Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
అథాతో విపరీతావిపరీతస్వప్ననిదర్శనీయమధ్యాయం వ్యాఖ్యాస్యామః ||1|| యథోవాచ భగవాన్ ధన్వంతరిః ||2||
View original
अथातो विपरीताविपरीतस्वप्ननिदर्शनीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
29. viparītāviparītadūtaśakunasvapnanidarśanīyādhyāyaḥ
Adhikarana 2 (3-4) · Śloka 4
దూతదర్శనసంభాషా వేషాశ్చేష్టితమేవ చ | ఋక్షం వేలా తిథిశ్చైవ నిమిత్తం శకునోఽనిలః ||3|| దేశో వైద్యస్య వాగ్దేహమనసాం చ విచేష్టితం | కథయంత్యాతురగతం శుభం వా యది వాఽశుభం ||4||
View original
दूतदर्शनसम्भाषा वेषाश्चेष्टितमेव च | ऋक्षं वेला तिथिश्चैव निमित्तं शकुनोऽनिलः ||३|| देशो वैद्यस्य वाग्देहमनसां च विचेष्टितम् | कथयन्त्यातुरगतं शुभं वा यदि वाऽशुभम् ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (5-6) · Śloka 7
పాఖ(ష)ండాశ్రమవర్ణానాం సపక్షాః కర్మసిద్ధయే | త ఏవ విపరీతాః స్యుర్దూతాః కర్మవిపత్తయే ||5|| నపుంసకం స్త్రీ బహవో నైకకార్యా అసూయకాః | గర్దభోష్ట్రరథప్రాప్తాః ప్రాప్తా వా స్యుః పరంపరాః ||6|| వైద్యం య ఉపసర్పంతి దూతాస్తే చాపి గర్హితాః |7|
View original
पाख(ष)ण्डाश्रमवर्णानां सपक्षाः कर्मसिद्धये | त एव विपरीताः स्युर्दूताः कर्मविपत्तये ||५|| नपुंसकं स्त्री बहवो नैककार्या असूयकाः | गर्दभोष्ट्ररथप्राप्ताः प्राप्ता वा स्युः परम्पराः ||६|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (7-8) · Śloka 8
పాశదండాయుధధరాః పాండురేతరవాససః ||7|| ఆర్ద్రజీర్ణాపసవ్యైకమలినోద్ధ్వస్తవాససః | న్యూనాధికాంగా ఉద్విగ్నా వికృతా రౌద్రరూపిణః ||8||
View original
पाशदण्डायुधधराः पाण्डुरेतरवाससः ||७|| आर्द्रजीर्णापसव्यैकमलिनोद्ध्वस्तवाससः | न्यूनाधिकाङ्गा उद्विग्ना विकृता रौद्ररूपिणः ||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (9) · Śloka 9
రూక్షనిష్ఠురవక్తారస్త్వమంగల్యాభిధాయినః |9|
View original
रूक्षनिष्ठुरवक्तारस्त्वमङ्गल्याभिधायिनः |९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (9-14) · Śloka 15
ఛిందంతస్తృణకాష్ఠాని స్పృశంతో నాసికాం స్తనం ||9|| వస్త్రాంతానామికాకేశనఖరోమదశాస్పృశః | స్రోతోవరోధహృద్గండమూర్ధోరఃకుక్షిపాణయః ||10|| కపాలోపలభస్మాస్థితుషాంగారకరాశ్చ యే | విలిఖంతో మహీం కించిన్ముంచంతో లోష్టభేదినః ||11|| తైలకర్దమదిగ్ధాంగా రక్తస్రగనులేపనాః | ఫలం పక్వమసారం వా గృహీత్వాఽన్యచ్చ తద్విధం ||12|| నఖైర్నఖాంతరం వాఽపి కరేణ చరణం తథా | ఉపానచ్చర్మహస్తా వా వికృతవ్యాధిపీడితాః ||13|| వామాచారా రుదంతశ్చ శ్వాసినో వికృతేక్షణాః | యామ్యాం దిశి ప్రాంజలయో విషమైకపదే స్థితాః ||14|| వైద్యం య ఉపసర్పంతి దూతాస్తే చాపి గర్హితాః |15|
View original
छिन्दन्तस्तृणकाष्ठानि स्पृशन्तो नासिकां स्तनम् ||९|| वस्त्रान्तानामिकाकेशनखरोमदशास्पृशः | स्रोतोवरोधहृद्गण्डमूर्धोरःकुक्षिपाणयः ||१०|| कपालोपलभस्मास्थितुषाङ्गारकराश्च ये | विलिखन्तो महीं किञ्चिन्मुञ्चन्तो लोष्टभेदिनः ||११|| तैलकर्दमदिग्धाङ्गा रक्तस्रगनुलेपनाः | फलं पक्वमसारं वा गृहीत्वाऽन्यच्च तद्विधम् ||१२|| नखैर्नखान्तरं वाऽपि करेण चरणं तथा | उपानच्चर्महस्ता वा विकृतव्याधिपीडिताः ||१३|| वामाचारा रुदन्तश्च श्वासिनो विकृतेक्षणाः | याम्यां दिशि प्राञ्जलयो विषमैकपदे स्थिताः ||१४|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (15-16) · Śloka 17
దక్షిణాభిముఖం దేశే త్వశుచౌ వా హుతాశనం | జ్వలయంతం పచంతం వా క్రూరకర్మణి చోద్యతం ||15|| నగ్నం భూమౌ శయానం వా వేగోత్సర్గేషు వాఽశుచిం | ప్రకీర్ణకేశమభ్యక్తం స్విన్నం విక్లవమేవ వా ||16|| వైద్యం య ఉపసర్పంతి దూతాస్తే చాపి గర్హితాః |17|
View original
दक्षिणाभिमुखं देशे त्वशुचौ वा हुताशनम् | ज्वलयन्तं पचन्तं वा क्रूरकर्मणि चोद्यतम् ||१५|| नग्नं भूमौ शयानं वा वेगोत्सर्गेषु वाऽशुचिम् | प्रकीर्णकेशमभ्यक्तं स्विन्नं विक्लवमेव वा ||१६|| वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः |१७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (17) · Śloka 18
వైద్యస్య పైత్ర్యే దైవే వా కార్యే చోత్పాతదర్శనే ||17|| మధ్యాహ్నే చార్ధరాత్రే వా సంధ్యయోః ... |18|
View original
वैद्यस्य पैत्र्ये दैवे वा कार्ये चोत्पातदर्शने ||१७|| मध्याह्ने चार्धरात्रे वा सन्ध्ययोः ... |१८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (18) · Śloka 18
... కృత్తికాసు చ | ఆర్ద్రాశ్లేషామఘామూలపూర్వాసు భరణీషు చ ||18||
View original
... कृत्तिकासु च | आर्द्राश्लेषामघामूलपूर्वासु भरणीषु च ||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (19) · Śloka 19
చతుర్థ్యాం వా నవమ్యాం వా షష్ఠ్యాం సంధిదినేషు చ | వైద్యం య ఉపసర్పంతి దూతాస్తే చాపి గర్హితాః ||19||
View original
चतुर्थ्यां वा नवम्यां वा षष्ठ्यां सन्धिदिनेषु च | वैद्यं य उपसर्पन्ति दूतास्ते चापि गर्हिताः ||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (20-22) · Śloka 23
స్విన్నాభితప్తా మధ్యాహ్నే జ్వలనస్య సమీపతః | గర్హితాః పిత్తరోగేషు దూతా వైద్యముపాగతాః ||20|| త ఏవ కఫరోగేషు కర్మసిద్ధికరాః స్మృతాః | ఏతేన శేషం వ్యాఖ్యాతం బుద్ధ్వా సంవిభజేత్తు తత్ ||21|| రక్తపిత్తాతిసారేషు ప్రమేహేషు తథైవ చ | ప్రశస్తో జలరోధేషు దూతవైద్యసమాగమః ||22|| విజ్ఞాయైవం విభాగం తు శేషం బుధ్యేత పండితః |23|
View original
स्विन्नाभितप्ता मध्याह्ने ज्वलनस्य समीपतः | गर्हिताः पित्तरोगेषु दूता वैद्यमुपागताः ||२०|| त एव कफरोगेषु कर्मसिद्धिकराः स्मृताः | एतेन शेषं व्याख्यातं बुद्ध्वा संविभजेत्तु तत् ||२१|| रक्तपित्तातिसारेषु प्रमेहेषु तथैव च | प्रशस्तो जलरोधेषु दूतवैद्यसमागमः ||२२|| विज्ञायैवं विभागं तु शेषं बुध्येत पण्डितः |२३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (23-26) · Śloka 26
శుక్లవాసాః శుచిర్గౌరః శ్యామో వా ప్రియదర్శనః ||23|| స్వస్యాం జాతౌ స్వగోత్రో వా దూతః కార్యకరః స్మృతః | గోయానేనాగతస్తుష్టః పాదాభ్యాం శుభచేష్టితః ||24|| స్మృతిమాన్ విధికాలజ్ఞః స్వతంత్రః ప్రతిపత్తిమాన్ | అలంకృతో మంగలవాన్ దూతః కార్యకరః స్మృతః ||25|| స్వస్థం ప్రాఙ్ముఖమాసీనం సమే దేశే శుచౌ శుచిం | ఉపసర్పతి యో వైద్యం స చ కార్యకరః స్మృతః ||26||
View original
शुक्लवासाः शुचिर्गौरः श्यामो वा प्रियदर्शनः ||२३|| स्वस्यां जातौ स्वगोत्रो वा दूतः कार्यकरः स्मृतः | गोयानेनागतस्तुष्टः पादाभ्यां शुभचेष्टितः ||२४|| स्मृतिमान् विधिकालज्ञः स्वतन्त्रः प्रतिपत्तिमान् | अलङ्कृतो मङ्गलवान् दूतः कार्यकरः स्मृतः ||२५|| स्वस्थं प्राङ्मुखमासीनं समे देशे शुचौ शुचिम् | उपसर्पति यो वैद्यं स च कार्यकरः स्मृतः ||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (27-31) · Śloka 32
మాంసోదకుంభాతపత్రవిప్రవారణగోవృషాః | శుక్లవర్ణాశ్చ పూజ్యంతే ప్రస్థానే దర్శనం గతాః ||27|| స్త్రీ పుత్రిణీ సవత్సా గౌర్వర్ధమానమలంకృతా | కన్యా మత్స్యాః ఫలం చామం స్వస్తికం మోదకా దధి ||28|| హిరణ్యాక్షతపాత్రం వా రత్నాని సుమనో నృపః | అప్రశాంతోఽనలో వాజీ హంసశ్చాపః శిఖీ తథా ||29|| బ్రహ్మదుందుభిజీమూతశంఖవేణురథస్వనాః | సింహగోవృషనాదాశ్చ హ్రే(హే)షితం గజబృంహితం ||30|| శస్తం హంసరుతం నౄణాం కౌశికం చైవ వామతః | ప్రస్థానే యాయినః శ్రేష్ఠా వాచశ్చ హృదయంగమాః |32|
View original
मांसोदकुम्भातपत्रविप्रवारणगोवृषाः | शुक्लवर्णाश्च पूज्यन्ते प्रस्थाने दर्शनं गताः ||२७|| स्त्री पुत्रिणी सवत्सा गौर्वर्धमानमलङ्कृता | कन्या मत्स्याः फलं चामं स्वस्तिकं मोदका दधि ||२८|| हिरण्याक्षतपात्रं वा रत्नानि सुमनो नृपः | अप्रशान्तोऽनलो वाजी हंसश्चापः शिखी तथा ||२९|| ब्रह्मदुन्दुभिजीमूतशङ्खवेणुरथस्वनाः | सिंहगोवृषनादाश्च ह्रे(हे)षितं गजबृंहितम् ||३०|| शस्तं हंसरुतं नॄणां कौशिकं चैव वामतः | प्रस्थाने यायिनः श्रेष्ठा वाचश्च हृदयङ्गमाः |३२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (32-40) · Śloka 40
పత్రపుష్పఫలోపేతాన్ సక్షీరాన్నీరుజో ద్రుమాన్ | ఆశ్రితా వా నభోవేశ్మధ్వజతోరణవేదికాః ||32|| దిక్షు శాంతాసు వక్తారో మధురం పృష్ఠతోఽనుగాః | వామా వా దక్షిణా వాఽపి శకునాః కర్మసిద్ధయే ||33|| శుష్కేఽశనిహతేఽపత్రే వల్లీనద్ధే సకంటకే | వృక్షేఽథవాఽశ్మభస్మాస్థివిట్తుషాంగారపాంశుషు ||34|| చైత్యవల్మీకవిషమస్థితా దీప్తఖరస్వరాః | పురతో దిక్షు దీప్తాసు వక్తారో నార్థసాధకాః ||35|| పున్నామానః ఖగా వామాః స్త్రీసంజ్ఞా దక్షిణాః శుభాః | దక్షిణాద్వామగమనం ప్రశస్తం శ్వశృగాలయోః | వామం నకులచాషాణాం నోభయం శశసర్పయోః ||36|| భాసకౌశికయోశ్చైవ న ప్రశస్తం కిలోభయం | దర్శనం వా రుతం వాఽపి న గోధాకృకలాసయోః ||37|| దూతైరనిష్టైస్తుల్యానామశస్తం దర్శనం నృణాం | కులత్థతిలకార్పాసతుషపాషాణభస్మనాం ||38|| పాత్రం నేష్టం తథాఽంగారతైలకర్దమపూరితం | ప్రసన్నేతరమద్యానాం పూర్ణం వా రక్తసర్షపైః ||39|| శవకాష్ఠపలాశానాం శుష్కాణాం పథి సంగమాః | నేష్యంతే పతితాంతస్థదీనాంధరిపవస్తథా ||40||
View original
पत्रपुष्पफलोपेतान् सक्षीरान्नीरुजो द्रुमान् | आश्रिता वा नभोवेश्मध्वजतोरणवेदिकाः ||३२|| दिक्षु शान्तासु वक्तारो मधुरं पृष्ठतोऽनुगाः | वामा वा दक्षिणा वाऽपि शकुनाः कर्मसिद्धये ||३३|| शुष्केऽशनिहतेऽपत्रे वल्लीनद्धे सकण्टके | वृक्षेऽथवाऽश्मभस्मास्थिविट्तुषाङ्गारपांशुषु ||३४|| चैत्यवल्मीकविषमस्थिता दीप्तखरस्वराः | पुरतो दिक्षु दीप्तासु वक्तारो नार्थसाधकाः ||३५|| पुन्नामानः खगा वामाः स्त्रीसञ्ज्ञा दक्षिणाः शुभाः | दक्षिणाद्वामगमनं प्रशस्तं श्वशृगालयोः | वामं नकुलचाषाणां नोभयं शशसर्पयोः ||३६|| भासकौशिकयोश्चैव न प्रशस्तं किलोभयम् | दर्शनं वा रुतं वाऽपि न गोधाकृकलासयोः ||३७|| दूतैरनिष्टैस्तुल्यानामशस्तं दर्शनं नृणाम् | कुलत्थतिलकार्पासतुषपाषाणभस्मनाम् ||३८|| पात्रं नेष्टं तथाऽङ्गारतैलकर्दमपूरितम् | प्रसन्नेतरमद्यानां पूर्णं वा रक्तसर्षपैः ||३९|| शवकाष्ठपलाशानां शुष्काणां पथि सङ्गमाः | नेष्यन्ते पतितान्तस्थदीनान्धरिपवस्तथा ||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (41) · Śloka 41
మృదుః శీతోఽనుకూలశ్చ సుగంధిశ్చానిలః శుభః | ఖరోష్ణోఽనిష్టగంధశ్చ ప్రతిలోమశ్చ గర్హితః ||41||
View original
मृदुः शीतोऽनुकूलश्च सुगन्धिश्चानिलः शुभः | खरोष्णोऽनिष्टगन्धश्च प्रतिलोमश्च गर्हितः ||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (42-43) · Śloka 43
గ్రంథ్యర్బుదాదిషు సదా ఛేదశబ్దస్తు పూజితః | విద్రధ్యుదరగుల్మేషు భేదశబ్దస్తథైవ చ ||42|| రక్తపిత్తాతిసారేషు రుద్ధశబ్దః ప్రశస్యతే | ఏవం వ్యాధివిశేషేణ నిమిత్తముపధారయేత్ ||43||
View original
ग्रन्थ्यर्बुदादिषु सदा छेदशब्दस्तु पूजितः | विद्रध्युदरगुल्मेषु भेदशब्दस्तथैव च ||४२|| रक्तपित्तातिसारेषु रुद्धशब्दः प्रशस्यते | एवं व्याधिविशेषेण निमित्तमुपधारयेत् ||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (44) · Śloka 44
తథైవాక్రుష్టహాకష్టమాక్రందరుదితస్వనాః | ఛర్ద్యాం వాతపురీషాణాం శబ్దో వై గర్దభోష్ట్రయోః ||44||
View original
तथैवाक्रुष्टहाकष्टमाक्रन्दरुदितस्वनाः | छर्द्यां वातपुरीषाणां शब्दो वै गर्दभोष्ट्रयोः ||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (45) · Śloka 45
ప్రతిషిద్ధం తథా భగ్నం క్షుతం స్ఖలితమాహతం | దౌర్మనస్యం చ వైద్యస్య యాత్రాయాం న ప్రశస్యతే ||45||
View original
प्रतिषिद्धं तथा भग्नं क्षुतं स्खलितमाहतम् | दौर्मनस्यं च वैद्यस्य यात्रायां न प्रशस्यते ||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (46) · Śloka 46
ప్రవేశేఽప్యేతదుద్దేశాదవేక్ష్యం చ తథాఽఽతురే | ప్రతిద్వారం గృహే చాస్య పునరేతన్న గణ్యతే ||46||
View original
प्रवेशेऽप्येतदुद्देशादवेक्ष्यं च तथाऽऽतुरे | प्रतिद्वारं गृहे चास्य पुनरेतन्न गण्यते ||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (47-48) · Śloka 48
కేశభస్మాస్థికాష్ఠాశ్మతుషకార్పాసకంటకాః | ఖట్వోర్ధ్వపాదా మద్యాపో వసా తైలం తిలాస్తృణం ||47|| నపుంసకవ్యంగభగ్ననగ్నముండాసితాంబరాః | ప్రస్థానే వా ప్రవేశే వా నేష్యంతే దర్శనం గతాః ||48||
View original
केशभस्मास्थिकाष्ठाश्मतुषकार्पासकण्टकाः | खट्वोर्ध्वपादा मद्यापो वसा तैलं तिलास्तृणम् ||४७|| नपुंसकव्यङ्गभग्ननग्नमुण्डासिताम्बराः | प्रस्थाने वा प्रवेशे वा नेष्यन्ते दर्शनं गताः ||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (49-52) · Śloka 53
భాండానాం సంకరస్థానాం స్థానాత్ సంచారణం తథా | నిఖాతోత్పాటనం భంగః పతనం నిర్గమస్తథా ||49|| వైద్యాసనావసాదో వా రోగీ వా స్యాదధోముఖః | వైద్యం సంభాషమాణోఽంగం కుడ్యమాస్తరణాని వా ||50|| ప్రమృజ్యాద్వా ధునీయాద్వా కరౌ పృష్ఠం శిరస్తథా | హస్తం చాకృష్య వైద్యస్య న్యసేచ్ఛిరసి చోరసి ||51|| యో వైద్యమున్ముఖః పశ్యన్నున్మార్ష్టి స్వాంగమాతురః | న స సిధ్యతి వైద్యో వా గృహే యస్య న పూజ్యతే ||52|| భవనే పూజ్యతే వాఽపి యస్య వైద్యః స సిధ్యతి |53|
View original
भाण्डानां सङ्करस्थानां स्थानात् सञ्चारणं तथा | निखातोत्पाटनं भङ्गः पतनं निर्गमस्तथा ||४९|| वैद्यासनावसादो वा रोगी वा स्यादधोमुखः | वैद्यं सम्भाषमाणोऽङ्गं कुड्यमास्तरणानि वा ||५०|| प्रमृज्याद्वा धुनीयाद्वा करौ पृष्ठं शिरस्तथा | हस्तं चाकृष्य वैद्यस्य न्यसेच्छिरसि चोरसि ||५१|| यो वैद्यमुन्मुखः पश्यन्नुन्मार्ष्टि स्वाङ्गमातुरः | न स सिध्यति वैद्यो वा गृहे यस्य न पूज्यते ||५२|| भवने पूज्यते वाऽपि यस्य वैद्यः स सिध्यति |५३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (53) · Śloka 54
శుభం శుభేషు దూతాదిష్వశుభం హ్యశుభేషు చ ||53|| ఆతురస్య ధ్రువం తస్మాద్దూతాదీన్ లక్షయేద్భిషక్ |54|
View original
शुभं शुभेषु दूतादिष्वशुभं ह्यशुभेषु च ||५३|| आतुरस्य ध्रुवं तस्माद्दूतादीन् लक्षयेद्भिषक् |५४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (54-66) · Śloka 66
స్వప్నానతః ప్రవక్ష్యామి మరణాయ శుభాయ చ ||54|| సుహృదో యాంశ్చ పశ్యంతి వ్యాధితో వా స్వయం తథా | స్నేహాభ్యక్తశరీరస్తు కరభవ్యాలగర్దభైః ||55|| వరాహైర్మహిషైర్వాఽపి యో యాయాద్దక్షిణాముఖః | రక్తాంబరధరా కృష్ణా హసంతీ ముక్తమూర్ధజా ||56|| యం చాకర్షతి బద్ధ్వా స్త్రీ నృత్యంతీ దక్షిణాముఖం | అంతావసాయిభిర్యో వాఽఽకృష్యతే దక్షిణాముఖః ||57|| పరిష్వజేరన్ యం వాఽపి ప్రేతాః ప్రవ్రజితా(న)స్తథా | ముహురాఘ్రాయతే యస్తు శ్వాపదైర్వికృతాననైః ||58|| పిబేన్మధు చ తైలం చ యో వా పంకేఽవసీదతి | పంకప్రదిగ్ధగాత్రో వా ప్రనృత్యేత్ ప్రహసేత్తథా ||59|| నిరంబరశ్చ యో రక్తాం ధారయేచ్ఛిరసా స్రజం | యస్య వంశో నలో వాఽపి తాలో వోరసి జాయతే ||60|| యం వా మత్స్యో గ్రసేద్యో వా జననీం ప్రవిశేన్నరః | పర్వతాగ్రాత్ పతేద్యో వా శ్వభ్రే వా తమసాఽఽవృతే ||61|| హ్రియేత స్రోతసా యో వా యో వా మౌండ్యమవాప్నుయాత్ | పరాజీయేత బధ్యేత కాకాద్యైర్వాఽభిభూయతే ||62|| పతనం తారకాదీనాం ప్రణాశం దీపచక్షుషోః | యః పశ్యేద్దేవతానాం వా ప్రకంపమవనేస్తథా ||63|| యస్య ఛర్దిర్విరేకో వా దశనాః ప్రపతంతి వా | శాల్మలీం కింశుకం యూపం వల్మీకం పారిభద్రకం ||64|| పుష్పాఢ్యం కోవిదారం వా చితాం వా యోఽధిరోహతి | కార్పాసతైలపిణ్యాకలోహాని లవణం తిలాన్ ||65|| లభేతాశ్నీత వా పక్వమన్నం యశ్చ పిబేత్ సురాం | స్వస్థః స లభతే వ్యాధిం వ్యాధితో మృత్యుమృచ్ఛతి ||66||
View original
स्वप्नानतः प्रवक्ष्यामि मरणाय शुभाय च ||५४|| सुहृदो यांश्च पश्यन्ति व्याधितो वा स्वयं तथा | स्नेहाभ्यक्तशरीरस्तु करभव्यालगर्दभैः ||५५|| वराहैर्महिषैर्वाऽपि यो यायाद्दक्षिणामुखः | रक्ताम्बरधरा कृष्णा हसन्ती मुक्तमूर्धजा ||५६|| यं चाकर्षति बद्ध्वा स्त्री नृत्यन्ती दक्षिणामुखम् | अन्तावसायिभिर्यो वाऽऽकृष्यते दक्षिणामुखः ||५७|| परिष्वजेरन् यं वाऽपि प्रेताः प्रव्रजिता(न)स्तथा | मुहुराघ्रायते यस्तु श्वापदैर्विकृताननैः ||५८|| पिबेन्मधु च तैलं च यो वा पङ्केऽवसीदति | पङ्कप्रदिग्धगात्रो वा प्रनृत्येत् प्रहसेत्तथा ||५९|| निरम्बरश्च यो रक्तां धारयेच्छिरसा स्रजम् | यस्य वंशो नलो वाऽपि तालो वोरसि जायते ||६०|| यं वा मत्स्यो ग्रसेद्यो वा जननीं प्रविशेन्नरः | पर्वताग्रात् पतेद्यो वा श्वभ्रे वा तमसाऽऽवृते ||६१|| ह्रियेत स्रोतसा यो वा यो वा मौण्ड्यमवाप्नुयात् | पराजीयेत बध्येत काकाद्यैर्वाऽभिभूयते ||६२|| पतनं तारकादीनां प्रणाशं दीपचक्षुषोः | यः पश्येद्देवतानां वा प्रकम्पमवनेस्तथा ||६३|| यस्य छर्दिर्विरेको वा दशनाः प्रपतन्ति वा | शाल्मलीं किंशुकं यूपं वल्मीकं पारिभद्रकम् ||६४|| पुष्पाढ्यं कोविदारं वा चितां वा योऽधिरोहति | कार्पासतैलपिण्याकलोहानि लवणं तिलान् ||६५|| लभेताश्नीत वा पक्वमन्नं यश्च पिबेत् सुराम् | स्वस्थः स लभते व्याधिं व्याधितो मृत्युमृच्छति ||६६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 (67) · Śloka 67
యథాస్వం ప్రకృతిస్వప్నో విస్మృతో విహతస్తథా | చింతాకృతో దివా దృష్టో భవంత్యఫలదాస్తు తే ||67||
View original
यथास्वं प्रकृतिस्वप्नो विस्मृतो विहतस्तथा | चिन्ताकृतो दिवा दृष्टो भवन्त्यफलदास्तु ते ||६७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 (68-70) · Śloka 71
జ్వరితానాం శునా సఖ్యం కపిసఖ్యం తు శోషిణాం | ఉన్మాదే రాక్షసైః ప్రేతైరపస్మారే ప్రవర్తనం ||68|| మేహాతిసారిణాం తోయపానం స్నేహస్య కుష్ఠినాం | గుల్మేషు స్థావరోత్పత్తిః కోష్ఠే, మూర్ధ్ని శిరోరుజి ||69|| శష్కులీభక్షణం ఛర్ద్యామధ్వా శ్వాసపిపాసయోః | హారిద్రం భోజనం వాఽపి యస్య స్యాత్ పాండురోగిణః ||70|| రక్తపిత్తీ పిబేద్యస్తు శోణితం స వినశ్యతి |71|
View original
ज्वरितानां शुना सख्यं कपिसख्यं तु शोषिणाम् | उन्मादे राक्षसैः प्रेतैरपस्मारे प्रवर्तनम् ||६८|| मेहातिसारिणां तोयपानं स्नेहस्य कुष्ठिनाम् | गुल्मेषु स्थावरोत्पत्तिः कोष्ठे, मूर्ध्नि शिरोरुजि ||६९|| शष्कुलीभक्षणं छर्द्यामध्वा श्वासपिपासयोः | हारिद्रं भोजनं वाऽपि यस्य स्यात् पाण्डुरोगिणः ||७०|| रक्तपित्ती पिबेद्यस्तु शोणितं स विनश्यति |७१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 (71-74) · Śloka 74
స్వప్నానేవంవిధాన్ దృష్ట్వా ప్రాతరుత్థాయ యత్నవాన్ ||71|| దద్యాన్మాషాంస్తిలాంల్లోహం విప్రేభ్యః కాంచనం తథా | జపేచ్చాపి శుభాన్ మంత్రాన్ గాయత్రీం త్రిపదాం తథా ||72|| దృష్ట్వా తు ప్రథమే యామే స్వప్యాద్ ధ్యాత్వా పునః శుభం | జపేద్వాఽన్యతమం వేదం బ్రహ్మచారీ సమాహితః ||73|| న చాచక్షీత కస్మైచిద్దృష్ట్వా స్వప్నమశోభనం | దేవతాయతనే చైవ వసేద్రాత్రిత్రయం తథా | విప్రాంశ్చ పూజయేన్నిత్యం దుఃస్వప్నాత్ ప్రవిముచ్యతే ||74||
View original
स्वप्नानेवंविधान् दृष्ट्वा प्रातरुत्थाय यत्नवान् ||७१|| दद्यान्माषांस्तिलांल्लोहं विप्रेभ्यः काञ्चनं तथा | जपेच्चापि शुभान् मन्त्रान् गायत्रीं त्रिपदां तथा ||७२|| दृष्ट्वा तु प्रथमे यामे स्वप्याद् ध्यात्वा पुनः शुभम् | जपेद्वाऽन्यतमं वेदं ब्रह्मचारी समाहितः ||७३|| न चाचक्षीत कस्मैचिद्दृष्ट्वा स्वप्नमशोभनम् | देवतायतने चैव वसेद्रात्रित्रयं तथा | विप्रांश्च पूजयेन्नित्यं दुःस्वप्नात् प्रविमुच्यते ||७४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 27 (75-81) · Śloka 81
అత ఊర్ధ్వం ప్రవక్ష్యామి ప్రశస్తం స్వప్నదర్శనం | దేవాన్ ద్విజాంగోవృషభాన్ జీవతః సుహృదో నృపాన్ ||75|| సమిద్ధమగ్నిం సాధూంశ్చ నిర్మలాని జలాని చ | పశ్యేత్ కల్యాణలాభాయ వ్యాధేరపగమాయ చ ||76|| మాంసం మత్స్యాన్ స్రజః శ్వేతా వాసాంసి చ ఫలాని చ | లభేత ధనలాభాయ వ్యాధేరపగమాయ చ ||77|| మహాప్రాసాదసఫలవృక్షవారణపర్వతాన్ | ఆరోహేద్ద్రవ్యలాభాయ వ్యాధేరపగమాయ చ ||78|| నదీనదసముద్రాంశ్చ క్షుభితాన్ కలుషోదకాన్ | తరేత్ కల్యాణలాభాయ వ్యాధేరపగమాయ చ ||79|| ఉరగో వా జలౌకో వా భ్రమరో వాఽపి యం దశేత్ | ఆరోగ్యం నిర్దిశేత్తస్య ధనలాభం చ బుద్ధిమాన్ ||80|| ఏవం రూపాఞ్ శుభాన్ స్వప్నాన్ యః పశ్యేద్వ్యాధితో నరః | స దీర్ఘాయురితి జ్ఞేయస్తస్మై కర్మ సమాచరేత్ ||81||
View original
अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि प्रशस्तं स्वप्नदर्शनम् | देवान् द्विजान्गोवृषभान् जीवतः सुहृदो नृपान् ||७५|| समिद्धमग्निं साधूंश्च निर्मलानि जलानि च | पश्येत् कल्याणलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७६|| मांसं मत्स्यान् स्रजः श्वेता वासांसि च फलानि च | लभेत धनलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७७|| महाप्रासादसफलवृक्षवारणपर्वतान् | आरोहेद्द्रव्यलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७८|| नदीनदसमुद्रांश्च क्षुभितान् कलुषोदकान् | तरेत् कल्याणलाभाय व्याधेरपगमाय च ||७९|| उरगो वा जलौको वा भ्रमरो वाऽपि यं दशेत् | आरोग्यं निर्दिशेत्तस्य धनलाभं च बुद्धिमान् ||८०|| एवं रूपाञ् शुभान् स्वप्नान् यः पश्येद्व्याधितो नरः | स दीर्घायुरिति ज्ञेयस्तस्मै कर्म समाचरेत् ||८१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 29
ఇతి సుశ్రుతసంహితాయాం సూత్రస్థానే విపరీతావిపరీతస్వప్ననిదర్శనీయో నామైకోనత్రింశత్తమోఽధ్యాయః ||29||
View original
इति सुश्रुतसंहितायां सूत्रस्थाने विपरीताविपरीतस्वप्ननिदर्शनीयो नामैकोनत्रिंशत्तमोऽध्यायः ||२९||
🔊 Audio coming soon