घृते सिद्धानि जीवन्त्याः पल्लवानि च भक्षयेत्| तथाऽतिमुक्तकैरण्डसोहलाभीरुजानि च||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana akShiroge pathyApathyam (26) · Śloka 26
ವ್ರಣವಚ್ಚಾಕ್ಷಿರೋಗೇಷು ಭೋಜ್ಯಾಭೋಜ್ಯಾನಿ ನಿರ್ದಿಶೇತ್| ಅವಿಧಾರಿತವೇಗಸ್ಯ ಭಜತೋಽಞ್ಜನನಾವನಮ್| ತ್ಯಜತಃ ಕ್ರೋಧಶೋಕೌ ಚ ತಿಮಿರಂ ನಾಶ್ನುತೇಽನ್ತರಮ್| ತ್ರಿಫಲಾಮಶ್ನತೋ ರಾತ್ರೌ ಸಂಸ್ಕೃತಂ ಪಿಬತೋ ಘೃತಮ್| ಭುಕ್ತ್ವಾ ಚಾಪಿಬತಸ್ತೋಯಂ ತಿಮಿರಂ ಲಘು ಶಾಮ್ಯತಿ| ಸುಷಭವ್ಯಂ ಸುಕನ್ಯಾಂ ಚ ಸ್ಕನ್ದಂ ಚ್ಯವನಮಶ್ವಿನೌ| ಷಡೋತಾನ್ ಯಃ ಸ್ಮರೇನ್ನಿತ್ಯಂ ತಸ್ಯ ಚಕ್ಷುರ್ನ ಹೀಯತೇ||೨೬||
व्रणवच्चाक्षिरोगेषु भोज्याभोज्यानि निर्दिशेत्| अविधारितवेगस्य भजतोऽञ्जननावनम्| त्यजतः क्रोधशोकौ च तिमिरं नाश्नुतेऽन्तरम्| त्रिफलामश्नतो रात्रौ संस्कृतं पिबतो घृतम्| भुक्त्वा चापिबतस्तोयं तिमिरं लघु शाम्यति| सुषभव्यं सुकन्यां च स्कन्दं च्यवनमश्विनौ| षडोतान् यः स्मरेन्नित्यं तस्य चक्षुर्न हीयते||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana BrAmakaM timiram ( timirABAsaH ) (27) · Śloka 27
ಚಿನ್ತಾಭಿಘಾತಭೀಶೋಕರೌಕ್ಷ್ಯಾಮೋತ್ಕುಟಿಕಾಸನಾತ್| ವಿರೇಕನಸ್ಯವಮನಪುಟಪಾಕಾದಿವಿಭ್ರಮಾತ್| ವಿದಗ್ಧಾಹಾರವಮನಾತ್ ಕ್ಷುತ್ತೃಷ್ಣಾದಿವಿಧಾರಣಾತ್| ಅಕ್ಷಿರೋಗಾವಸಾನಾಶ್ಚ ಪಶ್ಯೇತ್ತಿಮಿರರೋಗಿವತ್| ಯಥಾಸ್ವಂ ತತ್ರ ಯುಞ್ಜೀತ ದೋಷಾದೀನ್ ವೀಕ್ಷ್ಯ ಭೈಷಜಮ್||೨೭||
चिन्ताभिग़ातभीशोकरौक्ष्यामोत्कुटिकासनात्| विरेकनस्यवमनपुटपाकादिविभ्रमात्| विदग्धाहारवमनात् क्षुत्तृष्णादिविधारणात्| अक्षिरोगावसानाश्च पश्येत्तिमिररोगिवत्| यथास्वं तत्र युञ्जीत दोषादीन् वीक्ष्य भैषजम्||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana upaghAtaja timiracikitsA (28) · Śloka 28
ಸೂರ್ಯೋಪರಾಗಾನಲವಿದ್ಯುದಾದಿ ವಿಲೋಕನೇನೋಪಹತೇಕ್ಷಣಸ್ಯ| ಸನ್ತರ್ಪಣಂ ಸ್ನಿಗ್ಧಹಿಮಾದಿ ಯೋಜ್ಯಂ ತಥಾಞ್ಜಂನಂ ಹೇಮಘೃತೇನ ಘೃಷ್ಟಮ್||೨೮||
सूर्योपरागानलविद्युदादि विलोकनेनोपहतेक्षणस्य| सन्तर्पणं स्निग्धहिमादि योज्यं तथाञ्जंनं हेमघृतेन घृष्टम्||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana cakShUrakShAyAH praSaMsA (29) · Śloka 29
ಚಕ್ಷೂರಕ್ಷಾಯಾಂ ಸರ್ವಕಾಲಂ ಮನುಷ್ಯೈ- ರ್ಯತ್ನಃ ಕರ್ತ್ತವ್ಯೋ ಜೀವಿತೇ ಯಾವದಿಚ್ಛಾ| ವ್ಯರ್ಥೋ ಲೋಕೋಽಯಂ ತುಲ್ಯರಾತ್ರಿನ್ದಿವಾನಾಂ ಪುಂಸಾಮನ್ಧಾನಾಂ ವಿದ್ಯಮಾನೇಽಪಿ ವಿತ್ತೇ||೨೯||
चक्षूरक्षायां सर्वकालं मनुष्यै- र्यत्नः कर्त्तव्यो जीविते यावदिच्छा| व्यर्थो लोकोऽयं तुल्यरात्रिन्दिवानां पुंसामन्धानां विद्यमानेऽपि वित्ते||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana cakShUrakShA (30-16) · Śloka 16
ತ್ರಿಫಲಾರುಧಿರಸ್ರುತಿರ್ವಿಶುದ್ಧಿರ್ಮನಸೋ ನಿರ್ವೃತಿರಞ್ಜನಂ ಸನಸ್ಯಮ್| ಶಕುನಾಶನತಾ ಸಪಾದಪೂಜಾ ಘೃತಪಾನಂ ಚ ಸದೈವ ನೇತ್ರರಕ್ಷಾ| ಅಹಿತಾದರ್ಶನಾತ್ಸದಾ ನಿವೃತ್ತಿರ್ಭೃಶಭಾಸ್ವಚ್ಚಲಸೂಕ್ಷ್ಮವೀಕ್ಷಣಾಚ್ಚಂ| ಮುನಿನಾ ನಿಮಿನೋಪದಿಷ್ಟಮೇತತ್ಪರಮಂ ರಕ್ಷಣಮೀಕ್ಷಣಸ್ಯ ಪುಂಸಾಮ್| ತಮಾಲತುಟಿಕುಙ್ಕುಮಾನ್ಯಸಿತಮುತ್ಪಲಂ ಪಿಪ್ಪಲೀ ಸಿತಾಞ್ಜನಮಯೋರಜೋಮರಿಚಕಾಕಮಾಚೀತ್ವಚಃ| ಸಯಷ್ಟಿಮಧುಕಾಞ್ಜನಾನ್ಯುದಧಿಫೇನಮಕ್ಷ್ಯಾಮಯೇ ಷ್ವನುತ್ತಮಮತೋಽಞ್ಜನಂ ವಿಮಲಮಾಶು ತೈಮಿರ್ಯಹೃತ್||೩೦|| ಇತಿ ವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸ್ಯ ಸೂನೋರ್ವಾಗ್ಭಟಸ್ಯ ಕೃತಾವಷ್ಟಾಙ್ಗಸಂಗ್ರಹಸಂಹಿತಾಯಾಮುತ್ತರತನ್ತ್ರೇ ತಿಮಿರಪ್ರತಿಷೇಧೋ ನಾಮ ಷೋಡಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೧೬||
त्रिफलारुधिरस्रुतिर्विशुद्धिर्मनसो निर्वृतिरञ्जनं सनस्यम्| शकुनाशनता सपादपूजा घृतपानं च सदैव नेत्ररक्षा| अहितादर्शनात्सदा निवृत्तिर्भृशभास्वच्चलसूक्ष्मवीक्षणाच्चं| मुनिना निमिनोपदिष्टमेतत्परमं रक्षणमीक्षणस्य पुंसाम्| तमालतुटिकुङ्कुमान्यसितमुत्पलं पिप्पली सिताञ्जनमयोरजोमरिचकाकमाचीत्वचः| सयष्टिमधुकाञ्जनान्युदधिफेनमक्ष्यामये ष्वनुत्तममतोऽञ्जनं विमलमाशु तैमिर्यहृत्||३०|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतावष्टाङ्गसंग्रहसंहितायामुत्तरतन्त्रे तिमिरप्रतिषेधो नाम षोडशोऽध्यायः||१६||
🔊 Audio coming soon