Adhikarana kuShThacikitsitAdhyAyaH (2-3) · Śloka 3
অথাতঃ কুষ্ঠচিকিত্সিতং ব্যাখ্যাস্যামঃ| ইতি হ স্মাহুরাত্রেযাদযো মহর্ষযঃ| (গদ্যসূত্রে||২|| )||৩||
अथातः कुष्ठचिकित्सितं व्याख़्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः| (गद्यसूत्रे||२|| )||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShThe pUrvaM snehapAnam (1) · Śloka 1
কুষ্ঠিনং স্নেহপানেন পূর্বং সর্বমুপাচরেত্| |১|
कुष्ठिनं स्नेहपानेन पूर्वं सर्वमुपाचरेत्| |१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtottare kuShThe dashamUlAdisiddhaM tailaM ghRutaM vA (1-2) · Śloka 2
| তত্র বাতোত্তরে তৈলং ঘৃতং বা সাধিতং হিতম্||১|| দশমূলামৃতৈরণ্ডশার্ঙ্গেষ্টামেষশৃঙ্গিভিঃ| |২|
| तत्र वातोत्तरे तैलं घृतं वा साधितं हितम्||१|| दशमूलामृतैरण्डशार्ङ्गेष्टामेषशृङ्गिभिः| |२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pittottare kuShThe tiktakaM ghRutam (2-7) · Śloka 7
| পটোলনিম্বকটুকাদার্বীপাঠাদুরালভাঃ||২|| পর্পটং ত্রাযমাণাং চ পলাংশং পাচযেদপাম্| দ্ব্যাঢকেঽষ্টাংশশেষেণ তেন কর্ষোন্মিতৈস্তথা||৩|| ত্রাযন্তীমুস্তভূনিম্বকলিঙ্গকণচন্দনৈঃ| সর্পিষো দ্বাদশপলং পচেত্তত্তিক্তকং জযেত্||৪|| পিত্তকুষ্ঠপরীসর্পপিটিকাদাহতৃড্ভ্রমান্| কণ্ডুপাণ্ড্বামযান্ গণ্ডান্ দুষ্টনাডীব্রণাপচীঃ||৫|| বিস্ফোটবিদ্রধীগুল্মশোফোন্মাদমদানপি| হৃদ্রোগতিমিরব্যঙ্গগ্রহণীশ্বিত্রকামলাঃ||৬|| ভগন্দরমপস্মারমুদরং প্রদরং গরম্| অর্শোঽস্রপিত্তমন্যাংশ্চ সুকৃচ্ছ্রান্ পিত্তজান্ গদান্||৭||
| पटोलनिम्बकटुकादार्वीपाठादुरालभाः||२|| पर्पटं त्रायमाणां च पलांशं पाचयेदपाम्| द्व्याढकेऽष्टांशशेषेण तेन कर्षोन्मितैस्तथा||३|| त्रायन्तीमुस्तभूनिम्बकलिङ्गकणचन्दनैः| सर्पिषो द्वादशपलं पचेत्तत्तिक्तकं जयेत्||४|| पित्तकुष्ठपरीसर्पपिटिकादाहतृड्भ्रमान्| कण्डुपाण्ड्वामयान् गण्डान् दुष्टनाडीव्रणापचीः||५|| विस्फोटविद्रधीगुल्मशोफोन्मादमदानपि| हृद्रोगतिमिरव्यङ्गग्रहणीश्वित्रकामलाः||६|| भगन्दरमपस्मारमुदरं प्रदरं गरम्| अर्शोऽस्रपित्तमन्यांश्च सुकृच्छ्रान् पित्तजान् गदान्||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pittottare kuShThe mahAtiktaM ghRutam (8-11) · Śloka 11
সপ্তচ্ছদঃ পর্পটকঃ শম্যাকঃ কটুকা বচা| ত্রিফলা পদ্মকং পাঠা রজন্যৌ সারিবে কণে||৮|| নিম্বচন্দনযষ্ট্যাহ্ববিশালেন্দ্রযবামৃতাঃ| কিরাততিক্তকং সেব্যং বৃষো মূর্বা শতাবরী||৯|| পটোলাতিবিষামুস্তাত্রাযন্তীধন্বযাসকম্| তৈর্জলেঽষ্টগুণে সর্পির্দ্বিগুণামলকীরসে||১০|| সিদ্ধং তিক্তান্মহাতিক্তং গুণৈরভ্যধিকং মতম্| |১১|
सप्तच्छदः पर्पटकः शम्याकः कटुका वचा| त्रिफला पद्मकं पाठा रजन्यौ सारिवे कणे||८|| निम्बचन्दनयष्ट्याह्वविशालेन्द्रयवामृताः| किराततिक्तकं सेव्यं वृषो मूर्वा शतावरी||९|| पटोलातिविषामुस्तात्रायन्तीधन्वयासकम्| तैर्जलेऽष्टगुणे सर्पिर्द्विगुणामलकीरसे||१०|| सिद्धं तिक्तान्महातिक्तं गुणैरभ्यधिकं मतम्| |११|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaPottare kuShTheShu nimbAdisiddhaM ghRutam (11-12) · Śloka 12
| কফোত্তরে ঘৃতং সিদ্ধং নিম্বসপ্তাহ্রচিত্রকৈঃ||১১|| কুষ্ঠোষণবচাশালপ্রিযালচতুরঙ্গুলৈঃ| |১২|
| कफोत्तरे घृतं सिद्धं निम्बसप्ताह्रचित्रकैः||११|| कुष्ठोषणवचाशालप्रियालचतुरङ्गुलैः| |१२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu BallAtakAdisnehaH ghRutaM sarvakRumijidAdighRutam (12-13) · Śloka 13
| সর্বেষু চারুষ্করজং তৌবরং সার্ষপং পিবেত্||১২|| স্নেহং ঘৃতং বা কৃমিজিত্পথ্যাভল্লাতকৈঃ শৃতম্| |১৩|
| सर्वेषु चारुष्करजं तौवरं सार्षपं पिबेत्||१२|| स्नेहं घृतं वा कृमिजित्पथ्याभल्लातकैः शृतम्| |१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu AragvadhamUlaghRutam (13-14) · Śloka 14
| আরগ্বধস্য মূলেন শতকৃত্বঃ শৃতং ঘৃতম্||১৩|| পিবেন্ কুষ্ঠং জযত্যাশু ভজন্ সখদিরং জলম্| |১৪|
| आरग्वधस्य मूलेन शतकृत्वः शृतं घृतम्||१३|| पिबेन् कुष्ठं जयत्याशु भजन् सखदिरं जलम्| |१४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarveBireva snehairaBya~jjanam (14) · Śloka 14
| এভিরেব যথাস্বং চ স্নেহৈরভ্যঞ্জনং হিতম্||১৪||
| एभिरेव यथास्वं च स्नेहैरभ्यञ्जनं हितम्||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu snigdhasya visarpoktaM shodhanam (15) · Śloka 15
স্নিগ্ধস্য শোধনং যোজ্যং বিসর্পে যদুদাহৃতম্| |১৫|
स्निग्धस्य शोधनं योज्यं विसर्पे यदुदाहृतम्| |१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu lalATahastapAdeShu shirAmokShAH (15-16) · Śloka 16
| ললাটহস্তপাদেষু শিরাশ্চাস্য বিমোক্ষযেত্||১৫|| প্রচ্ছানমল্পকে কুষ্ঠে শৃঙ্গাদ্যাশ্চ যথাযথম্| |১৬|
| ललाटहस्तपादेषु शिराश्चास्य विमोक्षयेत्||१५|| प्रच्छानमल्पके कुष्ठे शृङ्गाद्याश्च यथायथम्| |१६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu antarA~antarA snehairApyAyanaM tatkAraNaM ca (16-17) · Śloka 17
| স্নেহৈরাপ্যাযযেচ্চৈনং কুষ্ঠঘ্নৈরন্তরাঽন্তরা||১৬|| মুক্তরক্তবিরিক্তস্য রিক্তকোষ্ঠস্য কুষ্ঠিনঃ| প্রভঞ্জনস্তথা হ্যস্য ন স্যাদ্দেহপ্রভঞ্জনঃ||১৭||
| स्नेहैराप्याययेच्चैनं कुष्ठघ्नैरन्तराऽन्तरा||१६|| मुक्तरक्तविरिक्तस्य रिक्तकोष्ठस्य कुष्ठिनः| प्रभञ्जनस्तथा ह्यस्य न स्याद्देहप्रभञ्जनः||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu vajrakaghRutam (18) · Śloka 18
বাসামৃতানিম্ববরাপটোল- ব্যাঘ্রীকরঞ্জোদককল্কপক্বম্| সর্পির্বিসর্পজ্বরকামলাস্র- কুষ্ঠাপহং বজ্রকমামনন্তি||১৮||
वासामृतानिम्बवरापटोल- व्याघ्रीकरञ्जोदककल्कपक्वम्| सर्पिर्विसर्पज्वरकामलास्र- कुष्ठापहं वज्रकमामनन्ति||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu mahAvajrakaghRutam (19-20) · Śloka 20
ত্রিফলাত্রিকটুদ্বিকণ্টকারী- কটুকাকুম্ভনিকুম্ভরাজবৃক্ষৈঃ| সবচাতিবিষাগ্নিকৈঃ সপাঠৈঃ পিচুভাগৈর্নববজ্রদুগ্ধমুষ্ট্যা||১৯|| পিষ্টৈঃ সিদ্ধং সর্পিষঃ প্রস্থমেভিঃ ক্রূরে কোষ্ঠে স্নেহনং রেচনং চ| কুষ্ঠশ্বিত্রপ্লীহবর্ধ্মাশ্মগুল্মান্ হন্ত্যাত্কৃচ্ছ্রাংস্তন্মহাবজ্রকাখ্যম্||২০||
त्रिफलात्रिकटुद्विकण्टकारी- कटुकाकुम्भनिकुम्भराजवृक्षैः| सवचातिविषाग्निकैः सपाठैः पिचुभागैर्नववज्रदुग्धमुष्ट्या||१९|| पिष्टैः सिद्धं सर्पिषः प्रस्थमेभिः क्रूरे कोष्ठे स्नेहनं रेचनं च| कुष्ठश्वित्रप्लीहवर्ध्माश्मगुल्मान् हन्त्यात्कृच्छ्रांस्तन्महावज्रकाख़्यम्||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu UrdhvAMdhaH shodhanaM dantIghRutam (21) · Śloka 21
দন্ত্যাঢকমপাং দ্রোণে পক্ত্বা তেন ঘৃতং পচেত্| ধামার্গবপলে পীতং তদূর্ধ্বাধো বিশুদ্ধিকৃত্||২১||
दन्त्याढकमपां द्रोणे पक्त्वा तेन घृतं पचेत्| धामार्गवपले पीतं तदूर्ध्वाधो विशुद्धिकृत्||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu AvartakIghRutam (22-23) · Śloka 23
আবর্তকীতুলাং দ্রোণে পচেদষ্টাংশশেষিতম্| তন্মূলৈস্তত্র নির্যূহে ঘৃতপ্রস্থং বিপাচযেত্||২২|| পীত্বা তদেকদিবসান্তরিতং সুজীর্ণে ভুঞ্জীত কোদ্রবমসংস্কৃতকাঞ্জিকেন| কুষ্ঠং কিলাসমপচীং চ বিজেতুমিচ্ছন্ ইচ্ছন্ প্রজাং চ বিপুলাং গ্রহণং স্মৃতিং চ||২৩||
आवर्तकीतुलां द्रोणे पचेदष्टांशशेषितम्| तन्मूलैस्तत्र निर्यूहे घृतप्रस्थं विपाचयेत्||२२|| पीत्वा तदेकदिवसान्तरितं सुजीर्णे भुञ्जीत कोद्रवमसंस्कृतकाञ्जिकेन| कुष्ठं किलासमपचीं च विजेतुमिच्छन् इच्छन् प्रजां च विपुलां ग्रहणं स्मृतिं च||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu lelItakavasA (24) · Śloka 24
যতের্লেলীতকবসা ক্ষৌদ্রজাতীরসান্বিতা| কুষ্ঠঘ্নী সমসর্পির্বা সগাযর্ত্র্যসনোদকা||২৪||
यतेर्लेलीतकवसा क्षौद्रजातीरसान्विता| कुष्ठघ्नी समसर्पिर्वा सगायर्त्र्यसनोदका||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu hitamannapAnaM sarva tyAjyaM amlalavaNAdi (25-27) · Śloka 27
শালযো যবগোধূমাঃ কোরদূষাঃ প্রিযঙ্গবঃ| মুদ্গা মসূরাস্তুবরী তিক্তশাকানি জাঙ্গলম্||২৫|| বরাপটোলখদিরনিম্বারুষ্করযোজিতম্| মদ্যান্যৌষধগর্ভাণি মথিতং চেন্দুরাজিমত্||২৬|| অন্নপানং হিতং কুষ্ঠে, ন ত্বম্ললবণোষণম্| দধিদুগ্ধগুডানূপতিলমাষাংস্ত্যজেত্তরাম্||২৭||
शालयो यवगोधूमाः कोरदूषाः प्रियङ्गवः| मुद्गा मसूरास्तुवरी तिक्तशाकानि जाङ्गलम्||२५|| वरापटोलख़दिरनिम्बारुष्करयोजितम्| मद्यान्यौषधगर्भाणि मथितं चेन्दुराजिमत्||२६|| अन्नपानं हितं कुष्ठे, न त्वम्ललवणोषणम्| दधिदुग्धगुडानूपतिलमाषांस्त्यजेत्तराम्||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu paTolamUlAdikvAthasya ShaDrAtraprayogaH (28-30) · Śloka 30
পটোলমূলত্রিফলাবিশালাঃ পৃথক্ত্রিভাগাপচিতত্রিশাণাঃ| স্যুস্ত্রাযমাণা কটুরোহিণী চ| ভাগার্ধিকে নাগরপাদযুক্তে||২৮|| এতত্পলং জর্জরিতং বিপক্বং জলে পিবেদ্দোষবিশোধনায| জীর্ণে রসৈর্ধন্বমৃগদ্বিজানাং পুরাণশাল্যোদনমাদদীত||২৯|| কুষ্ঠং কিলাসং গ্রহণীপ্রদোষ- মর্শাংসি কৃচ্ছ্রাণি হলীমকং চ| ষড্রাত্রযোগেন নিহন্তি চৈতদ্ হৃদ্বস্তিশূলং বিষমজ্বরং চ||৩০||
पटोलमूलत्रिफलाविशालाः पृथक्त्रिभागापचितत्रिशाणाः| स्युस्त्रायमाणा कटुरोहिणी च| भागार्धिके नागरपादयुक्ते||२८|| एतत्पलं जर्जरितं विपक्वं जले पिबेद्दोषविशोधनाय| जीर्णे रसैर्धन्वमृगद्विजानां पुराणशाल्योदनमाददीत||२९|| कुष्ठं किलासं ग्रहणीप्रदोष- मर्शांसि कृच्छ्राणि हलीमकं च| षड्रात्रयोगेन निहन्ति चैतद् हृद्वस्तिशूलं विषमज्वरं च||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu mANiBadrasiddho yogaH (31-32) · Śloka 32
বিডঙ্গসারামলকাভযানাং পলত্রযং, ত্রীণি পলানি কুম্ভাত্| গুডস্য চ দ্বাদশ, মাসমেষ জিতাত্মনাং হন্ত্যুপযুজ্যমানঃ||৩১|| কুষ্ঠশ্বিত্রশ্বাসকাসোদরার্শো- মেহপ্লীহগ্রন্থিরুগ্জন্তুগুল্মান্| সিদ্ধং যোগং প্রাহ যক্ষো মুমুক্ষো- র্ভিক্ষোঃ প্রাণান্ মাণিভদ্রঃ কিলেমম্||৩২||
विडङ्गसारामलकाभयानां पलत्रयं, त्रीणि पलानि कुम्भात्| गुडस्य च द्वादश, मासमेष जितात्मनां हन्त्युपयुज्यमानः||३१|| कुष्ठश्वित्रश्वासकासोदरार्शो- मेहप्लीहग्रन्थिरुग्जन्तुगुल्मान्| सिद्धं योगं प्राह यक्षो मुमुक्षो- र्भिक्षोः प्राणान् माणिभद्रः किलेमम्||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu BUnimbAdi cUrNam (33-35) · Śloka 35
ভূনিম্বনিম্বত্রিফলাপদ্মকাতিবিষাকণাঃ| মূর্বাপটোলীদ্বিনিশাপাঠাতিক্তেন্দ্রবারুণীঃ||৩৩|| সকলিঙ্গবচাস্তুল্যা দ্বিগুণাশ্চ যথোত্তরম্| লিহ্যাদ্দন্তীত্রিবৃদ্ব্রাহ্মীশ্চূর্ণিতা মধুসর্পিষা||৩৪|| কুষ্ঠমেহপ্রসুপ্তীনাং পরমং স্যাত্তদৌষধম্|৩৫|
भूनिम्बनिम्बत्रिफलापद्मकातिविषाकणाः| मूर्वापटोलीद्विनिशापाठातिक्तेन्द्रवारुणीः||३३|| सकलिङ्गवचास्तुल्या द्विगुणाश्च यथोत्तरम्| लिह्याद्दन्तीत्रिवृद्ब्राह्मीश्चूर्णिता मधुसर्पिषा||३४|| कुष्ठमेहप्रसुप्तीनां परमं स्यात्तदौषधम्|३५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu triphalAdicUrNam (35) · Śloka 35
| বরাবিডঙ্গকৃষ্ণা বা লিহ্যাত্তৈলাজ্যমাক্ষিকৈঃ||৩৫||
| वराविडङ्गकृष्णा वा लिह्यात्तैलाज्यमाक्षिकैः||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu vRukShakakvAthaH (36) · Śloka 36
কাকোদুম্বরিকাবেল্লনিম্বাব্দব্যোষকল্কবান্| হন্তি বৃক্ষকনির্যূহঃ পানাত্সর্বাংস্ত্বগামযান্||৩৬||
काकोदुम्बरिकावेल्लनिम्बाब्दव्योषकल्कवान्| हन्ति वृक्षकनिर्यूहः पानात्सर्वांस्त्वगामयान्||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu kuTajAdisiddhaharItakIcUrNam (37) · Śloka 37
কুটজাগ্নিনিম্বনৃপতরুখদিরাসনসপ্তপর্ণনির্যূহে| সিদ্ধা মধুঘৃতযুক্তাঃ কুষ্ঠঘ্নীর্ভক্ষযেদভযাঃ|৩৭|
कुटजाग्निनिम्बनृपतरुखदिरासनसप्तपर्णनिर्यूहे| सिद्धा मधुघृतयुक्ताः कुष्ठघ्नीर्भक्षयेदभयाः|३७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu dArvyAditvakkvAthaH (37) · Śloka 37
দার্বীখদিরনিম্বানাং ত্বক্ক্বাথঃ কুষ্ঠসূদনঃ| ||৩৭||
दार्वीख़दिरनिम्बानां त्वक्क्वाथः कुष्ठसूदनः| ||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu nishAdeH kvAtho ghRutaM ca sarva khadirAdeH pRuthak ghRutaM ca (38-39) · Śloka 39
নিশোত্তমানিম্বপটোলমূল- তিক্তাবচালোহিতযষ্টিকাভিঃ| কৃতঃ কষাযঃ কফপিত্তকুষ্ঠং সুসেবিতো ধর্ম ইবোচ্ছিনত্তি||৩৮|| এভিরেব চ শৃতং ঘৃতমুখ্যং ভেষ্জৈর্জযতি মারুতকুষ্ঠম্| কল্পযেত্খদিরনিম্বগুডূচী- দেবদারুরজনীঃ পৃথগেবম্||৩৯||
निशोत्तमानिम्बपटोलमूल- तिक्तावचालोहितयष्टिकाभिः| कृतः कषायः कफपित्तकुष्ठं सुसेवितो धर्म इवोच्छिनत्ति||३८|| एभिरेव च शृतं ग़ृतमुख़्यं भेष्जैर्जयति मारुतकुष्ठम्| कल्पयेत्ख़दिरनिम्बगुडूची- देवदारुरजनीः पृथगेवम्||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu pAThAdiBirmUtramuShNajalaM vA (72)) · Śloka 40
পাঠাদার্বীবহ্নিঘুণেষ্টাকটুকাভি- মূত্রং যুক্তং শক্রযবৈশ্চোষ্ণজলং বা| কুষ্ঠী পীত্বা মাসমরুক্ স্যাদ্গুদকীলী মেহীশোফী পাণ্ডুরজীর্ণী কৃমীমাংশ্চ||৪০||
पाठादार्वीवह्निघुणेष्टाकटुकाभि- मूत्रं युक्तं शक्रयवैश्चोष्णजलं वा| कुष्ठी पीत्वा मासमरुक् स्याद्गुदकीली मेहीशोफी पाण्डुरजीर्णी कृमीमांश्च||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu lAkShAdicUrNam (41) · Śloka 41
লাক্ষাদন্তীমধুরসবরাদ্বীপিপাঠাবিডঙ্গ- প্রত্যক্ঽঽপুষ্পীত্রিকটুরজনীসপ্তপর্ণাটরূষম্| রক্তা নিম্বং সুরতরু কৃতং পঞ্চমূল্যৌ চ চূর্ণং পীত্বা মাসং জযতি হিতভুগ্গব্যমূত্রেণ কুষ্ঠম্||৪১||
लाक्षादन्तीमधुरसवराद्वीपिपाठाविडङ्ग- प्रत्यक्ऽऽपुष्पीत्रिकटुरजनीसप्तपर्णाटरूषम्| रक्ता निम्बं सुरतरु कृतं पञ्चमूल्यौ च चूर्णं पीत्वा मासं जयति हितभुग्गव्यमूत्रेण कुष्ठम्||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu nishAdeScUrNa paTakA vA (42) · Śloka 42
নিশাকণানাগরবেল্লতৌবরং সবহ্নিতাপ্যং ক্রমশো বিবর্ধিতম্| গবাম্বুপীতং বটকীকৃতং তথা নিহন্তি কুষ্ঠানি সুদারুণান্যপি||৪২||
निशाकणानागरवेल्लतौवरं सवह्निताप्यं क्रमशो विवर्धितम्| गवाम्बुपीतं वटकीकृतं तथा निहन्ति कुष्ठानि सुदारुणान्यपि||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu trikaTvAdiguTikA (43) · Śloka 43
ত্রিকটূত্তমাতিলারু- ষ্করাজ্যমাক্ষিকসিতোপলাবিহিতা| গুলিকা রসাযনং কু- ষ্ঠজিচ্চ বৃষ্যা চ সপ্তসমা||৪৩||
त्रिकटूत्तमातिलारु- ष्कराज्यमाक्षिकसितोपलाविहिता| गुलिका रसायनं कु- ष्ठजिच्च वृष्या च सप्तसमा||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu candraSakalAdi vaTakAH (44) · Śloka 44
চান্দ্রশকলাগ্নিরজনী- বিডঙ্গতুবরাস্থ্যরুষ্করত্রিফলাভিঃ| বটকা গুডাংশক্ল্ড়্প্তাঃ সমস্তকুষ্ঠানি নাশযন্ত্যভ্যস্তাঃ||৪৪||
चान्द्रशकलाग्निरजनी- विडङ्गतुवरास्थ्यरुष्करत्रिफलाभिः| वटका गुडांशक्ल्ऱ्प्ताः समस्तकुष्ठानि नाशयन्त्यभ्यस्ताः||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu viDa~ggAdipiNDI (45) · Śloka 45
বিডঙ্গভল্লাতকবাকুচীনাং সদ্বীপিবারাহিহরীতকীনাম্| সলাঙ্গলীকৃষ্ণতিলোপকুল্যা গুডেন পিণ্ডী বিনিহন্তি কুষ্ঠম্||৪৫||
विडङ्गभल्लातकबाकुचीनां सद्वीपिवाराहिहरीतकीनाम्| सलाङ्गलीकृष्णतिलोपकुल्या गुडेन पिण्डी विनिहन्ति कुष्ठम्||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu shashA~gkalekhAdilehaH (46) · Śloka 46
শশাঙ্কলেখা সবিডঙ্গসারা সপিপ্পলীকা সহুতাশমূলা| সাযোমলা সামলকা সতৈলা কুষ্ঠানি কৃচ্ছ্রাণি নিহন্তি লীঢা||৪৬||
शशाङ्कलेख़ा सविडङ्गसारा सपिप्पलीका सहुताशमूला| सायोमला सामलका सतैला कुष्ठानि कृच्छ्राणि निहन्ति लीढा||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu pathyAdipiNDI,sarvakuShTheShu guDAdipiNDI (47) · Śloka 47
পথ্যাতিলগুডৈঃ পিণ্ডী কুষ্ঠং সারুষ্করৈর্জযেত্| গুডারুষ্করজন্তুঘ্নসোমরাজীকৃতাঽথবা||৪৭||
पथ्यातिलगुडैः पिण्डी कुष्ठं सारुष्करैर्जयेत्| गुडारुष्करजन्तुघ्नसोमराजीकृताऽथवा||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu khadiracUrNam (48) · Śloka 48
বিডঙ্গাদ্রিজতুক্ষৌদ্রসর্পিষ্মত্খাদিরং রজঃ| কিটিভশ্বিত্রদদ্রুঘ্নং খাদেন্মিতহিতাশনঃ||৪৮||
विडङ्गाद्रिजतुक्षौद्रसर्पिष्मत्ख़ादिरं रजः| किटिभश्वित्रदद्रुघ्नं ख़ादेन्मितहिताशनः||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu sitAdilehaH (49) · Śloka 49
সিতাতৈলকৃমিঘ্নানি ধাত্র্যযোমলপিপ্পলীঃ| লিহানঃ সর্বকুষ্ঠানি জযত্যতিগুরূণ্যপি||৪৯||
सितातैलकृमिघ्नानि धात्र्ययोमलपिप्पलीः| लिहानः सर्वकुष्ठानि जयत्यतिगुरूण्यपि||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu mustAdicUrNam (50-52) · Śloka 52
মুস্তং ব্যোষং ত্রিফলা মঞ্জিষ্ঠা দারু পঞ্চমূলে দ্বে| সপ্তচ্ছদনিম্বত্বক্ সবিশালা চিত্রকো মূর্বা||৫০|| চূর্ণং তর্পণভাগৈর্নবভিঃ সংযোজিতং সমধ্বংশম্| নিত্যং কুষ্ঠনিবর্হণমেতত্প্রাযোগিকং খাদন্||৫১|| শ্বযথুং সপাণ্ডুরোগং শ্বিত্রং গ্রহণীপ্রদোষমর্শাংসি| বর্ধভগন্দরপিডকাকণ্ডূকোঠাপচীর্হন্তি||৫২||
मुस्तं व्योषं त्रिफला मञ्जिष्ठा दारु पञ्चमूले द्वे| सप्तच्छदनिम्बत्वक् सविशाला चित्रको मूर्वा||५०|| चूर्णं तर्पणभागैर्नवभिः संयोजितं समध्वंशम्| नित्यं कुष्ठनिबर्हणमेतत्प्रायोगिकं ख़ादन्||५१|| श्वयथुं सपाण्डुरोगं श्वित्रं ग्रहणीप्रदोषमर्शांसि| वर्धभगन्दरपिडकाकण्डूकोठापचीर्हन्ति||५२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu tuvarAsthyAdirasAyanAni (137)) · Śloka 53
রসাযনপ্রযোগেণ তুবরাস্থীনি শীলযেত্| ভল্লাতকং বাকুচিকাং বহ্নিমূলং শিলাহ্বযম্||৫৩||
रसायनप्रयोगेण तुवरास्थीनि शीलयेत्| भल्लातकं बाकुचिकां वह्निमूलं शिलाह्वयम्||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu ityantadauShe vijite bahi pralepAdi hitam (54) · Śloka 54
ইতি দোষে বিজিতেঽন্তস্- ত্বক্স্থে শমনং বহিঃ প্রলেপাদি হিতম্| তীক্ষ্ণালেপোত্ক্লিষ্টং কুষ্ঠং হি বিবৃদ্ধিমেতি মলিনে দেহে||৫৪||
इति दोषे विजितेऽन्तस्- त्वक्स्थे शमनं बहिः प्रलेपादि हितम्| तीक्ष्णालेपोत्क्लिष्टं कुष्ठं हि विवृद्धिमेति मलिने देहे||५४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu sthirakaThiNamaNDaleShu poTalaiH svedaH (55) · Śloka 55
স্থিরকঠিনমণ্ডলানাং কুষ্ঠানাং পোটলৈর্হিতঃ স্বেদঃ| স্বিন্নোত্সনং কুষ্ঠং শস্ত্রৈর্লিখিতং প্রলেপনৈর্লিম্পেত্||৫৫||
स्थिरकठिनमण्डलानां कुष्ठानां पोटलैर्हितः स्वेदः| स्विन्नोत्सनं कुष्ठं शस्त्रैर्लिख़ितं प्रलेपनैर्लिम्पेत्||५५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu svinnotsanneShu lekhanaM lepanaM ca sarvakuShTheShu sparshaindriyanASaneShu kShAraH (56) · Śloka 56
যেষু ন শস্ত্রং ক্রমতে স্পর্শেন্দ্রিযনাশনেষু কুষ্ঠেষু| তেষু নিপাত্যঃ ক্ষারো রক্তং দোষং চ বিস্রাব্য||৫৬||
येषु न शस्त्रं क्रमते स्पर्शेन्द्रियनाशनेषु कुष्ठेषु| तेषु निपात्यः क्षारो रक्तं दोषं च विस्राव्य||५६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu atikaThinaparuShApurANaMtvAdiyukteShu viShairagadaSca kramAllepaH (57) · Śloka 57
লেপোঽতিকঠিনপুরুষে সুপ্তে কুষ্ঠে স্থিরে পুরাণে চ| পীতাগদস্য কার্যো বিষৈঃ সমন্ত্রোঽগদৈশ্চানু||৫৭||
लेपोऽतिकठिनपुरुषे सुप्ते कुष्ठे स्थिरे पुराणे च| पीतागदस्य कार्यो विषैः समन्त्रोऽगदैश्चानु||५७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu stabdhatvAdiyukteShu ghRuShTvA lepaH (58) · Śloka 58
স্তব্ধানি সুপ্তসুপ্তান্যস্বেদনকণ্ডুলানি কুষ্ঠানি| ঘৃষ্টানি শুষ্কগোমযফেনকশস্ত্রৈঃ প্রদেহ্যানি||৫৮||
स्तब्धानि सुप्तसुप्तान्यस्वेदनकण्डुलानि कुष्ठानि| घृष्टानि शुष्कगोमयफेनकशस्त्रैः प्रदेह्यानि||५८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu mustAdikaShAyaH siddhAthaikaM snAnam sarvakuShTheShu mustA vamanaM virecanaM tvagdoShAdi nAshakaSca (59-60) · Śloka 60
মুস্তা ত্রিফলা মদনং করঞ্জ আরগ্বধঃ কলিঙ্গযবাঃ| সপ্তাহ্বকুষ্ঠফলিনীদার্ব্যঃ সিদ্ধার্থকং স্নানম্||৫৯|| এষ কষাযো বমনং বিরেচনং বর্ণকস্তথোদ্ধর্ষঃ| ত্বগ্দোষকুষ্ঠশোফপ্রবাধনঃ পাণ্ডুরোগঘ্নঃ||৬০||
मुस्ता त्रिफला मदनं करञ्ज आरग्वधः कलिङ्गयवाः| सप्ताह्वकुष्ठफलिनीदार्व्यः सिद्धार्थकं स्नानम्||५९|| एष कषायो वमनं विरेचनं वर्णकस्तथोद्धर्षः| त्वग्दोषकुष्ठशोफप्रबाधनः पाण्डुरोगघ्नः||६०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu karavIramUlAdikvAthalepaH (61) · Śloka 61
করবীরনিম্বকুটজাচ্ছম্যাকাচ্চিত্রকাচ্চ মূলানাম্| মূত্রে দর্বীলেপী ক্বাথো লেপেন কুষ্ঠঘ্নঃ||৬১||
करवीरनिम्बकुटजाच्छम्याकाच्चित्रकाच्च मूलानाम्| मूत्रे दर्वीलेपी क्वाथो लेपेन कुष्ठघ्नः||६१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu shvetakaravIramulAdi lepaH (62) · Śloka 62
শ্বেতকরবীমূলং কুটজকরঞ্জাত্ফলং ত্বচো দার্ব্যাঃ| সুমনঃপ্রবালযুক্তো লেপঃ কুষ্ঠাপহঃ সিদ্ধঃ||৬২||
श्वेतकरवीमूलं कुटजकरञ्जात्फलं त्वचो दार्व्याः| सुमनःप्रवालयुक्तो लेपः कुष्ठापहः सिद्धः||६२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu SirIShatvagAdicaturvidholepaH (63) · Śloka 63
শৈরীষী ত্বক্ পুষ্পং কার্পাস্যা রাজবৃক্ষপত্রাণি| পিষ্টা চ কাকমাচী চতুর্বিধঃ কুষ্ঠহা লেপঃ||৬৩||
शैरीषी त्वक् पुष्पं कार्पास्या राजवृक्षपत्राणि| पिष्टा च काकमाची चतुर्विधः कुष्ठहा लेपः||६३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu vyoShAdi lepaH (64) · Śloka 64
ব্যোষসর্ষপনিশাগৃহধূমৈ- র্যাবশূকপটুচিত্রককুষ্ঠৈঃ| কোলমাত্রগুটিকাঽর্ধবিষাংশা শ্বিত্রকুষ্ঠহরণো বরলেপঃ||৬৪||
व्योषसर्षपनिशागृहधूमै- र्यावशूकपटुचित्रककुष्ठैः| कोलमात्रगुटिकाऽर्धविषांशा श्वित्रकुष्ठहरणो वरलेपः||६४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu nimbAdicUrNasyodvartanam (65-66) · Śloka 66
নিম্বং হরিদ্রে সুরসং পটোলং কুষ্ঠাশ্বগন্ধে সুরদারু শিগ্রুঃ| সসর্ষপং তুম্বরুধান্যবন্যং চণ্ডা চ চূর্ণানি সমানি কুর্যাত্||৬৫|| তৈস্তক্রপিষ্টৈঃ প্রথমং শরীরং তৈলাক্তমুদ্বর্তযিতুং যতেত| তথাঽস্য কণ্ডূঃ পিটিকাঃ সকোঠাঃ কুষ্ঠানি শোফাশ্চ শমং ব্রজন্তি||৬৬||
निम्बं हरिद्रे सुरसं पटोलं कुष्ठाश्वगन्धे सुरदारु शिग्रुः| ससर्षपं तुम्बरुधान्यवन्यं चण्डा च चूर्णानि समानि कुर्यात्||६५|| तैस्तक्रपिष्टैः प्रथमं शरीरं तैलाक्तमुद्वर्तयितुं यतेत| तथाऽस्य कण्डूः पिटिकाः सकोठाः कुष्ठानि शोफाश्च शमं व्रजन्ति||६६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu mustAdicUrNasyAvacUrNanam (67-68) · Śloka 68
মুস্তামৃতাসঙ্গকটঙ্কটেরী- কাসীসকম্পিল্লককুষ্ঠরোধ্রাঃ| গন্ধোপলঃ সর্জরসো বিডঙ্গং মনঃশিলালে করবীরকত্বক্||৬৭|| তৈলাক্তগাত্রস্য কৃতানি চূর্ণা- ন্যেতানি দদ্যাদবচূর্ণনার্থম্| দদ্রূঃ সকণ্ডূঃ কিটিভানি পামা বিচর্চিকা চেতি তথা ন সন্তি||৬৮||
मुस्तामृतासङ्गकटङ्कटेरी- कासीसकम्पिल्लककुष्ठरोध्राः| गन्धोपलः सर्जरसो विडङ्गं मनःशिलाले करवीरकत्वक्||६७|| तैलाक्तगात्रस्य कृतानि चूर्णा- न्येतानि दद्यादवचूर्णनार्थम्| दद्रूः सकण्डूः किटिभानि पामा विचर्चिका चेति तथा न सन्ति||६८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu sarShapakalkalepaH sarvakuShTheShu manaH shilAdilepaH sarvakuShTheShu kara~jjAlepaH (69-70) · Śloka 70
স্নুগ্গণ্ডে সর্ষপাত্কল্কঃ কুকূলানলপাচিতঃ| লেপাদ্বিচর্চিকাং হন্তি রাগবেগ ইব ত্রপাম্||৬৯|| মনঃশিলালে মরিচানি তৈল- মার্কং পযঃ কুষ্ঠহরঃ প্রদেহঃ| তথা করঞ্জপ্রপুনাটবীজং কুষ্ঠান্বিতং গোসলিলেন পিষ্টম্||৭০||
स्नुग्गण्डे सर्षपात्कल्कः कुकूलानलपाचितः| लेपाद्विचर्चिकां हन्ति रागवेग इव त्रपाम्||६९|| मनःशिलाले मरिचानि तैल- मार्कं पयः कुष्ठहरः प्रदेहः| तथा करञ्जप्रपुनाटबीजं कुष्ठान्वितं गोसलिलेन पिष्टम्||७०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu guggulvAdiBi miSrakatailamishrairlepaH (71-72) · Śloka 72
গুগ্গুলুমরিচবিডঙ্গৈঃ সর্ষপকাসীসসর্জরসমুস্তৈঃ| শ্রীবেষ্টকালগন্ধৈর্মনঃশিলাকুষ্ঠকম্পিল্লৈঃ||৭১|| উভযহরিদ্রাসহিতৈশ্চাক্রিকতৈলেন মিশ্রিতৈরেভিঃ| দিনকরকরাভিতপ্তৈঃ কুষ্ঠং ঘৃষ্টং চ নষ্টং চ||৭২||
गुग्गुलुमरिचविडङ्गैः सर्षपकासीससर्जरसमुस्तैः| श्रीवेष्टकालगन्धैर्मनःशिलाकुष्ठकम्पिल्लैः||७१|| उभयहरिद्रासहितैश्चाक्रिकतैलेन मिश्रितैरेभिः| दिनकरकराभितप्तैः कुष्ठं घृष्टं च नष्टं च||७२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu sidhme maricAdilepaH (73-74) · Śloka 74
মরিচং তমালপত্রং কুষ্ঠং সমনঃশিলং সকাসীসম্| তৈলেন যুক্তমুষিতং সপ্তাহং ভাজনে তাম্রে||৭৩|| তেনালিপ্তং সিধ্মং সপ্তাহাদ্ ঘর্মসেবিনোঽপৈতি| মাসান্নবং কিলাসং স্নানেন বিনা বিশুদ্ধস্য||৭৪||
मरिचं तमालपत्रं कुष्ठं समनःशिलं सकासीसम्| तैलेन युक्तमुषितं सप्ताहं भाजने ताम्रे||७३|| तेनालिप्तं सिध्मं सप्ताहाद् घर्मसेविनोऽपैति| मासान्नवं किलासं स्नानेन विना विशुद्धस्य||७४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu sidhme jyotiShmatItailam (75) · Śloka 75
মযূরকক্ষারজলে সপ্তকৃত্বঃ পরিস্রতে| সিদ্ধং জ্যোতিষ্মতীতৈলমভ্যঙ্গাত্সিধ্মনাশনম্||৭৫||
मयूरकक्षारजले सप्तकृत्वः परिस्रते| सिद्धं ज्योतिष्मतीतैलमभ्यङ्गात्सिध्मनाशनम्||७५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu sidhme kAkaja~gghAmUlAdilepaH (76) · Śloka 76
বাযসজঙ্ঘামূলং বমনীপত্রাণি মূলকাদ্বীজম্| তক্রেণ ভৌমবারে লেপঃ সিধ্মাপহঃ সিদ্ধঃ||৭৬||
वायसजङ्घामूलं वमनीपत्राणि मूलकाद्बीजम्| तक्रेण भौमवारे लेपः सिध्मापहः सिद्धः||७६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu jIvantyAdighRutatailapAkaH (77-78) · Śloka 78
জীবন্তী মঞ্জিষ্ঠা দার্বী কম্পিল্লকং পযস্তুত্থম্| এষ ঘৃততৈলপাকঃ সিদ্ধঃ সিদ্ধে চ সর্জরসঃ||৭৭|| দেযঃ সমধূচ্ছিষ্টো বিপাদিকা তেন নশ্যতি হ্যক্তা| চর্মৈককুষ্ঠকিটিভং কুষ্ঠং শাম্যত্যলসকং চ||৭৮||
जीवन्ती मञ्जिष्ठा दार्वी कम्पिल्लकं पयस्तुत्थम्| एष घृततैलपाकः सिद्धः सिद्धे च सर्जरसः||७७|| देयः समधूच्छिष्टो विपादिका तेन नश्यति ह्यक्ता| चर्मैककुष्ठकिटिभं कुष्ठं शाम्यत्यलसकं च||७८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu nADIvraNeShu vajrakaM tailam (79-80) · Śloka 80
মূলং সপ্তাহ্বাত্ত্বক্ শিরীষাশ্বমারা- দর্কান্মালত্যাশ্চিত্রকাস্ফোতনিম্বাত্| বীজং কারঞ্জং সার্ষপং প্রাপুনাটং শ্রেষ্ঠা জন্তুঘ্নং ত্র্যূষণং দ্বে হরিদ্রে||৭৯|| তৈলং তৈলং সাধিতং তৈঃ সমূত্রৈ- স্ত্বগ্দোষাণাং দুষ্টনাডীব্রণানাম্| অভ্যঙ্গেন শ্লেষ্মবাতোদ্ভবানাং নাশাযালং বজ্রকং বজ্রতুল্যম্||৮০||
मूलं सप्ताह्वात्त्वक् शिरीषाश्वमारा- दर्कान्मालत्याश्चित्रकास्फोतनिम्बात्| बीजं कारञ्जं सार्षपं प्रापुनाटं श्रेष्ठा जन्तुघ्नं त्र्यूषणं द्वे हरिद्रे||७९|| तैलं तैलं साधितं तैः समूत्रै- स्त्वग्दोषाणां दुष्टनाडीव्रणानाम्| अभ्यङ्गेन श्लेष्मवातोद्भवानां नाशायालं वज्रकं वज्रतुल्यम्||८०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu nADIvraNeShu mahAvajratailam (81-82) · Śloka 82
এরণ্ডতার্ক্ষ্যঘননীপকদম্বভার্ঙ্গী- কম্পিল্লবেল্লফলিনীসুরবারুণীভিঃ| নির্গুণ্ড্যরুষ্করসুরাহ্বসুবর্ণদুগ্ধা- শ্রীবেষ্টগুগ্গুলুশিলাপটুতালবিশ্বৈঃ||৮১|| তুল্যস্নুগর্কদুগ্ধং সিদ্ধং তৈলং স্মৃতং মহাবজ্রম্| অতিশযিতবজ্রকগুণং শ্বিত্রার্শোগ্রন্থিমালাঘ্নম্||৮২||
एरण्डतार्क्ष्यघननीपकदम्बभार्ङ्गी- कम्पिल्लवेल्लफलिनीसुरवारुणीभिः| निर्गुण्ड्यरुष्करसुराह्वसुवर्णदुग्धा- श्रीवेष्टगुग्गुलुशिलापटुतालविश्वैः||८१|| तुल्यस्नुगर्कदुग्धं सिद्धं तैलं स्मृतं महावज्रम्| अतिशयितवज्रकगुणं श्वित्रार्शोग्रन्थिमालाघ्नम्||८२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu kuShThAditailam (83) · Śloka 83
কুষ্ঠাশ্বমারভৃঙ্গার্কমূত্রস্নুক্ক্ষীরসৈন্ধবৈঃ| তৈলং সিদ্ধং বিষাবাপমভ্যঙ্গাত্ কুষ্ঠজিত্পরম্||৮৩||
कुष्ठाश्वमारभृङ्गार्कमूत्रस्नुक्क्षीरसैन्धवैः| तैलं सिद्धं विषावापमभ्यङ्गात् कुष्ठजित्परम्||८३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu pAmAvicarcikayoH kaTutailam (84) · Śloka 84
সিদ্ধং সিক্থকসিন্দূরপুরতুত্থকতার্ক্ষ্যজৈঃ| কচ্ছূং বিচর্চিকাং চাশু কটুতৈলং নিবর্হতি||৮৪||
सिद्धं सिक्थकसिन्दूरपुरतुत्थकतार्क्ष्यजैः| कच्छूं विचर्चिकां चाशु कटुतैलं निबर्हति||८४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu dadruShu lAkShAdilepaH (85) · Śloka 85
লাক্ষা ব্যোষং প্রাপুনাটং চ বীজং সশ্রীবেষ্টং কুষ্ঠসিদ্ধার্থকাশ্চ| তক্রোন্মিশ্রঃ স্যাদ্ধরিদ্রা চ লেপো দদ্রূষূক্তো মূলকোত্থং চ বীজম্||৮৫||
लाक्षा व्योषं प्रापुनाटं च बीजं सश्रीवेष्टं कुष्ठसिद्धार्थकाश्च| तक्रोन्मिश्रः स्याद्धरिद्रा च लेपो दद्रूषूक्तो मूलकोत्थं च बीजम्||८५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu citrakAdayAH ShaT lepAH (86-87) · Śloka 87
চিত্রকসোভাঞ্জনকৌ, গুডূচ্যপামার্গদেবদারূণি| খদিরো ধবশ্চ লেপঃ, শ্যামা দন্তী দ্রবন্তী চ||৮৬|| লাক্ষারসাঞ্জনৈলাঃ, পুনর্নবা চেতি কুষ্ঠিনাং লেপাঃ| দধিমণ্ডযুতাঃ পাদৈঃ ষট্ প্রোক্তা মারুতকফঘ্নাঃ||৮৭||
चित्रकसोभाञ्जनकौ, गुडूच्यपामार्गदेवदारूणि| ख़दिरो धवश्च लेपः, श्यामा दन्ती द्रवन्ती च||८६|| लाक्षारसाञ्जनैलाः, पुनर्नवा चेति कुष्ठिनां लेपाः| दधिमण्डयुताः पादैः षट् प्रोक्ता मारुतकफघ्नाः||८७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu pittakaPottareShu jalAdilepaH (88) · Śloka 88
জলবাপ্যলোহকেসরপত্রপ্লবচন্দনমৃণালানি| ভাগোত্তরাণি সিদ্ধং প্রলেপনং পিত্তকফকুষ্ঠে||৮৮||
जलवाप्यलोहकेसरपत्रप्लवचन्दनमृणालानि| भागोत्तराणि सिद्धं प्रलेपनं पित्तकफकुष्ठे||८८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu dAhayukteShu tiktaghRutAdiBiraBya~ggaH sarvakuShTheShu kledaprapAtAdiShu shItalepAdayaH (89-90) · Śloka 90
তিক্তঘৃতৈর্ধৌতঘৃতৈরভ্যঙ্গো দহ্যমানকুষ্ঠেষু| তৈলৈশ্চন্দনমধুকপ্রপৌণ্ডরীকোত্পলযুতৈশ্চ||৮৯|| ক্লেদে প্রপততি চাঙ্গে দাহে বিস্ফোটকে চ চর্মদলে| শীতাঃ প্রদেহসেকা ব্যধনবিরেকৌঘৃতং তিক্তম্||৯০||
तिक्तघृतैर्धौतघृतैरभ्यङ्गो दह्यमानकुष्ठेषु| तैलैश्चन्दनमधुकप्रपौण्डरीकोत्पलयुतैश्च||८९|| क्लेदे प्रपतति चाङ्गे दाहे विस्फोटके च चर्मदले| शीताः प्रदेहसेका व्यधनविरेकौघृतं तिक्तम्||९०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu kRumikuShTheShukhadirAdayaH (91) · Śloka 91
খদিরবৃষনিম্বকুটজাঃশ্রেষ্ঠাকৃমিজিত্পটোলমধুপর্ণ্যঃ অন্তর্বহিঃ প্রযুক্তাঃ কৃমিকুষ্ঠনুদঃ সগোমূত্রাঃ||৯১||
ख़दिरवृषनिम्बकुटजाःश्रेष्ठाकृमिजित्पटोलमधुपर्ण्यः अन्तर्बहिः प्रयुक्ताः कृमिकुष्ठनुदः सगोमूत्राः||९१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu vAtottareShu pUrvaM ghRutaM sarvakuShTheShu kaPottareShu pUrvaM vamanaM sarvakuShTheShu pittottareShu pUrvaM raktamokSho virekaSca (92) · Śloka 92
বাতোত্তরেষু সর্পির্বমনং শ্লেষ্মোত্তরেষু কুষ্ঠেষু| পিত্তোত্তরেষু মোক্ষো রক্তস্য বিরেচনং চাগ্রে||৯২||
वातोत्तरेषु सर्पिर्वमनं श्लेष्मोत्तरेषु कुष्ठेषु| पित्तोत्तरेषु मोक्षो रक्तस्य विरेचनं चाग्रे||९२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu nihRutAstradoShAdiShu lepAH siddhidAH (93) · Śloka 93
যে লেপাঃ কুষ্ঠানাং যুজ্যন্তে নির্হৃতাস্রদোষাণাম্| সংশোধিতাশযানাং সদ্যঃ সিদ্ধির্ভবতি তেষাম্||৯৩||
ये लेपाः कुष्ठानां युज्यन्ते निर्हृतास्रदोषाणाम्| संशोधिताशयानां सद्यः सिद्धिर्भवति तेषाम्||९३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu bahudoSheShu saMshodhanam (94) · Śloka 94
দোষে হৃতেঽপনীতে রক্তে বাহ্যান্তরে কৃতে শমনে| স্নেহে চ কালযুক্তে ন কুষ্ঠমতিবর্ততে সাধ্যম্||৯৪||
दोषे हृतेऽपनीते रक्ते बाह्यान्तरे कृते शमने| स्नेहे च कालयुक्ते न कुष्ठमतिवर्तते साध्यम्||९४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu doShAtiharaNe mRutyuH (95) · Śloka 95
বহুদোষঃ সংশোধ্যঃ কুষ্ঠী বহুশোঽনুরক্ষতা প্রাণান্| দোষে হ্যতিমাত্রহৃতে বাযুর্হন্যাদবলমাশু||৯৫||
बहुदोषः संशोध्यः कुष्ठी बहुशोऽनुरक्षता प्राणान्| दोषे ह्यतिमात्रहृते वायुर्हन्यादबलमाशु||९५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu vamanAdInAM kAlaniyamaH (96) · Śloka 96
পক্ষাত্পক্ষাচ্ছর্দনান্যভ্যুপেযা- ন্মাসান্মাসাচ্ছোধনান্যপ্যধস্তাত্| শুদ্ধির্মূর্ঘ্নি স্যাত্ত্রিরাত্রাত্ত্রিরাত্রাত্ ষষ্ঠে ষষ্ঠে মাস্যসৃড্মোক্ষণং চ||৯৬||
पक्षात्पक्षाच्छर्दनान्यभ्युपेया- न्मासान्मासाच्छोधनान्यप्यधस्तात्| शुद्धिर्मूर्घ्नि स्यात्त्रिरात्रात्त्रिरात्रात् षष्ठे षष्ठे मास्यसृड्मोक्षणं च||९६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu kRutyadoShanirharaNam (97) · Śloka 97
যো দুর্বান্তো দুর্বিরিক্তোঽথবা স্যাত্ কুষ্ঠী দোষৈরুদ্ধতৈর্ব্যাপ্যতেঽসৌ| নিঃসন্দেহং যাত্যসাধ্যত্বমেবং তস্মাত্ কৃত্স্নান্নির্হরেদস্য দোষান্||৯৭||
यो दुर्वान्तो दुर्विरिक्तोऽथवा स्यात् कुष्ठी दोषैरुद्धतैर्व्याप्यतेऽसौ| निःसन्देहं यात्यसाध्यत्वमेवं तस्मात् कृत्स्नान्निर्हरेदस्य दोषान्||९७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvakuShTheShu vratasevanAdi (19) · Śloka 19
ব্রতদমযমসেবা ত্যাগশীলাভিযোগো দ্বিজসুরগুরুপূজা সর্বসত্ত্বেষু মৈত্রী| শিবশিবসুততারাভাস্করারাধনানি প্রকটিতমলপাপং কুষ্ঠমুন্মূলযন্তি||৯৮|| ইতি শ্রীবৈদ্যপতিসিংহগুপ্তসূনুশ্রীমদ্বাগ্ভটবিরচিতাযামষ্টাঙ্গহৃদযসংহিতাযাং চতুর্থে চিকিত্সিতস্থানে কুষ্ঠচিকিত্সিতং নামৈকোনবিংশোঽধ্যাযঃ||১৯||
व्रतदमयमसेवा त्यागशीलाभियोगो द्विजसुरगुरुपूजा सर्वसत्त्वेषु मैत्री| शिवशिवसुतताराभास्कराराधनानि प्रकटितमलपापं कुष्ठमुन्मूलयन्ति||९८|| इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तसूनुश्रीमद्वाग्भटविरचितायामष्टाङ्गहृदयसंहितायां चतुर्थे चिकित्सितस्थाने कुष्ठचिकित्सितं नामैकोनविंशोऽध्यायः||१९||
🔊 Audio coming soon