Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
ਅਥਾਤੋ ਵਿਪਰੀਤਾਵਿਪਰੀਤਸ੍ਵਪ੍ਨਨਿਦਰ੍ਸ਼ਨੀਯਮਧ੍ਯਾਯਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ ||੧|| ਯਥੋਵਾਚ ਭਗਵਾਨ੍ ਧਨ੍ਵਨ੍ਤਰਿਃ ||੨||
अथातो विपरीताविपरीतस्वप्ननिदर्शनीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 2 (3-4) · Śloka 4
ਦੂਤਦਰ੍ਸ਼ਨਸਮ੍ਭਾਸਾ ਵੇਸਾਸ਼੍ਚੇਸ੍ਟਿਤਮੇਵ ਚ | ਕ੍ਸਂ ਵੇਲਾ ਤਿਥਿਸ਼੍ਚੈਵ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਸ਼ਕੁਨੋਨਿਲਃ ||੩|| ਦੇਸ਼ੋ ਵੈਦ੍ਯਸ੍ਯ ਵਾਗ੍ਦੇਹਮਨਸਾਂ ਚ ਵਿਚੇਸ੍ਟਿਤਮ੍ | ਕਥਯਨ੍ਤ੍ਯਾਤੁਰਗਤਂ ਸ਼ੁਭਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾਸ਼ੁਭਮ੍ ||੪||
दूतदर्शनसम्भाषा वेषाश्चेष्टितमेव च | ऋक्षं वेला तिथिश्चैव निमित्तं शकुनोऽनिलः ||३|| देशो वैद्यस्य वाग्देहमनसां च विचेष्टितम् | कथयन्त्यातुरगतं शुभं वा यदि वाऽशुभम् ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (5-6) · Śloka 7
ਪਾਖ(ਸ)ਣ੍ਡਾਸ਼੍ਰਮਵਰ੍ਣਾਨਾਂ ਸਪਕ੍ਸਾਃ ਕਰ੍ਮਸਿਦ੍ਧਯੇ | ਤ ਏਵ ਵਿਪਰੀਤਾਃ ਸ੍ਯੁਰ੍ਦੂਤਾਃ ਕਰ੍ਮਵਿਪਤ੍ਤਯੇ ||੫|| ਨਪੁਂਸਕਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਬਹਵੋ ਨੈਕਕਾਰ੍ਯਾ ਅਸੂਯਕਾਃ | ਗਰ੍ਦਭੋਸ੍ਟ੍ਰਰਥਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਵਾ ਸ੍ਯੁਃ ਪਰਮ੍ਪਰਾਃ ||੬|| ਵੈਦ੍ਯਂ ਯ ਉਪਸਰ੍ਪਨ੍ਤਿ ਦੂਤਾਸ੍ਤੇ ਚਾਪਿ ਗਰ੍ਹਿਤਾਃ |੭|
पाख(ष)ण्डाश्रमवर्णानां सपक्षाः कर्मसिद्धये | त एव विपरीताः स्युर्दूताः कर्मविपत्तये ||५|| नपुंसकं स्त्री बहवो नैककार्या असूयकाः | गर्दभोष्ट्ररथप्राप्ताः प्राप्ता वा स्युः परम्पराः ||६|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (7-8) · Śloka 8
ਪਾਸ਼ਦਣ੍ਡਾਯੁਧਧਰਾਃ ਪਾਣ੍ਡੁਰੇਤਰਵਾਸਸਃ ||੭|| ਆਰ੍ਦ੍ਰਜੀਰ੍ਣਾਪਸਵ੍ਯੈਕਮਲਿਨੋਦ੍ਧ੍ਵਸ੍ਤਵਾਸਸਃ | ਨ੍ਯੂਨਾਧਿਕਾਙ੍ਗਾ ਉਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾ ਵਿਕਤਾ ਰੌਦ੍ਰਰੂਪਿਣਃ ||੮||
पाशदण्डायुधधराः पाण्डुरेतरवाससः ||७|| आर्द्रजीर्णापसव्यैकमलिनोद्ध्वस्तवाससः | न्यूनाधिकाङ्गा उद्विग्ना विकृता रौद्ररूपिणः ||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (9) · Śloka 9
ਰੂਕ੍ਸਨਿਸ੍ਠੁਰਵਕ੍ਤਾਰਸ੍ਤ੍ਵਮਙ੍ਗਲ੍ਯਾਭਿਧਾਯਿਨਃ |੯|
रूक्षनिष्ठुरवक्तारस्त्वमङ्गल्याभिधायिनः |९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (9-14) · Śloka 15
ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਸ੍ਤਣਕਾਸ੍ਠਾਨਿ ਸ੍ਪਸ਼ਨ੍ਤੋ ਨਾਸਿਕਾਂ ਸ੍ਤਨਮ੍ ||੯|| ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ਤਾਨਾਮਿਕਾਕੇਸ਼ਨਖਰੋਮਦਸ਼ਾਸ੍ਪਸ਼ਃ | ਸ੍ਰੋਤੋਵਰੋਧਹਦ੍ਗਣ੍ਡਮੂਰ੍ਧੋਰਃਕੁਕ੍ਸਿਪਾਣਯਃ ||੧੦|| ਕਪਾਲੋਪਲਭਸ੍ਮਾਸ੍ਥਿਤੁਸਾਙ੍ਗਾਰਕਰਾਸ਼੍ਚ ਯੇ | ਵਿਲਿਖਨ੍ਤੋ ਮਹੀਂ ਕਿਞ੍ਚਿਨ੍ਮੁਞ੍ਚਨ੍ਤੋ ਲੋਸ੍ਟਭੇਦਿਨਃ ||੧੧|| ਤੈਲਕਰ੍ਦਮਦਿਗ੍ਧਾਙ੍ਗਾ ਰਕ੍ਤਸ੍ਰਗਨੁਲੇਪਨਾਃ | ਫਲਂ ਪਕ੍ਵਮਸਾਰਂ ਵਾ ਗਹੀਤ੍ਵਾਨ੍ਯਚ੍ਚ ਤਦ੍ਵਿਧਮ੍ ||੧੨|| ਨਖੈਰ੍ਨਖਾਨ੍ਤਰਂ ਵਾਪਿ ਕਰੇਣ ਚਰਣਂ ਤਥਾ | ਉਪਾਨਚ੍ਚਰ੍ਮਹਸ੍ਤਾ ਵਾ ਵਿਕਤਵ੍ਯਾਧਿਪੀਡਿਤਾਃ ||੧੩|| ਵਾਮਾਚਾਰਾ ਰੁਦਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਵਾਸਿਨੋ ਵਿਕਤੇਕ੍ਸਣਾਃ | ਯਾਮ੍ਯਾਂ ਦਿਸ਼ਿ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਯੋ ਵਿਸਮੈਕਪਦੇ ਸ੍ਥਿਤਾਃ ||੧੪|| ਵੈਦ੍ਯਂ ਯ ਉਪਸਰ੍ਪਨ੍ਤਿ ਦੂਤਾਸ੍ਤੇ ਚਾਪਿ ਗਰ੍ਹਿਤਾਃ |੧੫|
छिन्दन्तस्तृणकाष्ठानि स्पृशन्तो नासिकां स्तनम् ||९|| वस्त्रान्तानामिकाकेशनखरोमदशास्पृशः | स्रोतोवरोधहृद्गण्डमूर्धोरःकुक्षिपाणयः ||१०|| कपालोपलभस्मास्थितुषाङ्गारकराश्च ये | विलिखन्तो महीं किञ्चिन्मुञ्चन्तो लोष्टभेदिनः ||११|| तैलकर्दमदिग्धाङ्गा रक्तस्रगनुलेपनाः | फलं पक्वमसारं वा गृहीत्वाऽन्यच्च तद्विधम् ||१२|| नखैर्नखान्तरं वाऽपि करेण चरणं तथा | उपानच्चर्महस्ता वा विकृतव्याधिपीडिताः ||१३|| वामाचारा रुदन्तश्च श्वासिनो विकृतेक्षणाः | याम्यां दिशि प्राञ्जलयो विषमैकपदे स्थिताः ||१४|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (15-16) · Śloka 17
ਦਕ੍ਸਿਣਾਭਿਮੁਖਂ ਦੇਸ਼ੇ ਤ੍ਵਸ਼ੁਚੌ ਵਾ ਹੁਤਾਸ਼ਨਮ੍ | ਜ੍ਵਲਯਨ੍ਤਂ ਪਚਨ੍ਤਂ ਵਾ ਕ੍ਰੂਰਕਰ੍ਮਣਿ ਚੋਦ੍ਯਤਮ੍ ||੧੫|| ਨਗ੍ਨਂ ਭੂਮੌ ਸ਼ਯਾਨਂ ਵਾ ਵੇਗੋਤ੍ਸਰ੍ਗੇਸੁ ਵਾਸ਼ੁਚਿਮ੍ | ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਣਕੇਸ਼ਮਭ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਵਿਕ੍ਲਵਮੇਵ ਵਾ ||੧੬|| ਵੈਦ੍ਯਂ ਯ ਉਪਸਰ੍ਪਨ੍ਤਿ ਦੂਤਾਸ੍ਤੇ ਚਾਪਿ ਗਰ੍ਹਿਤਾਃ |੧੭|
दक्षिणाभिमुखं देशे त्वशुचौ वा हुताशनम् | ज्वलयन्तं पचन्तं वा क्रूरकर्मणि चोद्यतम् ||१५|| नग्नं भूमौ शयानं वा वेगोत्सर्गेषु वाऽशुचिम् | प्रकीर्णकेशमभ्यक्तं स्विन्नं विक्लवमेव वा ||१६|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |१७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (17) · Śloka 18
ਵੈਦ੍ਯਸ੍ਯ ਪੈਤ੍ਰ੍ਯੇ ਦੈਵੇ ਵਾ ਕਾਰ੍ਯੇ ਚੋਤ੍ਪਾਤਦਰ੍ਸ਼ਨੇ ||੧੭|| ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨੇ ਚਾਰ੍ਧਰਾਤ੍ਰੇ ਵਾ ਸਨ੍ਧ੍ਯਯੋਃ ... |੧੮|
वैद्यस्य पैत्र्ये दैवे वा कार्ये चोत्पातदर्शने ||१७|| मध्याह्ने चार्धरात्रे वा सन्ध्ययोः ... |१८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (18) · Śloka 18
... ਕਤ੍ਤਿਕਾਸੁ ਚ | ਆਰ੍ਦ੍ਰਾਸ਼੍ਲੇਸਾਮਘਾਮੂਲਪੂਰ੍ਵਾਸੁ ਭਰਣੀਸੁ ਚ ||੧੮||
... कृत्तिकासु च | आर्द्राश्लेषामघामूलपूर्वासु भरणीषु च ||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (19) · Śloka 19
ਚਤੁਰ੍ਥ੍ਯਾਂ ਵਾ ਨਵਮ੍ਯਾਂ ਵਾ ਸਸ੍ਠ੍ਯਾਂ ਸਨ੍ਧਿਦਿਨੇਸੁ ਚ | ਵੈਦ੍ਯਂ ਯ ਉਪਸਰ੍ਪਨ੍ਤਿ ਦੂਤਾਸ੍ਤੇ ਚਾਪਿ ਗਰ੍ਹਿਤਾਃ ||੧੯||
चतुर्थ्यां वा नवम्यां वा षष्ठ्यां सन्धिदिनेषु च | वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः ||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (20-22) · Śloka 23
ਸ੍ਵਿਨ੍ਨਾਭਿਤਪ੍ਤਾ ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨੇ ਜ੍ਵਲਨਸ੍ਯ ਸਮੀਪਤਃ | ਗਰ੍ਹਿਤਾਃ ਪਿਤ੍ਤਰੋਗੇਸੁ ਦੂਤਾ ਵੈਦ੍ਯਮੁਪਾਗਤਾਃ ||੨੦|| ਤ ਏਵ ਕਫਰੋਗੇਸੁ ਕਰ੍ਮਸਿਦ੍ਧਿਕਰਾਃ ਸ੍ਮਤਾਃ | ਏਤੇਨ ਸ਼ੇਸਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤਂ ਬੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਸਂਵਿਭਜੇਤ੍ਤੁ ਤਤ੍ ||੨੧|| ਰਕ੍ਤਪਿਤ੍ਤਾਤਿਸਾਰੇਸੁ ਪ੍ਰਮੇਹੇਸੁ ਤਥੈਵ ਚ | ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤੋ ਜਲਰੋਧੇਸੁ ਦੂਤਵੈਦ੍ਯਸਮਾਗਮਃ ||੨੨|| ਵਿਜ੍ਞਾਯੈਵਂ ਵਿਭਾਗਂ ਤੁ ਸ਼ੇਸਂ ਬੁਧ੍ਯੇਤ ਪਣ੍ਡਿਤਃ |੨੩|
स्विन्नाभितप्ता मध्याह्ने ज्वलनस्य समीपतः | गर्हिताः पित्तरोगेषु दूता वैद्यमुपागताः ||२०|| त एव कफरोगेषु कर्मसिद्धिकराः स्मृताः | एतेन शेषं व्याख्यातं बुद्ध्वा संविभजेत्तु तत् ||२१|| रक्तपित्तातिसारेषु प्रमेहेषु तथैव च | प्रशस्तो जलरोधेषु दूतवैद्यसमागमः ||२२|| विज्ञायैवं विभागं तु शेषं बुध्येत पण्डितः |२३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (23-26) · Śloka 26
ਸ਼ੁਕ੍ਲਵਾਸਾਃ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਗੌਰਃ ਸ਼੍ਯਾਮੋ ਵਾ ਪ੍ਰਿਯਦਰ੍ਸ਼ਨਃ ||੨੩|| ਸ੍ਵਸ੍ਯਾਂ ਜਾਤੌ ਸ੍ਵਗੋਤ੍ਰੋ ਵਾ ਦੂਤਃ ਕਾਰ੍ਯਕਰਃ ਸ੍ਮਤਃ | ਗੋਯਾਨੇਨਾਗਤਸ੍ਤੁਸ੍ਟਃ ਪਾਦਾਭ੍ਯਾਂ ਸ਼ੁਭਚੇਸ੍ਟਿਤਃ ||੨੪|| ਸ੍ਮਤਿਮਾਨ੍ ਵਿਧਿਕਾਲਜ੍ਞਃ ਸ੍ਵਤਨ੍ਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਤਿਮਾਨ੍ | ਅਲਙ੍ਕਤੋ ਮਙ੍ਗਲਵਾਨ੍ ਦੂਤਃ ਕਾਰ੍ਯਕਰਃ ਸ੍ਮਤਃ ||੨੫|| ਸ੍ਵਸ੍ਥਂ ਪ੍ਰਾਙ੍ਮੁਖਮਾਸੀਨਂ ਸਮੇ ਦੇਸ਼ੇ ਸ਼ੁਚੌ ਸ਼ੁਚਿਮ੍ | ਉਪਸਰ੍ਪਤਿ ਯੋ ਵੈਦ੍ਯਂ ਸ ਚ ਕਾਰ੍ਯਕਰਃ ਸ੍ਮਤਃ ||੨੬||
शुक्लवासाः शुचिर्गौरः श्यामो वा प्रियदर्शनः ||२३|| स्वस्यां जातौ स्वगोत्रो वा दूतः कार्यकरः स्मृतः | गोयानेनागतस्तुष्टः पादाभ्यां शुभचेष्टितः ||२४|| स्मृतिमान् विधिकालज्ञः स्वतन्त्रः प्रतिपत्तिमान् | अलङ्कृतो मङ्गलवान् दूतः कार्यकरः स्मृतः ||२५|| स्वस्थं प्राङ्मुखमासीनं समे देशे शुचौ शुचिम् | उपसर्पति यो वैद्यं स च कार्यकरः स्मृतः ||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (27-31) · Śloka 32
ਮਾਂਸੋਦਕੁਮ੍ਭਾਤਪਤ੍ਰਵਿਪ੍ਰਵਾਰਣਗੋਵਸਾਃ | ਸ਼ੁਕ੍ਲਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਚ ਪੂਜ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਨੇ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਗਤਾਃ ||੨੭|| ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਪੁਤ੍ਰਿਣੀ ਸਵਤ੍ਸਾ ਗੌਰ੍ਵਰ੍ਧਮਾਨਮਲਙ੍ਕਤਾ | ਕਨ੍ਯਾ ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਃ ਫਲਂ ਚਾਮਂ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਕਂ ਮੋਦਕਾ ਦਧਿ ||੨੮|| ਹਿਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸਤਪਾਤ੍ਰਂ ਵਾ ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਸੁਮਨੋ ਨਪਃ | ਅਪ੍ਰਸ਼ਾਨ੍ਤੋਨਲੋ ਵਾਜੀ ਹਂਸਸ਼੍ਚਾਪਃ ਸ਼ਿਖੀ ਤਥਾ ||੨੯|| ਬ੍ਰਹ੍ਮਦੁਨ੍ਦੁਭਿਜੀਮੂਤਸ਼ਙ੍ਖਵੇਣੁਰਥਸ੍ਵਨਾਃ | ਸਿਂਹਗੋਵਸਨਾਦਾਸ਼੍ਚ ਹ੍ਰੇ(ਹੇ)ਸਿਤਂ ਗਜਬਂਹਿਤਮ੍ ||੩੦|| ਸ਼ਸ੍ਤਂ ਹਂਸਰੁਤਂ ਨਣਾਂ ਕੌਸ਼ਿਕਂ ਚੈਵ ਵਾਮਤਃ | ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਨੇ ਯਾਯਿਨਃ ਸ਼੍ਰੇਸ੍ਠਾ ਵਾਚਸ਼੍ਚ ਹਦਯਙ੍ਗਮਾਃ |੩੨|
मांसोदकुम्भातपत्रविप्रवारणगोवृषाः | शुक्लवर्णाश्च पूज्यन्ते प्रस्थाने दर्शनं गताः ||२७|| स्त्री पुत्रिणी सवत्सा गौर्वर्धमानमलङ्कृता | कन्या मत्स्याः फलं चामं स्वस्तिकं मोदका दधि ||२८|| हिरण्याक्षतपात्रं वा रत्नानि सुमनो नृपः | अप्रशान्तोऽनलो वाजी हंसश्चापः शिखी तथा ||२९|| ब्रह्मदुन्दुभिजीमूतशङ्खवेणुरथस्वनाः | सिंहगोवृषनादाश्च ह्रे(हे)षितं गजबृंहितम् ||३०|| शस्तं हंसरुतं नॄणां कौशिकं चैव वामतः | प्रस्थाने यायिनः श्रेष्ठा वाचश्च हृदयङ्गमाः |३२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (32-40) · Śloka 40
ਪਤ੍ਰਪੁਸ੍ਪਫਲੋਪੇਤਾਨ੍ ਸਕ੍ਸੀਰਾਨ੍ਨੀਰੁਜੋ ਦ੍ਰੁਮਾਨ੍ | ਆਸ਼੍ਰਿਤਾ ਵਾ ਨਭੋਵੇਸ਼੍ਮਧ੍ਵਜਤੋਰਣਵੇਦਿਕਾਃ ||੩੨|| ਦਿਕ੍ਸੁ ਸ਼ਾਨ੍ਤਾਸੁ ਵਕ੍ਤਾਰੋ ਮਧੁਰਂ ਪਸ੍ਠਤੋਨੁਗਾਃ | ਵਾਮਾ ਵਾ ਦਕ੍ਸਿਣਾ ਵਾਪਿ ਸ਼ਕੁਨਾਃ ਕਰ੍ਮਸਿਦ੍ਧਯੇ ||੩੩|| ਸ਼ੁਸ੍ਕੇਸ਼ਨਿਹਤੇਪਤ੍ਰੇ ਵਲ੍ਲੀਨਦ੍ਧੇ ਸਕਣ੍ਟਕੇ | ਵਕ੍ਸੇਥਵਾਸ਼੍ਮਭਸ੍ਮਾਸ੍ਥਿਵਿਟ੍ਤੁਸਾਙ੍ਗਾਰਪਾਂਸ਼ੁਸੁ ||੩੪|| ਚੈਤ੍ਯਵਲ੍ਮੀਕਵਿਸਮਸ੍ਥਿਤਾ ਦੀਪ੍ਤਖਰਸ੍ਵਰਾਃ | ਪੁਰਤੋ ਦਿਕ੍ਸੁ ਦੀਪ੍ਤਾਸੁ ਵਕ੍ਤਾਰੋ ਨਾਰ੍ਥਸਾਧਕਾਃ ||੩੫|| ਪੁਨ੍ਨਾਮਾਨਃ ਖਗਾ ਵਾਮਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਸਞ੍ਜ੍ਞਾ ਦਕ੍ਸਿਣਾਃ ਸ਼ੁਭਾਃ | ਦਕ੍ਸਿਣਾਦ੍ਵਾਮਗਮਨਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਂ ਸ਼੍ਵਸ਼ਗਾਲਯੋਃ | ਵਾਮਂ ਨਕੁਲਚਾਸਾਣਾਂ ਨੋਭਯਂ ਸ਼ਸ਼ਸਰ੍ਪਯੋਃ ||੩੬|| ਭਾਸਕੌਸ਼ਿਕਯੋਸ਼੍ਚੈਵ ਨ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਂ ਕਿਲੋਭਯਮ੍ | ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਵਾ ਰੁਤਂ ਵਾਪਿ ਨ ਗੋਧਾਕਕਲਾਸਯੋਃ ||੩੭|| ਦੂਤੈਰਨਿਸ੍ਟੈਸ੍ਤੁਲ੍ਯਾਨਾਮਸ਼ਸ੍ਤਂ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਨਣਾਮ੍ | ਕੁਲਤ੍ਥਤਿਲਕਾਰ੍ਪਾਸਤੁਸਪਾਸਾਣਭਸ੍ਮਨਾਮ੍ ||੩੮|| ਪਾਤ੍ਰਂ ਨੇਸ੍ਟਂ ਤਥਾਙ੍ਗਾਰਤੈਲਕਰ੍ਦਮਪੂਰਿਤਮ੍ | ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇਤਰਮਦ੍ਯਾਨਾਂ ਪੂਰ੍ਣਂ ਵਾ ਰਕ੍ਤਸਰ੍ਸਪੈਃ ||੩੯|| ਸ਼ਵਕਾਸ੍ਠਪਲਾਸ਼ਾਨਾਂ ਸ਼ੁਸ੍ਕਾਣਾਂ ਪਥਿ ਸਙ੍ਗਮਾਃ | ਨੇਸ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪਤਿਤਾਨ੍ਤਸ੍ਥਦੀਨਾਨ੍ਧਰਿਪਵਸ੍ਤਥਾ ||੪੦||
पत्रपुष्पफलोपेतान् सक्षीरान्नीरुजो द्रुमान् | आश्रिता वा नभोवेश्मध्वजतोरणवेदिकाः ||३२|| दिक्षु शान्तासु वक्तारो मधुरं पृष्ठतोऽनुगाः | वामा वा दक्षिणा वाऽपि शकुनाः कर्मसिद्धये ||३३|| शुष्केऽशनिहतेऽपत्रे वल्लीनद्धे सकण्टके | वृक्षेऽथवाऽश्मभस्मास्थिविट्तुषाङ्गारपांशुषु ||३४|| चैत्यवल्मीकविषमस्थिता दीप्तखरस्वराः | पुरतो दिक्षु दीप्तासु वक्तारो नार्थसाधकाः ||३५|| पुन्नामानः खगा वामाः स्त्रीसञ्ज्ञा दक्षिणाः शुभाः | दक्षिणाद्वामगमनं प्रशस्तं श्वशृगालयोः | वामं नकुलचाषाणां नोभयं शशसर्पयोः ||३६|| भासकौशिकयोश्चैव न प्रशस्तं किलोभयम् | दर्शनं वा रुतं वाऽपि न गोधाकृकलासयोः ||३७|| दूतैरनिष्टैस्तुल्यानामशस्तं दर्शनं नृणाम् | कुलत्थतिलकार्पासतुषपाषाणभस्मनाम् ||३८|| पात्रं नेष्टं तथाऽङ्गारतैलकर्दमपूरितम् | प्रसन्नेतरमद्यानां पूर्णं वा रक्तसर्षपैः ||३९|| शवकाष्ठपलाशानां शुष्काणां पथि सङ्गमाः | नेष्यन्ते पतितान्तस्थदीनान्धरिपवस्तथा ||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (41) · Śloka 41
ਮਦੁਃ ਸ਼ੀਤੋਨੁਕੂਲਸ਼੍ਚ ਸੁਗਨ੍ਧਿਸ਼੍ਚਾਨਿਲਃ ਸ਼ੁਭਃ | ਖਰੋਸ੍ਣੋਨਿਸ੍ਟਗਨ੍ਧਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਤਿਲੋਮਸ਼੍ਚ ਗਰ੍ਹਿਤਃ ||੪੧||
मृदुः शीतोऽनुकूलश्च सुगन्धिश्चानिलः शुभः | खरोष्णोऽनिष्टगन्धश्च प्रतिलोमश्च गर्हितः ||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (42-43) · Śloka 43
ਗ੍ਰਨ੍ਥ੍ਯਰ੍ਬੁਦਾਦਿਸੁ ਸਦਾ ਛੇਦਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤੁ ਪੂਜਿਤਃ | ਵਿਦ੍ਰਧ੍ਯੁਦਰਗੁਲ੍ਮੇਸੁ ਭੇਦਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ||੪੨|| ਰਕ੍ਤਪਿਤ੍ਤਾਤਿਸਾਰੇਸੁ ਰੁਦ੍ਧਸ਼ਬ੍ਦਃ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ | ਏਵਂ ਵ੍ਯਾਧਿਵਿਸ਼ੇਸੇਣ ਨਿਮਿਤ੍ਤਮੁਪਧਾਰਯੇਤ੍ ||੪੩||
ग्रन्थ्यर्बुदादिषु सदा छेदशब्दस्तु पूजितः | विद्रध्युदरगुल्मेषु भेदशब्दस्तथैव च ||४२|| रक्तपित्तातिसारेषु रुद्धशब्दः प्रशस्यते | एवं व्याधिविशेषेण निमित्तमुपधारयेत् ||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (44) · Śloka 44
ਤਥੈਵਾਕ੍ਰੁਸ੍ਟਹਾਕਸ੍ਟਮਾਕ੍ਰਨ੍ਦਰੁਦਿਤਸ੍ਵਨਾਃ | ਛਰ੍ਦ੍ਯਾਂ ਵਾਤਪੁਰੀਸਾਣਾਂ ਸ਼ਬ੍ਦੋ ਵੈ ਗਰ੍ਦਭੋਸ੍ਟ੍ਰਯੋਃ ||੪੪||
तथैवाक्रुष्टहाकष्टमाक्रन्दरुदितस्वनाः | छर्द्यां वातपुरीषाणां शब्दो वै गर्दभोष्ट्रयोः ||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (45) · Śloka 45
ਪ੍ਰਤਿਸਿਦ੍ਧਂ ਤਥਾ ਭਗ੍ਨਂ ਕ੍ਸੁਤਂ ਸ੍ਖਲਿਤਮਾਹਤਮ੍ | ਦੌਰ੍ਮਨਸ੍ਯਂ ਚ ਵੈਦ੍ਯਸ੍ਯ ਯਾਤ੍ਰਾਯਾਂ ਨ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ ||੪੫||
प्रतिषिद्धं तथा भग्नं क्षुतं स्खलितमाहतम् | दौर्मनस्यं च वैद्यस्य यात्रायां न प्रशस्यते ||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (46) · Śloka 46
ਪ੍ਰਵੇਸ਼ੇਪ੍ਯੇਤਦੁਦ੍ਦੇਸ਼ਾਦਵੇਕ੍ਸ੍ਯਂ ਚ ਤਥਾਤੁਰੇ | ਪ੍ਰਤਿਦ੍ਵਾਰਂ ਗਹੇ ਚਾਸ੍ਯ ਪੁਨਰੇਤਨ੍ਨ ਗਣ੍ਯਤੇ ||੪੬||
प्रवेशेऽप्येतदुद्देशादवेक्ष्यं च तथाऽऽतुरे | प्रतिद्वारं गृहे चास्य पुनरेतन्न गण्यते ||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (47-48) · Śloka 48
ਕੇਸ਼ਭਸ੍ਮਾਸ੍ਥਿਕਾਸ੍ਠਾਸ਼੍ਮਤੁਸਕਾਰ੍ਪਾਸਕਣ੍ਟਕਾਃ | ਖਟ੍ਵੋਰ੍ਧ੍ਵਪਾਦਾ ਮਦ੍ਯਾਪੋ ਵਸਾ ਤੈਲਂ ਤਿਲਾਸ੍ਤਣਮ੍ ||੪੭|| ਨਪੁਂਸਕਵ੍ਯਙ੍ਗਭਗ੍ਨਨਗ੍ਨਮੁਣ੍ਡਾਸਿਤਾਮ੍ਬਰਾਃ | ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਨੇ ਵਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ੇ ਵਾ ਨੇਸ੍ਯਨ੍ਤੇ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਗਤਾਃ ||੪੮||
केशभस्मास्थिकाष्ठाश्मतुषकार्पासकण्टकाः | खट्वोर्ध्वपादा मद्यापो वसा तैलं तिलास्तृणम् ||४७|| नपुंसकव्यङ्गभग्ननग्नमुण्डासिताम्बराः | प्रस्थाने वा प्रवेशे वा नेष्यन्ते दर्शनं गताः ||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (49-52) · Śloka 53
ਭਾਣ੍ਡਾਨਾਂ ਸਙ੍ਕਰਸ੍ਥਾਨਾਂ ਸ੍ਥਾਨਾਤ੍ ਸਞ੍ਚਾਰਣਂ ਤਥਾ | ਨਿਖਾਤੋਤ੍ਪਾਟਨਂ ਭਙ੍ਗਃ ਪਤਨਂ ਨਿਰ੍ਗਮਸ੍ਤਥਾ ||੪੯|| ਵੈਦ੍ਯਾਸਨਾਵਸਾਦੋ ਵਾ ਰੋਗੀ ਵਾ ਸ੍ਯਾਦਧੋਮੁਖਃ | ਵੈਦ੍ਯਂ ਸਮ੍ਭਾਸਮਾਣੋਙ੍ਗਂ ਕੁਡ੍ਯਮਾਸ੍ਤਰਣਾਨਿ ਵਾ ||੫੦|| ਪ੍ਰਮਜ੍ਯਾਦ੍ਵਾ ਧੁਨੀਯਾਦ੍ਵਾ ਕਰੌ ਪਸ੍ਠਂ ਸ਼ਿਰਸ੍ਤਥਾ | ਹਸ੍ਤਂ ਚਾਕਸ੍ਯ ਵੈਦ੍ਯਸ੍ਯ ਨ੍ਯਸੇਚ੍ਛਿਰਸਿ ਚੋਰਸਿ ||੫੧|| ਯੋ ਵੈਦ੍ਯਮੁਨ੍ਮੁਖਃ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਨੁਨ੍ਮਾਰ੍ਸ੍ਟਿ ਸ੍ਵਾਙ੍ਗਮਾਤੁਰਃ | ਨ ਸ ਸਿਧ੍ਯਤਿ ਵੈਦ੍ਯੋ ਵਾ ਗਹੇ ਯਸ੍ਯ ਨ ਪੂਜ੍ਯਤੇ ||੫੨|| ਭਵਨੇ ਪੂਜ੍ਯਤੇ ਵਾਪਿ ਯਸ੍ਯ ਵੈਦ੍ਯਃ ਸ ਸਿਧ੍ਯਤਿ |੫੩|
भाण्डानां सङ्करस्थानां स्थानात् सञ्चारणं तथा | निखातोत्पाटनं भङ्गः पतनं निर्गमस्तथा ||४९|| वैद्यासनावसादो वा रोगी वा स्यादधोमुखः | वैद्यं सम्भाषमाणोऽङ्गं कुड्यमास्तरणानि वा ||५०|| प्रमृज्याद्वा धुनीयाद्वा करौ पृष्ठं शिरस्तथा | हस्तं चाकृष्य वैद्यस्य न्यसेच्छिरसि चोरसि ||५१|| यो वैद्यमुन्मुखः पश्यन्नुन्मार्ष्टि स्वाङ्गमातुरः | न स सिध्यति वैद्यो वा गृहे यस्य न पूज्यते ||५२|| भवने पूज्यते वाऽपि यस्य वैद्यः स सिध्यति |५३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (53) · Śloka 54
ਸ਼ੁਭਂ ਸ਼ੁਭੇਸੁ ਦੂਤਾਦਿਸ੍ਵਸ਼ੁਭਂ ਹ੍ਯਸ਼ੁਭੇਸੁ ਚ ||੫੩|| ਆਤੁਰਸ੍ਯ ਧ੍ਰੁਵਂ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦੂਤਾਦੀਨ੍ ਲਕ੍ਸਯੇਦ੍ਭਿਸਕ੍ |੫੪|
शुभं शुभेषु दूतादिष्वशुभं ह्यशुभेषु च ||५३|| आतुरस्य ध्रुवं तस्माद्दूतादीन् लक्षयेद्भिषक् |५४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (54-66) · Śloka 66
ਸ੍ਵਪ੍ਨਾਨਤਃ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਮਰਣਾਯ ਸ਼ੁਭਾਯ ਚ ||੫੪|| ਸੁਹਦੋ ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਵ੍ਯਾਧਿਤੋ ਵਾ ਸ੍ਵਯਂ ਤਥਾ | ਸ੍ਨੇਹਾਭ੍ਯਕ੍ਤਸ਼ਰੀਰਸ੍ਤੁ ਕਰਭਵ੍ਯਾਲਗਰ੍ਦਭੈਃ ||੫੫|| ਵਰਾਹੈਰ੍ਮਹਿਸੈਰ੍ਵਾਪਿ ਯੋ ਯਾਯਾਦ੍ਦਕ੍ਸਿਣਾਮੁਖਃ | ਰਕ੍ਤਾਮ੍ਬਰਧਰਾ ਕਸ੍ਣਾ ਹਸਨ੍ਤੀ ਮੁਕ੍ਤਮੂਰ੍ਧਜਾ ||੫੬|| ਯਂ ਚਾਕਰ੍ਸਤਿ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਨਤ੍ਯਨ੍ਤੀ ਦਕ੍ਸਿਣਾਮੁਖਮ੍ | ਅਨ੍ਤਾਵਸਾਯਿਭਿਰ੍ਯੋ ਵਾਕਸ੍ਯਤੇ ਦਕ੍ਸਿਣਾਮੁਖਃ ||੫੭|| ਪਰਿਸ੍ਵਜੇਰਨ੍ ਯਂ ਵਾਪਿ ਪ੍ਰੇਤਾਃ ਪ੍ਰਵ੍ਰਜਿਤਾ(ਨ)ਸ੍ਤਥਾ | ਮੁਹੁਰਾਘ੍ਰਾਯਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਸ਼੍ਵਾਪਦੈਰ੍ਵਿਕਤਾਨਨੈਃ ||੫੮|| ਪਿਬੇਨ੍ਮਧੁ ਚ ਤੈਲਂ ਚ ਯੋ ਵਾ ਪਙ੍ਕੇਵਸੀਦਤਿ | ਪਙ੍ਕਪ੍ਰਦਿਗ੍ਧਗਾਤ੍ਰੋ ਵਾ ਪ੍ਰਨਤ੍ਯੇਤ੍ ਪ੍ਰਹਸੇਤ੍ਤਥਾ ||੫੯|| ਨਿਰਮ੍ਬਰਸ਼੍ਚ ਯੋ ਰਕ੍ਤਾਂ ਧਾਰਯੇਚ੍ਛਿਰਸਾ ਸ੍ਰਜਮ੍ | ਯਸ੍ਯ ਵਂਸ਼ੋ ਨਲੋ ਵਾਪਿ ਤਾਲੋ ਵੋਰਸਿ ਜਾਯਤੇ ||੬੦|| ਯਂ ਵਾ ਮਤ੍ਸ੍ਯੋ ਗ੍ਰਸੇਦ੍ਯੋ ਵਾ ਜਨਨੀਂ ਪ੍ਰਵਿਸ਼ੇਨ੍ਨਰਃ | ਪਰ੍ਵਤਾਗ੍ਰਾਤ੍ ਪਤੇਦ੍ਯੋ ਵਾ ਸ਼੍ਵਭ੍ਰੇ ਵਾ ਤਮਸਾਵਤੇ ||੬੧|| ਹ੍ਰਿਯੇਤ ਸ੍ਰੋਤਸਾ ਯੋ ਵਾ ਯੋ ਵਾ ਮੌਣ੍ਡ੍ਯਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ | ਪਰਾਜੀਯੇਤ ਬਧ੍ਯੇਤ ਕਾਕਾਦ੍ਯੈਰ੍ਵਾਭਿਭੂਯਤੇ ||੬੨|| ਪਤਨਂ ਤਾਰਕਾਦੀਨਾਂ ਪ੍ਰਣਾਸ਼ਂ ਦੀਪਚਕ੍ਸੁਸੋਃ | ਯਃ ਪਸ਼੍ਯੇਦ੍ਦੇਵਤਾਨਾਂ ਵਾ ਪ੍ਰਕਮ੍ਪਮਵਨੇਸ੍ਤਥਾ ||੬੩|| ਯਸ੍ਯ ਛਰ੍ਦਿਰ੍ਵਿਰੇਕੋ ਵਾ ਦਸ਼ਨਾਃ ਪ੍ਰਪਤਨ੍ਤਿ ਵਾ | ਸ਼ਾਲ੍ਮਲੀਂ ਕਿਂਸ਼ੁਕਂ ਯੂਪਂ ਵਲ੍ਮੀਕਂ ਪਾਰਿਭਦ੍ਰਕਮ੍ ||੬੪|| ਪੁਸ੍ਪਾਢ੍ਯਂ ਕੋਵਿਦਾਰਂ ਵਾ ਚਿਤਾਂ ਵਾ ਯੋਧਿਰੋਹਤਿ | ਕਾਰ੍ਪਾਸਤੈਲਪਿਣ੍ਯਾਕਲੋਹਾਨਿ ਲਵਣਂ ਤਿਲਾਨ੍ ||੬੫|| ਲਭੇਤਾਸ਼੍ਨੀਤ ਵਾ ਪਕ੍ਵਮਨ੍ਨਂ ਯਸ਼੍ਚ ਪਿਬੇਤ੍ ਸੁਰਾਮ੍ | ਸ੍ਵਸ੍ਥਃ ਸ ਲਭਤੇ ਵ੍ਯਾਧਿਂ ਵ੍ਯਾਧਿਤੋ ਮਤ੍ਯੁਮਚ੍ਛਤਿ ||੬੬||
स्वप्नानतः प्रवक्ष्यामि मरणाय शुभाय च ||५४|| सुहृदो यांश्च पश्यन्ति व्याधितो वा स्वयं तथा | स्नेहाभ्यक्तशरीरस्तु करभव्यालगर्दभैः ||५५|| वराहैर्महिषैर्वाऽपि यो यायाद्दक्षिणामुखः | रक्ताम्बरधरा कृष्णा हसन्ती मुक्तमूर्धजा ||५६|| यं चाकर्षति बद्ध्वा स्त्री नृत्यन्ती दक्षिणामुखम् | अन्तावसायिभिर्यो वाऽऽकृष्यते दक्षिणामुखः ||५७|| परिष्वजेरन् यं वाऽपि प्रेताः प्रव्रजिता(न)स्तथा | मुहुराघ्रायते यस्तु श्वापदैर्विकृताननैः ||५८|| पिबेन्मधु च तैलं च यो वा पङ्केऽवसीदति | पङ्कप्रदिग्धगात्रो वा प्रनृत्येत् प्रहसेत्तथा ||५९|| निरम्बरश्च यो रक्तां धारयेच्छिरसा स्रजम् | यस्य वंशो नलो वाऽपि तालो वोरसि जायते ||६०|| यं वा मत्स्यो ग्रसेद्यो वा जननीं प्रविशेन्नरः | पर्वताग्रात् पतेद्यो वा श्वभ्रे वा तमसाऽऽवृते ||६१|| ह्रियेत स्रोतसा यो वा यो वा मौण्ड्यमवाप्नुयात् | पराजीयेत बध्येत काकाद्यैर्वाऽभिभूयते ||६२|| पतनं तारकादीनां प्रणाशं दीपचक्षुषोः | यः पश्येद्देवतानां वा प्रकम्पमवनेस्तथा ||६३|| यस्य छर्दिर्विरेको वा दशनाः प्रपतन्ति वा | शाल्मलीं किंशुकं यूपं वल्मीकं पारिभद्रकम् ||६४|| पुष्पाढ्यं कोविदारं वा चितां वा योऽधिरोहति | कार्पासतैलपिण्याकलोहानि लवणं तिलान् ||६५|| लभेताश्नीत वा पक्वमन्नं यश्च पिबेत् सुराम् | स्वस्थः स लभते व्याधिं व्याधितो मृत्युमृच्छति ||६६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 (67) · Śloka 67
ਯਥਾਸ੍ਵਂ ਪ੍ਰਕਤਿਸ੍ਵਪ੍ਨੋ ਵਿਸ੍ਮਤੋ ਵਿਹਤਸ੍ਤਥਾ | ਚਿਨ੍ਤਾਕਤੋ ਦਿਵਾ ਦਸ੍ਟੋ ਭਵਨ੍ਤ੍ਯਫਲਦਾਸ੍ਤੁ ਤੇ ||੬੭||
यथास्वं प्रकृतिस्वप्नो विस्मृतो विहतस्तथा | चिन्ताकृतो दिवा दृष्टो भवन्त्यफलदास्तु ते ||६७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 (68-70) · Śloka 71
ਜ੍ਵਰਿਤਾਨਾਂ ਸ਼ੁਨਾ ਸਖ੍ਯਂ ਕਪਿਸਖ੍ਯਂ ਤੁ ਸ਼ੋਸਿਣਾਮ੍ | ਉਨ੍ਮਾਦੇ ਰਾਕ੍ਸਸੈਃ ਪ੍ਰੇਤੈਰਪਸ੍ਮਾਰੇ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਨਮ੍ ||੬੮|| ਮੇਹਾਤਿਸਾਰਿਣਾਂ ਤੋਯਪਾਨਂ ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਯ ਕੁਸ੍ਠਿਨਾਮ੍ | ਗੁਲ੍ਮੇਸੁ ਸ੍ਥਾਵਰੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਃ ਕੋਸ੍ਠੇ, ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਸ਼ਿਰੋਰੁਜਿ ||੬੯|| ਸ਼ਸ੍ਕੁਲੀਭਕ੍ਸਣਂ ਛਰ੍ਦ੍ਯਾਮਧ੍ਵਾ ਸ਼੍ਵਾਸਪਿਪਾਸਯੋਃ | ਹਾਰਿਦ੍ਰਂ ਭੋਜਨਂ ਵਾਪਿ ਯਸ੍ਯ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਪਾਣ੍ਡੁਰੋਗਿਣਃ ||੭੦|| ਰਕ੍ਤਪਿਤ੍ਤੀ ਪਿਬੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਸ਼ੋਣਿਤਂ ਸ ਵਿਨਸ਼੍ਯਤਿ |੭੧|
ज्वरितानां शुना सख्यं कपिसख्यं तु शोषिणाम् | उन्मादे राक्षसैः प्रेतैरपस्मारे प्रवर्तनम् ||६८|| मेहातिसारिणां तोयपानं स्नेहस्य कुष्ठिनाम् | गुल्मेषु स्थावरोत्पत्तिः कोष्ठे, मूर्ध्नि शिरोरुजि ||६९|| शष्कुलीभक्षणं छर्द्यामध्वा श्वासपिपासयोः | हारिद्रं भोजनं वाऽपि यस्य स्यात् पाण्डुरोगिणः ||७०|| रक्तपित्ती पिबेद्यस्तु शोणितं स विनश्यति |७१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 (71-74) · Śloka 74
ਸ੍ਵਪ੍ਨਾਨੇਵਂਵਿਧਾਨ੍ ਦਸ੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਯਤ੍ਨਵਾਨ੍ ||੭੧|| ਦਦ੍ਯਾਨ੍ਮਾਸਾਂਸ੍ਤਿਲਾਂਲ੍ਲੋਹਂ ਵਿਪ੍ਰੇਭ੍ਯਃ ਕਾਞ੍ਚਨਂ ਤਥਾ | ਜਪੇਚ੍ਚਾਪਿ ਸ਼ੁਭਾਨ੍ ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਤ੍ਰਿਪਦਾਂ ਤਥਾ ||੭੨|| ਦਸ੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਪ੍ਰਥਮੇ ਯਾਮੇ ਸ੍ਵਪ੍ਯਾਦ੍ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਪੁਨਃ ਸ਼ੁਭਮ੍ | ਜਪੇਦ੍ਵਾਨ੍ਯਤਮਂ ਵੇਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਸਮਾਹਿਤਃ ||੭੩|| ਨ ਚਾਚਕ੍ਸੀਤ ਕਸ੍ਮੈਚਿਦ੍ਦਸ੍ਟ੍ਵਾ ਸ੍ਵਪ੍ਨਮਸ਼ੋਭਨਮ੍ | ਦੇਵਤਾਯਤਨੇ ਚੈਵ ਵਸੇਦ੍ਰਾਤ੍ਰਿਤ੍ਰਯਂ ਤਥਾ | ਵਿਪ੍ਰਾਂਸ਼੍ਚ ਪੂਜਯੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਦੁਃਸ੍ਵਪ੍ਨਾਤ੍ ਪ੍ਰਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ ||੭੪||
स्वप्नानेवंविधान् दृष्ट्वा प्रातरुत्थाय यत्नवान् ||७१|| दद्यान्माषांस्तिलांल्लोहं विप्रेभ्यः काञ्चनं तथा | जपेच्चापि शुभान् मन्त्रान् गायत्रीं त्रिपदां तथा ||७२|| दृष्ट्वा तु प्रथमे यामे स्वप्याद् ध्यात्वा पुनः शुभम् | जपेद्वाऽन्यतमं वेदं ब्रह्मचारी समाहितः ||७३|| न चाचक्षीत कस्मैचिद्दृष्ट्वा स्वप्नमशोभनम् | देवतायतने चैव वसेद्रात्रित्रयं तथा | विप्रांश्च पूजयेन्नित्यं दुःस्वप्नात् प्रविमुच्यते ||७४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 27 (75-81) · Śloka 81
ਅਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਂ ਸ੍ਵਪ੍ਨਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ | ਦੇਵਾਨ੍ ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍ਗੋਵਸਭਾਨ੍ ਜੀਵਤਃ ਸੁਹਦੋ ਨਪਾਨ੍ ||੭੫|| ਸਮਿਦ੍ਧਮਗ੍ਨਿਂ ਸਾਧੂਂਸ਼੍ਚ ਨਿਰ੍ਮਲਾਨਿ ਜਲਾਨਿ ਚ | ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍ ਕਲ੍ਯਾਣਲਾਭਾਯ ਵ੍ਯਾਧੇਰਪਗਮਾਯ ਚ ||੭੬|| ਮਾਂਸਂ ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਨ੍ ਸ੍ਰਜਃ ਸ਼੍ਵੇਤਾ ਵਾਸਾਂਸਿ ਚ ਫਲਾਨਿ ਚ | ਲਭੇਤ ਧਨਲਾਭਾਯ ਵ੍ਯਾਧੇਰਪਗਮਾਯ ਚ ||੭੭|| ਮਹਾਪ੍ਰਾਸਾਦਸਫਲਵਕ੍ਸਵਾਰਣਪਰ੍ਵਤਾਨ੍ | ਆਰੋਹੇਦ੍ਦ੍ਰਵ੍ਯਲਾਭਾਯ ਵ੍ਯਾਧੇਰਪਗਮਾਯ ਚ ||੭੮|| ਨਦੀਨਦਸਮੁਦ੍ਰਾਂਸ਼੍ਚ ਕ੍ਸੁਭਿਤਾਨ੍ ਕਲੁਸੋਦਕਾਨ੍ | ਤਰੇਤ੍ ਕਲ੍ਯਾਣਲਾਭਾਯ ਵ੍ਯਾਧੇਰਪਗਮਾਯ ਚ ||੭੯|| ਉਰਗੋ ਵਾ ਜਲੌਕੋ ਵਾ ਭ੍ਰਮਰੋ ਵਾਪਿ ਯਂ ਦਸ਼ੇਤ੍ | ਆਰੋਗ੍ਯਂ ਨਿਰ੍ਦਿਸ਼ੇਤ੍ਤਸ੍ਯ ਧਨਲਾਭਂ ਚ ਬੁਦ੍ਧਿਮਾਨ੍ ||੮੦|| ਏਵਂ ਰੂਪਾਞ੍ ਸ਼ੁਭਾਨ੍ ਸ੍ਵਪ੍ਨਾਨ੍ ਯਃ ਪਸ਼੍ਯੇਦ੍ਵ੍ਯਾਧਿਤੋ ਨਰਃ | ਸ ਦੀਰ੍ਘਾਯੁਰਿਤਿ ਜ੍ਞੇਯਸ੍ਤਸ੍ਮੈ ਕਰ੍ਮ ਸਮਾਚਰੇਤ੍ ||੮੧||
अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि प्रशस्तं स्वप्नदर्शनम् | देवान् द्विजान्गोवृषभान् जीवतः सुहृदो नृपान् ||७५|| समिद्धमग्निं साधूंश्च निर्मलानि जलानि च | पश्येत् कल्याणलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७६|| मांसं मत्स्यान् स्रजः श्वेता वासांसि च फलानि च | लभेत धनलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७७|| महाप्रासादसफलवृक्षवारणपर्वतान् | आरोहेद्द्रव्यलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७८|| नदीनदसमुद्रांश्च क्षुभितान् कलुषोदकान् | तरेत् कल्याणलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७९|| उरगो वा जलौको वा भ्रमरो वाऽपि यं दशेत् | आरोग्यं निर्दिशेत्तस्य धनलाभं च बुद्धिमान् ||८०|| एवं रूपाञ् शुभान् स्वप्नान् यः पश्येद्व्याधितो नरः | स दीर्घायुरिति ज्ञेयस्तस्मै कर्म समाचरेत् ||८१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 29
ਇਤਿ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸੂਤ੍ਰਸ੍ਥਾਨੇ ਵਿਪਰੀਤਾਵਿਪਰੀਤਸ੍ਵਪ੍ਨਨਿਦਰ੍ਸ਼ਨੀਯੋ ਨਾਮੈਕੋਨਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ਤਮੋਧ੍ਯਾਯਃ ||੨੯||
इति सुश्रुतसंहितायां सूत्रस्थाने विपरीताविपरीतस्वप्ननिदर्शनीयो नामैकोनत्रिंशत्तमोऽध्यायः ||२९||
🔊 Audio coming soon