Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
athāta r̥tucaryamadhyāyaṁ vyākhyāsyāmaḥ ||1|| yathōvāca bhagavān dhanvantariḥ ||2||
View original
अथात ऋतुचर्यमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
6. r̥tucaryādhyāyaḥ
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
kālō hi nāma (bhagavān ) svayambhuranādimadhyanidhanaḥ | atra rasavyāpatsampattī jīvitamaraṇē ca manuṣyāṇāmāyattē | sa sūkṣmāmapi kalāṁ na līyata iti kālaḥ, saṅkalayati kālayati vā bhūtānīti kālaḥ ||3||
View original
कालो हि नाम (भगवान् ) स्वयम्भुरनादिमध्यनिधनः | अत्र रसव्यापत्सम्पत्ती जीवितमरणे च मनुष्याणामायत्ते | स सूक्ष्मामपि कलां न लीयत इति कालः, सङ्कलयति कालयति वा भूतानीति कालः ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
tasya saṁvatsarātmanō bhagavānādityō gativiśēṣēṇākṣinimēṣakāṣṭhākalāmuhūrtāhōrātrapakṣamāsartvayanasaṁvatsarayugapravibhāgaṁ karōti ||4||
View original
तस्य संवत्सरात्मनो भगवानादित्यो गतिविशेषेणाक्षिनिमेषकाष्ठाकलामुहूर्ताहोरात्रपक्षमासर्त्वयनसंवत्सरयुगप्रविभागं करोति ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
tatra laghvakṣarōccāraṇamātrō'kṣinimēṣaḥ, pañcadaśā'kṣinimēṣāḥ kāṣṭhā, triṁśatkāṣṭhāḥ kalā, viṁśatikalō muhūrtaḥ kalādaśabhāgaśca, triṁśanmuhūrtamahōrātraṁ, pañcadaśāhōrātrāṇi pakṣaḥ, sa ca dvividhaḥ- śuklaḥ kr̥ṣṇaśca, tau māsaḥ ||5||
View original
तत्र लघ्वक्षरोच्चारणमात्रोऽक्षिनिमेषः, पञ्चदशाऽक्षिनिमेषाः काष्ठा, त्रिंशत्काष्ठाः कला, विंशतिकलो मुहूर्तः कलादशभागश्च, त्रिंशन्मुहूर्तमहोरात्रं, पञ्चदशाहोरात्राणि पक्षः, स च द्विविधः- शुक्लः कृष्णश्च, तौ मासः ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (6) · Śloka 6
tatra māghādayō dvādaśa māsāḥ, dvimāsikamr̥tuṁ kr̥tvā ṣaḍr̥tavō bhavanti; tē śiśiravasantagrīṣmavarṣāśaraddhēmantāḥ | tēṣāṁ tapastapasyau śiśiraḥ, madhumādhavau vasantaḥ, śuciśukrau grīṣmaḥ, nabhōnabhasyau varṣāḥ, iṣōrjau śarat, sahaḥsahasyau hēmanta iti ||6||
View original
तत्र माघादयो द्वादश मासाः, द्विमासिकमृतुं कृत्वा षडृतवो भवन्ति; ते शिशिरवसन्तग्रीष्मवर्षाशरद्धेमन्ताः | तेषां तपस्तपस्यौ शिशिरः, मधुमाधवौ वसन्तः, शुचिशुक्रौ ग्रीष्मः, नभोनभस्यौ वर्षाः, इषोर्जौ शरत्, सहःसहस्यौ हेमन्त इति ||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (7) · Śloka 7
ta ētē śītōṣṇavarṣalakṣaṇāścandrādityayōḥ kālavibhāgakaratvādayanē dvē bhavatō dakṣiṇamuttaraṁ ca | tayōrdakṣiṇaṁ varṣāśaraddhēmantāḥ; tēṣu bhagavānāpyāyatē sōmaḥ, amlalavaṇamadhurāśca rasā balavantō bhavanti, uttarōttaraṁ ca sarvaprāṇināṁ balamabhivardhatē | uttaraṁ ca śiśiravasantagrīṣmāḥ, tēṣu bhagavānāpyāyatē'rkaḥ, tiktakaṣāyakaṭukāśca rasā balavantō bhavanti, uttarōttaraṁ ca sarvaprāṇināṁ balamupahīyatē ||7||
View original
त एते शीतोष्णवर्षलक्षणाश्चन्द्रादित्ययोः कालविभागकरत्वादयने द्वे भवतो दक्षिणमुत्तरं च | तयोर्दक्षिणं वर्षाशरद्धेमन्ताः; तेषु भगवानाप्यायते सोमः, अम्ललवणमधुराश्च रसा बलवन्तो भवन्ति, उत्तरोत्तरं च सर्वप्राणिनां बलमभिवर्धते | उत्तरं च शिशिरवसन्तग्रीष्माः, तेषु भगवानाप्यायतेऽर्कः, तिक्तकषायकटुकाश्च रसा बलवन्तो भवन्ति, उत्तरोत्तरं च सर्वप्राणिनां बलमुपहीयते ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (8) · Śloka 8
bhavati cātra- śītāṁśuḥ klēdayatyurvīṁ vivasvān śōṣayatyapi | tāvubhāvapi saṁśritya vāyuḥ pālayati prajāḥ ||8||
View original
भवति चात्र- शीतांशुः क्लेदयत्युर्वीं विवस्वान् शोषयत्यपि | तावुभावपि संश्रित्य वायुः पालयति प्रजाः ||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (9) · Śloka 9
atha khalvayanē dvē yugapat saṁvatsarō bhavati | tē tu pañca yugamiti sañjñāṁ labhantē | sa ēṣa nimēṣādiryugaparyantaḥ kālaścakravat parivartamānaḥ kālacakramityucyata ityēkē ||9||
View original
अथ खल्वयने द्वे युगपत् संवत्सरो भवति | ते तु पञ्च युगमिति सञ्ज्ञां लभन्ते | स एष निमेषादिर्युगपर्यन्तः कालश्चक्रवत् परिवर्तमानः कालचक्रमित्युच्यत इत्येके ||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (10) · Śloka 10
iha tu varṣāśaraddhēmantavasantagrīṣmaprāvr̥ṣaḥ ṣaḍr̥tavō bhavanti, dōṣōpacayaprakōpōpaśamanimittaṁ; tē tu bhādrapadādyēna dvimāsikēna vyākhyātāḥ; tadyathā- bhādrapadāśvayujau varṣāḥ, kārtikamārgaśīrṣau śarat, pauṣamāghau hēmantaḥ, phālgunacaitrau vasantaḥ, vaiśākhajyēṣṭhau grīṣmaḥ; āṣāḍhaśrāvaṇau prāvr̥ḍiti ||10||
View original
इह तु वर्षाशरद्धेमन्तवसन्तग्रीष्मप्रावृषः षडृतवो भवन्ति, दोषोपचयप्रकोपोपशमनिमित्तं; ते तु भाद्रपदाद्येन द्विमासिकेन व्याख्याताः; तद्यथा- भाद्रपदाश्वयुजौ वर्षाः, कार्तिकमार्गशीर्षौ शरत्, पौषमाघौ हेमन्तः, फाल्गुनचैत्रौ वसन्तः, वैशाखज्येष्ठौ ग्रीष्मः; आषाढश्रावणौ प्रावृडिति ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (11) · Śloka 11
tatra, varṣāsvōṣadhayastaruṇyō'lpavīryā āpaścāpraśāntāḥ kṣitimalaprāyāḥ, tā upayujyamānā nabhasi mēghāvatatē jalapraklinnāyāṁ bhūmau klinnadēhānāṁ prāṇināṁ śītavātaviṣṭambhitāgnīnāṁ vidahyantē, vidāhāt pittasañcayamāpādayanti; sa sañcayaḥ śaradi praviralamēghē viyatyupaśuṣyati paṅkē'rkakiraṇapravilāyitaḥ paittikān vyādhīñjanayati | tā ēvauṣadhayaḥ kālapariṇāmāt pariṇatavīryā balavatyō hēmantē bhavantyāpaśca praśāntāḥ snigdhā atyarthaṁ gurvyāśca, tā upayujyamānā mandakiraṇatvādbhānōḥ satuṣārapavanōpastambhitadēhānāṁ dēhināmavidagdhāḥ snēhācchaityādgauravādupalēpācca ślēṣmasañcayamāpādayanti; sa sañcayō vasantē'rkaraśmipravilāyita īṣatstabdhadēhānāṁ dēhināṁ ślaiṣmikān vyādhīñjanayati | tā ēvauṣadhayō nidāghē niḥsārā rūkṣā atimātraṁ laghvyō bhavantyāpaśca, tā upayujyamānāḥ sūryapratāpōpaśōṣitadēhānāṁ dēhināṁ raukṣyāllaghutvācca vāyōḥ sañcayamāpādayanti; sa sañcayaḥ prāvr̥ṣi cātyarthaṁ jalōpaklinnāyāṁ bhūmau klinnadēhānāṁ dēhināṁ śītavātavarṣēritō vātikān vyādhīñjanayati | ēvamēṣa dōṣāṇāṁ sañcayaprakōpahēturuktaḥ ||11||
View original
तत्र, वर्षास्वोषधयस्तरुण्योऽल्पवीर्या आपश्चाप्रशान्ताः क्षितिमलप्रायाः, ता उपयुज्यमाना नभसि मेघावतते जलप्रक्लिन्नायां भूमौ क्लिन्नदेहानां प्राणिनां शीतवातविष्टम्भिताग्नीनां विदह्यन्ते, विदाहात् पित्तसञ्चयमापादयन्ति; स सञ्चयः शरदि प्रविरलमेघे वियत्युपशुष्यति पङ्केऽर्ककिरणप्रविलायितः पैत्तिकान् व्याधीञ्जनयति | ता एवौषधयः कालपरिणामात् परिणतवीर्या बलवत्यो हेमन्ते भवन्त्यापश्च प्रशान्ताः स्निग्धा अत्यर्थं गुर्व्याश्च, ता उपयुज्यमाना मन्दकिरणत्वाद्भानोः सतुषारपवनोपस्तम्भितदेहानां देहिनामविदग्धाः स्नेहाच्छैत्याद्गौरवादुपलेपाच्च श्लेष्मसञ्चयमापादयन्ति; स सञ्चयो वसन्तेऽर्करश्मिप्रविलायित ईषत्स्तब्धदेहानां देहिनां श्लैष्मिकान् व्याधीञ्जनयति | ता एवौषधयो निदाघे निःसारा रूक्षा अतिमात्रं लघ्व्यो भवन्त्यापश्च, ता उपयुज्यमानाः सूर्यप्रतापोपशोषितदेहानां देहिनां रौक्ष्याल्लघुत्वाच्च वायोः सञ्चयमापादयन्ति; स सञ्चयः प्रावृषि चात्यर्थं जलोपक्लिन्नायां भूमौ क्लिन्नदेहानां देहिनां शीतवातवर्षेरितो वातिकान् व्याधीञ्जनयति | एवमेष दोषाणां सञ्चयप्रकोपहेतुरुक्तः ||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (12) · Śloka 12
tatra varṣāhēmantagrīṣmēṣu sañcitānāṁ dōṣāṇāṁ śaradvasantaprāvr̥ṭsu ca prakupitānāṁ nirharaṇaṁ kartavyam ||12||
View original
तत्र वर्षाहेमन्तग्रीष्मेषु सञ्चितानां दोषाणां शरद्वसन्तप्रावृट्सु च प्रकुपितानां निर्हरणं कर्तव्यम् ||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (13) · Śloka 13
tatra paittikānāṁ vyādhīnāmupaśamō hēmantē, ślaiṣmikāṇāṁ nidāghē, vātikānāṁ śaradi , svabhāvata ēva; ta ētē sañcayaprakōpōpaśamā vyākhyātāḥ ||13||
View original
तत्र पैत्तिकानां व्याधीनामुपशमो हेमन्ते, श्लैष्मिकाणां निदाघे, वातिकानां शरदि , स्वभावत एव; त एते सञ्चयप्रकोपोपशमा व्याख्याताः ||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (14) · Śloka 14
tatra, pūrvāhṇē vasantasya liṅgaṁ, madhyāhnē grīṣmasya, aparāhṇē prāvr̥ṣaḥ , pradōṣē vārṣikaṁ, śāradamardharātrē, pratyuṣasi haimantamupalakṣayēt; ēvamahōrātramapi varṣamiva śītōṣṇavarṣalakṣaṇaṁ dōṣōpacayaprakōpōpaśamairjānīyāt ||14||
View original
तत्र, पूर्वाह्णे वसन्तस्य लिङ्गं, मध्याह्ने ग्रीष्मस्य, अपराह्णे प्रावृषः , प्रदोषे वार्षिकं, शारदमर्धरात्रे, प्रत्युषसि हैमन्तमुपलक्षयेत्; एवमहोरात्रमपि वर्षमिव शीतोष्णवर्षलक्षणं दोषोपचयप्रकोपोपशमैर्जानीयात् ||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (15) · Śloka 15
tatra, avyāpannēṣu r̥tuṣvavyāpannā ōṣadhayō bhavantyāpaśca; tā upayujyamānāḥ prāṇāyurbalavīryaujaskaryō bhavanti ||15||
View original
तत्र, अव्यापन्नेषु ऋतुष्वव्यापन्ना ओषधयो भवन्त्यापश्च; ता उपयुज्यमानाः प्राणायुर्बलवीर्यौजस्कर्यो भवन्ति ||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (16) · Śloka 16
tēṣāṁ punarvyāpadō'dr̥ṣṭakāritāḥ, śītōṣṇavātavarṣāṇi khalu viparītānyōṣadhīrvyāpādayantyapaśca ||16||
View original
तेषां पुनर्व्यापदोऽदृष्टकारिताः, शीतोष्णवातवर्षाणि खलु विपरीतान्योषधीर्व्यापादयन्त्यपश्च ||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (17) · Śloka 17
tāsāmupayōgādvividharōgaprādurbhāvō marakō vā bhavēditi ||17||
View original
तासामुपयोगाद्विविधरोगप्रादुर्भावो मरको वा भवेदिति ||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (18) · Śloka 18
tatra, avyāpannānāmōṣadhīnāmapāṁ cōpayōgaḥ ||18||
View original
तत्र, अव्यापन्नानामोषधीनामपां चोपयोगः ||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (19) · Śloka 19
kadācidavyāpannēṣvapi r̥tuṣu kr̥tyābhiśāparakṣaḥkrōdhādharmairupadhvasyantē janapadāḥ, viṣauṣadhipuṣpagandhēna vā vāyunōpanītēnākramyatē yō dēśastatra dōṣaprakr̥tyaviśēṣēṇa kāsaśvāsavamathupratiśyāyaśirōrugjvarairupatapyantē, grahanakṣatracaritairvā, gr̥hadāraśayanāsanayānavāhanamaṇiratnōpakaraṇagarhitalakṣaṇanimittaprādurbhāvairvā ||19||
View original
कदाचिदव्यापन्नेष्वपि ऋतुषु कृत्याभिशापरक्षःक्रोधाधर्मैरुपध्वस्यन्ते जनपदाः, विषौषधिपुष्पगन्धेन वा वायुनोपनीतेनाक्रम्यते यो देशस्तत्र दोषप्रकृत्यविशेषेण कासश्वासवमथुप्रतिश्यायशिरोरुग्ज्वरैरुपतप्यन्ते, ग्रहनक्षत्रचरितैर्वा, गृहदारशयनासनयानवाहनमणिरत्नोपकरणगर्हितलक्षणनिमित्तप्रादुर्भावैर्वा ||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (20) · Śloka 20
tatra, sthānaparityāgaśāntikarmaprāyaścittamaṅgalajapahōmōpahārējyāñjalinamaskāratapōniyama- dayādānadīkṣābhyupagamadēvatābrāhmaṇaguruparairbhavitavyam, ēvaṁ sādhu bhavati ||20||
View original
तत्र, स्थानपरित्यागशान्तिकर्मप्रायश्चित्तमङ्गलजपहोमोपहारेज्याञ्जलिनमस्कारतपोनियम- दयादानदीक्षाभ्युपगमदेवताब्राह्मणगुरुपरैर्भवितव्यम्, एवं साधु भवति ||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (21) · Śloka 21
ata ūrdhvamavyāpannānāmr̥tūnāṁ lakṣaṇānyupadēkṣyāmaḥ ||21||
View original
अत ऊर्ध्वमव्यापन्नानामृतूनां लक्षणान्युपदेक्ष्यामः ||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (22-23) · Śloka 23
vāyurvātyuttaraḥ śītō rajōdhūmākulā diśaḥ | channastuṣāraiḥ savitā himānaddhā jalāśayāḥ ||22|| darpitā dhvāṅkṣakhaṅgāhvamahiṣōrabhrakuñjarāḥ | rōdhrapriyaṅgupunnāgāḥ puṣpitā himasāhvayē ||23||
View original
वायुर्वात्युत्तरः शीतो रजोधूमाकुला दिशः | छन्नस्तुषारैः सविता हिमानद्धा जलाशयाः ||२२|| दर्पिता ध्वाङ्क्षखङ्गाह्वमहिषोरभ्रकुञ्जराः | रोध्रप्रियङ्गुपुन्नागाः पुष्पिता हिमसाह्वये ||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (24) · Śloka 24
śiśirē śītamadhikaṁ vātavr̥ṣṭyākulā diśaḥ | śēṣaṁ hēmantavat sarvaṁ vijñēyaṁ lakṣaṇaṁ budhaiḥ ||24||
View original
शिशिरे शीतमधिकं वातवृष्ट्याकुला दिशः | शेषं हेमन्तवत् सर्वं विज्ञेयं लक्षणं बुधैः ||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (25-28) · Śloka 28
siddhavidyādharavadhūcaraṇālaktakāṅkitē | malayē candanalatāpariṣvaṅgādhivāsitē ||25|| vāti kāmijanānandajananō'naṅgadīpanaḥ | dampatyōrmānabhidurō vasantē dakṣiṇō'nilaḥ ||26|| diśō vasantē vimalāḥ kānanairupaśōbhitāḥ | kiṁśukāmbhōjabakulacūtāśōkādipuṣpitaiḥ ||27|| kōkilāṣaṭpadagaṇairupagītā manōharāḥ | dakṣiṇānilasaṁvītāḥ sumukhāḥ pallavōjjvalāḥ ||28||
View original
सिद्धविद्याधरवधूचरणालक्तकाङ्किते | मलये चन्दनलतापरिष्वङ्गाधिवासिते ||२५|| वाति कामिजनानन्दजननोऽनङ्गदीपनः | दम्पत्योर्मानभिदुरो वसन्ते दक्षिणोऽनिलः ||२६|| दिशो वसन्ते विमलाः काननैरुपशोभिताः | किंशुकाम्भोजबकुलचूताशोकादिपुष्पितैः ||२७|| कोकिलाषट्पदगणैरुपगीता मनोहराः | दक्षिणानिलसंवीताः सुमुखाः पल्लवोज्ज्वलाः ||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 (29-30) · Śloka 30
grīṣmē tīkṣṇāṁśurādityō mārutō naiṟutō'sukhaḥ | bhūstaptā saritastanvyō diśaḥ prajvalitā iva ||29|| bhrāntacakrāhvayugalāḥ payaḥpānākulā mr̥gāḥ | dhvastavīruttr̥ṇalatā viparṇāṅkitapādapāḥ ||30||
View original
ग्रीष्मे तीक्ष्णांशुरादित्यो मारुतो नैरृतोऽसुखः | भूस्तप्ता सरितस्तन्व्यो दिशः प्रज्वलिता इव ||२९|| भ्रान्तचक्राह्वयुगलाः पयःपानाकुला मृगाः | ध्वस्तवीरुत्तृणलता विपर्णाङ्कितपादपाः ||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 (31-32) · Śloka 32
prāvr̥ṣyambaramānaddhaṁ paścimānilakarṣitaiḥ | ambudairvidyududdyōtaprasrutaistumulasvanaiḥ ||31|| kōmalaśyāmaśaṣpāḍhyā śakragōpōjjvalā mahī | kadambanīpakuṭajasarjakētakabhūṣitā ||32||
View original
प्रावृष्यम्बरमानद्धं पश्चिमानिलकर्षितैः | अम्बुदैर्विद्युदुद्द्योतप्रस्रुतैस्तुमुलस्वनैः ||३१|| कोमलश्यामशष्पाढ्या शक्रगोपोज्ज्वला मही | कदम्बनीपकुटजसर्जकेतकभूषिता ||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 (33-34) · Śloka 34
tatra varṣāsu nadyō'mbhaśchannōkhātataṭadrumāḥ | vāpyaḥ prōtphullakumudanīlōtpalavirājitāḥ ||33|| bhūravyaktasthalaśvabhrā bahuśasyōpaśōbhitā | nātigarjatsravanmēghaniruddhārkagrahaṁ nabhaḥ ||34||
View original
तत्र वर्षासु नद्योऽम्भश्छन्नोखाततटद्रुमाः | वाप्यः प्रोत्फुल्लकुमुदनीलोत्पलविराजिताः ||३३|| भूरव्यक्तस्थलश्वभ्रा बहुशस्योपशोभिता | नातिगर्जत्स्रवन्मेघनिरुद्धार्कग्रहं नभः ||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 27 (35-36) · Śloka 36
babhruruṣṇaḥ śaradyarkaḥ śvētābhravimalaṁ nabhaḥ | tathā sarāṁsyamburuhairbhānti haṁsāṁsaghaṭṭitaiḥ ||35|| paṅkaśuṣkadrumākīrṇā nimnōnnatasamēṣu bhūḥ | bāṇasaptāhvabandhūkakāśāsanavirājitā ||36||
View original
बभ्रुरुष्णः शरद्यर्कः श्वेताभ्रविमलं नभः | तथा सरांस्यम्बुरुहैर्भान्ति हंसांसघट्टितैः ||३५|| पङ्कशुष्कद्रुमाकीर्णा निम्नोन्नतसमेषु भूः | बाणसप्ताह्वबन्धूककाशासनविराजिता ||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 28 (37) · Śloka 37
svaguṇairatiyuktēṣu viparītēṣu vā punaḥ | viṣamēṣvapi vā dōṣāḥ kupyantyr̥tuṣu dēhinām ||37||
View original
स्वगुणैरतियुक्तेषु विपरीतेषु वा पुनः | विषमेष्वपि वा दोषाः कुप्यन्त्यृतुषु देहिनाम् ||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 29 (38) · Śloka 38
harēdvasantē ślēṣmāṇaṁ pittaṁ śaradi nirharēt | varṣāsu śamayēdvāyuṁ prāgvikārasamucchrayāt ||38||
View original
हरेद्वसन्ते श्लेष्माणं पित्तं शरदि निर्हरेत् | वर्षासु शमयेद्वायुं प्राग्विकारसमुच्छ्रयात् ||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 6
iti suśrutasaṁhitāyāṁ sūtrasthānē r̥tucaryā nāma ṣaṣṭhō'dhyāyaḥ ||6||
View original
इति सुश्रुतसंहितायां सूत्रस्थाने ऋतुचर्या नाम षष्ठोऽध्यायः ||६||
🔊 Audio coming soon