Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
અથાતઃ શૂકદોષનિદાનં વ્યાખ્યાસ્યામઃ ||૧|| યથોવાચ ભગવાન્ ધન્વન્તરિઃ ||૨||
View original
अथातः शूकदोषनिदानं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
14. śūkadōṣanidānam
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
લિઙ્ગવૃદ્ધિમિચ્છતામક્રમપ્રવૃત્તાનાં શૂકદોષનિમિત્તા દશ ચાષ્ટૌ ચ વ્યાધયો જાયન્તે | તદ્યથા સર્ષપિકા, અષ્ઠીલિકા, ગ્રથિતં, કુમ્ભીકા, અલજી, મૃદિતં, સમ્મૂઢપિડકા, અવમન્થઃ, પુષ્કરિકા, સ્પર્શહાનિઃ, ઉત્તમા, શતપોનકઃ, ત્વક્પાકઃ, શોણિતાર્બુદં, માંસાર્બુદં, માંસપાકઃ, વિદ્રધિઃ, તિલકાલકશ્ચેતિ ||૩||
View original
लिङ्गवृद्धिमिच्छतामक्रमप्रवृत्तानां शूकदोषनिमित्ता दश चाष्टौ च व्याधयो जायन्ते | तद्यथा सर्षपिका, अष्ठीलिका, ग्रथितं, कुम्भीका, अलजी, मृदितं, सम्मूढपिडका, अवमन्थः, पुष्करिका, स्पर्शहानिः, उत्तमा, शतपोनकः, त्वक्पाकः, शोणितार्बुदं, मांसार्बुदं, मांसपाकः, विद्रधिः, तिलकालकश्चेति ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
ગૌરસર્ષપતુલ્યા તુ શૂકદુર્ભગ્નહેતુકા | પિડકા કફરક્તાભ્યાં જ્ઞેયા સર્ષપિકા બુધૈઃ ||૪||
View original
गौरसर्षपतुल्या तु शूकदुर्भग्नहेतुका | पिडका कफरक्ताभ्यां ज्ञेया सर्षपिका बुधैः ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
કઠિના વિષમૈરન્તૈર્મારુતસ્ય પ્રકોપતઃ | શૂકૈસ્તુ વિષસમ્ભુગ્નૈઃ પિડકાઽષ્ઠીલિકા ભવેત્ ||૫||
View original
कठिना विषमैरन्तैर्मारुतस्य प्रकोपतः | शूकैस्तु विषसम्भुग्नैः पिडकाऽष्ठीलिका भवेत् ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (6) · Śloka 6
શૂકૈર્યત્ પૂરિતં શશ્વદ્ગ્રથિતં તત્ કફોત્થિતમ્ |૬|
View original
शूकैर्यत् पूरितं शश्वद्ग्रथितं तत् कफोत्थितम् |६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (6) · Śloka 6
કુમ્ભીકા રક્તપિત્તોત્થા જામ્બવાસ્થિનિભાઽશુભા ||૬||
View original
कुम्भीका रक्तपित्तोत्था जाम्बवास्थिनिभाऽशुभा ||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (7) · Śloka 7
અલજીલક્ષણૈર્યુક્તામલજીં ચ વિતર્કયેત્ | મૃદિતં પીડિતં યત્તુ સંરબ્ધં વાયુકોપતઃ ||૭||
View original
अलजीलक्षणैर्युक्तामलजीं च वितर्कयेत् | मृदितं पीडितं यत्तु संरब्धं वायुकोपतः ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (8) · Śloka 8
પાણિભ્યાં ભૃશસમ્મૂઢે સમ્મૂઢપિડકા ભવેત્ |૮|
View original
पाणिभ्यां भृशसम्मूढे सम्मूढपिडका भवेत् |८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (8) · Śloka 9
દીર્ઘા બહ્વ્યશ્ચ પિડકા દીર્યન્તે મધ્યતસ્તુ યાઃ ||૮|| સોઽવમન્થઃ કફાસૃગ્ભ્યાં વેદનારોમહર્ષકૃત્ |૯|
View original
दीर्घा बह्व्यश्च पिडका दीर्यन्ते मध्यतस्तु याः ||८|| सोऽवमन्थः कफासृग्भ्यां वेदनारोमहर्षकृत् |९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (9) · Śloka 10
પિત્તશોણિતસમ્ભૂતા પિડકા પિડકાચિતા ||૯|| પદ્મપુષ્કરસંસ્થાના જ્ઞેયા પુષ્કરિકેતિ સા |૧૦|
View original
पित्तशोणितसम्भूता पिडका पिडकाचिता ||९|| पद्मपुष्करसंस्थाना ज्ञेया पुष्करिकेति सा |१०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (10) · Śloka 10
જનયેત્ સ્પર્શહાનિં તુ શોણિતં શૂકદૂષિતમ્ ||૧૦||
View original
जनयेत् स्पर्शहानिं तु शोणितं शूकदूषितम् ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (11) · Śloka 11
મુદ્ગમાષોપમા રક્તા પિડકા રક્તપિત્તજા | ઉત્તમૈષા તુ વિજ્ઞેયા શૂકાજીર્ણનિમિત્તજા ||૧૧||
View original
मुद्गमाषोपमा रक्ता पिडका रक्तपित्तजा | उत्तमैषा तु विज्ञेया शूकाजीर्णनिमित्तजा ||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (12) · Śloka 12
છિદ્રૈરણુમુખૈર્વસ્તુ ચિતં યસ્ય સમન્તતઃ | વાતશોણિતજો વ્યાધિર્વિજ્ઞેયઃ શતપોનકઃ ||૧૨||
View original
छिद्रैरणुमुखैर्वस्तु चितं यस्य समन्ततः | वातशोणितजो व्याधिर्विज्ञेयः शतपोनकः ||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (13) · Śloka 13
પિત્તરક્તકૃતો જ્ઞેયસ્ત્વક્પાકો જ્વરદાહવાન્ |૧૩|
View original
पित्तरक्तकृतो ज्ञेयस्त्वक्पाको ज्वरदाहवान् |१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (13) · Śloka 13
કૃષ્ણૌઃ સ્ફોટૈઃ સરક્તૈશ્ચ પિડકાભિશ્ચ પીડિતમ્ | યસ્ય વસ્તુ રુજશ્ચોગ્રા જ્ઞેયં તચ્છોણિતાર્બુદમ્ ||૧૩||
View original
कृष्णौः स्फोटैः सरक्तैश्च पिडकाभिश्च पीडितम् | यस्य वस्तु रुजश्चोग्रा ज्ञेयं तच्छोणितार्बुदम् ||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (14) · Śloka 14
માંસદોષેણ જાનીયાદર્બુદં માંસસમ્ભવમ્ |૧૪|
View original
मांसदोषेण जानीयादर्बुदं मांससम्भवम् |१४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (14) · Śloka 15
શીર્યન્તે યસ્ય માંસાનિ યત્ર સર્વાશ્ચ વેદનાઃ ||૧૪|| વિદ્યાત્તં માંસપાકં તુ સર્વદોષકૃતં ભિષક્ |૧૫|
View original
शीर्यन्ते यस्य मांसानि यत्र सर्वाश्च वेदनाः ||१४|| विद्यात्तं मांसपाकं तु सर्वदोषकृतं भिषक् |१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (15) · Śloka 15
વિદ્રધિં સન્નિપાતેન યથોક્તમભિનિર્દિશેત્ ||૧૫||
View original
विद्रधिं सन्निपातेन यथोक्तमभिनिर्दिशेत् ||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (16-17) · Śloka 17
કૃષ્ણાનિ ચિત્રાણ્યથવા શૂકાનિ સવિષાણિ ચ | પાતિતાનિ પચન્ત્યાશુ મેઢ્રં નિરવશેષતઃ ||૧૬|| કાલાનિ ભૂત્વા માંસાનિ શીર્યન્તે યસ્ય દેહિનઃ | સન્નિપાતસમુત્થાનં તં વિદ્યાત્તિલકાલકમ્ ||૧૭||
View original
कृष्णानि चित्राण्यथवा शूकानि सविषाणि च | पातितानि पचन्त्याशु मेढ्रं निरवशेषतः ||१६|| कालानि भूत्वा मांसानि शीर्यन्ते यस्य देहिनः | सन्निपातसमुत्थानं तं विद्यात्तिलकालकम् ||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (18) · Śloka 18
તત્ર માંસાર્બુદં યચ્ચ માંસપાકશ્ચ યઃ સ્મૃતઃ | વિદ્રધિશ્ચ ન સિધ્યન્તિ યે ચ સ્યુસ્તિલકાલકાઃ ||૧૮||
View original
तत्र मांसार्बुदं यच्च मांसपाकश्च यः स्मृतः | विद्रधिश्च न सिध्यन्ति ये च स्युस्तिलकालकाः ||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 14
ઇતિ સુશ્રુતસંહિતાયાં નિદાનસ્થાને શૂકદોષનિદાનં નામ ચતુર્દશોઽધ્યાયઃ ||૧૪||
View original
इति सुश्रुतसंहितायां निदानस्थाने शूकदोषनिदानं नाम चतुर्दशोऽध्यायः ||१४||
🔊 Audio coming soon