Adhikarana 1 (1-3) · Śloka 3
అథాతో నేత్రబస్తివ్యాపత్సిద్ధిం వ్యాఖ్యాస్యామః||1|| ఇతి హ స్మాహ భగవానాత్రేయః||2|| అథ నేత్రాణి బస్తీంశ్చ శృణు వర్జ్యాని కర్మసు| నేత్రస్యాజ్ఞప్రణీతస్య వ్యాపదః సచికిత్సితాః||3||
अथातो नेत्रबस्तिव्यापत्सिद्धिं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२|| अथ नेत्राणि बस्तींश्च शृणु वर्ज्यानि कर्मसु| नेत्रस्याज्ञप्रणीतस्य व्यापदः सचिकित्सिताः||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 2 (4-5) · Śloka 5
హ్రస్వం దీర్ఘం తను స్థూలం జీర్ణం శిథిలబంధనం| పార్శ్వచ్ఛిద్రం తథా వక్రమష్టౌ నేత్రాణి వర్జయేత్||4|| అప్రాప్త్యతిగతిక్షోభకర్షణక్షణనస్రవాః| గుదపీడా గతిర్జిహ్మా తేషాం దోషా యథాక్రమం||5||
ह्रस्वं दीर्घं तनु स्थूलं जीर्णं शिथिलबन्धनम्| पार्श्वच्छिद्रं तथा वक्रमष्टौ नेत्राणि वर्जयेत्||४|| अप्राप्त्यतिगतिक्षोभकर्षणक्षणनस्रवाः| गुदपीडा गतिर्जिह्मा तेषां दोषा यथाक्रमम्||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (6-7) · Śloka 7
విషమమాంసలచ్ఛిన్నస్థూలజాలికవాతలాః| స్నిగ్ధః క్లిన్నశ్చ తానష్టౌ బస్తీన్ కర్మసు వర్జయేత్||6|| గతివైషమ్యవిస్రత్వస్రావదౌర్గ్రాహ్యనిస్రవాః| ఫేనిలచ్యుత్యధార్యత్వం బస్తేః స్యుర్బస్తిదోషతః||7||
विषममांसलच्छिन्नस्थूलजालिकवातलाः| स्निग्धः क्लिन्नश्च तानष्टौ बस्तीन् कर्मसु वर्जयेत्||६|| गतिवैषम्यविस्रत्वस्रावदौर्ग्राह्यनिस्रवाः| फेनिलच्युत्यधार्यत्वं बस्तेः स्युर्बस्तिदोषतः||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (8) · Śloka 8
సవాతాతిద్రుతోత్క్షిప్తతిర్యగుల్లుప్తకంపితాః| అతిబాహ్యగమందాతివేగదోషాః ప్రణేతృతః||8||
सवातातिद्रुतोत्क्षिप्ततिर्यगुल्लुप्तकम्पिताः| अतिबाह्यगमन्दातिवेगदोषाः प्रणेतृतः||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (9) · Śloka 10
అనుచ్ఛ్వాస్య చ బద్ధే వా దత్తే నిఃశేష ఏవ వా| ప్రవిశ్య కుపితో వాయుః శూలతోదకరో భవేత్||9|| తత్రాభ్యంగో గుదే స్వేదో వాతఘ్నాన్యశనాని చ|10|
अनुच्छ्वास्य च बद्धे वा दत्ते निःशेष एव वा| प्रविश्य कुपितो वायुः शूलतोदकरो भवेत्||९|| तत्राभ्यङ्गो गुदे स्वेदो वातघ्नान्यशनानि च|१०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (10-11) · Śloka 11
ద్రుతం ప్రణీతే నిష్కృష్టే సహసోత్క్షిప్త ఏవ వా||10|| స్యాత్ కటీగుదజంఘార్తిబస్తిస్తంభోరువేదనాః | భోజనం తత్ర వాతఘ్నం స్నేహాః స్వేదాః సబస్తయః||11||
द्रुतं प्रणीते निष्कृष्टे सहसोत्क्षिप्त एव वा||१०|| स्यात् कटीगुदजङ्घार्तिबस्तिस्तम्भोरुवेदनाः | भोजनं तत्र वातघ्नं स्नेहाः स्वेदाः सबस्तयः||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (12) · Śloka 12
తిర్యగ్వల్యావృతద్వారే బద్ధే వాఽపి న గచ్ఛతి| నేత్రే తదృజు నిష్కృష్య సంశోధ్య చ ప్రవేశయేత్||12||
तिर्यग्वल्यावृतद्वारे बद्धे वाऽपि न गच्छति| नेत्रे तदृजु निष्कृष्य संशोध्य च प्रवेशयेत्||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (13-14) · Śloka 15
పీడ్యమానేఽంతరా ముక్తే గుదే ప్రతిహతోఽనిలః| ఉరఃశిరోర్తిమూర్వోశ్చ సదనం జనయేద్బలీ||13|| బస్తిః స్యాత్తత్ర బిల్వాదిఫలశ్యామాదిమూత్రవాన్| స్యాద్దాహో దవథుః శోఫః కంపనాభిహతే గుదే||14|| కషాయమధురాః శీతాః సేకాస్తత్ర సబస్తయః|15|
पीड्यमानेऽन्तरा मुक्ते गुदे प्रतिहतोऽनिलः| उरःशिरोर्तिमूर्वोश्च सदनं जनयेद्बली||१३|| बस्तिः स्यात्तत्र बिल्वादिफलश्यामादिमूत्रवान्| स्याद्दाहो दवथुः शोफः कम्पनाभिहते गुदे||१४|| कषायमधुराः शीताः सेकास्तत्र सबस्तयः|१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (15-16) · Śloka 16
అతిమాత్రప్రణీతేన నేత్రేణ క్షణనాద్వలేః||15|| స్యాత్ సార్తి దాహనిస్తోదగుదవర్చఃప్రవర్తనం| తత్ర సర్పిః పిచుః క్షీరం పిచ్ఛాబస్తిశ్చ శస్యతే||16||
अतिमात्रप्रणीतेन नेत्रेण क्षणनाद्वलेः||१५|| स्यात् सार्ति दाहनिस्तोदगुदवर्चःप्रवर्तनम्| तत्र सर्पिः पिचुः क्षीरं पिच्छाबस्तिश्च शस्यते||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (17-18) · Śloka 18
న భావయతి మందస్తు బాహ్యస్త్వాశు నివర్తతే| స్నేహస్తత్ర పునః సమ్యక్ ప్రణేయః సిద్ధిమిచ్ఛతా||17|| అతిప్రపీడితః కోష్ఠే తిష్ఠత్యాయాతి వా గలం| తత్ర బస్తిర్విరేకశ్చ గలపీడాది కర్మ చ||18||
न भावयति मन्दस्तु बाह्यस्त्वाशु निवर्तते| स्नेहस्तत्र पुनः सम्यक् प्रणेयः सिद्धिमिच्छता||१७|| अतिप्रपीडितः कोष्ठे तिष्ठत्यायाति वा गलम्| तत्र बस्तिर्विरेकश्च गलपीडादि कर्म च||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (19) · Śloka 19
తత్ర శ్లోకః- నేత్రబస్తిప్రణేతౄణాం దోషానేతాన్ సభేషజాన్| వేత్తి యస్తేన మతిమాన్ బస్తికర్మాణి కారయేత్||19||
तत्र श्लोकः- नेत्रबस्तिप्रणेतॄणां दोषानेतान् सभेषजान्| वेत्ति यस्तेन मतिमान् बस्तिकर्माणि कारयेत्||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 5
ఇత్యగ్నివేశకృతే తంత్రే చరకప్రతిసంస్కృతేఽప్రాప్తే దృఢబలసంపూరితే సిద్ధిస్థానే నేత్రబస్తివ్యాపత్సిద్ధిర్నామ పంచమోఽధ్యాయః||5||
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृतेऽप्राप्ते दृढबलसम्पूरिते सिद्धिस्थाने नेत्रबस्तिव्यापत्सिद्धिर्नाम पञ्चमोऽध्यायः||५||
🔊 Audio coming soon