Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
അഥാതോऽതുല്യഗോത്രീയം ശാരീരം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ||൧|| ഇതി ഹ സ്മാഹ ഭഗവാനാത്രേയഃ||൨||
View original
अथातोऽतुल्यगोत्रीयं शारीरं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२||
🔊 Audio coming soon
2. atulyagōtrīyaśārīram
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
അതുല്യഗോത്രസ്യ രജഃക്ഷയാന്തേ രഹോവിസൃഷ്ടം മിഥുനീകൃതസ്യ| കിം സ്യാച്ചതുഷ്പാത്പ്രഭവം ച ഷഡ്ഭ്യോ യത് സ്ത്രീഷു ഗര്ഭത്വമുപൈതി പുംസഃ||൩||
View original
अतुल्यगोत्रस्य रजःक्षयान्ते रहोविसृष्टं मिथुनीकृतस्य| किं स्याच्चतुष्पात्प्रभवं च षड्भ्यो यत् स्त्रीषु गर्भत्वमुपैति पुंसः||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
ശുക്രം തദസ്യ പ്രവദന്തി ധീരാ യദ്ധീയതേ ഗര്ഭസമുദ്ഭവായ| വായ്വഗ്നിഭൂമ്യബ്ഗുണപാദവത്തത് ഷഡ്ഭ്യോ രസേഭ്യഃ പ്രഭവശ്ച തസ്യ||൪||
View original
शुक्रं तदस्य प्रवदन्ति धीरा यद्धीयते गर्भसमुद्भवाय| वाय्वग्निभूम्यब्गुणपादवत्तत् षड्भ्यो रसेभ्यः प्रभवश्च तस्य||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
സമ്പൂര്ണദേഹഃ സമയേ സുഖം ച ഗര്ഭഃ കഥം കേന ച ജായതേ സ്ത്രീ| ഗര്ഭം ചിരാദ്വിന്ദതി സപ്രജാऽപി ഭൂത്വാऽഥവാ നശ്യതി കേന ഗര്ഭഃ||൫||
View original
सम्पूर्णदेहः समये सुखं च गर्भः कथं केन च जायते स्त्री| गर्भं चिराद्विन्दति सप्रजाऽपि भूत्वाऽथवा नश्यति केन गर्भः||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (6-10) · Śloka 10
ശുക്രാസൃഗാത്മാശയകാലസമ്പദ് യസ്യോപചാരശ്ച ഹിതൈസ്തഥാऽന്നൈഃ | ഗര്ഭശ്ച കാലേ ച സുഖീ സുഖം ച സഞ്ജായതേ സമ്പരിപൂര്ണദേഹഃ||൬|| യോനിപ്രദോഷാന്മനസോऽഭിതാപാച്ഛുക്രാസൃഗാഹാരവിഹാരദോഷാത്| അകാലയോഗാദ്ബലസങ്ക്ഷയാച്ച ഗര്ഭം ചിരാദ്വിന്ദതി സപ്രജാऽപി||൭|| അസൃങ്ഗിരുദ്ധം പവനേന നാര്യാ ഗര്ഭം വ്യവസ്യന്ത്യബുധാഃ കദാചിത്| ഗര്ഭസ്യ രൂപം ഹി കരോതി തസ്യാസ്തദസൃഗസ്രവി വിവര്ധമാനമ്||൮|| തദഗ്നിസൂര്യശ്രമശോകരോഗൈരൂഷ്ണാന്നപാനൈരഥവാ പ്രവൃത്തമ്| ദൃഷ്ട്വാऽസൃഗേകം ന ച ഗര്ഭസഞ്ജ്ഞം കേചിന്നരാ ഭൂതഹൃതം വദന്തി||൯|| ഓജോശനാനാം രജനീചരാണാമാഹാരഹേതോര്ന ശരീരമിഷ്ടമ്| ഗര്ഭം ഹരേയുര്യദി തേ ന മാതുര്ലബ്ധാവകാശാ ന ഹരേയുരോജഃ||൧൦||
View original
शुक्रासृगात्माशयकालसम्पद् यस्योपचारश्च हितैस्तथाऽन्नैः | गर्भश्च काले च सुखी सुखं च सञ्जायते सम्परिपूर्णदेहः||६|| योनिप्रदोषान्मनसोऽभितापाच्छुक्रासृगाहारविहारदोषात्| अकालयोगाद्बलसङ्क्षयाच्च गर्भं चिराद्विन्दति सप्रजाऽपि||७|| असृङ्गिरुद्धं पवनेन नार्या गर्भं व्यवस्यन्त्यबुधाः कदाचित्| गर्भस्य रूपं हि करोति तस्यास्तदसृगस्रवि विवर्धमानम्||८|| तदग्निसूर्यश्रमशोकरोगैरूष्णान्नपानैरथवा प्रवृत्तम्| दृष्ट्वाऽसृगेकं न च गर्भसञ्ज्ञं केचिन्नरा भूतहृतं वदन्ति||९|| ओजोशनानां रजनीचराणामाहारहेतोर्न शरीरमिष्टम्| गर्भं हरेयुर्यदि ते न मातुर्लब्धावकाशा न हरेयुरोजः||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (11) · Śloka 11
കന്യാം സുതം വാ സഹിതൌ പൃഥഗ്വാ സുതൌ സുതേ വാ തനയാന് ബഹൂന് വാ| കസ്മാത് പ്രസൂതേ സുചിരേണ ഗര്ഭമേകോऽഭിവൃദ്ധിം ച യമേऽഭ്യുപൈതി||൧൧||
View original
कन्यां सुतं वा सहितौ पृथग्वा सुतौ सुते वा तनयान् बहून् वा| कस्मात् प्रसूते सुचिरेण गर्भमेकोऽभिवृद्धिं च यमेऽभ्युपैति||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (12-16) · Śloka 16
രക്തേന കന്യാമധികേന പുത്രം ശുക്രേണ തേന ദ്വിവിധീകൃതേന| ബീജേന കന്യാം ച സുതം ച സൂതേ യഥാസ്വബീജാന്യതരാധികേന||൧൨|| ശുക്രാധികം ദ്വൈധമുപൈതി ബീജം യസ്യാഃ സുതൌ സാ സഹിതൌ പ്രസൂതേ| രക്താധികം വാ യദി ഭേദമേതി ദ്വിധാ സുതേ സാ സഹിതേ പ്രസൂതേ||൧൩|| ഭിനത്തി യാവദ്ബഹുധാ പ്രപന്നഃ ശുക്രാര്തവം വായുരതിപ്രവൃദ്ധഃ| താവന്ത്യപത്യാനി യഥാവിഭാഗം കര്മാത്മകാന്യസ്വവശാത് പ്രസൂതേ||൧൪|| ആഹാരമാപ്നോതി യദാ ന ഗര്ഭഃ ശോഷം സമാപ്നോതി പരിസ്രുതിം വാ| തം സ്ത്രീ പ്രസൂതേ സുചിരേണ ഗര്ഭം പുഷ്ടോ യദാ വര്ഷഗണൈരപി സ്യാത്||൧൫|| കര്മാത്മകത്വാദ്വിഷമാംശഭേദാച്ഛുക്രാസൃജോര്വൃദ്ധിമുപൈതി കുക്ഷൌ| ഏകോऽധികോ ന്യൂനതരോ ദ്വിതീയ ഏവം യമേऽപ്യഭ്യധികോ വിശേഷഃ||൧൬||
View original
रक्तेन कन्यामधिकेन पुत्रं शुक्रेण तेन द्विविधीकृतेन| बीजेन कन्यां च सुतं च सूते यथास्वबीजान्यतराधिकेन||१२|| शुक्राधिकं द्वैधमुपैति बीजं यस्याः सुतौ सा सहितौ प्रसूते| रक्ताधिकं वा यदि भेदमेति द्विधा सुते सा सहिते प्रसूते||१३|| भिनत्ति यावद्बहुधा प्रपन्नः शुक्रार्तवं वायुरतिप्रवृद्धः| तावन्त्यपत्यानि यथाविभागं कर्मात्मकान्यस्ववशात् प्रसूते||१४|| आहारमाप्नोति यदा न गर्भः शोषं समाप्नोति परिस्रुतिं वा| तं स्त्री प्रसूते सुचिरेण गर्भं पुष्टो यदा वर्षगणैरपि स्यात्||१५|| कर्मात्मकत्वाद्विषमांशभेदाच्छुक्रासृजोर्वृद्धिमुपैति कुक्षौ| एकोऽधिको न्यूनतरो द्वितीय एवं यमेऽप्यभ्यधिको विशेषः||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (17) · Śloka 17
കസ്മാദ്ദ്വിരേതാഃ പവനേന്ദ്രിയോ വാ സംസ്കാരവാഹീ നരനാരിഷണ്ഡൌ| വക്രീ തഥേര്ഷ്യാഭിരതിഃ കഥം വാ സഞ്ജായതേ വാതികഷണ്ഡകോ വാ||൧൭||
View original
कस्माद्द्विरेताः पवनेन्द्रियो वा संस्कारवाही नरनारिषण्डौ| वक्री तथेर्ष्याभिरतिः कथं वा सञ्जायते वातिकषण्डको वा||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (18-21) · Śloka 21
ബീജാത് സമാംശാദുപതപ്തബീജാത് സ്ത്രീപുംസലിങ്ഗീ ഭവതി ദ്വിരേതാഃ| ശുക്രാശയം ഗര്ഭഗതസ്യ ഹത്വാ കരോതി വായുഃ പവനേന്ദ്രിയത്വമ്||൧൮|| ശുക്രാശയദ്വാരവിഘട്ടനേന സംസ്കാരവാഹം കുരുതേऽനിലശ്ച| മന്ദാല്പബീജാവബലാവഹര്ഷൌ ക്ലീബൌ ച ഹേതുര്വികൃതിദ്വയസ്യ||൧൯|| മാതുര്വ്യവായപ്രതിഘേന വക്രീ സ്യാദ്ബീജദൌര്ബല്യതയാ പിതുശ്ച| ഈര്ഷ്യാഭിഭൂതാവപി മന്ദഹര്ഷാവീര്ഷ്യാരതേരേവ വദന്തി ഹേതുമ്||൨൦|| വായ്വഗ്നിദോഷാദ്വൃഷണൌ തു യസ്യ നാശം ഗതൌ വാതികഷണ്ഡകഃ സഃ| ഇത്യേവമഷ്ടൌ വികൃതിപ്രകാരാഃ കര്മാത്മകാനാമുപലക്ഷണീയാഃ||൨൧||
View original
बीजात् समांशादुपतप्तबीजात् स्त्रीपुंसलिङ्गी भवति द्विरेताः| शुक्राशयं गर्भगतस्य हत्वा करोति वायुः पवनेन्द्रियत्वम्||१८|| शुक्राशयद्वारविघट्टनेन संस्कारवाहं कुरुतेऽनिलश्च| मन्दाल्पबीजावबलावहर्षौ क्लीबौ च हेतुर्विकृतिद्वयस्य||१९|| मातुर्व्यवायप्रतिघेन वक्री स्याद्बीजदौर्बल्यतया पितुश्च| ईर्ष्याभिभूतावपि मन्दहर्षावीर्ष्यारतेरेव वदन्ति हेतुम्||२०|| वाय्वग्निदोषाद्वृषणौ तु यस्य नाशं गतौ वातिकषण्डकः सः| इत्येवमष्टौ विकृतिप्रकाराः कर्मात्मकानामुपलक्षणीयाः||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (22) · Śloka 22
ഗര്ഭസ്യ സദ്യോऽനുഗതസ്യ കുക്ഷൌ സ്ത്രീപുന്നപുംസാമുദരസ്ഥിതാനാമ്| കിം ലക്ഷണം? കാരണമിഷ്യതേ കിം സരൂപതാം യേന ച യാത്യപത്യമ്||൨൨||
View original
गर्भस्य सद्योऽनुगतस्य कुक्षौ स्त्रीपुन्नपुंसामुदरस्थितानाम्| किं लक्षणं? कारणमिष्यते किं सरूपतां येन च यात्यपत्यम्||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (23-27) · Śloka 27
നിഷ്ഠീവികാ ഗൌരവമങ്ഗസാദസ്തന്ദ്രാപ്രഹര്ഷൌ ഹൃദയേ വ്യഥാ ച| തൃപ്തിശ്ച ബീജഗ്രഹണം ച യോന്യാം ഗര്ഭസ്യ സദ്യോऽനുഗതസ്യ ലിങ്ഗമ്||൨൩|| സവ്യാങ്ഗചേഷ്ടാ പുരുഷാര്ഥിനീ സ്ത്രീ സ്ത്രീസ്വപ്നപാനാശനശീലചേഷ്ടാ| സവ്യാത്തഗര്ഭാ ന ച വൃത്തഗര്ഭാ സവ്യപ്രദുഗ്ധാ സ്ത്രിയമേവ സൂതേ||൨൪|| പുത്രം ത്വതോ ലിങ്ഗവിപര്യയേണ വ്യാമിശ്രലിങ്ഗാ പ്രകൃതിം തൃതീയാമ്| ഗര്ഭോപപത്തൌ തു മനഃ സ്ത്രിയാ യം ജന്തും വ്രജേത്തത്സദൃശം പ്രസൂതേ||൨൫|| ഗര്ഭസ്യ ചത്വാരി ചതുര്വിധാനി ഭൂതാനി മാതാപിതൃസമ്ഭവാനി| ആഹാരജാന്യാത്മകൃതാനി ചൈവ സര്വസ്യ സര്വാണി ഭവന്തി ദേഹേ||൨൬|| തേഷാം വിശേഷാദ്ബലവന്തി യാനി ഭവന്തി മാതാപിതൃകര്മജാനി| താനി വ്യവസ്യേത് സദൃശത്വഹേതും സത്ത്വം യഥാനൂകമപി വ്യവസ്യേത്||൨൭||
View original
निष्ठीविका गौरवमङ्गसादस्तन्द्राप्रहर्षौ हृदये व्यथा च| तृप्तिश्च बीजग्रहणं च योन्यां गर्भस्य सद्योऽनुगतस्य लिङ्गम्||२३|| सव्याङ्गचेष्टा पुरुषार्थिनी स्त्री स्त्रीस्वप्नपानाशनशीलचेष्टा| सव्यात्तगर्भा न च वृत्तगर्भा सव्यप्रदुग्धा स्त्रियमेव सूते||२४|| पुत्रं त्वतो लिङ्गविपर्ययेण व्यामिश्रलिङ्गा प्रकृतिं तृतीयाम्| गर्भोपपत्तौ तु मनः स्त्रिया यं जन्तुं व्रजेत्तत्सदृशं प्रसूते||२५|| गर्भस्य चत्वारि चतुर्विधानि भूतानि मातापितृसम्भवानि| आहारजान्यात्मकृतानि चैव सर्वस्य सर्वाणि भवन्ति देहे||२६|| तेषां विशेषाद्बलवन्ति यानि भवन्ति मातापितृकर्मजानि| तानि व्यवस्येत् सदृशत्वहेतुं सत्त्वं यथानूकमपि व्यवस्येत्||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (28) · Śloka 28
കസ്മാത് പ്രജാം സ്ത്രീ വികൃതാം പ്രസൂതേ ഹീനാധികാങ്ഗീം വികലേന്ദ്രിയാം വാ| ദേഹാത് കഥം ദേഹമുപൈതി ചാന്യമാത്മാ സദാ കൈരനുബധ്യതേ ച||൨൮||
View original
कस्मात् प्रजां स्त्री विकृतां प्रसूते हीनाधिकाङ्गीं विकलेन्द्रियां वा| देहात् कथं देहमुपैति चान्यमात्मा सदा कैरनुबध्यते च||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (29-30) · Śloka 30
ബീജാത്മകര്മാശയകാലദോഷൈര്മാതുസ്തഥാऽऽഹാരവിഹാരദോഷൈഃ| കുര്വന്തി ദോഷാ വിവിധാനി ദുഷ്ടാഃ സംസ്ഥാനവര്ണേന്ദ്രിയവൈകൃതാനി||൨൯|| വര്ഷാസു കാഷ്ടാശ്മഘനാമ്ബുവേഗാസ്തരോഃ സരിത്സ്രോതസി സംസ്ഥിതസ്യ| യഥൈവ കുര്യുര്വികൃതിം തഥൈവ ഗര്ഭസ്യ കുക്ഷൌ നിയതസ്യ ദോഷാഃ||൩൦||
View original
बीजात्मकर्माशयकालदोषैर्मातुस्तथाऽऽहारविहारदोषैः| कुर्वन्ति दोषा विविधानि दुष्टाः संस्थानवर्णेन्द्रियवैकृतानि||२९|| वर्षासु काष्टाश्मघनाम्बुवेगास्तरोः सरित्स्रोतसि संस्थितस्य| यथैव कुर्युर्विकृतिं तथैव गर्भस्य कुक्षौ नियतस्य दोषाः||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (31-36) · Śloka 36
ഭൂതൈശ്ചതുര്ഭിഃ സഹിതഃ സുസൂക്ഷ്മൈര്മനോജവോ ദേഹമുപൈതി ദേഹാത്| കര്മാത്മകത്വാന്ന തു തസ്യ ദൃശ്യം ദിവ്യം വിനാ ദര്ശനമസ്തി രൂപമ്||൩൧|| സ സര്വഗഃ സര്വശരീരഭൃച്ച സ വിശ്വകര്മാ സ ച വിശ്വരൂപഃ| സ ചേതനാധാതുരതീന്ദ്രിയശ്ച സ നിത്യയുക് സാനുശയഃ സ ഏവ ||൩൨|| രസാത്മമാതാപിതൃസമ്ഭവാനി ഭൂതാനി വിദ്യാദ്ദശ ഷട് ച ദേഹേ| ചത്വാരി തത്രാത്മനി സംശ്രിതാനി സ്ഥിതസ്തഥാऽऽത്മാ ച ചതുര്ഷു തേഷു||൩൩|| ഭൂതാനി മാതാപിതൃസമ്ഭവാനി രജശ്ച ശുക്രം ച വദന്തി ഗര്ഭേ| ആപ്യായ്യതേ ശുക്രമസൃക് ച ഭൂതൈര്യൈസ്താനി ഭൂതാനി രസോദ്ഭവാനി||൩൪|| ഭൂതാനി ചത്വാരി തു കര്മജാനി യാന്യാത്മലീനാനി വിശന്തി ഗര്ഭമ്| സ ബീജധര്മാ ഹ്യപരാപരാണി ദേഹാന്തരാണ്യാത്മനി യാതി യാതി||൩൫|| രൂപാദ്ധി രൂപപ്രഭവഃ പ്രസിദ്ധഃ കര്മാത്മകാനാം മനസോ മനസ്തഃ| ഭവന്തി യേ ത്വാകൃതിബുദ്ധിഭേദാരജസ്തമസ്തത്ര ച കര്മ ഹേതുഃ||൩൬||
View original
भूतैश्चतुर्भिः सहितः सुसूक्ष्मैर्मनोजवो देहमुपैति देहात्| कर्मात्मकत्वान्न तु तस्य दृश्यं दिव्यं विना दर्शनमस्ति रूपम्||३१|| स सर्वगः सर्वशरीरभृच्च स विश्वकर्मा स च विश्वरूपः| स चेतनाधातुरतीन्द्रियश्च स नित्ययुक् सानुशयः स एव ||३२|| रसात्ममातापितृसम्भवानि भूतानि विद्याद्दश षट् च देहे| चत्वारि तत्रात्मनि संश्रितानि स्थितस्तथाऽऽत्मा च चतुर्षु तेषु||३३|| भूतानि मातापितृसम्भवानि रजश्च शुक्रं च वदन्ति गर्भे| आप्याय्यते शुक्रमसृक् च भूतैर्यैस्तानि भूतानि रसोद्भवानि||३४|| भूतानि चत्वारि तु कर्मजानि यान्यात्मलीनानि विशन्ति गर्भम्| स बीजधर्मा ह्यपरापराणि देहान्तराण्यात्मनि याति याति||३५|| रूपाद्धि रूपप्रभवः प्रसिद्धः कर्मात्मकानां मनसो मनस्तः| भवन्ति ये त्वाकृतिबुद्धिभेदारजस्तमस्तत्र च कर्म हेतुः||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (37-38) · Śloka 38
അതീന്ദ്രിയൈസ്തൈരതിസൂക്ഷ്മരൂപൈരാത്മാ കദാചിന്ന വിയുക്തരൂപഃ| ന കര്മണാ നൈവ മനോമതിഭ്യാം ന ചാപ്യഹങ്കാരവികാരദോഷൈഃ||൩൭|| രജസ്തമോഭ്യാം ഹി മനോऽനുബദ്ധം ജ്ഞാനം വിനാ തത്ര ഹി സര്വദോഷാഃ| ഗതിപ്രവൃത്ത്യോസ്തു നിമിത്തമുക്തം മനഃ സദോഷം ബലവച്ച കര്മ||൩൮||
View original
अतीन्द्रियैस्तैरतिसूक्ष्मरूपैरात्मा कदाचिन्न वियुक्तरूपः| न कर्मणा नैव मनोमतिभ्यां न चाप्यहङ्कारविकारदोषैः||३७|| रजस्तमोभ्यां हि मनोऽनुबद्धं ज्ञानं विना तत्र हि सर्वदोषाः| गतिप्रवृत्त्योस्तु निमित्तमुक्तं मनः सदोषं बलवच्च कर्म||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (39) · Śloka 39
രോഗാഃ കുതഃ സംശമനം കിമേഷാം ഹര്ഷസ്യ ശോകസ്യ ച കിം നിമിത്തമ്| ശരീരസത്ത്വപ്രഭവാ വികാരാഃ കഥം ന ശാന്താഃ പുനരാപതേയുഃ||൩൯||
View original
रोगाः कुतः संशमनं किमेषां हर्षस्य शोकस्य च किं निमित्तम्| शरीरसत्त्वप्रभवा विकाराः कथं न शान्ताः पुनरापतेयुः||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (40) · Śloka 40
പ്രജ്ഞാപരാധോ വിഷമാസ്തഥാऽര്ഥാ ഹേതുസ്തൃതീയഃ പരിണാമകാലഃ| സര്വാമയാനാം ത്രിവിധാ ച ശാന്തിര്ജ്ഞാനാര്ഥകാലാഃ സമയോഗയുക്താഃ||൪൦||
View original
प्रज्ञापराधो विषमास्तथाऽर्था हेतुस्तृतीयः परिणामकालः| सर्वामयानां त्रिविधा च शान्तिर्ज्ञानार्थकालाः समयोगयुक्ताः||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (41) · Śloka 41
ധര്മ്യാഃ ക്രിയാ ഹര്ഷനിമിത്തമുക്താസ്തതോऽന്യഥാ ശോകവശം നയന്തി| ശരീരസത്ത്വപ്രഭവാസ്തു രോഗാസ്തയോരവൃത്ത്യാ ന ഭവന്തി ഭൂയഃ||൪൧||
View original
धर्म्याः क्रिया हर्षनिमित्तमुक्तास्ततोऽन्यथा शोकवशं नयन्ति| शरीरसत्त्वप्रभवास्तु रोगास्तयोरवृत्त्या न भवन्ति भूयः||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (42) · Śloka 42
രൂപസ്യ സത്ത്വസ്യ ച സന്തതിര്യാ നോക്തസ്തദാദിര്നഹി സോऽസ്തി കശ്ചിത്| തയോരവൃത്തിഃ ക്രിയതേ പരാഭ്യാം ധൃതിസ്മൃതിഭ്യാം പരയാ ധിയാ ച||൪൨||
View original
रूपस्य सत्त्वस्य च सन्ततिर्या नोक्तस्तदादिर्नहि सोऽस्ति कश्चित्| तयोरवृत्तिः क्रियते पराभ्यां धृतिस्मृतिभ्यां परया धिया च||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (43) · Śloka 43
സത്യാശ്രയേ വാ ദ്വിവിധേ യഥോക്തേ പൂര്വം ഗദേഭ്യഃ പ്രതികര്മ നിത്യമ്| ജിതേന്ദ്രിയം നാനുപതന്തി രോഗാസ്തത്കാലയുക്തം യദി നാസ്തി ദൈവമ്||൪൩||
View original
सत्याश्रये वा द्विविधे यथोक्ते पूर्वं गदेभ्यः प्रतिकर्म नित्यम्| जितेन्द्रियं नानुपतन्ति रोगास्तत्कालयुक्तं यदि नास्ति दैवम्||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (44) · Śloka 44
ദൈവം പുരാ യത് കൃതമുച്യതേ തത് തത് പൌരുഷം യത്ത്വിഹ കര്മ ദൃഷ്ടമ്| പ്രവൃത്തിഹേതുര്വിഷമഃ സ ദൃഷ്ടോ നിവൃത്തിഹേതുര്ഹി സമഃ സ ഏവ||൪൪||
View original
दैवं पुरा यत् कृतमुच्यते तत् तत् पौरुषं यत्त्विह कर्म दृष्टम्| प्रवृत्तिहेतुर्विषमः स दृष्टो निवृत्तिहेतुर्हि समः स एव||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (45) · Śloka 45
ഹൈമന്തികം ദോഷചയം വസന്തേ പ്രവാഹയന് ഗ്രൈഷ്മികമഭ്രകാലേ| ഘനാത്യയേ വാര്ഷികമാശു സമ്യക് പ്രാപ്നോതി രോഗാനൃതുജാന്ന ജാതു ||൪൫||
View original
हैमन्तिकं दोषचयं वसन्ते प्रवाहयन् ग्रैष्मिकमभ्रकाले| घनात्यये वार्षिकमाशु सम्यक् प्राप्नोति रोगानृतुजान्न जातु ||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (46-48) · Śloka 48
നരോ ഹിതാഹാരവിഹാരസേവീ സമീക്ഷ്യകാരീ വിഷയേഷ്വസക്തഃ| ദാതാ സമഃ സത്യപരഃ ക്ഷമാവാനാപ്തോപസേവീ ച ഭവത്യരോഗഃ||൪൬|| മതിര്വചഃ കര്മ സുഖാനുബന്ധം സത്ത്വം വിധേയം വിശദാ ച ബുദ്ധിഃ| ജ്ഞാനം തപസ്തത്പരതാ ച യോഗേ യസ്യാസ്തി തം നാനുപതന്തി രോഗാഃ||൪൭|| തത്ര ശ്ലോകഃ| ഇഹാഗ്നിവേശസ്യ മഹാര്ഥയുക്തം ഷട്ത്രിംശകം പ്രശ്നഗണം മഹര്ഷിഃ| അതുല്യഗോത്രേ ഭഗവാന് യഥാവന്നിര്ണീതവാന് ജ്ഞാനവിവര്ധനാര്ഥമ്||൪൮||
View original
नरो हिताहारविहारसेवी समीक्ष्यकारी विषयेष्वसक्तः| दाता समः सत्यपरः क्षमावानाप्तोपसेवी च भवत्यरोगः||४६|| मतिर्वचः कर्म सुखानुबन्धं सत्त्वं विधेयं विशदा च बुद्धिः| ज्ञानं तपस्तत्परता च योगे यस्यास्ति तं नानुपतन्ति रोगाः||४७|| तत्र श्लोकः| इहाग्निवेशस्य महार्थयुक्तं षट्त्रिंशकं प्रश्नगणं महर्षिः| अतुल्यगोत्रे भगवान् यथावन्निर्णीतवान् ज्ञानविवर्धनार्थम्||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 2
ഇത്യഗ്നിവേശകൃതേ തന്ത്രേ ചരകപ്രതിസംസ്കൃതേ ശാരീരസ്ഥാനേऽതുല്യഗോത്രീയം ശാരീരം നാമ ദ്വിതീയോऽധ്യായഃ||൨||
View original
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृते शारीरस्थानेऽतुल्यगोत्रीयं शारीरं नाम द्वितीयोऽध्यायः||२||
🔊 Audio coming soon