Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
అథాతో ద్రవ్యసంగ్రహణీయమధ్యాయం వ్యాఖ్యాస్యామః ||1|| యథోవాచ భగవాన్ ధన్వంతరిః ||2||
View original
अथातो द्रव्यसङ्ग्रहणीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
38. dravyasaṁgrahaṇīyādhyāyaḥ
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
సమాసేన సప్తత్రింశద్ద్రవ్యగణా భవంతి ||3||
View original
समासेन सप्तत्रिंशद्द्रव्यगणा भवन्ति ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4-5) · Śloka 5
తద్యథా- విదారిగంధా విదారీ విశ్వదేవా సహదేవా శ్వదంష్ట్రా పృథక్పర్ణీ శతావరీ సారివా కృష్ణసారివా జీవకర్షభకౌ మహాసహా క్షుద్రసహా బృహత్యౌ పునర్నవైరండో హంసపాదీ వృశ్చికాల్యృషభీ చేతి ||4|| విదారీగంధాదిరయం గణః పిత్తానిలాపహః | శోషగుల్మాంగమర్దోర్ధ్వశ్వాసకాసవినాశనః ||5||
View original
तद्यथा- विदारिगन्धा विदारी विश्वदेवा सहदेवा श्वदंष्ट्रा पृथक्पर्णी शतावरी सारिवा कृष्णसारिवा जीवकर्षभकौ महासहा क्षुद्रसहा बृहत्यौ पुनर्नवैरण्डो हंसपादी वृश्चिकाल्यृषभी चेति ||४|| विदारीगन्धादिरयं गणः पित्तानिलापहः | शोषगुल्माङ्गमर्दोर्ध्वश्वासकासविनाशनः ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (6-7) · Śloka 7
ఆరగ్వధమదనగోపఘోంటాకంటకీకుటజపాఠాపాటలామూర్వేంద్రయవసప్తపర్ణనింబకురుంటకదాసీకురుంటక- గుడూచీచిత్రకశారంగ(రంగే)ష్టాకరంజద్వయపటోలకిరాతతిక్తకాని సుషవీ చేతి ||6|| ఆరగ్వధాదిరిత్యేష గణః శ్లేష్మవిషాపహః | మేహకుష్ఠజ్వరవమీకండూఘ్నో వ్రణశోధనః ||7||
View original
आरग्वधमदनगोपघोण्टाकण्टकीकुटजपाठापाटलामूर्वेन्द्रयवसप्तपर्णनिम्बकुरुण्टकदासीकुरुण्टक- गुडूचीचित्रकशार्ङ्ग(र्ङ्गे)ष्टाकरञ्जद्वयपटोलकिराततिक्तकानि सुषवी चेति ||६|| आरग्वधादिरित्येष गणः श्लेष्मविषापहः | मेहकुष्ठज्वरवमीकण्डूघ्नो व्रणशोधनः ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (8-9) · Śloka 9
సాలసారాజకర్ణఖదిరకదరకాలస్కంధక్రముకభూర్జమేషశృంగతినిశచందనకుచందనశింశపా- శిరీషాసనధవార్జునతాలశాకనక్తమాలపూతీకాశ్వకర్ణాగురూణి కాలీయకం చేతి ||8|| సాలసారాదిరిత్యేష గణః కుష్ఠవినాశనః | మేహపాండ్వామయహరః కఫమేదోవిశోషణః ||9||
View original
सालसाराजकर्णखदिरकदरकालस्कन्धक्रमुकभूर्जमेषशृङ्गतिनिशचन्दनकुचन्दनशिंशपा- शिरीषासनधवार्जुनतालशाकनक्तमालपूतीकाश्वकर्णागुरूणि कालीयकं चेति ||८|| सालसारादिरित्येष गणः कुष्ठविनाशनः | मेहपाण्ड्वामयहरः कफमेदोविशोषणः ||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (10-11) · Śloka 11
వరుణార్తగలశిగ్రుమధుశిగ్రుతర్కారీమేషశృంగీపూతీకనక్తమాలమోరటాగ్నిమంథసైరేయకద్వయబింబీవసుకవసిరచిత్రక- శతావరీబిల్వాజశృంగీదర్భా బృహతీద్వయం చేతి ||10|| వరుణాదిర్గణో హ్యేష కఫమేదోనివారణః | వినిహంతి శిరఃశూలగుల్మాభ్యంతరవిద్రధీన్ ||11||
View original
वरुणार्तगलशिग्रुमधुशिग्रुतर्कारीमेषशृङ्गीपूतीकनक्तमालमोरटाग्निमन्थसैरेयकद्वयबिम्बीवसुकवसिरचित्रक- शतावरीबिल्वाजशृङ्गीदर्भा बृहतीद्वयं चेति ||१०|| वरुणादिर्गणो ह्येष कफमेदोनिवारणः | विनिहन्ति शिरःशूलगुल्माभ्यन्तरविद्रधीन् ||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (12-13) · Śloka 13
వీరతరుసహచరద్వయదర్భవృక్షాదనీగుంద్రానలకుశకాశాశ్మభేదకాగ్నిమంథమోరటావసుకవసిరభల్లూకకురంటికేందీవరకపోతవంకాః శ్వదంష్ట్రా చేతి ||12|| వీరతర్వాదిరిత్యేష గణో వాతవికారనుత్ | అశ్మరీశర్కరామూత్రకృచ్ఛ్రాఘాతరుజాపహః ||13||
View original
वीरतरुसहचरद्वयदर्भवृक्षादनीगुन्द्रानलकुशकाशाश्मभेदकाग्निमन्थमोरटावसुकवसिरभल्लूककुरण्टिकेन्दीवरकपोतवङ्काः श्वदंष्ट्रा चेति ||१२|| वीरतर्वादिरित्येष गणो वातविकारनुत् | अश्मरीशर्करामूत्रकृच्छ्राघातरुजापहः ||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (14-15) · Śloka 15
లోధ్రసావరలోధ్రపలాశకుటన్నటాశోకఫంజీకట్ఫలైలవాలుకశల్లకీజింగినీకదంబసాలాః కదలీ చేతి ||14|| ఏష రోధ్రాదిరిత్యుక్తో మేదఃకఫహరో గణః | యోనిదోషహరః స్తంభీ వర్ణ్యో విషవినాశనః ||15||
View original
लोध्रसावरलोध्रपलाशकुटन्नटाशोकफञ्जीकट्फलैलवालुकशल्लकीजिङ्गिनीकदम्बसालाः कदली चेति ||१४|| एष रोध्रादिरित्युक्तो मेदःकफहरो गणः | योनिदोषहरः स्तम्भी वर्ण्यो विषविनाशनः ||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (16-17) · Śloka 17
అర్కాలర్కకరంజద్వయనాగదంతీమయూరకభార్గీరాస్నేంద్రపుష్పీక్షుద్రశ్వేతామహాశ్వేతావృశ్చికాల్యలవణాస్తాపసవృక్షశ్చేతి ||16|| అర్కాదికో గణో హ్యేష కఫమేదోవిషాపహః | కృమికుష్ఠప్రశమనో విశేషాద్వ్రణశోధనః ||17||
View original
अर्कालर्ककरञ्जद्वयनागदन्तीमयूरकभार्गीरास्नेन्द्रपुष्पीक्षुद्रश्वेतामहाश्वेतावृश्चिकाल्यलवणास्तापसवृक्षश्चेति ||१६|| अर्कादिको गणो ह्येष कफमेदोविषापहः | कृमिकुष्ठप्रशमनो विशेषाद्व्रणशोधनः ||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (18-19) · Śloka 19
సురసాశ్వేతసురసాఫణిజ్ఝకార్జకభూస్తృణసుగంధకసుముఖకాలమాలకుఠేరకకాసమర్దక్షవకఖరపుష్పావిడంగకట్ఫల- సురసీనిర్గుండీకులాహలోందురుకర్ణికాఫంజీప్రాచీబలకాకమాచ్యో విషముష్టికశ్చేతి ||18|| సురసాదిర్గణో హ్యేష కఫహృత్ కృమిసూదనః | ప్రతిశ్యాయారుచిశ్వాసకాసఘ్నో వ్రణశోధనః ||19||
View original
सुरसाश्वेतसुरसाफणिज्झकार्जकभूस्तृणसुगन्धकसुमुखकालमालकुठेरककासमर्दक्षवकखरपुष्पाविडङ्गकट्फल- सुरसीनिर्गुण्डीकुलाहलोन्दुरुकर्णिकाफञ्जीप्राचीबलकाकमाच्यो विषमुष्टिकश्चेति ||१८|| सुरसादिर्गणो ह्येष कफहृत् कृमिसूदनः | प्रतिश्यायारुचिश्वासकासघ्नो व्रणशोधनः ||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (20-21) · Śloka 21
ముష్కకపలాశధవచిత్రకమదనవృక్షకశింశపావజ్రవృక్షాస్త్రిఫలా చేతి ||20|| ముష్కకాదిర్గణో హ్యేష మేదోఘ్నః శుక్రదోషహృత్ | మేహార్శఃపాండురోగాశ్మశర్కరానాశనః పరః ||21||
View original
मुष्ककपलाशधवचित्रकमदनवृक्षकशिंशपावज्रवृक्षास्त्रिफला चेति ||२०|| मुष्ककादिर्गणो ह्येष मेदोघ्नः शुक्रदोषहृत् | मेहार्शःपाण्डुरोगाश्मशर्करानाशनः परः ||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (22-23) · Śloka 23
పిప్పలీపిప్పలీమూలచవ్యచిత్రకశృంగవేరమరిచహస్తిపిప్పలీహరేణుకైలాజమోదేంద్రయవపాఠాజీరకసర్షప- మహానింబఫలహింగుభార్గీమధురసాతివిషావచావిడంగాని కటురోహిణీ చేతి ||22|| పిప్పల్యాదిః కఫహరః ప్రతిశ్యాయానిలారుచీః | నిహన్యాద్దీపనో గుల్మశూలఘ్నశ్చామపాచనః ||23||
View original
पिप्पलीपिप्पलीमूलचव्यचित्रकशृङ्गवेरमरिचहस्तिपिप्पलीहरेणुकैलाजमोदेन्द्रयवपाठाजीरकसर्षप- महानिम्बफलहिङ्गुभार्गीमधुरसातिविषावचाविडङ्गानि कटुरोहिणी चेति ||२२|| पिप्पल्यादिः कफहरः प्रतिश्यायानिलारुचीः | निहन्याद्दीपनो गुल्मशूलघ्नश्चामपाचनः ||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (24-25) · Śloka 25
ఏలాతగరకుష్ఠమాంసీధ్యామకత్వక్పత్రనాగపుష్పప్రియంగుహరేణుకావ్యాఘ్రనఖశుక్తిచండాస్థౌణేయకశ్రీవేష్టక- చోచచోరకవాలుకగుగ్గులుసర్జరసతురుష్కకుందురుకాగురుస్పృక్కోశీరభద్రదారుకుంకుమాని పున్నాగకేశరం చేతి ||24|| ఏలాదికో వాతకఫౌ నిహన్యాద్విషమేవ చ | వర్ణప్రసాదనః కండూపిడకాకోఠనాశనః ||25||
View original
एलातगरकुष्ठमांसीध्यामकत्वक्पत्रनागपुष्पप्रियङ्गुहरेणुकाव्याघ्रनखशुक्तिचण्डास्थौणेयकश्रीवेष्टक- चोचचोरकवालुकगुग्गुलुसर्जरसतुरुष्ककुन्दुरुकागुरुस्पृक्कोशीरभद्रदारुकुङ्कुमानि पुन्नागकेशरं चेति ||२४|| एलादिको वातकफौ निहन्याद्विषमेव च | वर्णप्रसादनः कण्डूपिडकाकोठनाशनः ||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (26-28) · Śloka 28
వచాముస్తాతివిషాభయాభద్రదారూణి నాగకేశరం చేతి ||26|| హరిద్రాదారుహరిద్రాకలశీకుటజబీజాని మధుకం చేతి ||27|| ఏతౌ వచాహరిద్రాదీ గణౌ స్తన్యవిశోధనౌ | ఆమాతిసారశమనౌ విశేషాద్దోషపాచనౌ ||28||
View original
वचामुस्तातिविषाभयाभद्रदारूणि नागकेशरं चेति ||२६|| हरिद्रादारुहरिद्राकलशीकुटजबीजानि मधुकं चेति ||२७|| एतौ वचाहरिद्रादी गणौ स्तन्यविशोधनौ | आमातिसारशमनौ विशेषाद्दोषपाचनौ ||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (29-30) · Śloka 30
శ్యామామహాశ్యామాత్రివృద్దంతీశంఖినీతిల్వకకంపిల్లకరమ్యకక్రముకపుత్రశ్రేణీగవాక్షీ- రాజవృక్షకరంజద్వయగుడూచీసప్తలాచ్ఛగలాంత్రీసుధాః సువర్ణక్షీరీ చేతి ||29|| ఉక్తః శ్యామాదిరిత్యేష గణో గుల్మవిషాపహః | ఆనాహోదరవిడ్భేదీ తథోదావర్తనాశనః ||30||
View original
श्यामामहाश्यामात्रिवृद्दन्तीशङ्खिनीतिल्वककम्पिल्लकरम्यकक्रमुकपुत्रश्रेणीगवाक्षी- राजवृक्षकरञ्जद्वयगुडूचीसप्तलाच्छगलान्त्रीसुधाः सुवर्णक्षीरी चेति ||२९|| उक्तः श्यामादिरित्येष गणो गुल्मविषापहः | आनाहोदरविड्भेदी तथोदावर्तनाशनः ||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (31-32) · Śloka 32
బృహతీకంటకారికాకుటజఫలపాఠా మధుకం చేతి ||31|| పాచనీయో బృహత్యాదిర్గణః పిత్తానిలాపహః | కఫారోచకహృద్రోగమూత్రకృచ్ఛ్రరుజాపహః ||32||
View original
बृहतीकण्टकारिकाकुटजफलपाठा मधुकं चेति ||३१|| पाचनीयो बृहत्यादिर्गणः पित्तानिलापहः | कफारोचकहृद्रोगमूत्रकृच्छ्ररुजापहः ||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (33-34) · Śloka 34
పటోలచందనకుచందనమూర్వాగుడూచీపాఠాః కటురోహిణీ చేతి ||33|| పటోలాదిర్గణః పిత్తకఫారోచకనాశనః | జ్వరోపశమనో వ్రణ్యశ్ఛర్దికండూవిషాపహః ||34||
View original
पटोलचन्दनकुचन्दनमूर्वागुडूचीपाठाः कटुरोहिणी चेति ||३३|| पटोलादिर्गणः पित्तकफारोचकनाशनः | ज्वरोपशमनो व्रण्यश्छर्दिकण्डूविषापहः ||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (35-36) · Śloka 36
కాకోలీక్షీరకాకోలీజీవకర్షభకముద్గపర్ణీమాషపర్ణీమేదామహామేదాచ్ఛిన్నరుహా కర్కటశృంగీతుగాక్షీరీపద్మకప్రపౌండరీకర్ధివృద్ధిమృద్వీకాజీవంత్యో మధుకం చేతి ||35|| కాకోల్యాదిరయం పిత్తశోణితానిలనాశనః | జీవనో బృంహణో వృష్యః స్తన్యశ్లేష్మకరస్తథా ||36||
View original
काकोलीक्षीरकाकोलीजीवकर्षभकमुद्गपर्णीमाषपर्णीमेदामहामेदाच्छिन्नरुहा कर्कटशृङ्गीतुगाक्षीरीपद्मकप्रपौण्डरीकर्धिवृद्धिमृद्वीकाजीवन्त्यो मधुकं चेति ||३५|| काकोल्यादिरयं पित्तशोणितानिलनाशनः | जीवनो बृंहणो वृष्यः स्तन्यश्लेष्मकरस्तथा ||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (37-38) · Śloka 38
ఊషకసైంధవశిలాజతుకాసీసద్వయహింగూని తుత్థకం చేతి ||37|| ఊషకాదిః కఫం హంతి గణో మేదోవిశోషణః | అశ్మరీశర్కరామూత్రకృచ్ఛ్రగుల్మప్రణాశనః ||38||
View original
ऊषकसैन्धवशिलाजतुकासीसद्वयहिङ्गूनि तुत्थकं चेति ||३७|| ऊषकादिः कफं हन्ति गणो मेदोविशोषणः | अश्मरीशर्करामूत्रकृच्छ्रगुल्मप्रणाशनः ||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (39-40) · Śloka 40
సారివామధుకచందనకుచందనపద్మకకాశ్మరీఫలమధూకపుష్పాణ్యుశీరం చేతి ||39|| సారివాదిః పిపాసాఘ్నో రక్తపిత్తహరో గణః | పిత్తజ్వరప్రశమనో విశేషాద్దాహనాశనః ||40||
View original
सारिवामधुकचन्दनकुचन्दनपद्मककाश्मरीफलमधूकपुष्पाण्युशीरं चेति ||३९|| सारिवादिः पिपासाघ्नो रक्तपित्तहरो गणः | पित्तज्वरप्रशमनो विशेषाद्दाहनाशनः ||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (41-42) · Śloka 42
అంజనరసాంజననాగపుష్పప్రియంగునీలోత్పలనలదనలినకేశరాణి మధుకం చేతి ||41|| అంజనాదిర్గణో హ్యేష రక్తపిత్తనిబర్హణః | విషోపశమనో దాహం నిహంత్యాభ్యంతరం భృశం ||42||
View original
अञ्जनरसाञ्जननागपुष्पप्रियङ्गुनीलोत्पलनलदनलिनकेशराणि मधुकं चेति ||४१|| अञ्जनादिर्गणो ह्येष रक्तपित्तनिबर्हणः | विषोपशमनो दाहं निहन्त्याभ्यन्तरं भृशम् ||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (43-44) · Śloka 44
పరూషకద్రాక్షాకట్ఫలదాడిమరాజాదనకతకఫలశాకఫలాని త్రిఫలా చేతి ||43|| పరూషకాదిరిత్యేష గణోఽనిలవినాశనః | మూత్రదోషహరో హృద్యః పిపాసాఘ్నో రుచిప్రదః ||44||
View original
परूषकद्राक्षाकट्फलदाडिमराजादनकतकफलशाकफलानि त्रिफला चेति ||४३|| परूषकादिरित्येष गणोऽनिलविनाशनः | मूत्रदोषहरो हृद्यः पिपासाघ्नो रुचिप्रदः ||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (45-47) · Śloka 47
ప్రియంగుసమంగాధాతకీపున్నాగనాగపుష్పచందనకుచందనమోచరసరసాంజనకుంభీకస్రోతోజపద్మకేసరయోజనవల్ల్యో దీర్ఘమూలా చేతి ||45|| అంబష్ఠాధాతకీకుసుమసమంగాకట్వంగమధుకబిల్వపేశికాసావరరోధ్రపలాశనందీవృక్షాః పద్మకేశరాణి చేతి ||46|| గణౌ ప్రియంగ్వంబష్ఠాదీ పక్వాతీసారనాశనౌ | సంధానీయౌ హితౌ పిత్తే వ్రణానాం చాపి రోపణౌ ||47||
View original
प्रियङ्गुसमङ्गाधातकीपुन्नागनागपुष्पचन्दनकुचन्दनमोचरसरसाञ्जनकुम्भीकस्रोतोजपद्मकेसरयोजनवल्ल्यो दीर्घमूला चेति ||४५|| अम्बष्ठाधातकीकुसुमसमङ्गाकट्वङ्गमधुकबिल्वपेशिकासावररोध्रपलाशनन्दीवृक्षाः पद्मकेशराणि चेति ||४६|| गणौ प्रियङ्ग्वम्बष्ठादी पक्वातीसारनाशनौ | सन्धानीयौ हितौ पित्ते व्रणानां चापि रोपणौ ||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 (48-49) · Śloka 49
న్యగ్రోధోదుంబరాశ్వత్థప్లక్షమధుకకపీతనకకుభామ్రకోశామ్రచోరకపత్రజంబూద్వయప్రియాల- మధూకరోహిణీవంజులకదంబబదరీతిందుకీసల్లకీరోధ్రసావరరోధ్రభల్లాతకపలాశా నందీవృక్షశ్చేతి ||48|| న్యగ్రోధాదిర్గణో వ్రణ్యః సంగ్రాహీ భగ్నసాధకః | రక్తపిత్తహరో దాహమేదోఘ్నో యోనిదోషహృత్ ||49||
View original
न्यग्रोधोदुम्बराश्वत्थप्लक्षमधुककपीतनककुभाम्रकोशाम्रचोरकपत्रजम्बूद्वयप्रियाल- मधूकरोहिणीवञ्जुलकदम्बबदरीतिन्दुकीसल्लकीरोध्रसावररोध्रभल्लातकपलाशा नन्दीवृक्षश्चेति ||४८|| न्यग्रोधादिर्गणो व्रण्यः सङ्ग्राही भग्नसाधकः | रक्तपित्तहरो दाहमेदोघ्नो योनिदोषहृत् ||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 (50-51) · Śloka 51
గుడూచీనింబకుస్తుంబురుచందనాని పద్మకం చేతి ||50|| ఏష సర్వజ్వరాన్ హంతి గుడూచ్యాదిస్తు దీపనః | హృల్లాసారోచకవమీపిపాసాదాహనాశనః ||51||
View original
गुडूचीनिम्बकुस्तुम्बुरुचन्दनानि पद्मकं चेति ||५०|| एष सर्वज्वरान् हन्ति गुडूच्यादिस्तु दीपनः | हृल्लासारोचकवमीपिपासादाहनाशनः ||५१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 (52-53) · Śloka 53
ఉత్పలరక్తోత్పలకుముదసౌగంధికకువలయపుండరీకాణి మధుకం చేతి ||52|| ఉత్పలాదిరయం దాహపిత్తరక్తవినాశనః | పిపాసావిషహృద్రోగచ్ఛర్దిమూర్చ్ఛాహరో గణః ||53||
View original
उत्पलरक्तोत्पलकुमुदसौगन्धिककुवलयपुण्डरीकाणि मधुकं चेति ||५२|| उत्पलादिरयं दाहपित्तरक्तविनाशनः | पिपासाविषहृद्रोगच्छर्दिमूर्च्छाहरो गणः ||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 27 (54-55) · Śloka 55
ముస్తాహరిద్రాదారుహరిద్రాహరీతక్యామలకబిభీతకకుష్ఠహైమవతీవచాపాఠాకటురోహిణీశారంగష్టాతివిషాద్రావిడీభల్లాతకాని చిత్రకశ్చేతి ||54|| ఏష ముస్తాదికో నామ్నా గణః శ్లేష్మనిషూదనః | యోనిదోషహరః స్తన్యశోధనః పాచనస్తథా ||55||
View original
मुस्ताहरिद्रादारुहरिद्राहरीतक्यामलकबिभीतककुष्ठहैमवतीवचापाठाकटुरोहिणीशार्ङ्गष्टातिविषाद्राविडीभल्लातकानि चित्रकश्चेति ||५४|| एष मुस्तादिको नाम्ना गणः श्लेष्मनिषूदनः | योनिदोषहरः स्तन्यशोधनः पाचनस्तथा ||५५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 28 (56-57) · Śloka 57
హరీతక్యామలకబిభీతకానీతి త్రిఫలా ||56|| త్రిఫలా కఫపిత్తఘ్నీ మేహకుష్ఠవినాశనీ | చక్షుష్యా దీపనీ చైవ విషమజ్వరనాశనీ ||57||
View original
हरीतक्यामलकबिभीतकानीति त्रिफला ||५६|| त्रिफला कफपित्तघ्नी मेहकुष्ठविनाशनी | चक्षुष्या दीपनी चैव विषमज्वरनाशनी ||५७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 29 (58-59) · Śloka 59
పిప్పలీమరిచశృంగవేరాణీతి త్రికటుకం ||58|| త్ర్యూషణం కఫమేదోఘ్నం మేహకుష్ఠత్వగామయాన్ | నిహన్యాద్దీపనం గుల్మపీనసాగ్న్యల్పతామపి ||59||
View original
पिप्पलीमरिचशृङ्गवेराणीति त्रिकटुकम् ||५८|| त्र्यूषणं कफमेदोघ्नं मेहकुष्ठत्वगामयान् | निहन्याद्दीपनं गुल्मपीनसाग्न्यल्पतामपि ||५९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 30 (60-61) · Śloka 61
ఆమలకీహరీతకీపిప్పల్యశ్చిత్రకశ్చేతి ||60|| ఆమలక్యాదిరిత్యేష గణః సర్వజ్వరాపహః | చక్షుష్యో దీపనో వృష్యః కఫారోచకనాశనః ||61||
View original
आमलकीहरीतकीपिप्पल्यश्चित्रकश्चेति ||६०|| आमलक्यादिरित्येष गणः सर्वज्वरापहः | चक्षुष्यो दीपनो वृष्यः कफारोचकनाशनः ||६१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 31 (62-63) · Śloka 63
త్రపుసీసతామ్రరజతసువర్ణకృష్ణలోహాని లోహమలశ్చేతి ||62|| గణస్త్రప్వాదిరిత్యేష గరక్రిమిహరః పరః | పిపాసావిషహృద్రోగపాండుమేహహరస్తథా ||63||
View original
त्रपुसीसताम्ररजतसुवर्णकृष्णलोहानि लोहमलश्चेति ||६२|| गणस्त्रप्वादिरित्येष गरक्रिमिहरः परः | पिपासाविषहृद्रोगपाण्डुमेहहरस्तथा ||६३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 32 (64-65) · Śloka 65
లాక్షారేవతకుటజాశ్వమారకట్ఫలహరిద్రాద్వయనింబసప్తచ్ఛదమాలత్యస్త్రాయమాణా చేతి ||64|| కషాయతిక్తమధురః కఫపిత్తార్తినాశనః | కుష్ఠక్రిమిహరశ్చైవ దుష్టవ్రణవిశోధనః ||65||
View original
लाक्षारेवतकुटजाश्वमारकट्फलहरिद्राद्वयनिम्बसप्तच्छदमालत्यस्त्रायमाणा चेति ||६४|| कषायतिक्तमधुरः कफपित्तार्तिनाशनः | कुष्ठक्रिमिहरश्चैव दुष्टव्रणविशोधनः ||६५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 33 (66-67) · Śloka 67
పంచ పంచమూలాన్యత ఊర్ధ్వం వక్ష్యామః | - తత్ర త్రికంటకబృహతీద్వయపృథక్పర్ణ్యో విదారిగంధా చేతి కనీయః ||66|| కషాయతిక్తమధురం కనీయః పంచమూలకం | వాతఘ్నం పిత్తశమనం బృంహణం బలవర్ధనం ||67||
View original
पञ्च पञ्चमूलान्यत ऊर्ध्वं वक्ष्यामः | - तत्र त्रिकण्टकबृहतीद्वयपृथक्पर्ण्यो विदारिगन्धा चेति कनीयः ||६६|| कषायतिक्तमधुरं कनीयः पञ्चमूलकम् | वातघ्नं पित्तशमनं बृंहणं बलवर्धनम् ||६७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 34 (68-69) · Śloka 69
బిల్వాగ్నిమంథటింటుకపాటలాః కాశ్మరీ చేతి మహత్ ||68|| సతిక్తం కఫవాతఘ్నం పాకే లఘ్వగ్నిదీపనం | మధురానురసం చైవ పంచమూలం మహత్ స్మృతం ||69||
View original
बिल्वाग्निमन्थटिण्टुकपाटलाः काश्मरी चेति महत् ||६८|| सतिक्तं कफवातघ्नं पाके लघ्वग्निदीपनम् | मधुरानुरसं चैव पञ्चमूलं महत् स्मृतम् ||६९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 35 (70-71) · Śloka 71
అనయోర్దశమూలముచ్యతే ||70|| గణః శ్వాసహరో హ్యేష కఫపిత్తానిలాపహః | ఆమస్య పాచనశ్చైవ సర్వజ్వరవినాశనః ||71||
View original
अनयोर्दशमूलमुच्यते ||७०|| गणः श्वासहरो ह्येष कफपित्तानिलापहः | आमस्य पाचनश्चैव सर्वज्वरविनाशनः ||७१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 36 (72- 74) · Śloka 74
విదారీసారివారజనీగుడూచ్యోఽజశృంగీ చేతి వల్లీసంజ్ఞః ||72|| కరమర్దీత్రికంటకసైరీయకశతావరీగృధ్రనఖ్య ఇతి కంటకసంజ్ఞః ||73|| రక్తపిత్తహరౌ హ్యేతౌ శోఫత్రయవినాశనౌ | సర్వమేహహరౌ చైవ శుక్రదోషవినాశనౌ ||74||
View original
विदारीसारिवारजनीगुडूच्योऽजशृङ्गी चेति वल्लीसञ्ज्ञः ||७२|| करमर्दीत्रिकण्टकसैरीयकशतावरीगृध्रनख्य इति कण्टकसञ्ज्ञः ||७३|| रक्तपित्तहरौ ह्येतौ शोफत्रयविनाशनौ | सर्वमेहहरौ चैव शुक्रदोषविनाशनौ ||७४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 37 (75-76) · Śloka 76
కుశకాశనలదర్భకాండేక్షుకా ఇతి తృణసంజ్ఞకః ||75|| మూత్రదోషవికారం చ రక్తపిత్తం తథైవ చ | అంత్యః ప్రయుక్తః క్షీరేణ శీఘ్రమేవ వినాశయేత్ ||76||
View original
कुशकाशनलदर्भकाण्डेक्षुका इति तृणसञ्ज्ञकः ||७५|| मूत्रदोषविकारं च रक्तपित्तं तथैव च | अन्त्यः प्रयुक्तः क्षीरेण शीघ्रमेव विनाशयेत् ||७६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 38 (77) · Śloka 77
ఏషాం వాతహరావాద్యావంత్యః పిత్తవినాశనః | పంచకౌ శ్లేష్మశమనావితరౌ పరికీర్తితౌ ||77||
View original
एषां वातहरावाद्यावन्त्यः पित्तविनाशनः | पञ्चकौ श्लेष्मशमनावितरौ परिकीर्तितौ ||७७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 39 (78) · Śloka 78
త్రివృతాదికమన్యత్రోపదేక్ష్యామః ||78||
View original
त्रिवृतादिकमन्यत्रोपदेक्ष्यामः ||७८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 40 (79) · Śloka 79
సమాసేన గణా హ్యేతే ప్రోక్తాస్తేషాం తు విస్తరం | చికిత్సితేషు వక్ష్యామి, ... |79|
View original
समासेन गणा ह्येते प्रोक्तास्तेषां तु विस्तरम् | चिकित्सितेषु वक्ष्यामि, ... |७९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 41 (79-80) · Śloka 80
... జ్ఞాత్వా దోషబలాబలం ||79|| ఏభిర్లేపాన్ కషాయాంశ్చ తైలం సర్పీంషి పానకాన్ | ప్రవిభజ్య యథాన్యాయం కుర్వీత మతిమాన్ భిషక్ ||80||
View original
... ज्ञात्वा दोषबलाबलम् ||७९|| एभिर्लेपान् कषायांश्च तैलं सर्पींषि पानकान् | प्रविभज्य यथान्यायं कुर्वीत मतिमान् भिषक् ||८०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 42 (81) · Śloka 81
ధూమవర్షానిలక్లేదైః సర్వర్తుష్వనభిద్రుతే | గ్రాహయిత్వా గృహే న్యస్యేద్విధినౌషధసంగ్రహం ||81||
View original
धूमवर्षानिलक्लेदैः सर्वर्तुष्वनभिद्रुते | ग्राहयित्वा गृहे न्यस्येद्विधिनौषधसङ्ग्रहम् ||८१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 43 (82) · Śloka 82
సమీక్ష్య దోషభేదాంశ్చ భిన్నాన్ మిశ్రాన్ భిన్నాన్ ప్రయోజయేత్ | పృథఙ్మిశ్రాన్ సమస్తాన్వా గణం వా వ్యస్తసంహతం ||82||
View original
समीक्ष्य दोषभेदांश्च भिन्नान् मिश्रान् भिन्नान् प्रयोजयेत् | पृथङ्मिश्रान् समस्तान्वा गणं वा व्यस्तसंहतम् ||८२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 38
ఇతి సుశ్రుతసంహితాయాం సూత్రస్థానే ద్రవ్యసంగ్రహణీయో నామాష్టత్రింశోఽధ్యాయః ||38||
View original
इति सुश्रुतसंहितायां सूत्रस्थाने द्रव्यसङ्ग्रहणीयो नामाष्टत्रिंशोऽध्यायः ||३८||
🔊 Audio coming soon