Adhikarana bhagandarapUrvarUpapiDakAlakShaNam (1) · Śloka 1
അഥ ഭഗന്ദരനിദാനമ് | ഗുദസ്യ ദ്വ്യങ്ഗുലേ ക്ഷേത്രേ പാര്ശ്വതഃ പിഡകാऽऽര്തികൃത് | ഭിന്നാ ഭഗന്ദരോ ജ്ഞേയഃ സ ച പഞ്ചവിധോ മതഃ ||൧||
अथ भगन्दरनिदानम् | गुदस्य द्व्यङ्गुले क्षेत्रे पार्श्वतः पिडकाऽऽर्तिकृत् | भिन्ना भगन्दरो ज्ञेयः स च पञ्चविधो मतः ||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtika(shataponaka)bhagandarasya nidAnasamprAptipUrvakaM lakShaNam (2) · Śloka 3
കഷായരൂക്ഷൈസ്ത്വതികോപിതോऽനിലസ്ത്വപാനദേശേ പിഡകാം കരോതി യാമ് | ഉപേക്ഷണാത്പാകമുപൈതി ദാരുണം രുജാ ച ഭിന്നാऽരുണഫേനവാഹിനീ ||൨|| തത്രാഗമോ മൂത്രപുരീഷരേതസാം വ്രണൈരനേകൈഃ ശതപോനകം വദേത് |൩|
कषायरूक्षैस्त्वतिकोपितोऽनिलस्त्वपानदेशे पिडकां करोति याम् | उपेक्षणात्पाकमुपैति दारुणं रुजा च भिन्नाऽरुणफेनवाहिनी ||२|| तत्रागमो मूत्रपुरीषरेतसां व्रणैरनेकैः शतपोनकं वदेत् |३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana paittika(uShTragrIva)bhagandarasya nidAnAdipUrvakaM lakShaNam (3-4) · Śloka 4
പ്രകോപണൈഃ പിത്തമതിപ്രകോപിതം കരോതി രക്താം പിഡകാം ഗുദാശ്രിതാമ് ||൩|| തദാऽऽശുപാകാऽഹിമപൂതിവാഹിനീം ഭഗന്ദരം തൂഷ്ട്രശിരോധരം വദേത് ||൪||
प्रकोपणैः पित्तमतिप्रकोपितं करोति रक्तां पिडकां गुदाश्रिताम् ||३|| तदाऽऽशुपाकाऽहिमपूतिवाहिनीं भगन्दरं तूष्ट्रशिरोधरं वदेत् ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shlaiShmika(parisrAvi)bhagandarasya lakShaNam (5) · Śloka 5
കണ്ഡൂയനോ ഘനസ്രാവീ കഠിനോ മന്ദവേദനഃ | ശ്വേതാവഭാസഃ കഫജഃ പരിസ്രാവീ ഭഗന്ദരഃ ||൫||
कण्डूयनो घनस्रावी कठिनो मन्दवेदनः | श्वेतावभासः कफजः परिस्रावी भगन्दरः ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sannipAtaja(shambUkAvarta)bhagandaralakShaNam (6) · Śloka 6
ബഹുവര്ണരുജാസ്രാവാ പിഡകാ ഗോസ്തനോപമാ | ശമ്ബൂകാവര്തവന്നാഡീ ശമ്ബൂകാവര്തകോ മതഃ ||൬||
बहुवर्णरुजास्रावा पिडका गोस्तनोपमा | शम्बूकावर्तवन्नाडी शम्बूकावर्तको मतः ||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana Agantuka(unmArgi)bhagandaralakShaNam (7) · Śloka 7
ക്ഷതാദ്ഗതിഃ പായുഗതാ വിവര്ധതേ ഹ്യുപേക്ഷണാത് സ്യുഃ ക്രിമയോ വിദാര്യ തേ | പ്രകുര്വതേ മാര്ഗമനേകധാ മുഖൈര്വ്രണൈസ്തദുന്മാര്ഗിഭഗന്ദരം വദേത് ||൭||
क्षताद्गतिः पायुगता विवर्धते ह्युपेक्षणात् स्युः क्रिमयो विदार्य ते | प्रकुर्वते मार्गमनेकधा मुखैर्व्रणैस्तदुन्मार्गिभगन्दरं वदेत् ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bhagandarasya sAdhyAsAdhyavicAraH (8) · Śloka 8
ഘോരാഃ സാധയിതും ദുഃഖാഃ സര്വ ഏവ ഭഗന്ദരാഃ | തേഷ്വസാധ്യസ്ത്രിദോഷോത്ഥഃ ക്ഷതജശ്ച വിശേഷതഃ ||൮|| (സു. നി. അ. ൪) |
घोराः साधयितुं दुःखाः सर्व एव भगन्दराः | तेष्वसाध्यस्त्रिदोषोत्थः क्षतजश्च विशेषतः ||८|| (सु. नि. अ. ४) |
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bhagandarasya asAdhyAvasthA (9) · Śloka 9
വാതമൂത്രപുരീഷാണി ക്രിമയഃ ശുക്രമേവ ച | ഭഗന്ദരാത് സ്രവന്തസ്തു നാശയന്തി തമാതുരമ് ||൯|| (സു. സൂ. അ. ൩൩) |
वातमूत्रपुरीषाणि क्रिमयः शुक्रमेव च | भगन्दरात् स्रवन्तस्तु नाशयन्ति तमातुरम् ||९|| (सु. सू. अ. ३३) |
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 46
ഇതി ശ്രീമാധവകരവിരചിതേ മാധവനിദാനേ ഭഗന്ദരനിദാനം സമാപ്തമ് ||൪൬||
इति श्रीमाधवकरविरचिते माधवनिदाने भगन्दरनिदानं समाप्तम् ||४६||
🔊 Audio coming soon