Adhikarana mUtrAghAtanidAnam (1) · Śloka 1
அத மூத்ராகாதநிதாநம் |
ஜாயந்தே குபிதைர்தோஷைர்மூத்ராகாதாஸ்த்ரயோதஶ |
ப்ராயோ மூத்ரவிகாதாத்யைர்வாதகுண்டலிகாதயஃ ||௧||
View original
अथ मूत्राघातनिदानम् |
जायन्ते कुपितैर्दोषैर्मूत्राघातास्त्रयोदश |
प्रायो मूत्रविघाताद्यैर्वातकुण्डलिकादयः ||१||
Adhikarana vAtakuNDalikAlakShaNam (2-3) · Śloka 3
ரௌக்ஷ்யாத்வேகவிகாதாத்வா வாயுர்பஸ்தௌ ஸவேதநஃ |
மூத்ரமாவிஶ்ய சரதி விகுணஃ குண்டலீகதஃ ||௨||
மூத்ரமல்பால்பமதவா ஸருஜஂ ஸம்ப்ரவர்ததே |
வாதகுண்டலிகாஂ தாஂ து வ்யாதிஂ வித்யாத் ஸுதாருணம் ||௩||
(ஸு. உ. தஂ. அ. ௫௮) |
View original
रौक्ष्याद्वेगविघाताद्वा वायुर्बस्तौ सवेदनः |
मूत्रमाविश्य चरति विगुणः कुण्डलीकृतः ||२||
मूत्रमल्पाल्पमथवा सरुजं सम्प्रवर्तते |
वातकुण्डलिकां तां तु व्याधिं विद्यात् सुदारुणम् ||३||
(सु. उ. तं. अ. ५८) |
Adhikarana aShThIlAlakShaNam (4) · Śloka 4
ஆத்மாபயந் பஸ்திகுதஂ ருத்த்வா வாயுஶ்சலோந்நதாம் |
குர்யாத்தீவ்ரார்திமஷ்டீலாஂ மூத்ரவிண்மார்கரோதிநீம் ||௪||
View original
आध्मापयन् बस्तिगुदं रुद्ध्वा वायुश्चलोन्नताम् |
कुर्यात्तीव्रार्तिमष्ठीलां मूत्रविण्मार्गरोधिनीम् ||४||
Adhikarana vAtabastilakShaNam (5-6) · Śloka 6
வேகஂ விதாரயேத்யஸ்து மூத்ரஸ்யாகுஶலோ நரஃ |
நிருணத்தி முகஂ தஸ்ய பஸ்தேர்பஸ்திகதோऽநிலஃ ||௫||
மூத்ரஸங்கோ பவேத்தேந பஸ்திகுக்ஷிநிபீடிதஃ |
வாதபஸ்திஃ ஸ விஜ்ஞேயோ வ்யாதிஃ கச்ச்ரப்ரஸாதநஃ ||௬||
(ஸு. உ. தஂ. அ. ௫௮) |
View original
वेगं विधारयेद्यस्तु मूत्रस्याकुशलो नरः |
निरुणद्धि मुखं तस्य बस्तेर्बस्तिगतोऽनिलः ||५||
मूत्रसङ्गो भवेत्तेन बस्तिकुक्षिनिपीडितः |
वातबस्तिः स विज्ञेयो व्याधिः कृच्छ्रप्रसाधनः ||६||
(सु. उ. तं. अ. ५८) |
Adhikarana mUtrAtItalakShaNam (7) · Śloka 7
சிரஂ தாரயதோ மூத்ரஂ த்வரயா ந ப்ரவர்ததே |
மேஹமாநஸ்ய மந்தஂ வா மூத்ராதீதஃ ஸ உச்யதே ||௭||
View original
चिरं धारयतो मूत्रं त्वरया न प्रवर्तते |
मेहमानस्य मन्दं वा मूत्रातीतः स उच्यते ||७||
Adhikarana mUtrajaTharalakShaNam (8-9) · Śloka 9
மூத்ரஸ்ய வேகேऽபிஹதே ததுதாவர்தஹேதுகஃ |
அபாநஃ குபிதோ வாயுருதரஂ பூரயேத்பஶம் ||௮||
நாபேரதஸ்தாதாத்மாநஂ ஜநயேத்தீவ்ரவேதநம் |
தந்மூத்ரஜடரஂ வித்யாததோபஸ்திநிரோதநம் ||௯||
(ஸு. உ. தஂ. அ. ௫௮) |
View original
मूत्रस्य वेगेऽभिहते तदुदावर्तहेतुकः |
अपानः कुपितो वायुरुदरं पूरयेद्भृशम् ||८||
नाभेरधस्तादाध्मानं जनयेत्तीव्रवेदनम् |
तन्मूत्रजठरं विद्यादधोबस्तिनिरोधनम् ||९||
(सु. उ. तं. अ. ५८) |
Adhikarana mUtrotsa~ggalakShaNam (10-11) · Śloka 11
பஸ்தௌ வாऽப்யதவா நாலே மணௌ வா யஸ்ய தேஹிநஃ |
மூத்ரஂ ப்ரவத்தஂ ஸஜ்ஜேத ஸரக்தஂ வா ப்ரவாஹதஃ ||௧௦||
ஸ்ரவேச்சநைரல்பமல்பஂ ஸருஜஂ வாऽத நீருஜம் |
விகுணாநிலஜோ வ்யாதிஃ ஸ மூத்ரோத்ஸங்கஸஞ்ஜ்ஞிதஃ ||௧௧||
(ஸு. உ. தஂ. அ. ௫௮) |
View original
बस्तौ वाऽप्यथवा नाले मणौ वा यस्य देहिनः |
मूत्रं प्रवृत्तं सज्जेत सरक्तं वा प्रवाहतः ||१०||
स्रवेच्छनैरल्पमल्पं सरुजं वाऽथ नीरुजम् |
विगुणानिलजो व्याधिः स मूत्रोत्सङ्गसञ्ज्ञितः ||११||
(सु. उ. तं. अ. ५८) |
Adhikarana mUtrakShayalakShaNam (12) · Śloka 12
ரூக்ஷஸ்ய க்லாந்ததேஹஸ்ய பஸ்திஸ்தௌ பித்தமாருதௌ |
மூத்ரக்ஷயஂ ஸருக்தாஹஂ ஜநயேதாஂ ததாஹ்வயம் ||௧௨||
(ஸு. உ. தஂ. அ. ௫௮) |
View original
रूक्षस्य क्लान्तदेहस्य बस्तिस्थौ पित्तमारुतौ |
मूत्रक्षयं सरुग्दाहं जनयेतां तदाह्वयम् ||१२||
(सु. उ. तं. अ. ५८) |
Adhikarana mUtragranthilakShaNam (13) · Śloka 13
அந்தர்பஸ்திமுகே வத்தஃ ஸ்திரோऽல்பஃ ஸஹஸா பவேத் |
அஶ்மரீதுல்யருக்க்ரந்திர்மூத்ரக்ரந்திஃ ஸ உச்யதே ||௧௩||
(வா. நி. அ. ௯) |
View original
अन्तर्बस्तिमुखे वृत्तः स्थिरोऽल्पः सहसा भवेत् |
अश्मरीतुल्यरुग्ग्रन्थिर्मूत्रग्रन्थिः स उच्यते ||१३||
(वा. नि. अ. ९) |
Adhikarana mUtrashukralakShaNam (14) · Śloka 14
மூத்ரிதஸ்ய ஸ்த்ரியஂ யாதோ வாயுநா ஶுக்ரமுத்ததம் |
ஸ்தாநாச்ச்யுதஂ மூத்ரயதஃ ப்ராக் பஶ்சாத்வா ப்ரவர்ததே ||௧௪||
பஸ்மோதகப்ரதீகாஶஂ மூத்ரஶுக்ரஂ ததுச்யதே |
(வா. நி. அ. ௯) |
View original
मूत्रितस्य स्त्रियं यातो वायुना शुक्रमुद्धतम् |
स्थानाच्च्युतं मूत्रयतः प्राक् पश्चाद्वा प्रवर्तते ||१४||
भस्मोदकप्रतीकाशं मूत्रशुक्रं तदुच्यते |
(वा. नि. अ. ९) |
Adhikarana uShNavAtalakShaNam (15-16) · Śloka 16
வ்யாயாமாத்வாதபைஃ பித்தஂ பஸ்திஂ ப்ராப்யாநிலாந்விதம் ||௧௫||
பஸ்திஂ மேட்ரஂ குதஂ சைவ ப்ரதஹேத் ஸ்ராவயேததஃ |
மூத்ரஂ ஹாரித்ரமதவா ஸரக்தஂ ரக்தமேவ வா ||௧௬||
கச்ச்ராத் புநஃ புநர்ஜந்தோருஷ்ணவாதஂ ப்ருவந்தி தம் |
(ஸு. உ. தஂ. அ. ௫௮) |
View original
व्यायामाध्वातपैः पित्तं बस्तिं प्राप्यानिलान्वितम् ||१५||
बस्तिं मेढ्रं गुदं चैव प्रदहेत् स्रावयेदधः |
मूत्रं हारिद्रमथवा सरक्तं रक्तमेव वा ||१६||
कृच्छ्रात् पुनः पुनर्जन्तोरुष्णवातं ब्रुवन्ति तम् |
(सु. उ. तं. अ. ५८) |
Adhikarana mUtrasAdalakShaNam (17-18) · Śloka 18
பித்தஂ கபோ த்வாவபி வா ஸஂஹந்யேதேऽநிலேந சேத் ||௧௭||
கச்ச்ராந்மூத்ரஂ ததா பீதஂ ஶ்வேதஂ ரக்தஂ கநஂ ஸஜேத் |
ஸதாஹஂ ரோசநாஶங்கசூர்ணவர்ணஂ பவேத்து தத் ||௧௮||
ஶுஷ்கஂ ஸமஸ்தவர்ணஂ வா மூத்ரஸாதஂ வதந்தி தம் |
(வா. நி. அ. ௯) |
View original
पित्तं कफो द्वावपि वा संहन्येतेऽनिलेन चेत् ||१७||
कृच्छ्रान्मूत्रं तदा पीतं श्वेतं रक्तं घनं सृजेत् |
सदाहं रोचनाशङ्खचूर्णवर्णं भवेत्तु तत् ||१८||
शुष्कं समस्तवर्णं वा मूत्रसादं वदन्ति तम् |
(वा. नि. अ. ९) |
Adhikarana viDvighAtalakShaNam (19-20) · Śloka 20
ரூக்ஷதுர்பலயோர்வாதேநோதாவத்தஂ ஶகத்யதா ||௧௯||
மூத்ரஸ்ரோதோऽநுபத்யேத விட்ஸஂஸஷ்டஂ ததா நரஃ |
விட்கந்தஂ மூத்ரயேத் கச்ச்ராத்விட்விகாதஂ விநிர்திஶேத் ||௨௦||
(வா. நி. அ. ௯) |
View original
रूक्षदुर्बलयोर्वातेनोदावृत्तं शकृद्यदा ||१९||
मूत्रस्रोतोऽनुपद्येत विट्संसृष्टं तदा नरः |
विड्गन्धं मूत्रयेत् कृच्छ्राद्विड्विघातं विनिर्दिशेत् ||२०||
(वा. नि. अ. ९) |
Adhikarana bastikuNDalalakShaNam (21-22) · Śloka 24
த்ருதாத்வலங்கநாயாஸைரபிகாதாத் ப்ரபீடநாத் |
ஸ்வஸ்தாநாத்பஸ்திருத்வத்தஃ ஸ்தூலஸ்திஷ்டதி கர்பவத் ||௨௧||
ஶூலஸ்பந்தநதாஹார்தோ பிந்துஂ பிந்துஂ ஸ்ரவத்யபி |
பீடிதஸ்து ஸஜேத்தாராஂ ஸஂஸ்தம்போத்வேஷ்டநார்திமாந் ||௨௨||
பஸ்திகுண்டலமாஹுஸ்தஂ கோரஂ ஶஸ்த்ரவிஷோபமம் |
பவநப்ரபலஂ ப்ராயோ துர்நிவாரமபுத்திபிஃ |௨௪|
View original
द्रुताध्वलङ्घनायासैरभिघातात् प्रपीडनात् |
स्वस्थानाद्बस्तिरुद्वृत्तः स्थूलस्तिष्ठति गर्भवत् ||२१||
शूलस्पन्दनदाहार्तो बिन्दुं बिन्दुं स्रवत्यपि |
पीडितस्तु सृजेद्धारां संस्तम्भोद्वेष्टनार्तिमान् ||२२||
बस्तिकुण्डलमाहुस्तं घोरं शस्त्रविषोपमम् |
पवनप्रबलं प्रायो दुर्निवारमबुद्धिभिः |२४|
Adhikarana bastikuNDalasya doShAntarasaMsRuShTasya lakShaNam (23) · Śloka 24
தஸ்மிந் பித்தாந்விதே தாஹஃ ஶூலஂ மூத்ரவிவர்ணதா ||௨௩||
ஶ்லேஷ்மணா கௌரவஂ ஶோதஃ ஸ்நிக்தஂ மூத்ரஂ கநஂ ஸிதம் |௨௪|
View original
तस्मिन् पित्तान्विते दाहः शूलं मूत्रविवर्णता ||२३||
श्लेष्मणा गौरवं शोथः स्निग्धं मूत्रं घनं सितम् |२४|
Adhikarana bastikuNDalasya sAdhyAsAdhyavicAraH (24) · Śloka 25
ஶ்லேஷ்மருத்தபிலோ பஸ்திஃ பித்தோதீர்ணோ ந ஸித்யதி ||௨௪||
அவிப்ராந்தபிலஃ ஸாத்யோ, ந து யஃ குண்டலீகதஃ |௨௫|
View original
श्लेष्मरुद्धबिलो बस्तिः पित्तोदीर्णो न सिध्यति ||२४||
अविभ्रान्तबिलः साध्यो, न तु यः कुण्डलीकृतः |२५|
Adhikarana kuNDalIbhUtabasterlakShaNam (25) · Śloka 25
ஸ்யாத்பஸ்தௌ குண்டலீபூதே தண்மோஹஃ ஶ்வாஸ ஏவ ச ||௨௫||
View original
स्याद्बस्तौ कुण्डलीभूते तृण्मोहः श्वास एव च ||२५||
Adhikarana puShpikA · Śloka 31
இதி ஶ்ரீமாதவகரவிரசிதே மாதவநிதாநே மூத்ராகாதநிதாநஂ ஸமாப்தம் ||௩௧||
View original
इति श्रीमाधवकरविरचिते माधवनिदाने मूत्राघातनिदानं समाप्तम् ||३१||